IV CSK 171/20

Sąd Najwyższy2020-09-23
SNCywilneprawo upadłościoweŚrednianajwyższy
upadłość konsumenckaskarga kasacyjnaSąd Najwyższywierzycieleplan spłatykoszty postępowania

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej dłużnika w sprawie upadłościowej, uznając, że nie spełnia ona wymogów oczywistej zasadności.

Sąd Najwyższy rozpatrywał skargę kasacyjną dłużnika Ł. C. od postanowienia Sądu Okręgowego w B., które oddaliło zażalenie na postanowienie o umorzeniu zobowiązań bez ustalania planu spłaty. Dłużnik zarzucił naruszenie przepisów Prawa upadłościowego. Sąd Najwyższy uznał, że argumentacja wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej była zbyt lakoniczna i nie spełniała wymogów oczywistej zasadności, w związku z czym odmówił jej przyjęcia do rozpoznania.

Sąd Najwyższy w składzie sędzia Kamil Zaradkiewicz rozpoznał skargę kasacyjną dłużnika Ł. C. w sprawie dotyczącej umorzenia zobowiązań bez ustalania planu spłaty. Skarga została wniesiona od postanowienia Sądu Okręgowego w B., które utrzymało w mocy postanowienie Sądu Rejonowego w B. oddalające zażalenie upadłego. Dłużnik zarzucił naruszenie art. 491^15 ust. 4 w zw. z art. 491^15 ust. 1 Prawa upadłościowego, wskazując na swoją trudną sytuację majątkową. Sąd Najwyższy, powołując się na jednolitą linię orzeczniczą, podkreślił, że skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia i nie służy do ponownej weryfikacji orzeczeń. Stwierdził, że przesłanka oczywistej zasadności skargi kasacyjnej wymaga łatwo dostrzegalnych uchybień prawa, a argumentacja skarżącego była zbyt lakoniczna i subiektywna, nie spełniając wymogów formalnych wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania. W związku z tym, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i nie obciążył dłużnika kosztami postępowania kasacyjnego, biorąc pod uwagę jego sytuację majątkową.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, skarga kasacyjna nie spełnia wymogów oczywistej zasadności w takiej sytuacji.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, a przesłanka oczywistej zasadności wymaga łatwo dostrzegalnych uchybień prawa. Lakoniczna i subiektywna argumentacja skarżącego nie spełnia tych wymogów.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania

Strona wygrywająca

Skarb Państwa i pozostali wierzyciele (nieformalnie, poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonego postanowienia)

Strony

NazwaTypRola
Ł. C.osoba_fizycznadłużnik
Skarb Państwa - Naczelnik […] Urzędu Skarbowego w B.organ_państwowywierzyciel
Wojewoda […].organ_państwowywierzyciel
R. Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty w K.instytucjawierzyciel
M. P.innewierzyciel
I. Spółki Akcyjnej z siedzibą w W.spółkawierzyciel
U. Niestandaryzowanego Sekurytyzacyjnego Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego w W.instytucjawierzyciel
I. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w W.spółkawierzyciel
K. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W.spółkawierzyciel
E. Niestandaryzowanego Sekurytyzacyjnego Funduszu Zamkniętego z siedzibą w W.instytucjawierzyciel

Przepisy (7)

Główne

Pr.up. art. 491^17 § 1

Ustawa Prawo upadłościowe

k.p.c. art. 398^9 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Pomocnicze

Pr.up. art. 491^15 § 4

Ustawa Prawo upadłościowe

Pr.up. art. 491^15 § 1

Ustawa Prawo upadłościowe

k.p.c. art. 398^9 § 1 pkt 4

Kodeks postępowania cywilnego

Przesłanka oczywistej zasadności skargi kasacyjnej wymaga łatwo dostrzegalnych, mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy uchybień przepisom prawa.

k.p.c. art. 102

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 13 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga kasacyjna nie spełnia wymogów oczywistej zasadności. Argumentacja skarżącego jest lakoniczna i subiektywna. Skarga kasacyjna nie jest kolejnym środkiem weryfikacji orzeczeń.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 491^15 ust. 4 w zw. z art. 491^15 ust. 1 Pr.up. Trudna sytuacja majątkowa dłużnika jako podstawa do uwzględnienia skargi.

Godne uwagi sformułowania

Skarga kasacyjna została ukształtowana jako nadzwyczajny środek zaskarżenia orzeczeń sądowych w sprawach cywilnych. Nie może być traktowana jako kolejny środek służący weryfikacji orzeczeń wydanych przez Sądy w postępowaniu instancyjnym. Oczywista zasadność skargi kasacyjnej wymaga łatwo dostrzegalnych, mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy uchybień przepisom prawa.

Skład orzekający

Kamil Zaradkiewicz

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja wymogów formalnych skargi kasacyjnej, w szczególności przesłanki oczywistej zasadności, w sprawach upadłościowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki skargi kasacyjnej w postępowaniu upadłościowym i oceny wniosku o jej przyjęcie do rozpoznania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia kluczowe zasady dotyczące skargi kasacyjnej jako nadzwyczajnego środka zwalczania błędów prawnych, co jest istotne dla praktyków prawa, zwłaszcza w kontekście postępowań upadłościowych.

Kiedy skarga kasacyjna nie ma szans? Sąd Najwyższy wyjaśnia wymogi formalne.

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
Sygn. akt IV CSK 171/20
POSTANOWIENIE
Dnia 23 września 2020 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Kamil Zaradkiewicz
w sprawie z wniosku dłużnika Ł. C. nieprowadzącego działalności gospodarczej
‎
przy uczestnictwie wierzycieli Skarbu Państwa - Naczelnika […] Urzędu Skarbowego w B., Wojewody […]., R. Niestandaryzowanego Sekurytyzacyjnego Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego w K., M. P., I. Spółki Akcyjnej z siedzibą w W., U. Niestandaryzowanego Sekurytyzacyjnego Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego w W., I.  Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w W., K. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W.  i E. Niestandaryzowanego Sekurytyzacyjnego Funduszu Zamkniętego   z siedzibą w W.
‎
w przedmiocie umorzenia zobowiązań bez ustalania planu spłaty lub ustalenia planu spłaty wierzycieli,
‎
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 23 września 2020 r.,
‎
na skutek skargi kasacyjnej dłużnika
od postanowienia Sądu Okręgowego w B.
‎
z dnia 12 lipca 2019 r., sygn. akt VIII Gz (…),
1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania,
2) nie obciąża Ł. C. kosztami postępowania
kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Postanowieniem z 12 lipca 2019 r. Sąd Okręgowy w B. w sprawie upadłościowej Ł. C. nieprowadzącego działalności gospodarczej w przedmiocie umorzenia zobowiązań bez ustalania planu spłaty lub ustalenia planu spłaty wierzycieli na skutek zażalenia upadłego na postanowienie Sądu Rejonowego w B. z 15 maja 2019 r. oddalił zażalenie.
Od postanowienia Sądu II instancji  skargę kasacyjną, na zasadzie art. 491
17
ust. 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe (Dz. U. z 2020 r., poz. 1228 z późn. zm., dalej: Pr.up.), wywiódł Upadły, zaskarżając powyższe postanowienie w całości i zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez ich błędną wykładnię, a mianowicie naruszenie art. 491
15
ust. 4 w zw. z art. 491
15
ust. 1 Pr.up. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w B. We wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania Upadły wskazał, iż skarga jest oczywiście uzasadniona z powodu kwalifikowanego naruszenia powyższych przepisów Pr.up.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Skarb Państwa reprezentowany przez Wojewodę […]. oraz Naczelnika […] Urzędu Skarbowego w B. zastępowany przez Prokuratorię Generalną Rzeczypospolitej Polskiej wniósł o nieprzyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, a ewentualnie o jej oddalenie, a ponadto o zasądzenie od Upadłego kosztów zastępstwa procesowego na rzecz Skarbu Państwa - Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej w postępowaniu kasacyjnym według norm przepisanych.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
W polskim porządku prawnym skarga kasacyjna została ukształtowana jako nadzwyczajny środek zaskarżenia orzeczeń sądowych w sprawach cywilnych. Nie może być traktowana jako kolejny środek służący weryfikacji orzeczeń wydanych przez Sądy w postępowaniu instancyjnym, przysługujący stronie do  Sądu Najwyższego jako sądu trzeciej instancji. Dotyczy to także oceny występowania w sprawie przesłanki oczywistej zasadności skargi kasacyjnej, przewidzianej w art. 398
9
§ 1 pkt 4 k.p.c. Jakkolwiek termin „oczywista zasadność” stanowi zwrot niedookreślony, to jednak według jednolitej linii orzeczniczej Sądu  Najwyższego o jej występowaniu można mówić jedynie w pewnych szczególnych  okolicznościach. Chodzi mianowicie każdorazowo o łatwo dostrzegalne, mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy uchybienia przepisom prawa. Skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona w rozumieniu art. 398
9
§ 1 pkt 4 k.p.c. tylko wtedy, gdy zaskarżone orzeczenie jest niewątpliwie sprzeczne z zasadniczymi i niepodlegającymi różnej wykładni przepisami prawa albo wydane zostało w wyniku dostrzegalnej w sposób pewny i niewątpliwy bez potrzeby głębszej analizy jurydycznej błędnej wykładni lub niewłaściwego zastosowania prawa (zob. np. zamiast wielu postanowienie Sądu Najwyższego z 24 lutego 2012 r., sygn. akt V CSK 225/11, 13 kwietnia 2016 r., sygn. akt V CSK 622/15). Przytoczone przez skarżącego okoliczności powinny jednoznacznie wskazywać na to, że w zasadniczym postępowaniu skarga kasacyjna zostanie rozstrzygnięta na korzyść strony, która ją wniosła (zob. np. postanowienia Sądu Najwyższego z 20 października 2005 r., sygn. akt II CZ 89/2005, z 10 sierpnia 2006 r., sygn. akt V CSK 2004/06, i z 24 lutego 2006 r., sygn. akt IV CSK 8/06). To na skarżącym spoczywa obowiązek sformułowania w ramach uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania odpowiednich argumentów wskazujących na istnienia powyższych okoliczności. W niniejszej sprawie Skarżący kwestionuje zaskarżone orzeczenie Sądu
ad quem
wskazując na swoją sytuację majątkową jako wpływającą na możliwości w zakresie spłaty wierzycieli. Tak lakonicznie sformułowane motywy uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, które podlegają odrębnej, samodzielnej ocenie od uzasadnienia podstaw kasacyjnych, odnosząc się zasadniczo do subiektywnej oceny stanu faktycznego Upadłego nie spełniają wymagań wynikających z powyższych ustaleń odnoszących się do wymagań skargi.
Z tych względów, na podstawie art. 398
9
§ 2 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji,
nie znajdując też okoliczności, które w ramach przesądu jest obowiązany brać pod uwagę z urzędu. O kosztach postępowania kasacyjnego Sąd Najwyższy orzekł na podstawie art. 102 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. oraz z
art. 491
17
ust. 1 Pr.up.
z uwagi na sytuację majątkową Upadłego.
jw

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI