II CSK 290/20

Sąd Najwyższy2021-01-27
SNRodzinnepodział majątku wspólnegoŚrednianajwyższy
podział majątkumajątek wspólnynierówne udziałyskarga kasacyjnaSąd Najwyższypostępowanie cywilneprawo rodzinne

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania z powodu braku przesłanek oczywistej zasadności.

Uczestniczka postępowania wniosła skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego w S., domagając się ustalenia nierównych udziałów w majątku wspólnym. Skarga została oparta na zarzucie naruszenia przepisów postępowania poprzez pominięcie istotnej części materiału dowodowego. Sąd Najwyższy uznał jednak, że przedstawione argumenty nie spełniają wymogów oczywistej zasadności skargi kasacyjnej, co skutkowało odmową jej przyjęcia do rozpoznania.

Sąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną uczestniczki postępowania A. O. od postanowienia Sądu Okręgowego w S. z dnia 5 lutego 2020 r. w sprawie o podział majątku wspólnego. Skarga kasacyjna została oparta na przesłance oczywistej zasadności, wynikającej z rzekomego naruszenia przepisów postępowania przez sąd drugiej instancji, który miał pominąć istotną część materiału dowodowego. Sąd Najwyższy przypomniał, że skarga kasacyjna jest środkiem nadzwyczajnym, mającym na celu ujednolicenie orzecznictwa i rozstrzyganie sporów precedensowych. Wymaga ona wykazania istnienia istotnego zagadnienia prawnego, potrzeby wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, nieważności postępowania lub oczywistej zasadności skargi. Sąd Najwyższy stwierdził, że przytoczone przez skarżącą okoliczności nie wskazują na oczywistą zasadność skargi, a sąd drugiej instancji obszernie uzasadnił, dlaczego nie znalazł podstaw do ustalenia nierównych udziałów małżonków w majątku wspólnym. W związku z tym, na podstawie art. 398^9^ § 1 i 2 k.p.c., Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i oddalił wniosek o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, skarga kasacyjna nie spełnia wymogów do jej przyjęcia, ponieważ przedstawione argumenty nie wskazują na oczywistą zasadność.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że skarga kasacyjna wymaga wykazania przesłanek publicznoprawnych, takich jak istotne zagadnienie prawne lub oczywista zasadność. W tym przypadku skarżąca nie wykazała, że sąd drugiej instancji w sposób oczywisty naruszył przepisy postępowania, pomijając istotny materiał dowodowy, co mogłoby prowadzić do ustalenia nierównych udziałów w majątku wspólnym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
J. O.osoba_fizycznawnioskodawca
A. O.osoba_fizycznauczestniczka postępowania

Przepisy (10)

Główne

k.p.c. art. 398^9 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, w tym potrzebę wykładni przepisów, rozbieżności w orzecznictwie, nieważność postępowania lub oczywistą zasadność skargi.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398^4 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Wymaga uzasadnienia w skardze kasacyjnej wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania, wskazując na potrzebę wykazania przesłanek z art. 398^9^ § 1 k.p.c.

k.p.c. art. 520 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy kosztów postępowania w sprawach, w których nie zachodzi sprzeczność interesów, co może uzasadniać wzajemne zniesienie kosztów.

k.p.c. art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Określa stosowanie przepisów o postępowaniu w sprawach, w których przepisy szczególne nie stanowią inaczej.

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Reguluje zasady obciążania stron kosztami postępowania.

k.p.c. art. 391 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy kosztów w postępowaniu apelacyjnym.

k.p.c. art. 398^21

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy kosztów w postępowaniu kasacyjnym.

k.r.o. art. 43 § § 3

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Reguluje możliwość ustalenia nierównych udziałów małżonków w majątku dorobkowym z ważnych powodów.

k.p.c. art. 382

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy rozpoznania sprawy przez sąd drugiej instancji na podstawie materiału dowodowego zebranego w postępowaniu w pierwszej instancji oraz materiału dowodowego zgromadzonego przed sądem drugiej instancji.

k.p.c. art. 378 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Nakłada na sąd drugiej instancji obowiązek rozpoznania sprawy w granicach apelacji.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga kasacyjna nie spełnia wymogów formalnych do jej przyjęcia przez Sąd Najwyższy. Nie wykazano istnienia przesłanki oczywistej zasadności skargi kasacyjnej. Sąd drugiej instancji prawidłowo ocenił materiał dowodowy i zastosował przepisy prawa.

Odrzucone argumenty

Zaskarżone orzeczenie narusza przepisy postępowania (art. 382 i 378 § 1 k.p.c.) poprzez pominięcie istotnej części materiału dowodowego. Istnieje możliwość zastosowania art. 43 § 3 k.r.o. i ustalenia nierównych udziałów w majątku dorobkowym małżonków.

Godne uwagi sformułowania

Skarga kasacyjna jest środkiem zaskarżenia o charakterze nadzwyczajnym. Ma przede wszystkim na celu - w interesie publicznym - ujednolicenie orzecznictwa sądów powszechnych, rozstrzyganie sporów precedensowych oraz o istotnym znaczeniu dla rozwoju prawa i judykatury sądowej. Określone w art. 398^4^ § 2 k.p.c. wymaganie uzasadnienia w skardze kasacyjnej wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania zostaje spełnione, jeśli skarżący w odrębnym wywodzie wykaże, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Cel wymagania przewidzianego w art. 398^4^ § 2 k.p.c. może być zatem osiągnięty jedynie przez powołanie i uzasadnienie przesłanek o charakterze publicznoprawnym, które będą mogły stanowić podstawę oceny skargi kasacyjnej pod kątem przyjęcia jej do rozpoznania. Przytoczone przez skarżącą okoliczności nie wskazują, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.

Skład orzekający

Krzysztof Strzelczyk

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie wymogów formalnych skargi kasacyjnej, w szczególności przesłanki oczywistej zasadności oraz roli Sądu Najwyższego w postępowaniu kasacyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania kasacyjnego i oceny przesłanek jego przyjęcia, a nie meritum sprawy o podział majątku.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Orzeczenie dotyczy kwestii proceduralnych związanych ze skargą kasacyjną, co jest istotne dla prawników procesualistów, ale może być mniej interesujące dla szerszej publiczności.

Kiedy Sąd Najwyższy odrzuca skargę kasacyjną? Kluczowe wymogi formalne i merytoryczne.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
Sygn. akt II CSK 290/20
POSTANOWIENIE
Dnia 27 stycznia 2021 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Krzysztof Strzelczyk
w sprawie z wniosku J. O.
‎
przy uczestnictwie A. O.
‎
o podział majątku wspólnego,
‎
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
w dniu 27 stycznia 2021 r.,
‎
na skutek skargi kasacyjnej uczestniczki postępowania
od postanowienia Sądu Okręgowego w S.
‎
z dnia 5 lutego 2020 r., sygn. akt I Ca […],
1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania,
2) oddala żądanie wnioskodawcy zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Skarga kasacyjna jest środkiem zaskarżenia o charakterze nadzwyczajnym. Ma przede wszystkim na celu - w interesie publicznym               - ujednolicenie orzecznictwa sądów powszechnych, rozstrzyganie sporów precedensowych oraz o istotnym znaczeniu dla rozwoju prawa i judykatury sądowej. W związku z tym jednym z koniecznych elementów skargi kasacyjnej jest wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania oraz jego uzasadnienie, w którym skarżący powinien wskazać, że zachodzi przynajmniej jedna z okoliczności wymienionych w art. 398
9
§ 1 k.p.c. i związku z tym istnieje potrzeba rozpoznania skargi przez Sąd Najwyższy. Określone w art. 398
4
§ 2 k.p.c. wymaganie uzasadnienia w skardze kasacyjnej wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania zostaje spełnione, jeśli skarżący w odrębnym wywodzie wykaże, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Cel wymagania przewidzianego w art. 398
4
§ 2 k.p.c. może być zatem osiągnięty jedynie przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym, które będą mogły stanowić podstawę oceny skargi kasacyjnej pod kątem przyjęcia jej do rozpoznania. Na tych jedynie przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie w kwestii przyjęcia bądź odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Uczestniczka A. O. wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Okręgowego w S. z dnia 5 lutego 2020 r. w sprawie I Ca
[…]
.
Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania został oparty na przesłance przewidzianej w art. 398
9
§ 1 pkt 4 k.p.c. Oczywistą zasadność skargi kasacyjnej skarżąca uzasadniała tym, że zaskarżone orzeczenie w sposób oczywisty narusza przepisy postępowania (art. 382 i 378 § 1 k.p.c.), ponieważ Sąd drugiej instancji pominął istotną część materiału dowodowego i  nie odniósł się do niej w żaden sposób. Pominięta część materiału dowodowego, wobec zawartych w niej treści, może prowadzić do odmiennej oceny dowodów i przez to mieć istotny wpływ na wynik sprawy w ten sposób, że  możliwe byłoby zastosowanie art. 43 §  3
k.r.o. i ustalenie nierównych udziałów w majątku dorobkowym małżonków zgodnie ze stanowiskiem uczestniczki.
W związku z uzasadnieniem wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania trzeba podnieść, że powołanie się na przesłankę zawartą w  art. 398
9
§ 1 pkt 4 k.p.c. zobowiązuje do przedstawienia wywodu prawnego zmierzającego do wykazania kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego polegającej na jego oczywistości, widocznej
prima facie
, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, bez potrzeby wchodzenia w szczegóły, czy dokonywania pogłębionej analizy tekstu wchodzących w grę przepisów i doszukiwania się ich znaczenia, co daje podstawy do uznania skargi za oczywiście uzasadnioną (tak np. Sąd Najwyższy w postanowieniach z dnia 16 września 2003 r., IV CZ 100/03, niepubl.; z dnia 26  kwietnia 2006 r., II CZ 28/06, niepubl.; z dnia 10 sierpnia 2006 r., V CSK 204/06, niepubl.; z dnia 5 października 2007 r., III CSK 216/07, niepubl.; z dnia 20 czerwca 2007 r. II CSK 184/07, niepubl.; z dnia 9 stycznia 2008 r., III PK 70/07, niepubl.; z dnia 11 stycznia 2008 r., I UK 283/07, niepubl.; z dnia 22 stycznia 2008 r., I UK 218/07, niepubl.; z dnia 26  lutego 2008 r., II UK 317/ 07, niepubl.; z dnia z 3 kwietnia 2008 r., II PK 352/07, niepubl.; z dnia 9 maja 2008 r., II PK 11/08, niepubl.; z dnia 21 maja 2008 r., I UK 11/08, niepubl. i z dnia 9 czerwca 2008 r., II UK 38/08, niepubl.).
Przytoczone przez skarżącą okoliczności nie wskazują, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Sąd drugiej instancji obszernie uzasadnił, dlaczego uznał, pomimo podnoszonych przez uczestniczkę zarzutów, że nie zachodzą podstawy do ustalenia nierównych udziałów małżonków w majątku wspólnym.
Konkludując, w sprawie nie zachodzi wskazana przez skarżącą przesłanka opisana w art. 398
9
§ 1 pkt 4  k.p.c. ani brana pod rozwagę z urzędu nieważność postępowania. Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy na podstawie art. 398
9
§ 1 i 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
O kosztach postępowania kasacyjnego Sąd Najwyższy orzekł na podstawie art. 520 § 1 w związku z art. 13 § 2 , 98, 391 § 1, 398
21
k.p.c.
ke
[aw]

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI