II CSK 278/11

Sąd Najwyższy2011-11-18
SNRodzinneustalenie ojcostwa i alimentyŚrednianajwyższy
alimentyojcostwoskarga kasacyjnaSąd Najwyższyniedopuszczalnośćprawo rodzinne

Sąd Najwyższy odrzucił skargę kasacyjną pozwanego w części dotyczącej alimentów ze względu na niedopuszczalność, a w pozostałym zakresie (ustalenie ojcostwa) odmówił jej przyjęcia do rozpoznania.

Pozwany wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Okręgowego oddalającego jego apelację od wyroku Sądu Rejonowego w sprawie o ustalenie ojcostwa i alimenty. Sąd Najwyższy odrzucił skargę w części dotyczącej alimentów, powołując się na art. 398^2 § 2 pkt 1 k.p.c., który wyłącza dopuszczalność skargi kasacyjnej w sprawach o alimenty. W pozostałym zakresie, dotyczącym ustalenia ojcostwa, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania, uznając, że nie zachodzą przesłanki określone w art. 398^9 § 1 k.p.c.

Sąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną pozwanego wniesioną od wyroku Sądu Okręgowego w P. z dnia 23 listopada 2010 r., który oddalił apelację pozwanego od wyroku Sądu Rejonowego w T. z dnia 17 sierpnia 2010 r. Sprawa dotyczyła ustalenia ojcostwa i alimentów na rzecz małoletniego powoda. Sąd Rejonowy ustalił ojcostwo, nadał nazwisko, zasądził alimenty w kwocie 500 zł miesięcznie, oddalił powództwo w pozostałym zakresie alimentacyjnym oraz co do wydatków związanych z ciążą i porodem, a także nadał rygor natychmiastowej wykonalności alimentom. Pozwany zaskarżył wyrok Sądu Okręgowego w zakresie dotyczącym ustalenia ojcostwa i roszczeń z tym związanych. Sąd Najwyższy stwierdził, że tak określony zakres zaskarżenia obejmuje również kwestię alimentów. Zgodnie z art. 398^2 § 2 pkt 1 k.p.c., skarga kasacyjna w sprawach o alimenty jest niedopuszczalna, dlatego w tej części została odrzucona. Odnosząc się do pozostałej części skargi, dotyczącej ustalenia ojcostwa i nadania nazwiska, Sąd Najwyższy odmówił jej przyjęcia do rozpoznania, ponieważ nie zostały spełnione przesłanki z art. 398^9 § 1 k.p.c. (istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów, nieważność postępowania, oczywista zasadność). Argumenty pozwanego dotyczące naruszenia przepisów proceduralnych i błędnej oceny dowodów nie były wystarczające do przyjęcia skargi do rozpoznania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, skarga kasacyjna w sprawach o alimenty jest niedopuszczalna na mocy art. 398^2 § 2 pkt 1 k.p.c.

Uzasadnienie

Przepis art. 398^2 § 2 pkt 1 k.p.c. wprost wyłącza dopuszczalność skargi kasacyjnej w sprawach o alimenty.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Odrzucenie skargi kasacyjnej w części dotyczącej alimentów i odmowa przyjęcia do rozpoznania w pozostałej części.

Strony

NazwaTypRola
małoletni M. Ś.osoba_fizycznapowód
R. Ś.osoba_fizycznaprzedstawiciel powoda
A. A. P.innepozwany

Przepisy (9)

Główne

k.p.c. art. 398^2 § § 2 pkt 1

Kodeks postępowania cywilnego

Wyłącza dopuszczalność skargi kasacyjnej w sprawach o alimenty.

k.p.c. art. 398^6 § § 3 w zw. z § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do odrzucenia skargi kasacyjnej jako niedopuszczalnej.

k.p.c. art. 398^9 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy.

k.r.o. art. 85 § § 1

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Podstawa prawna ustalenia ojcostwa; nie uzależnia skutków prawnych od woli osoby obcującej z matką dziecka.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398^9 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do postanowienia o odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

k.p.c. art. 233 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zarzut naruszenia dotyczący oceny dowodów.

k.p.c. art. 382

Kodeks postępowania cywilnego

Zarzut naruszenia dotyczący rozpoznania sprawy przez sąd drugiej instancji.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Zarzut naruszenia dotyczący oddalenia apelacji.

k.p.c. art. 386 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zarzut naruszenia dotyczący uchylenia lub zmiany wyroku sądu pierwszej instancji.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 233 § 1, 382, 385 i 386 § 1 k.p.c. przez Sąd Okręgowy polegające na uznaniu błędnej oceny dowodów przez Sąd Rejonowy, co doprowadziło do dowolnego rozważenia materiału dowodowego i bezzasadnego przypisania ojcostwa pozwanemu z pominięciem dowodów z dokumentów. Waga naruszenia prawa procesowego przez Sądy obu instancji jest tak znaczna i skutki tak poważne, że jedynie w drodze niniejszej skargi możliwe jest usunięcie stanu sprzecznego z prawem i zapewnienie pozwanemu obiektywnego i sprawiedliwego procesu.

Godne uwagi sformułowania

w myśl art. 398^2 § 2 pkt 1 k.p.c. w sprawach o alimenty skarga kasacyjna jest niedopuszczalna art. 85 § 1 k.r.o., który nie uzależnia skutków prawnych od woli tego, kto obcuje z matką dziecka

Skład orzekający

Bogumiła Ustjanicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie niedopuszczalności skargi kasacyjnej w sprawach o alimenty oraz kryteriów przyjęcia skargi do rozpoznania przez Sąd Najwyższy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i braku spełnienia przesłanek formalnych do rozpoznania skargi kasacyjnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Orzeczenie ma charakter proceduralny i dotyczy głównie dopuszczalności skargi kasacyjnej, co jest istotne dla prawników procesowych, ale mniej interesujące dla szerszej publiczności.

Sąd Najwyższy: Skarga kasacyjna w sprawach o alimenty jest niedopuszczalna.

Dane finansowe

alimenty: 500 PLN

Sektor

rodzina

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II CSK 278/11 
 
 
 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
 
 
Dnia 18 listopada 2011 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
 
 
SSN Bogumiła Ustjanicz 
 
 
 
w sprawie z powództwa małoletniego M. Ś. reprezentowanego przez matkę R. Ś. 
przeciwko A. A. P. 
o ustalenie ojcostwa i alimenty, 
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 18 listopada 2011 r., 
na skutek skargi kasacyjnej pozwanego  
od wyroku Sądu Okręgowego w P. 
z dnia 23 listopada 2010 r.,  
 
 
odrzuca skargę kasacyjną w zakresie oddalającym apelację 
pozwanego, dotyczącą uwzględnionych roszczeń powoda, 
objętych punktami 3 i 6 wyroku Sądu Rejonowego w T. z  dnia 17 
sierpnia 2010 r., a w pozostałej części odmawia przyjęcia skargi 
kasacyjnej do rozpoznania. 
 
 
 
 
Uzasadnienie 
 

 
2 
 
Wyrokiem z dnia 17 sierpnia 2010 r., Sąd Rejonowy w  T. w pkt I ustalił 
ojcostwo w stosunku do małoletniego powoda, w pkt II nadał małoletniemu 
nazwisko, w pkt III zasądził od pozwanego na rzecz małoletniego powoda alimenty 
w kwocie 500 zł miesięcznie, w pkt IV oddalił powództwo co do roszczeń 
alimentacyjnych w pozostałym zakresie, w pkt V oddalił powództwo co do roszczeń 
dotyczących wydatków poniesionych przez matkę małoletniego w związku z ciążą i 
porodem, w pkt VI nadał rygor natychmiastowej wykonalności pkt III tego wyroku, a 
w pkt VII orzekł o kosztach procesu. Wyrok Sądu Rejonowego zaskarżyły apelacją 
obie strony – powód w części dotyczącej pkt  IV i V, a pozwany w części dotyczącej 
pkt I, II, III i VI Wyrokiem z dnia 23  listopada 2010 r., Sąd Okręgowy w P. oddalił 
obie apelacje. Od wyroku Sądu Okręgowego skargę kasacyjną wniósł pozwany, 
zaskarżając go „w zakresie dotyczącym ustalenia ojcostwa i roszczeń z tym 
związanych”. Tak określony zakres zaskarżenia sprawia, że skarga kasacyjna 
kwestionuje oddalenie przez Sąd Okręgowy apelacji pozwanego od wyroku Sądu 
Rejonowego nie tylko w przedmiocie ustalenia ojcostwa i nadania nazwiska, ale 
również w przedmiocie alimentów, tj. rozstrzygnięć zawartych w pkt III i VI wyroku 
Sądu Rejonowego. Jednakże w myśl art. 3982 § 2 pkt 1 k.p.c. w sprawach 
o  alimenty skarga kasacyjna jest niedopuszczalna. Zatem w części zaskarżającej 
rozstrzygnięcia w przedmiocie alimentów skargę kasacyjną pozwanego, jako 
niedopuszczalną, należało odrzucić na podstawie art. 3986 § 3 w zw. z § 2 k.p.c. 
Z kolei odnosząc się do zaskarżenia rozstrzygnięć Sądu Okręgowego 
w  przedmiocie ustalenia ojcostwa i nadania nazwiska wskazać należy, że w myśl 
art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, 
jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni 
przepisów 
prawnych 
budzących 
poważne 
wątpliwości 
lub 
wywołujących 
rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub 
skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. We wniosku o przyjęcie skargi 
kasacyjnej do rozpoznania pozwany wskazał, że waga naruszenia prawa 
procesowego przez Sądy obu instancji jest tak znaczna i skutki tak poważne, że 
jedynie w drodze niniejszej skargi możliwe jest usunięcie stanu sprzecznego 
z  prawem i zapewnienie pozwanemu obiektywnego i sprawiedliwego procesu. 

 
3 
Natomiast podstawą skargi pozwany uczynił naruszenie art. 233 § 1, 382, 385 i 386 
§ 1 k.p.c. polegające na uznaniu przez Sąd Okręgowy za własną ewidentnie 
błędnej oceny dowodów dokonanej przez Sąd Rejonowy, co doprowadziło do 
dowolnego, 
a 
nie 
wszechstronnego 
rozważenia 
materiału 
dowodowego 
i  bezzasadnego przypisania ojcostwa pozwanemu z pominięciem dowodów 
z  dokumentów znajdujących w aktach o sygn. 1 Ds. /.../. Jednakże w ocenie Sądu 
Najwyższego powyższe okoliczności nie wystarczają do przyjęcia skargi kasacyjnej 
do rozpoznania. Podstawa skargi kasacyjnej pozwanego nie wskazuje bowiem na 
jej oczywistą zasadność. Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika, że Sąd 
Okręgowy rozważał celowość przeprowadzenia wspomnianych dowodów z 
dokumentów na okoliczność, że pozwany wbrew swej woli współżył z matką 
małoletniego powoda. Sąd dowody te uznał za nieprzydatne dla rozstrzygnięcia, 
mającego za podstawę art. 85 § 1 k.r.o., który nie uzależnia skutków prawnych od 
woli tego, kto obcuje z matką dziecka 
Z tych względów, zważywszy ponadto, że w sprawie nie zachodzi 
nieważność postępowania, Sąd Najwyższy, na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. 
postanowił jak w sentencji. 
 
 
 
 
 
 
 
 
md

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI