II CSK 260/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania z powodu niewykazania przez skarżącą istnienia istotnego zagadnienia prawnego.
Sąd Najwyższy rozpatrywał skargę kasacyjną dotyczącą działu spadku i zniesienia współwłasności. Skarżąca wnioskodawczyni podniosła wątpliwości co do statusu prawnego „pomieszczenia przynależnego” oraz definicji „samodzielnego lokalu mieszkalnego”. Sąd Najwyższy uznał, że skarżąca nie wykazała istnienia istotnego zagadnienia prawnego, które uzasadniałoby przyjęcie skargi do rozpoznania, a podniesione kwestie były albo zdefiniowane w ustawie, albo nie miały znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy.
Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 6 listopada 2014 r. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania w sprawie z wniosku A. M. o dział spadku i zniesienie współwłasności. Skarga kasacyjna jest środkiem nadzwyczajnym służącym ochronie interesu publicznego, a jej przyjęcie podlega wstępnej ocenie Sądu Najwyższego (tzw. przedsąd). Wnioskodawczyni oparła wniosek o przyjęcie skargi na przesłance istnienia istotnego zagadnienia prawnego, wskazując na wątpliwości co do tożsamości pojęcia „pomieszczenia przynależnego” (art. 2 ust. 4 ustawy o własności lokali) z pojęciami części składowej (art. 47 § 2 k.c.) lub przynależności (art. 51 § 1 k.c.). Podniosła również, że pojęcie „samodzielny lokal mieszkalny” (art. 2 ust. 2 u.w.l.) budzi wątpliwości w orzecznictwie. Sąd Najwyższy przypomniał, że istotne zagadnienie prawne to zagadnienie nowe, niewyjaśnione, o charakterze jurydycznym, którego rozstrzygnięcie przyczyni się do rozwoju jurysprudencji. Argumentacja skarżącej nie spełniła tych wymagań. Sąd uznał, że definicja „pomieszczenia przynależnego” zawarta w art. 2 ust. 4 u.w.l. jest definicją legalną, z której wynika, iż pomieszczenia te są częściami składowymi lokalu, co czyni twierdzenie o niewyjaśnionym statusie prawnym chybionym. Ponadto, Sąd wskazał, że skarga nie była oparta na naruszeniu przepisów postępowania, a zatem Sąd Najwyższy był związany stanem faktycznym. Wyjaśnienie kwestii dotyczącej definicji samodzielnego lokalu mieszkalnego było bez znaczenia dla rozstrzygnięcia, gdyż pomieszczenie na poddaszu zostało zakwalifikowane jako „pomieszczenie przynależne” zgodnie z definicją ustawową, a jego usytuowanie nie wpływa na walor „samodzielności” lokalu. W konsekwencji, skarżąca nie wykazała przesłanki z art. 398^9^ § 1 pkt 1 k.p.c., co skutkowało odmową przyjęcia skargi do rozpoznania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
„Pomieszczenie przynależne” jest definicją legalną zawartą w ustawie o własności lokali, która w sposób autonomiczny reguluje jego treść. Z wykładni językowej wynika, że pomieszczenia te są w sensie prawnym częściami składowymi lokalu.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że przepis art. 2 ust. 4 ustawy o własności lokali zawiera definicję legalną, która jednoznacznie określa, że pomieszczenia przynależne są częściami składowymi lokalu. Twierdzenie o niewyjaśnionym statusie prawnym jest zatem chybione.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania
Strona wygrywająca
Sąd Najwyższy
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. M. | osoba_fizyczna | wnioskodawczyni |
| K. N. | inne | uczestnik |
| B. C. | inne | uczestnik |
| Ł. N. | inne | uczestnik |
| A. N. | inne | uczestnik |
| E. K. | inne | uczestnik |
| K. P. | inne | uczestnik |
| B. S. | inne | uczestnik |
| Z. P. | inne | uczestnik |
| E. G. | inne | uczestnik |
| I. G. | inne | uczestnik |
Przepisy (8)
Główne
k.p.c. art. 398^9 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania cywilnego
Instytucja przedsądu, w ramach której Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny skargi kasacyjnej pod kątem istnienia istotnego zagadnienia prawnego.
u.w.l. art. 2 § ust. 4 zd. 1
Ustawa o własności lokali
Definicja legalna „pomieszczenia przynależnego”.
u.w.l. art. 2 § ust. 2 zd. 1
Ustawa o własności lokali
Definicja „samodzielnego lokalu mieszkalnego”.
k.p.c. art. 398^9 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Pomocnicze
k.p.c. art. 398^9 § § 1 pkt 1 - 4
Kodeks postępowania cywilnego
Okoliczności przemawiające za przyjęciem skargi do rozpoznania.
k.c. art. 47 § § 2
Kodeks cywilny
Pojęcie części składowej.
k.c. art. 51 § § 1
Kodeks cywilny
Pojęcie przynależności.
k.p.c. art. 398^3 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa skargi kasacyjnej dotycząca naruszenia przepisów postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Definicja legalna „pomieszczenia przynależnego” w art. 2 ust. 4 u.w.l. jest autonomiczna i jednoznaczna. Kwestia definicji samodzielnego lokalu mieszkalnego nie miała znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Skarżąca nie wykazała istnienia istotnego zagadnienia prawnego uzasadniającego przyjęcie skargi kasacyjnej.
Odrzucone argumenty
Istnienie poważnych wątpliwości co do statusu prawnego „pomieszczenia przynależnego”. Niewyjaśniony status prawny pojęcia „samodzielny lokal mieszkalny” w orzecznictwie.
Godne uwagi sformułowania
Skarga kasacyjna ukształtowana została w przepisach kodeksu postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa i jednolitości wykładni oraz usunięcie z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń nie satysfakcjonujących stron. Koniecznej selekcji skarg pod kątem realizacji tego celu służy instytucja tzw. przedsądu, ustanowiona w art. 398^9^ k.p.c., w ramach której Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny sprawy przedstawionej mu ze skargą kasacyjną. „Pomieszczenia przynależne” są w sensie prawnym częściami składowymi lokalu. Wyjaśnienie tej kwestii jest bez znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy.
Skład orzekający
Henryk Pietrzkowski
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących skargi kasacyjnej, w szczególności przesłanek jej przyjęcia do rozpoznania przez Sąd Najwyższy (przedsąd) oraz definicji pomieszczenia przynależnego i samodzielnego lokalu mieszkalnego w ustawie o własności lokali."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej (odmowa przyjęcia skargi) i konkretnych przepisów ustawy o własności lokali. Nie stanowi przełomowej wykładni.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie wyjaśnia istotne dla praktyki prawniczej zasady dotyczące przyjmowania skarg kasacyjnych przez Sąd Najwyższy oraz precyzuje definicje kluczowych pojęć z ustawy o własności lokali.
“Sąd Najwyższy: Kiedy skarga kasacyjna nie zostanie rozpoznana? Kluczowe zasady przedsądu i definicje z ustawy o własności lokali.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt II CSK 260/14 POSTANOWIENIE Dnia 6 listopada 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Henryk Pietrzkowski w sprawie z wniosku A. M. przy uczestnictwie K. N., B. C., Ł. N., A. N., E. K., K. P., B. S., Z. P., E. G. i I. G. o dział spadku i zniesienie współwłasności, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 6 listopada 2014 r., na skutek skargi kasacyjnej wnioskodawczyni od postanowienia Sądu Okręgowego w P. z dnia 2 lipca 2013 r., sygn. akt XV Ca […] , odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE Skarga kasacyjna ukształtowana została w przepisach kodeksu postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa i jednolitości wykładni oraz usunięcie z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń nie satysfakcjonujących stron. Koniecznej selekcji skarg pod kątem realizacji tego celu służy instytucja tzw. przedsądu, ustanowiona w art. 398 9 k.p.c., w ramach której Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny sprawy przedstawionej mu ze skargą kasacyjną. Zakres przeprowadzanego badania jest ograniczony do kontroli, czy w sprawie ujawniły się przewidziane w art. 398 9 § 1 pkt 1 - 4 k.p.c. okoliczności przemawiające za przyjęciem skargi do rozpoznania. Pełnomocnik wnioskodawczyni A. M. w skardze kasacyjnej wniesionej od postanowienia Sądu Okręgowego w P. z dnia 2 lipca 2013 r. wniosek o przyjęcie jej do rozpoznania oparł na przesłance ujętej w art. 398 9 § 1 pkt 1 k.p.c. W ocenie skarżącej istnieją poważne wątpliwości co do „tożsamości lub jej braku pojęcia pomieszczenia przynależnego, o którym mowa w art. 2 ust. 4 ustawy o własności lokali z pojęciami części składowej w rozumieniu art. 47 § 2 k.c. czy też przynależności w rozumieniu art. 51 § 1 k.c.”. Zdaniem skarżącej, „pomieszczenie przynależne” w rozumieniu art. 2 ust. 4 zd. 1 u.w.l. ma niewyjaśniony status prawny. Skarżąca wskazała także, że pojęcie „samodzielny lokal mieszkalny” zawarte w art. 2 ust. 2 zd. 1 u.w.l. budzi wątpliwości w orzecznictwie sądów. Dotyczą one zagadnienia, „czy za samodzielny lokal mieszkalny można uznać zespół połączonych ze sobą izb stanowiących fizyczną całość, czy też zespół izb oddzielonych od siebie, np. ogólnodostępnym korytarzem lub klatką schodową”. Zgodnie z ugruntowanym w orzecznictwie Sądu Najwyższego poglądem, za istotne zagadnienie prawne w rozumieniu art. 398 9 § 1 pkt 1 k.p.c. uznaje się zagadnienie nowe i dotychczas niewyjaśnione. Zagadnienie to musi mieć charakter istotny i być zagadnieniem ściśle jurydycznym, dającym się przedstawić w sposób syntetyczny i oderwany od kontrowersji dotyczących ustaleń faktycznych lub oceny dowodów (zob. postanowienie SN z dnia 22 grudnia 2008 r., III CSK 285/08, ICBSN 2009, nr 4, s. 48). Chodzi przy tym o zagadnienie o charakterze abstrakcyjnym, którego wyjaśnienie przyczyni się do rozwoju jurysprudencji, a jego rozstrzygnięcie będzie miało znaczenie nie tylko dla oceny konkretnej, jednostkowej sprawy, ale także dla innych podobnych spraw. Przedstawienie istotnego zagadnienia prawnego wymaga jego precyzyjnego sformułowania poprzez wskazanie przepisu prawa materialnego lub procesowego, z którym jest związane, i wskazania argumentów prawnych, które prowadzą do rozbieżnych ocen (zob. m. in. postanowienie SN z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002, nr 1, poz. 11). Argumentacja uzasadniająca wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powinna nawiązywać do przesłanek „przedsądu”, a ponadto stanowić odrębny, pogłębiony wywód prawny wskazujący na zaistnienie powołanych okoliczności uzasadniających przyjęcie skargi kasacyjnej do merytorycznego rozpatrzenia (zob.: postanowienie SN z dnia 9 maja 2008 r., sygn. akt II PK 3/08, nie publ.; postanowienie SN z dnia 19 października 2006 r., sygn. akt IV CSK 246/06, nie publ.; postanowienie SN z dnia 9 czerwca 2008 r., sygn. akt II UK 37/08, nie publ.; postanowienie SN z dnia 19 grudnia 2001 r., sygn. akt IV CZ 200/01, nie publ.). Dopiero wówczas Sąd Najwyższy ma podstawę do rozważenia, czy przedstawione zagadnienie jest rzeczywiście zagadnieniem „prawnym” oraz czy jest to zagadnienie „istotne”. Przytoczone przez skarżącą wywody tych wymagań nie spełniają. Pierwsze „zagadnienie prawne”, odnoszące się do pojęcia „pomieszczenia przynależnego” w rozumieniu art. 2 ust. 4 u.w.l. ma charakter pozorny. Przepis ten zawiera bowiem definicję legalną tego pojęcia, regulującą jego treść w sposób autonomiczny na potrzeby ustawy o własności lokali. Z jego treści wprost wynika, że „ d o lokalu mogą przynależeć – jako jego części składowe – pomieszczenia, choćby nawet do niego bezpośrednio nie przylegały lub były położone w granicach nieruchomości gruntowej poza budynkiem, w którym wyodrębniono dany lokal, a w szczególności: piwnica, strych, komórka, garaż, zwane dalej „pomieszczeniami przynależnymi ”. Z wykładni językowej przytoczonego przepisu wprost wynika, że „pomieszczenia przynależne” są w sensie prawnym częściami składowymi lokalu. Twierdzenie wnioskodawczyni, jakoby pojęcie to miało niewyjaśniony status prawny jest zatem chybione. Dalsze uwagi należy poprzedzić stwierdzeniem, że skarga kasacyjna nie została oparta na podstawie na ruszenia przepisów postępowania (art. 398 3 § 1 pkt 2 k.p.c.). Oznacza to, że Sąd Najwyższy jest związany ustalonym w sprawie stanem faktycznym, ponieważ skarżąca nie w s kazał a , że wskutek uchybień procesowych nie mógł on stanowi ć podstawy zastosowanych przez s ąd drugiej instancji przepisów prawa materialnego . Konstatacja ta ma istotne znaczenie dla oceny trafności pozostałych kwestii podniesionych we wniosku. Skarżąca sformułowała bowiem zagadnienie prawne o następującej treści: „ czy za samodzielny lokal mieszkalny można uznać zespół połączonych ze sobą izb stanowiących fizyczną całość, czy też zespół izb oddzielonych od siebie, np. ogólnodostępnym korytarzem lub klatką schodową ”. Należy stwierdzić, że wyjaśnienie tej kwestii jest bez znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Skarżąca pomija bowiem, że zgodnie z poczynionymi w sprawie ustaleniami – niekwestionowanymi w skardze – pomieszczenie znajdujące się na poddaszu (oddzielone częścią nieruchomości wspólnej w postaci korytarza) zostało zakwalifikowane w opinii biegłego jako „pomieszczenie przynależne” w rozumieniu art. 2 ust. 4 u.w.l. (k. 832-833). Zgodnie z zawartą w tym przepisie definicją legalną, pomieszczenie przynależne nie musi przylegać bezpośrednio do lokalu, a nawet może być położone – w granicach nieruchomości gruntowej – poza budynkiem. Takie usytuowanie poddasza nie powoduje zatem utraty przez lokal waloru „samodzielności” w rozumieniu art. 2 ust. 2 u.w.l. W konkluzji należy uznać, że skarżąca nie wykazała przesłanki ujętej w art. 398 9 § 1 pkt 1 k.p.c. Z przytoczonych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do merytorycznego rozpoznania (art. 398 9 § 2 k.p.c.). [aw]
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI