Orzeczenie · 2008-10-02

II CSK 186/08

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2008-10-02
SAOSinneprzekształcenia spółeknajwyższy
przekształcenie spółkiKrajowy Rejestr SądowyKodeks spółek handlowychwycena majątkuproceduraterminyrada nadzorczaumowa spółki

Sprawa dotyczyła odmowy wpisu do Krajowego Rejestru Sądowego spółki Przedsiębiorstwo Wodno-Inżynieryjne „P.(...)” Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w K., która powstała w wyniku przekształcenia spółki akcyjnej. Sąd Rejonowy odmówił wpisu, uznając, że plan przekształcenia został sporządzony na podstawie nieaktualnych danych, a uchwała o przekształceniu podjęta została z opóźnieniem. Sąd Okręgowy oddalił apelację, podkreślając naruszenie zasad procedury przekształceniowej, w tym wymogu aktualności wyceny majątku spółki na dzień poprzedzający przedłożenie planu wspólnikom. Sąd Okręgowy wskazał również na inne uchybienia, takie jak brak dowodu wezwania wspólników do składania oświadczeń o uczestnictwie w spółce przekształconej oraz brak wykazania spełnienia warunku zakończenia procesu przekształcenia, w tym podpisania umowy przez wspólników. Dodatkowo, wskazano na wadliwość wyboru rady nadzorczej, która miała liczyć siedem osób, a wybrano jedynie pięć. Sąd Najwyższy, rozpoznając skargę kasacyjną, oddalił ją. Odnosząc się do zarzutów naruszenia przepisów postępowania, Sąd Najwyższy podkreślił, że sąd drugiej instancji ma prawo badać sprawę w szerszym zakresie. W kwestii naruszenia prawa materialnego, Sąd Najwyższy potwierdził, że wymóg aktualności wyceny majątku spółki jest istotny i wynika z przepisów Kodeksu spółek handlowych, a terminy określone w przepisach dotyczących przekształcenia powinny być zachowane. Sąd Najwyższy uznał, że nie można uznać, iż proces przekształcenia został zakończony, jeśli nie zostały spełnione wszystkie wymogi formalne, w tym zawarcie umowy spółki przekształconej. W związku z tym, Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Zagadnienia prawne (3)

Czy opóźnienie w podjęciu uchwały o przekształceniu spółki akcyjnej w spółkę z o.o. oraz nieaktualność wyceny majątku spółki stanowią podstawę do odmowy wpisu do rejestru?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, naruszenie wymogów proceduralnych dotyczących aktualności wyceny majątku i terminów jest podstawą do odmowy wpisu.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy potwierdził, że wymogi dotyczące aktualności wyceny majątku spółki na dzień poprzedzający przedłożenie planu wspólnikom oraz zachowanie terminów w procedurze przekształceniowej są kluczowe dla jej skuteczności. Niespełnienie tych wymogów skutkuje brakiem możliwości dokonania wpisu do rejestru.

Czy brak dowodu na zawarcie umowy spółki przekształconej oraz nieprawidłowy wybór rady nadzorczej (mniejsza liczba członków niż przewiduje umowa) są podstawą do odmowy wpisu do rejestru?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, brak zawarcia umowy spółki przekształconej jest przeszkodą do wpisu, a nieprawidłowy wybór organów również może stanowić podstawę odmowy.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że zawarcie umowy spółki przekształconej jest odrębnym warunkiem przekształcenia, poprzedzającym złożenie wniosku o rejestrację. Ponadto, wybór członków organów spółki powinien odpowiadać wymogom ustawowym lub umownym, a niepełny skład może być podstawą odmowy wpisu.

Czy sąd rejestrowy ma obowiązek badać merytoryczną zgodność dokumentów z przepisami prawa w procesie rejestracji przekształcenia spółki?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sąd rejestrowy bada nie tylko formę, ale także treść dokumentów pod kątem zgodności z przepisami prawa, w tym zachowanie ustawowych wymagań proceduralnych.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy potwierdził, że kontrola sądu rejestrowego obejmuje ocenę merytoryczną złożonych dokumentów i zachowanie wymogów przewidzianych dla poszczególnych czynności w procesie przekształcenia spółki.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie skargi kasacyjnej
Strona wygrywająca
Sąd Okręgowy w K.

Strony

NazwaTypRola
Przedsiębiorstwo Wodno-Inżynieryjne „P.(...)” Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w K.spółkawnioskodawca

Przepisy (8)

Główne

k.s.h. art. 558 § 1

Kodeks spółek handlowych

Wartość bilansowa majątku spółki przekształcanej nie może być ustalona na dzień późniejszy niż przypadający w miesiącu poprzedzającym przedłożenie wspólnikom planu przekształcenia. Między dniem wyceny a przedłożeniem planu wspólnikom nie powinno upłynąć więcej niż dwa miesiące.

k.s.h. art. 560 § 1

Kodeks spółek handlowych

Zawiadomienie wspólników o zamiarze powzięcia uchwały o przekształceniu powinno nastąpić nie później niż na miesiąc przed planowanym dniem podjęcia uchwały i zawierać istotne elementy planu przekształcenia.

k.s.h. art. 555

Kodeks spółek handlowych

Do przekształcenia spółek stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące powstania spółki przekształconej, jeżeli przepisy Działu III nie stanowią inaczej.

Pomocnicze

k.s.h. art. 556 § 4

Kodeks spółek handlowych

Czynność polegająca na zawarciu umowy spółki przekształconej poprzedza złożenie wniosku o rejestrację przekształcenia.

k.p.c. art. 378 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd drugiej instancji rozpoznaje sprawę w granicach apelacji, ale w ramach pełnej apelacji cum beneficie novorum bada sprawę ponownie.

u.k.r.s. art. 23 § 1

Ustawa o Krajowym Rejestrze Sądowym

Sąd rejestrowy bada zgodność dołączonych dokumentów pod względem formy i treści z przepisami prawa.

k.s.h. art. 169

Kodeks spółek handlowych

Przewiduje maksymalny, sześciomiesięczny termin do zgłoszenia zawiązania spółki od dnia zawarcia umowy spółki.

k.s.h. art. 167 § 1

Kodeks spółek handlowych

Nakłada na spółkę obowiązek dokonania wyboru członków organów spółki w liczbie odpowiadającej ustawowemu lub umownemu wymaganiu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie wymogów proceduralnych dotyczących aktualności wyceny majątku spółki. • Niespełnienie wymogów dotyczących terminów w procedurze przekształceniowej. • Brak zawarcia umowy spółki przekształconej. • Nieprawidłowy wybór członków rady nadzorczej.

Odrzucone argumenty

Kodeks spółek handlowych nie zawiera norm wyznaczających maksymalny okres procedury przekształcenia. • Nie ma granic czasowych dla aktualności opinii biegłego weryfikującego plan przekształcenia. • Sąd rejestrowy nie ma obowiązku badania i porównywania sprawozdania finansowego z planem przekształcenia. • Naruszenie art. 378 § 1 k.p.c. przez wyjście poza granice apelacji. • Naruszenie art. 23 ust. 1 ustawy o KRS przez przekroczenie zasady badania dokumentów. • Sprzeczność z art. 564 k.s.h. w związku z art. 166 § 1 k.s.h i art. 22 ustawy o KRS w zakresie obowiązku dołączenia oświadczeń o uczestnictwie w spółce przekształconej. • Naruszenie art. 555 k.s.h. w związku z art. 163 pkt 4 k.s.h. w zakresie możliwości działania rady nadzorczej z mniejszą liczbą członków.

Godne uwagi sformułowania

nie zostały spełnione przesłanki przekształcenia • nieaktualnych danych, co do wartości majątku spółki • uchwała o przekształceniu powinna być powzięta niezwłocznie po zamieszczeniu ogłoszeń • kodeks spółek handlowych nie zawiera jakiejkolwiek normy wyznaczającej maksymalny okres procedury przekształcenia • nie ma granic czasowych dla aktualności opinii biegłego weryfikującego plan przekształcenia spółki • naruszenie zasad regulujących tok postępowania przekształceniowego • ochrona ta byłaby najskuteczniejsza gdyby wycena majątku spółki była dokonywana na dzień podjęcia uchwały o przekształceniu spółki • nie można uznać, że wnioskodawczyni wykazała, że proces przekształcenia został zakończony, co musi skutkować odmową wpisu do rejestru podmiotu, który jeszcze nie powstał • nie został dochowany warunek dokonania wyceny spółki „na określony dzień w miesiącu poprzedzającym przedłożenie wspólnikom planu przekształcenia” • nie zostało także wykazane spełnienie warunku zakończenia procesu przekształcenia • nie można uz

Skład orzekający

Helena Ciepła

przewodniczący

Marian Kocon

członek

Krzysztof Strzelczyk

sprawozdawca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst