Orzeczenie · 2021-12-07

II CSK 161/21

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2021-12-07
SNCywilneprawo rzeczoweŚrednianajwyższy
skarga kasacyjnaSąd Najwyższynakłady na nieruchomośćprzedawnienieuzasadnienie orzeczeniaprzedsądinteres publicznyprawo procesowe cywilne

Sąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną wniesioną przez powoda B. H. od wyroku Sądu Apelacyjnego w […], który oddalił apelację powoda od wyroku Sądu Okręgowego w P. oddalającego powództwo o zapłatę i rozliczenie nakładów na nieruchomość. Skarżący zarzucił naruszenie szeregu przepisów Kodeksu cywilnego i Kodeksu postępowania cywilnego, w tym art. 226 w zw. z art. 209 k.c., art. 118 k.c., art. 5 k.c., art. 233 § 1 w zw. z art. 391 § 1 i art. 378 § 1 k.p.c., art. 382 k.p.c., art. 385 k.p.c., art. 278 w zw. z art. 217 w zw. z art. 378 § 1 k.p.c., art. 6 k.c. w zw. z art. 232 k.p.c. oraz art. 380 w zw. z art. 162 w zw. z art. 379 pkt 5 k.p.c. Powód argumentował, że Sąd Apelacyjny nie rozpoznał wszystkich zarzutów apelacyjnych i nie odniósł się merytorycznie do kwestii możliwości rozliczenia nakładów. Sąd Najwyższy przypomniał, że skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia służącym ochronie interesu publicznego, a jej przyjęcie do rozpoznania wymaga spełnienia przesłanek określonych w art. 398^9 § 1 k.p.c. Wskazał, że dla skutecznego powołania przesłanki z art. 398^9 § 1 pkt 4 k.p.c. (oczywista zasadność skargi) konieczne jest wykazanie kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa, widocznej prima facie. Sąd Najwyższy uznał, że skarżący nie przedstawił przekonujących argumentów świadczących o oczywistej zasadności skargi. Podzielił utrwalony pogląd judykatury, że z art. 378 § 1 k.p.c. nie wynika konieczność osobnego omówienia każdego argumentu apelacji w uzasadnieniu orzeczenia. Analiza uzasadnienia Sądu Apelacyjnego nie wykazała, aby sąd ten nie odniósł się w stopniu dostatecznym do zarzutów apelacji, a jedynie podzielił ocenę Sądu Okręgowego o przedawnieniu roszczeń o zwrot nakładów. Skarżący nie wykazał, aby naruszenie przepisów miało charakter kwalifikowany i prowadziło do wydania oczywiście nieprawidłowego orzeczenia. W konsekwencji, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, w szczególności wymogów związanych z oczywistością naruszenia prawa oraz zakresem rozpoznania apelacji przez sąd drugiej instancji.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznego etapu postępowania kasacyjnego i wymaga wykazania kwalifikowanych naruszeń prawa.

Zagadnienia prawne (2)

Czy Sąd Najwyższy powinien przyjąć skargę kasacyjną do rozpoznania, gdy skarżący powołuje się na naruszenie przepisów prawa materialnego lub procesowego, które jego zdaniem doprowadziło do wydania oczywiście nieprawidłowego orzeczenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli skarżący nie wykaże kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa, widocznej prima facie, które prowadzi do wydania oczywiście nieprawidłowego orzeczenia.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że skarga kasacyjna jest środkiem nadzwyczajnym, a jej przyjęcie wymaga spełnienia przesłanek z art. 398^9 § 1 k.p.c. Samo wskazanie na naruszenie przepisów nie jest wystarczające; konieczne jest wykazanie oczywistej zasadności skargi, co oznacza kwalifikowaną postać naruszenia, widoczną bez głębszej analizy.

Czy sąd drugiej instancji, rozpoznając apelację, musi szczegółowo omówić w uzasadnieniu każde zarzut podniesiony przez stronę?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wystarczające jest odniesienie się do zarzutów i wniosków w sposób wskazujący, że zostały one rozważone przed wydaniem orzeczenia.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołał się na utrwalony pogląd judykatury, zgodnie z którym obowiązek rozpoznania sprawy w granicach apelacji (art. 378 § 1 k.p.c.) nie wymaga szczegółowego omówienia każdego argumentu apelacyjnego. Wystarczy, że sąd drugiej instancji wykaże, iż wszystkie zarzuty zostały rozważone.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
B. H.osoba_fizycznapowód
J. K., K. K. i D. K.osoba_fizycznanastępcy prawni pozwanego L. K.
L. K.osoba_fizycznapozwany (zmarły)

Przepisy (21)

Główne

k.p.c. art. 398 § 9

Kodeks postępowania cywilnego

Instytucja przedsądu, ocena przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej.

k.p.c. art. 398 § 4

Kodeks postępowania cywilnego

Wymogi formalne skargi kasacyjnej, wniosek o przyjęcie do rozpoznania.

Pomocnicze

k.c. art. 226

Kodeks cywilny

k.c. art. 209

Kodeks cywilny

k.c. art. 118

Kodeks cywilny

k.c. art. 5

Kodeks cywilny

k.p.c. art. 233 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 391 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 378 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Obowiązek rozpoznania sprawy w granicach apelacji nie wymaga szczegółowego omówienia każdego argumentu apelacyjnego.

k.p.c. art. 382

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 278

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 217

Kodeks postępowania cywilnego

k.c. art. 6

Kodeks cywilny

k.p.c. art. 232

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 380

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 162

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 379 § pkt 5

Kodeks postępowania cywilnego

Prawo o adwokaturze art. 29 § § 1

Ustawa z dnia 26 maja 1982 r. - Prawo o adwokaturze

Wynagrodzenie pełnomocnika z urzędu.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. art. 8 § pkt 7

Koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. art. 16 § ust. 4 pkt 2

Koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Sąd Apelacyjny nie rozpoznał wszystkich zarzutów apelacyjnych. • Sąd Apelacyjny nie odniósł się merytorycznie do kwestii możliwości rozliczenia nakładów. • Naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego miało charakter oczywisty i prowadziło do wydania oczywiście nieprawidłowego orzeczenia.

Godne uwagi sformułowania

skarga kasacyjna jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni • instytucja tzw. przedsądu • nie służy zaś merytorycznej ocenie skargi kasacyjnej • nie jest trzecią instancją sądową i nie rozpoznaje sprawy, a jedynie skargę kasacyjną • kwalifikowana postać naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego mającej charakter oczywisty, widoczny prima facie przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej • Nie wystarcza przy tym oczywiste naruszenie konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego, jeżeli nie spowodowało ono wydania oczywiście nieprawidłowego orzeczenia. • z art. 378 § 1 k.p.c. obowiązku rozpoznania sprawy w granicach apelacji nie wynika konieczność osobnego omówienia przez sąd w uzasadnieniu orzeczenia każdego argumentu podniesionego w apelacji.

Skład orzekający

Joanna Misztal-Konecka

Prezes SN

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, w szczególności wymogów związanych z oczywistością naruszenia prawa oraz zakresem rozpoznania apelacji przez sąd drugiej instancji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego etapu postępowania kasacyjnego i wymaga wykazania kwalifikowanych naruszeń prawa.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia kluczowe zasady dotyczące dopuszczalności skargi kasacyjnej, co jest istotne dla praktyków prawa procesowego cywilnego. Pokazuje, jak Sąd Najwyższy filtruje sprawy.

Kiedy Sąd Najwyższy odrzuci Twoją skargę kasacyjną? Kluczowe zasady przedsądu.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst