II CSK 125/10
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy uchylił postanowienie Sądu Okręgowego w Z. dotyczące wpisu prawa własności lokalu do księgi wieczystej, wskazując na błędy w określeniu przedmiotu przysądzenia i brak odniesienia się do istotnych rozbieżności.
Sprawa dotyczyła wpisu prawa własności lokalu do księgi wieczystej na rzecz J. K., który został dokonany na podstawie postanowienia o przysądzeniu własności. Uczestnik postępowania, Przedsiębiorstwo Wielobranżowe „A.(...)” Spółka z o.o., złożył skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów ustawy o własności lokali oraz przepisów postępowania. Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie, wskazując na istotne błędy w uzasadnieniu Sądu Okręgowego, w szczególności dotyczące niejasności co do przedmiotu przysądzenia (czy obejmował on również prawo użytkowania wieczystego gruntu) oraz rozbieżności w oznaczeniu ksiąg wieczystych.
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej rozpoznał skargę kasacyjną Przedsiębiorstwa Wielobranżowego „A.(...)” Spółki z o.o. od postanowienia Sądu Okręgowego w Z., które utrzymało w mocy wpis prawa własności lokalu na rzecz J. K. w księdze wieczystej. Wcześniej Sąd Rejonowy w Z. przysądził J. K. własność nieruchomości lokalowej za cenę 316.000 zł, a referendarz sądowy dokonał wpisu w księdze wieczystej. Skarżąca spółka wniosła o uchylenie wpisu, a po utrzymaniu go w mocy przez Sąd Rejonowy, złożyła apelację, która została oddalona przez Sąd Okręgowy. W skardze kasacyjnej spółka zarzuciła naruszenie przepisów ustawy o własności lokali oraz przepisów postępowania, w tym art. 233 § 1 k.p.c. (ocena dowodów), art. 328 § 2 k.p.c. (uzasadnienie orzeczenia) oraz art. 316 § 1 k.p.c. (rozpoznanie sprawy w stanie rzeczy istniejącym w chwili zamknięcia rozprawy). Sąd Najwyższy, oceniając zarzuty naruszenia przepisów postępowania, uznał, że uzasadnienie Sądu Okręgowego było wadliwe. Wskazał, że z postanowienia sądu z dnia 29 września 2006 r. nie wynikało, aby przedmiotem przysądzenia było prawo użytkowania wieczystego gruntu, co jest istotne w kontekście ustawy o własności lokali. Ponadto, Sąd Okręgowy nie odniósł się do rozbieżności w oznaczeniu ksiąg wieczystych w postanowieniu Sądu Rejonowego. Z tych względów Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Niekoniecznie, jeśli nie zostało to wyraźnie wskazane i nie wynika z przepisów.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy zwrócił uwagę, że z postanowienia o przysądzeniu własności nie wynikało, aby przedmiotem przysądzenia było prawo użytkowania wieczystego gruntu. Podkreślono, że nie można sprzedać udziału we współwłasności gruntu, jeśli stanowi on przedmiot współużytkowania wieczystego związanego z własnością wyodrębnionych lokali, zgodnie z art. 3a ust. 2 ustawy o własności lokali.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie postanowienia i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
Przedsiębiorstwo Wielobranżowe „A.(...)” Spółka z o.o.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. K. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| Przedsiębiorstwo Wielobranżowe „A.(...)” Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w Z. | spółka | uczestnik postępowania |
Przepisy (10)
Główne
u.w.l. art. 3 § 1 i 2
Ustawa o własności lokali
u.w.l. art. 3a § 1 i 2
Ustawa o własności lokali
Pomocnicze
k.p.c. art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 328 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 316 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 391 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 382
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 386 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 6268
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 3983 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie art. 328 § 2 k.p.c. poprzez sporządzenie wadliwego uzasadnienia przez Sąd Okręgowy. Naruszenie art. 3a ust. 2 ustawy o własności lokali, gdyż przedmiotem przysądzenia nie było prawo użytkowania wieczystego gruntu. Brak odniesienia się przez Sąd Okręgowy do rozbieżności w oznaczeniu ksiąg wieczystych.
Godne uwagi sformułowania
z uzasadnienia orzeczenia nie daje się odczytać, jaki stan faktyczny lub prawny stanowił podstawę rozstrzygnięcia, co uniemożliwia kontrolę kasacyjną nie można sprzedać udziału we współwłasności gruntu, jeżeli grunt ten stanowi przedmiot współużytkowania wieczystego związanego z własnością uprzednio wyodrębnionych lokali
Skład orzekający
Jan Górowski
przewodniczący-sprawozdawca
Dariusz Dończyk
członek
Dariusz Zawistowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wpisów do ksiąg wieczystych, zakresu przysądzenia własności lokalu oraz wymogów formalnych uzasadnienia orzeczenia w postępowaniu kasacyjnym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z własnością lokali i użytkowaniem wieczystym gruntu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak istotne są precyzja w dokumentacji prawnej i prawidłowe uzasadnienie orzeczeń, nawet w pozornie rutynowych sprawach dotyczących nieruchomości.
“Błąd w księdze wieczystej? Sąd Najwyższy uchyla wpis własności lokalu z powodu niejasności co do gruntu.”
Dane finansowe
WPS: 316 000 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt II CSK 125/10 POSTANOWIENIE Dnia 27 lipca 2010 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jan Górowski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Dariusz Dończyk SSN Dariusz Zawistowski w sprawie z wniosku J. K. przy uczestnictwie Przedsiębiorstwa Wielobranżowego „A.(...)” Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Z. o wpis do KW Z(...)/08 prawa własności na rzecz J. K., po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 27 lipca 2010 r., skargi kasacyjnej uczestnika postępowania od postanowienia Sądu Okręgowego w Z. z dnia 27 kwietnia 2009 r., sygn. akt VI Ca (…), uchyla zaskarżone postanowienie i przekazuje sprawę Sądowi Okręgowemu w Z. do ponownego rozpoznania i orzeczenia o kosztach postępowania kasacyjnego. Uzasadnienie Postanowieniem z dnia 29 września 2006 r. Sąd Rejonowy w Z. przysądził J. K. własność nieruchomości położonej przy ul. N., dla której Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą nr 4(...) za cenę 316.000 zł. Referendarz Sądowy dokonał w dziale II tej księgi wieczystej nr 4(…) wpisu prawa własności na rzecz J. K. w miejsce Spółki z o.o. A.(...) z siedzibą w Z. oraz 2 dokonał wykreślenia ujawnionych w tej księdze obciążeń, powołując jako podstawę wpisu postanowienie Sądu Rejonowego z dnia 29 września 2006 r. Na powyższe orzeczenie referendarza skargę wniosła A.(...) spółka z o.o. wnosząc o uchylenie zaskarżonego wpisu. Postanowieniem z dnia 21 stycznia 2009 r. Sąd Rejonowy w Z. utrzymał zaskarżony wpis w mocy. Apelację od tego postanowienia wniosła A.(...) spółka z o.o., zaskarżając powyższe postanowienie w całości i wniosła o jego zmianę poprzez oddalenie wniosku o wpis. Postanowieniem z dnia 27 kwietnia 2009 r. Sąd Okręgowy w Z. apelację oddalił. Od powyższego orzeczenia skarżąca spółka wywiodła skargę kasacyjną opartą na obu podstawach. W ramach pierwszej podstawy zarzuciła naruszenie art. 3 ust. 1 i 2 oraz art. 3a ust. 1 i 2 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (jedn. tekst: Dz. U. Nr 80, poz. 903). W ramach naruszenia przepisów postępowania, mogących mieć istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia skarżąca zarzuciła naruszenie art. 233 § 1 w zw. z art. 328 § 2 k.p.c. oraz art. 316 § 1 w zw. z art. 391 § 1 k.p.c. a także art. 382 i art. 386 § 1 oraz art. 6268 k.p.c. W konkluzji wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Z. Sąd Najwyższy zważył co następuje: W pierwszej kolejności należy ocenić zarzuty naruszenia przez sąd drugiej instancji wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów postępowania. Od wyników tej kontroli zależy zakres i sposób oceny zarzutów naruszenia prawa materialnego. Skarga kasacyjna ma charakter nadzwyczajnego środka zaskarżenia, czego wyrazem jest między innymi istotne ograniczenie dostępności skargi kasacyjnej pod względem dopuszczalnych podstaw. W związku z kwestionowaniem na podstawie art. 233 § 1 k.p.c. oceny dowodów wystarczy odwołać się do art. 3983 § 3 k.p.c., który wprawdzie nie wskazuje konkretnych przepisów dotyczących ustalenia faktów i oceny dowodów, których naruszenie nie może być przedmiotem zarzutów wypełniających drugą podstawę kasacyjną, ale jak wielokrotnie wyjaśnił Sąd Najwyższy nie ulega jednak wątpliwości, że obejmuje on art. 233 k.p.c. (por. np. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 26 maja 2006 r., V CSK 97/06, niepubl.; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 24 lutego 2006 r., II CSK 136/05, niepubl.; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 5 lipca 2007 r., II CSK 160/07, niepubl.; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 8 maja 2008 r., V CSK 579/07, niepubl.; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 15 maja 2009 r., III CSK 338/08, niepubl.). 3 Powołanie się w skardze kasacyjnej na podstawę naruszenia w postaci art. 328 § 2 k.p.c. jest usprawiedliwione wówczas, gdy z uzasadnienia orzeczenia nie daje się odczytać, jaki stan faktyczny lub prawny stanowił podstawę rozstrzygnięcia, co uniemożliwia kontrolę kasacyjną. Z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Należy zauważyć, że księga wieczysta nr Z(...)/9 została założona dla nieruchomości położonej w Z. przy ul N. będącej lokalem mieszkalnym, z której własnością związany jest udział w 9/100 w nieruchomości wspólnej, którą stanowi grunt oraz część wspólna budynku, dla których prowadzona jest księga wieczysta nr 3(...). Z księgi wieczystej nr 3(...) wynika zaś, że prawo do gruntu to użytkowanie wieczyste. Jak trafnie podniosła skarżąca, z postanowienia sądu z dnia 29 września 2006 r. stanowiącego podstawę wpisu nie wynika, aby przedmiotem przysądzenia było także prawo użytkowania wieczystego gruntu objętego kw. nr 3(...). Przedmiotem licytacji był tylko lokal położony przy ul. N. bez udziału w nieruchomości wspólnej oraz bez udziału w prawie wieczystego użytkowania (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 19 listopada 1996 r., III CKU 10/96, OSNC 1997, nr 3, poz. 32). Zgodnie z art. 3a ust. 2 u.w.l. nie można sprzedać udziału we współwłasności gruntu, jeżeli grunt ten stanowi przedmiot współużytkowania wieczystego związanego z własnością uprzednio wyodrębnionych lokali. Poza tym Sąd Okręgowy nie odniósł się do rozbieżności występujących w postanowieniu Sądu Rejonowego z dnia 21 stycznia 2009 r. co do oznaczenia księgi wieczystej nr Z(...)/8 i nr Z(...)/09 i nie dokonał ustaleń w tym zakresie. Z tych względów zaskarżone postanowienie podlegało uchyleniu.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI