II CRN 232/76
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła pozwu o zapłatę zaległych rat z umowy sprzedaży nieruchomości rolnej, zawartej w 2013 roku. Powód, Krajowy Ośrodek (...) w W. Oddział Terenowy w P., domagał się od pozwanego A. B. kwoty 87 407,79 zł wraz z odsetkami. Pozwany, rolnik w wieku 65 lat, utrzymujący się z renty i dzierżawy gruntów, złożył sprzeciw od nakazu zapłaty, uznając powództwo, ale wnosząc o rozłożenie zasądzonego świadczenia na raty z uwagi na trudną sytuację finansową i zdrowotną. Sąd Okręgowy w Poznaniu, po analizie dowodów, w tym dokumentów finansowych pozwanego i jego zeznań, uznał, że zachodzi szczególnie uzasadniony wypadek do zastosowania art. 320 kpc. Sąd ustalił, że jednorazowa spłata ponad 80 tys. zł mogłaby doprowadzić do konieczności sprzedaży części gospodarstwa rolnego, co pogorszyłoby sytuację rodziny. W związku z tym, sąd rozłożył zasądzone świadczenie w łącznej kwocie 84 185,85 zł (w tym skapitalizowane odsetki) na 42 miesięczne raty po 2000 zł (ostatnia 2185,85 zł), płatne do 15. dnia każdego miesiąca, z zastrzeżeniem natychmiastowej wymagalności całej należności w przypadku uchybienia płatności dwóch kolejnych rat. Sąd oddalił powództwo w zakresie odsetek od daty wyroku do daty płatności poszczególnych rat, zgodnie z zasadą, że przy rozłożeniu na raty wierzycielowi nie przysługują odsetki za ten okres. Kosztami procesu obciążono pozwanego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaZastosowanie art. 320 kpc w sprawach o zapłatę, zwłaszcza w kontekście sytuacji dłużników prowadzących działalność rolniczą lub posiadających gospodarstwa rolne, a także kwestia odsetek przy rozłożeniu świadczenia na raty.
Każdorazowa ocena 'szczególnie uzasadnionego wypadku' zależy od indywidualnych okoliczności sprawy.
Zagadnienia prawne (3)
Czy w przypadku trudnej sytuacji finansowej i zdrowotnej dłużnika, sąd powinien rozłożyć zasądzone świadczenie na raty na podstawie art. 320 kpc?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, w szczególnie uzasadnionych wypadkach sąd może rozłożyć zasądzone świadczenie na raty, biorąc pod uwagę całokształt okoliczności sprawy, w tym sytuację majątkową, finansową i rodzinną dłużnika.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że sytuacja pozwanego rolnika, jego stan zdrowia, niskie dochody z renty i dzierżawy, a także niepewne zyski z hodowli bydła, uzasadniają zastosowanie art. 320 kpc. Jednorazowa spłata mogłaby doprowadzić do sprzedaży gospodarstwa, co pogorszyłoby sytuację rodziny. Rozłożenie na raty pozwoliło na spłatę zobowiązania bez utraty źródła utrzymania.
Czy wierzycielowi przysługują odsetki od zasądzonego świadczenia rozłożonego na raty za okres od daty wyroku do daty płatności poszczególnych rat?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wierzycielowi nie przysługują odsetki od ratalnych świadczeń za okres od daty wyroku do daty płatności poszczególnych rat.
Uzasadnienie
Zgodnie z utrwalonym poglądem Sądu Najwyższego, rozłożenie zasądzonego świadczenia na raty na podstawie art. 320 kpc ma ten skutek, że wierzycielowi nie przysługują odsetki od tych rat za okres od daty wyroku do daty ich płatności. Sąd oddalił powództwo w tym zakresie.
Czy uznanie powództwa przez pozwanego jest wiążące dla sądu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd jest związany uznaniem powództwa, chyba że jest ono sprzeczne z prawem, zasadami współżycia społecznego lub zmierza do obejścia prawa.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że w niniejszej sprawie nie zachodziły przesłanki uzasadniające kwestionowanie uznania powództwa przez pozwanego, gdyż okoliczności były bezsporne, a uznanie nie było sprzeczne z prawem.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Krajowy Ośrodek (...) w W. Oddział Terenowy w P. | instytucja | powód |
| A. B. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (3)
Główne
k.p.c. art. 320
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd może w wyroku rozłożyć na raty zasądzone świadczenie w szczególnie uzasadnionych wypadkach, biorąc pod uwagę sytuację majątkową, finansową i rodzinną dłużnika.
Pomocnicze
k.p.c. art. 213 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd jest związany uznaniem powództwa, chyba że jest ono sprzeczne z prawem, zasadami współżycia społecznego albo jeżeli zmierza do obejścia prawa.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Strona przegrywająca sprawę jest obowiązana zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niewywiązanie się przez pozwanego z obowiązku zapłaty rat wynikających z umowy sprzedaży nieruchomości. • Uznanie powództwa przez pozwanego. • Szczególnie uzasadniony wypadek zastosowania art. 320 kpc ze względu na trudną sytuację finansową i zdrowotną pozwanego.
Odrzucone argumenty
Żądanie oddalenia wniosku o rozłożenie na raty przez powoda (ostatecznie uwzględnione w zakresie odsetek).
Godne uwagi sformułowania
zasądzone świadczenie rozkłada na 42 miesięczne raty • w szczególnie uzasadnionych wypadkach sąd może w wyroku rozłożyć na raty zasądzone świadczenie • moratorium sędziego • nie można jednak nie brać pod uwagę także sytuacji samego wierzyciela • interes powoda zostanie zabezpieczony – zwłoka dłużnika pozwoli mu na domaganie się płatności całej należności
Skład orzekający
Katarzyna Gawecka
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Zastosowanie art. 320 kpc w sprawach o zapłatę, zwłaszcza w kontekście sytuacji dłużników prowadzących działalność rolniczą lub posiadających gospodarstwa rolne, a także kwestia odsetek przy rozłożeniu świadczenia na raty."
Ograniczenia: Każdorazowa ocena 'szczególnie uzasadnionego wypadku' zależy od indywidualnych okoliczności sprawy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak sąd może elastycznie podchodzić do egzekwowania należności, uwzględniając ludzki wymiar i trudną sytuację materialną dłużnika, co jest interesujące z perspektywy praktycznej i społecznej.
“Rolnik spłaci dług w ratach po 2000 zł: Sąd rozkłada ponad 80 tys. zł na 42 miesiące.”
Dane finansowe
WPS: 87 407,79 PLN
zapłata: 80 407,79 PLN
koszty procesu: 9421 PLN
Sektor
rolnictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.