II CO 179/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy w Izbie Cywilnej rozpoznał sprawę dotyczącą żądań sędziów Sądu Apelacyjnego w (...) o wyłączenie od rozpoznania sprawy I ACa (...), w której stroną postępowania była osoba zatrudniona w tym sądzie. Sąd uwzględnił żądania sędziów orzekających w Wydziale Cywilnym oraz Wydziale Wizytacyjnym Sądu Apelacyjnego. Uzasadniono to tym, że stałe kontakty wynikające ze wspólnego zatrudnienia w tym samym wydziale, nawet o charakterze zawodowym, mogły prowadzić do powstania zażyłości, która budziła uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności. Podobnie oceniono sytuację sędziów z Wydziału Wizytacyjnego ze względu na zakres ich zadań i możliwość częstych relacji z pracownikami Wydziału Cywilnego. Sąd uznał, że skoro sami sędziowie dostrzegli podstawy do żądania wyłączenia, to należy się do nich przychylić. Natomiast w odniesieniu do pozostałych sędziów, którzy orzekali w innych wydziałach, Sąd Najwyższy odmówił wyłączenia. Wskazano, że sam fakt pełnienia służby w sądzie, w którym zatrudniona jest strona, nie jest wystarczającą podstawą do wyłączenia, zwłaszcza w dużej instytucji, jaką jest Sąd Apelacyjny, gdzie można zapewnić odpowiedni dystans między pracownikiem a orzekającym sędzią. Orzeczenie wydano na podstawie art. 52 § 1 k.p.c. w zw. z art. 49 k.p.c.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przesłanek wyłączenia sędziego z uwagi na relacje zawodowe w ramach tej samej instytucji sądowej.
Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy stroną jest pracownik sądu, a wnioski o wyłączenie składają sami sędziowie. Konieczność oceny konkretnych okoliczności budzących wątpliwość co do bezstronności.
Zagadnienia prawne (2)
Czy stałe kontakty zawodowe wynikające ze wspólnego zatrudnienia w tym samym wydziale sądu mogą stanowić podstawę do wyłączenia sędziego od rozpoznania sprawy, w której stroną jest inny pracownik tego sądu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli okoliczności te mogą wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że stałe kontakty zawodowe w ramach tego samego wydziału, nawet o charakterze zawodowym, mogą prowadzić do zażyłości, która budzi uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego. Odmówiono wyłączenia, gdy sąd jest duży, a kontakty nie są stałe.
Czy sam fakt pełnienia służby w sądzie, w którym zatrudniona jest strona postępowania, stanowi wystarczającą podstawę do wyłączenia sędziego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli sąd jest na tyle duży, że można zapewnić odpowiedni dystans między pracownikiem a orzekającym sędzią.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że w dużej instytucji, jaką jest sąd apelacyjny zatrudniający wielu sędziów w różnych wydziałach, sam fakt wspólnego zatrudnienia nie jest wystarczającą podstawą do wyłączenia sędziego od rozpoznania sprawy dotyczącej pracownika tego sądu.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Sąd Apelacyjny w (...) | instytucja | strona postępowania |
| Sędziowie Sądu Apelacyjnego w (...) | instytucja | wnioskodawca o wyłączenie |
| Sędziowie Sądu Okręgowego w P. (...) | instytucja | wnioskodawca o wyłączenie |
| Sędziowie Sądu Okręgowego w Z. (...) | instytucja | wnioskodawca o wyłączenie |
Przepisy (3)
Główne
k.p.c. art. 49
Kodeks postępowania cywilnego
Niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 48, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie.
k.p.c. art. 52 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Pomocnicze
k.p.c. art. 48
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Stałe kontakty zawodowe wynikające ze wspólnego zatrudnienia w tym samym wydziale sądu mogą prowadzić do zażyłości budzącej uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności. • Zakres zadań Wydziału Wizytacyjnego i możliwość częstych relacji z pracownikami Wydziału Cywilnego uzasadniają wyłączenie sędziów tego wydziału.
Odrzucone argumenty
Sam fakt pełnienia służby w sądzie, w którym zatrudniona jest strona postępowania, nie stanowi dostatecznej podstawy do wyłączenia sędziego w dużej instytucji. • Okoliczność zatrudnienia strony postępowania w Sądzie właściwym do rozpoznania sprawy nie została wskazana w art. 48 k.p.c. jako obligatoryjna podstawa wyłączenia.
Godne uwagi sformułowania
istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie • stałe kontakty wynikające z zatrudnienia strony postępowania w tym samym Wydziale, nawet jeśli mowa o kontaktach o charakterze zawodowym, mogą prowadzić do powstania pewnej zażyłości przemawiającej za wyłączeniem Sędziów od rozpoznania sprawy • Sam fakt pełnienia służby w ramach Sądu, w którym zatrudniona jest strona postępowania, nie stanowi dostatecznej podstawy do wyłączenia sędziego.
Skład orzekający
Beata Janiszewska
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek wyłączenia sędziego z uwagi na relacje zawodowe w ramach tej samej instytucji sądowej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy stroną jest pracownik sądu, a wnioski o wyłączenie składają sami sędziowie. Konieczność oceny konkretnych okoliczności budzących wątpliwość co do bezstronności.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy procedury cywilnej i wyłączenia sędziego, co jest istotne dla prawników praktyków. Pokazuje, jak sąd interpretuje wątpliwości co do bezstronności w kontekście relacji zawodowych.
“Kiedy relacje zawodowe w sądzie mogą prowadzić do wyłączenia sędziego?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.