II CO 179/19
Podsumowanie
Sąd Najwyższy wyłączył sędziów Sądu Apelacyjnego w (...) od rozpoznania sprawy z uwagi na ich bliskie kontakty zawodowe z powódką, jednocześnie odmawiając wyłączenia pozostałych sędziów.
Sąd Najwyższy rozpatrywał wnioski o wyłączenie sędziów od rozpoznania sprawy cywilnej, w której stroną postępowania była pracownica tego sądu. Sąd uwzględnił wnioski sędziów z Wydziału Cywilnego i Wizytacyjnego, uznając, że ich stałe kontakty zawodowe z powódką mogły budzić uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności. Natomiast wnioski pozostałych sędziów zostały oddalone, gdyż sam fakt pracy w tej samej instytucji, która jest duża, nie stanowił wystarczającej podstawy do wyłączenia.
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej rozpoznał sprawę dotyczącą żądań sędziów Sądu Apelacyjnego w (...) o wyłączenie od rozpoznania sprawy I ACa (...), w której stroną postępowania była osoba zatrudniona w tym sądzie. Sąd uwzględnił żądania sędziów orzekających w Wydziale Cywilnym oraz Wydziale Wizytacyjnym Sądu Apelacyjnego. Uzasadniono to tym, że stałe kontakty wynikające ze wspólnego zatrudnienia w tym samym wydziale, nawet o charakterze zawodowym, mogły prowadzić do powstania zażyłości, która budziła uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności. Podobnie oceniono sytuację sędziów z Wydziału Wizytacyjnego ze względu na zakres ich zadań i możliwość częstych relacji z pracownikami Wydziału Cywilnego. Sąd uznał, że skoro sami sędziowie dostrzegli podstawy do żądania wyłączenia, to należy się do nich przychylić. Natomiast w odniesieniu do pozostałych sędziów, którzy orzekali w innych wydziałach, Sąd Najwyższy odmówił wyłączenia. Wskazano, że sam fakt pełnienia służby w sądzie, w którym zatrudniona jest strona, nie jest wystarczającą podstawą do wyłączenia, zwłaszcza w dużej instytucji, jaką jest Sąd Apelacyjny, gdzie można zapewnić odpowiedni dystans między pracownikiem a orzekającym sędzią. Orzeczenie wydano na podstawie art. 52 § 1 k.p.c. w zw. z art. 49 k.p.c.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli okoliczności te mogą wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że stałe kontakty zawodowe w ramach tego samego wydziału, nawet o charakterze zawodowym, mogą prowadzić do zażyłości, która budzi uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego. Odmówiono wyłączenia, gdy sąd jest duży, a kontakty nie są stałe.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
częściowe uwzględnienie wniosków o wyłączenie
Strona wygrywająca
sędziowie Sądu Apelacyjnego w (...) z Wydziału Cywilnego i Wizytacyjnego
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Sąd Apelacyjny w (...) | instytucja | strona postępowania |
| Sędziowie Sądu Apelacyjnego w (...) | instytucja | wnioskodawca o wyłączenie |
| Sędziowie Sądu Okręgowego w P. (...) | instytucja | wnioskodawca o wyłączenie |
| Sędziowie Sądu Okręgowego w Z. (...) | instytucja | wnioskodawca o wyłączenie |
Przepisy (3)
Główne
k.p.c. art. 49
Kodeks postępowania cywilnego
Niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 48, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie.
k.p.c. art. 52 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Pomocnicze
k.p.c. art. 48
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Stałe kontakty zawodowe wynikające ze wspólnego zatrudnienia w tym samym wydziale sądu mogą prowadzić do zażyłości budzącej uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności. Zakres zadań Wydziału Wizytacyjnego i możliwość częstych relacji z pracownikami Wydziału Cywilnego uzasadniają wyłączenie sędziów tego wydziału.
Odrzucone argumenty
Sam fakt pełnienia służby w sądzie, w którym zatrudniona jest strona postępowania, nie stanowi dostatecznej podstawy do wyłączenia sędziego w dużej instytucji. Okoliczność zatrudnienia strony postępowania w Sądzie właściwym do rozpoznania sprawy nie została wskazana w art. 48 k.p.c. jako obligatoryjna podstawa wyłączenia.
Godne uwagi sformułowania
istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie stałe kontakty wynikające z zatrudnienia strony postępowania w tym samym Wydziale, nawet jeśli mowa o kontaktach o charakterze zawodowym, mogą prowadzić do powstania pewnej zażyłości przemawiającej za wyłączeniem Sędziów od rozpoznania sprawy Sam fakt pełnienia służby w ramach Sądu, w którym zatrudniona jest strona postępowania, nie stanowi dostatecznej podstawy do wyłączenia sędziego.
Skład orzekający
Beata Janiszewska
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek wyłączenia sędziego z uwagi na relacje zawodowe w ramach tej samej instytucji sądowej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy stroną jest pracownik sądu, a wnioski o wyłączenie składają sami sędziowie. Konieczność oceny konkretnych okoliczności budzących wątpliwość co do bezstronności.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy procedury cywilnej i wyłączenia sędziego, co jest istotne dla prawników praktyków. Pokazuje, jak sąd interpretuje wątpliwości co do bezstronności w kontekście relacji zawodowych.
“Kiedy relacje zawodowe w sądzie mogą prowadzić do wyłączenia sędziego?”
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II CO 179/19 POSTANOWIENIE Dnia 18 listopada 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Beata Janiszewska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 18 listopada 2019 r., żądań sędziów Sądu Apelacyjnego w (…): oraz wniosków delegowanych do Sądu Apelacyjnego w (…) Sędziów: Sądu Okręgowego w P. (…) i Sądu Okręgowego w Z. (…) o wyłączenie od rozpoznania sprawy I ACa (…), 1. wyłącza od rozpoznania sprawy sędziów Sądu Apelacyjnego w (…): (…); 2. w zakresie pozostałych żądań odmawia wyłączenia od rozpoznania sprawy. UZASADNIENIE Przywołana w oświadczeniach Sędziów okoliczność zatrudnienia strony postępowania w Sądzie właściwym do rozpoznania sprawy nie została wskazana w art. 48 k.p.c. Jednakże stosownie do art. 49 k.p.c. niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 48, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie. Powyższa przesłanka została spełniona w przypadku Sędziów orzekających w Wydziale Cywilnym Sądu Apelacyjnego, bowiem stałe kontakty wynikające z zatrudnienia strony postępowania w tym samym Wydziale, nawet jeśli mowa o kontaktach o charakterze zawodowym, mogą prowadzić do powstania pewnej zażyłości przemawiającej za wyłączeniem Sędziów od rozpoznania sprawy. Te same racje pozostają aktualne w odniesieniu do Sędziów orzekających w Wydziale Wizytacyjnym, a to z uwagi na zakres zadań i możliwość częstych relacji z pracownikami Wydziału Cywilnego. Skoro natomiast Sędziowie ww. Wydziałów sami dostrzegli podstawy do żądania wyłączenia, to żądania te, odniesione do ww. okoliczności wspólnej pracy z powódką, przemawiały za przychyleniem się do tego stanowiska. Odmiennie kształtuje się ocena żądań pozostałych Sędziów, którzy z racji orzekania w innych Wydziałach nie muszą utrzymywać stałych kontaktów z powódką, a w każdym razie wnioski o bliższych relacjach zawodowych nie wynikają z treści złożonych przez nich, jednobrzmiących oświadczeń. Sam fakt pełnienia służby w ramach Sądu, w którym zatrudniona jest strona postępowania, nie stanowi dostatecznej podstawy do wyłączenia sędziego. Sąd Apelacyjny w (…) zatrudnia kilkudziesięciu sędziów pracujących w kilku Wydziałach. Jest to zatem jednostka na tyle duża, by zagwarantować odpowiedni dystans między jej pracownikiem a sędzią orzekającym w dotyczącej tego pracownika sprawie. Z podanych wyżej względów na podstawie art. 52 § 1 k.p.c. w zw. z art. 49 k.p.c. orzeczono, jak w sentencji postanowienia. jw
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę