III CNP 24/09

Sąd Najwyższy2009-10-29
SAOSCywilneprawo rodzinne i opiekuńczeŚrednianajwyższy
podział majątkumajątek wspólnyniezgodność z prawemskargaSąd Najwyższypostanowieniek.p.c.k.r.o.

Sąd Najwyższy odrzucił skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia, wskazując na niedopuszczalność kwestionowania ustaleń faktycznych oraz brak spełnienia wymogów formalnych skargi.

Sąd Najwyższy rozpoznał skargę H.Ł. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w K. dotyczącego podziału majątku wspólnego. Skarga została odrzucona z powodu niedopuszczalności kwestionowania ustaleń faktycznych jako podstawy skargi oraz niespełnienia wymogów formalnych, w tym braku wskazania zakresu zaskarżenia, uzasadnienia podstaw skargi oraz uprawdopodobnienia wyrządzenia szkody.

Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej rozpoznał skargę H.Ł. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w K. z dnia 1 października 2008 r., dotyczącego podziału majątku wspólnego. Skarga została odrzucona na podstawie art. 4248 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy wskazał, że zgodnie z art. 4244 k.p.c. zdanie drugie, podstawą skargi nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów. Wnioskodawczyni, kwestionując skład majątku wspólnego i sposób zużycia środków, w istocie podważała dokonane ustalenia faktyczne, co jest niedopuszczalne w ramach skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem. Ponadto, skarga nie spełniała wymogów formalnych określonych w art. 4245 § 1 k.p.c. Brak było precyzyjnego oznaczenia zaskarżonego orzeczenia (w całości czy w części), uzasadnienie podstaw skargi było niewystarczające, a szkoda, która miała być spowodowana wydaniem orzeczenia, nie została uprawdopodobniona jako już istniejąca. Sąd podkreślił, że skarga ta nie służy zapobieganiu przyszłym szkodom, lecz stanowi podstawę do dochodzenia odszkodowania za już wyrządzoną szkodę. Nie wykazano również, że wzruszenie zaskarżonego orzeczenia w drodze innych środków prawnych nie było możliwe.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, podstawą skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że kwestionowanie ustaleń faktycznych, nawet pod pozorem naruszenia przepisów prawa materialnego, jest niedopuszczalne w ramach skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucenie skargi

Strona wygrywająca

Skarb Państwa (w kontekście odrzucenia skargi)

Strony

NazwaTypRola
H.Ł.osoba_fizycznawnioskodawczyni
J.Ł.osoba_fizycznauczestnik

Przepisy (10)

Główne

k.p.c. art. 4244 § zdanie drugie

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawą skargi nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów.

k.p.c. art. 4245 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania cywilnego

Wnioskodawczyni nie wskazała, czy zaskarża orzeczenie w całości, czy w części.

k.p.c. art. 4245 § § 1 pkt 4

Kodeks postępowania cywilnego

Szkoda wskazana przez skarżącą jeszcze nie wystąpiła.

k.p.c. art. 4245 § § 1 pkt 5

Kodeks postępowania cywilnego

Nie wykazano, że wzruszenie zaskarżonego orzeczenia w drodze innych środków prawnych nie było i nie jest możliwe.

k.p.c. art. 4248 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna odrzucenia skargi.

Pomocnicze

k.r.o. art. 46

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Przywołany przez skarżącą jako podstawa argumentacji o niezgodności orzeczenia z prawem.

k.r.o. art. 36

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Przywołany przez skarżącą jako podstawa argumentacji o niezgodności orzeczenia z prawem.

k.r.o. art. 40

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Przywołany przez skarżącą jako podstawa argumentacji o niezgodności orzeczenia z prawem.

k.c. art. 6

Kodeks cywilny

Przywołany przez skarżącą jako podstawa argumentacji o niezgodności orzeczenia z prawem.

k.p.c. art. 684

Kodeks postępowania cywilnego

Przywołany przez skarżącą jako podstawa argumentacji o niezgodności orzeczenia z prawem.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niedopuszczalność kwestionowania ustaleń faktycznych jako podstawy skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem. Niespełnienie przez skarżącą wymogów formalnych określonych w k.p.c. (brak oznaczenia zakresu zaskarżenia, niewystarczające uzasadnienie, brak uprawdopodobnienia szkody). Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem nie służy zapobieganiu przyszłym szkodom.

Odrzucone argumenty

Argumentacja skarżącej oparta na kwestionowaniu ustaleń faktycznych dotyczących składu majątku wspólnego i sposobu jego zużycia.

Godne uwagi sformułowania

podstawą skargi nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów skarżąca w istocie kwestionuje dokonane w sprawie ustalenia faktyczne skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia nie służy zapobieganiu wyrządzenia szkody jest środkiem prawnym, który w razie jego uwzględnienia stanowi podstawę wystąpienia z powództwem przeciwko Skarbowi Państwa o naprawienie szkody wyrządzonej orzeczeniem sądowym

Skład orzekający

Teresa Bielska-Sobkowicz

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, w szczególności niedopuszczalność kwestionowania ustaleń faktycznych oraz wymogi formalne skargi."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego trybu postępowania (skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem) i nie rozstrzyga merytorycznie sprawy o podział majątku.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Orzeczenie dotyczy kwestii proceduralnych związanych ze skargą o stwierdzenie niezgodności z prawem, co jest istotne dla prawników procesualistów, ale może być mniej interesujące dla szerszej publiczności.

Kiedy nie można skarżyć orzeczenia za niezgodność z prawem? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III CNP 24/09 POSTANOWIENIE Dnia 29 października 2009 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Teresa Bielska-Sobkowicz w sprawie z wniosku H.Ł. przy uczestnictwie J.Ł. o podział majątku wspólnego, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 29 października 2009 r., na skutek skargi wnioskodawczyni o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w K. z dnia 1 października 2008 r., sygn. akt [...], odrzuca skargę. 2 Uzasadnienie W związku ze skargą wnioskodawczyni H.Ł. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia od postanowienia Sądu Okręgowego w K. z dnia 1 października 2008 r. należy podnieść, co następuje. Zgodnie z art. 4244 k.p.c. zdanie drugie, podstawą skargi nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów. Skarżąca nie powołała w podstawie skargi wprawdzie przepisów odnoszących się do ustalenia faktów lub oceny dowodów, jednak wywód mający uzasadnić tezę o niezgodności zaskarżonego orzeczenia z przepisami art. 46, 36 i 40 k.r.o., 684 k.p.c. oraz 6 k.c. oparty jest na przyjętym przez nią założeniu, że w skład majątku wspólnego nie wchodziła kwota pozostała po sprzedaży domu, ponieważ została zużyta w sposób nie naruszający zasad zwykłego zarządu majątkiem wspólnym. Oznacza to, że skarżąca w istocie kwestionuje dokonane w sprawie ustalenia faktyczne. Podstawą skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia (podobnie jak w przypadku skargi kasacyjnej) nie mogą zaś być zarzuty dotyczące ustalonego w sprawie stanu faktycznego, podnoszone pod pozorem twierdzeń o niezgodności orzeczenia ze wskazanymi przepisami prawa materialnego. Niezależnie od tego skarga nie spełnia wymagań określonych w art. 4245 § 1 pkt 1, 2, 4 i 5 k.p.c. Wnioskodawczyni oznaczając orzeczenie, od którego wnosi skargę nie wskazała, czy zaskarża je w całości, czy w części (art. 4245 § 1 pkt 1 k.p.c.). W skardze brak uzasadnienia jej podstaw, uzasadnienie dotyczy jedynie twierdzenia o niezgodności orzeczenia z art. 46 k.r.o. i 684 k.p.c. Uprawdopodobnienie wyrządzenia szkody, spowodowanej przez wydanie orzeczenia, którego skarga dotyczy (art. 4245 § 1 pkt 4 k.p.c.) polega na przedstawieniu wyodrębnionego wywodu przekonującego, że szkoda została wyrządzona oraz określającego czas jej powstania, postać i związek przyczynowy z wydaniem orzeczenia niezgodnego z prawem (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 31 stycznia 2006 r., IV CNP 38/05, OSNC 2006, nr 7-8, poz. 141, z dnia 11 sierpnia 2005 r., III CNP 4/05, niepubl., z dnia 23 września 3 2005 r., III CNP 5/05, niepubl., z dnia 22 listopada 2005 r., I CNP 19/05, niepubl.). Tymczasem z twierdzeń zawartych w skardze jednoznacznie wynika, że wskazywana szkoda jeszcze nie wystąpiła. Jak wyjaśnił Sąd Najwyższy w postanowieniu z 27 października 2005 r. (V CNP 28/05, niepubl.), skarga o stwierdzenie niezgodności prawomocnego orzeczenia z prawem nie służy zapobieganiu wyrządzenia szkody, mogącej powstać wskutek wydania orzeczenia sądowego, lecz jest środkiem prawnym, który w razie jego uwzględnienia stanowi podstawę wystąpienia z powództwem przeciwko Skarbowi Państwa o naprawienie szkody wyrządzonej orzeczeniem sądowym. Wykazanie w skardze o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, że wzruszenie zaskarżonego orzeczenia w drodze innych środków prawnych nie było i nie jest możliwe (art. 4245 § 1 pkt 5 k.p.c.) polega na ujawnieniu i przedstawieniu tej okoliczności w sposób wyczerpujący i niebudzący wątpliwości oraz na dowiedzeniu jej istnienia i przekonywającym uzasadnieniu. Niezbędne jest przedstawienia analizy prawnej przepisów dotyczących środków zaskarżenia, których zastosowanie - w odniesieniu do zaskarżonego orzeczenia - jest niedopuszczalne lub z innych przyczyn na pewno nie mogłoby odnieść skutku (por. postanowienie SN z dnia 27 stycznia 2006 r., III CNP 23/05, OSNC 2006/7-8/140, postanowienie SN z dnia 28 lutego 2006 r., I CNP 12/06, niepubl.). Wobec powyższego nie można uznać, aby przedstawiony w skardze wywód odnoszący się jedynie do dopuszczalności skargi kasacyjnej wypełniał wymaganie opisane w art. 4245 § 1 pkt 5 k.p.c. Z tych względów, orzeczono jak w sentencji (art. 4248 § 1 k.p.c.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI