IV CNP 36/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy odrzucił skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia sądu drugiej instancji w sprawie o wykonanie kontaktów z dzieckiem, uznając ją za niedopuszczalną.
Uczestniczka postępowania wniosła skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w Bydgoszczy, które oddaliło jej zażalenie na postanowienie nakazujące zapłatę za niewykonanie kontaktów z dzieckiem. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów k.p.c. i dochodziła odszkodowania. Sąd Najwyższy odrzucił skargę, wskazując, że jest ona niedopuszczalna w postępowaniu nieprocesowym dotyczącym wykonania kontaktów z dzieckiem, ponieważ postanowienia w tym zakresie nie kończą postępowania co do istoty sprawy.
Sąd Najwyższy rozpoznał skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w Bydgoszczy z dnia 13 maja 2013 r., sygn. akt X Cz 101/13. Postanowienie to oddaliło zażalenie K. M. na postanowienie Sądu Rejonowego w Bydgoszczy, które nakazało jej zapłatę 1900 zł za niewykonanie obowiązków wynikających z ugody dotyczącej kontaktów z małoletnią córką. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów k.p.c. (art. 598¹⁹, 598¹⁸ w zw. z 570, 578¹ § 1 i 2 w zw. z 364 § 1, 517 w zw. z 357 § 2 k.p.c.) i domagała się stwierdzenia niezgodności z prawem zaskarżonego orzeczenia, wskazując na poniesioną szkodę w kwocie 1900 zł. Sąd Najwyższy, powołując się na swoje wcześniejsze orzecznictwo (uchwałę III CZP 25/13 i postanowienie II CNP 5/15), wyjaśnił, że skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, który nie prowadzi do uchylenia ani zmiany orzeczenia, a jedynie do stwierdzenia jego bezprawności dla potrzeb ewentualnej odpowiedzialności Skarbu Państwa. W postępowaniu nieprocesowym, zgodnie z art. 519² k.p.c., prejudycjalne stwierdzenie jest możliwe tylko co do prawomocnych postanowień co do istoty sprawy kończących postępowanie wydanych przez sąd drugiej instancji. Sąd Najwyższy podkreślił, że postępowanie dotyczące wykonania kontaktów z dzieckiem, w tym postanowienia o zagrożeniu karą i nakazaniu zapłaty, ma charakter sui generis, ogranicza się do fazy wykonawczej i nie kończy postępowania w sprawie kontaktów. W związku z tym, postanowienie przewidziane w art. 598¹⁶ k.p.c. nie jest orzeczeniem kończącym postępowanie co do istoty sprawy i pozostaje poza zakresem art. 519² § 1 k.p.c. Dlatego też skarga została uznana za niedopuszczalną i odrzucona na podstawie art. 424⁸ § 1 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem jest niedopuszczalna w przypadku postanowień wydanych w postępowaniu nieprocesowym dotyczącym wykonania obowiązków w przedmiocie kontaktów z dzieckiem, ponieważ postanowienia te nie kończą postępowania co do istoty sprawy.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał, że skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem jest środkiem nadzwyczajnym służącym jedynie ustaleniu odpowiedzialności Skarbu Państwa. W postępowaniu nieprocesowym dopuszczalność takiej skargi ograniczona jest do postanowień kończących postępowanie co do istoty sprawy (art. 519² k.p.c.). Postanowienia wydawane w ramach postępowania o wykonanie kontaktów z dzieckiem (w tym postanowienie o nakazaniu zapłaty) mają charakter wykonawczy i nie kończą postępowania w sprawie kontaktów, dlatego nie mieszczą się w katalogu orzeczeń, co do których można wnosić o stwierdzenie niezgodności z prawem.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucenie skargi
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| K. M. | osoba_fizyczna | uczestniczka postępowania |
| R. M. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| K. M. | osoba_fizyczna | małoletnia |
Przepisy (15)
Główne
k.p.c. art. 424 § 8
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 13 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Pomocnicze
k.p.c. art. 598 § 19
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 598 § 18
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 570
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 578 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 364 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 517
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 357 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 417 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 519 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 589 § 15
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 598 § 21
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 598 § 16
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 598 § 20
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Postanowienia wydane w postępowaniu o wykonanie kontaktów z dzieckiem nie kończą postępowania co do istoty sprawy i nie podlegają skardze o stwierdzenie niezgodności z prawem.
Odrzucone argumenty
Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów k.p.c. i dochodziła odszkodowania z tytułu niezgodności z prawem postanowienia sądu drugiej instancji.
Godne uwagi sformułowania
skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia postępowanie nieprocesowe sui generis postępowanie rozpoznawcze, ograniczające się do fazy wykonawczej nie kończą jednak postępowania w sprawie kontaktów z dzieckiem
Skład orzekający
Maria Szulc
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Niedopuszczalność skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem w sprawach dotyczących wykonania kontaktów z dzieckiem."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego rodzaju postępowania i środka zaskarżenia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego związanego z prawem rodzinnym i środkami zaskarżenia, co jest interesujące dla prawników specjalizujących się w tych dziedzinach.
“Czy można skarżyć postanowienie o kontaktach z dzieckiem o niezgodność z prawem? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Sektor
rodzina
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt IV CNP 36/15 POSTANOWIENIE Dnia 4 grudnia 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Maria Szulc w sprawie ze skargi uczestniczki postępowania o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w Bydgoszczy z dnia 13 maja 2013 r., sygn. akt X Cz 101/13, w sprawie z wniosku R. M. przy uczestnictwie K. M. o zobowiązanie do wykonywania kontaktów z małoletnią K. M., na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 4 grudnia 2015 r., odrzuca skargę. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 13 maja 2013 r. sygn. X Cz 101/13 Sąd Okręgowy w Bydgoszczy oddalił zażalenie K. M. na postanowienie Sądu Rejonowego w Bydgoszczy nakazujące jej zapłatę na rzecz wnioskodawcy R. M. kwoty 1900 zł z tytułu niewykonania obowiązków określonych w ugodzie zawartej przed tym sądem w zakresie jego kontaktów z dzieckiem. W skardze o stwierdzenie niezgodności z prawem powyższego postanowienia skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania tj. art. 598 19 , art. 598 18 w zw. z 570 k.p.c., art. 578 1 § 1 i 2 w zw. z 364 § 1 k.p.c. oraz art. 517 w zw. z 357 § 2 k.p.c. i wniosła stwierdzenie niezgodności zaskarżonego orzeczenia z tymi przepisami wskazując, że poniosła szkodę w kwocie 1900 zł. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, a jej uwzględnienie nie pozwala na uchylenie lub zmianę prawomocnego postanowienia a jedynie na prejudycjalne stwierdzenie bezprawności judykacyjnej dla potrzeb ustalenia ewentualnej odpowiedzialności Skarbu Państwa (art. 417 1 § 2 k.p.c.). W postępowaniu nieprocesowym uzyskanie prejudykatu jest możliwe tylko co do orzeczeń wymienionych w art. 519 2 k.p.c., a więc prawomocnych postanowień co do istoty sprawy kończących postępowanie wydanych przez sąd drugiej instancji. Zagadnienie charakteru postępowania objętego przepisami art. 589 15 -598 21 k.p.c. oraz dopuszczalności skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia w sprawie o nakazanie zapłaty określonej kwoty pieniężnej osobie, która nie wykonuje lub niewłaściwie wykonuje obowiązki w przedmiocie kontaktów z dzieckiem była przedmiotem rozważań Sądu Najwyższego w uchwale z dnia 22 maja 2013 r., III CZP 25/13 (OSNC z 2013 r., nr 12, poz. 140) oraz postanowieniu z dnia 8 maja 2015 r., II CNP 5/15 (nie publ.). Sąd Najwyższy wyjaśnił, że jest to sui generis postępowanie rozpoznawcze, ograniczające się do fazy wykonawczej i składające się z dwóch etapów - pierwszego, w którym sąd orzeka o zagrożeniu karą osobie, nie wykonującej obowiązków wynikających z orzeczenia lub ugody i drugiego, w którym nakazuje tej osobie zapłatę określonej sumy pieniężnej. Postanowienia wydane w obu etapach nie kończą jednak postępowania w sprawie kontaktów z dzieckiem, bo do jego umorzenia dochodzi, jeżeli w ciągu sześciu miesięcy od uprawomocnienie się ostatniego postanowienia nie wpłynął kolejny wniosek w tym przedmiocie (art. 598 20 k.p.c.). Podzielić trzeba pogląd wyrażony przez Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 8 maja 2015 r., iż wskazana w przytoczonej uchwale natura postanowień mających na celu wykonanie obowiązków związanych z kontaktami z dzieckiem nie pozwala na przyjęcie, że postanowienie przewidziane w art. 598 16 k.p.c. jest orzeczeniem samodzielnym, lecz zakwalifikować je trzeba jako postanowienie nie kończące co do istoty postępowania w sprawie, a więc pozostające poza kategorią postanowień, o których mowa w art. 519 2 § 1 k.p.c. Z tych względów skarga jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu na podstawie art. 424 8 § 1 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI