II CNP 130/08

Sąd Najwyższy2009-01-29
SAOSCywilnepostępowanie egzekucyjneWysokanajwyższy
niezgodność z prawemprawomocnośćpostępowanie egzekucyjnenieruchomościśrodki prawneSąd Najwyższyskarga

Sąd Najwyższy odrzucił skargę Banku S.A. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia sądu niższej instancji, ponieważ strona nie wykazała istnienia wyjątkowego wypadku uzasadniającego wniesienie skargi po uprawomocnieniu się orzeczenia.

Bank S.A. złożył skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego w Ł. dotyczącego planu podziału sumy uzyskanej z egzekucji z nieruchomości. Sąd Najwyższy odrzucił skargę, wskazując, że strona nie wykazała istnienia "wyjątkowego wypadku" w rozumieniu przepisów, który pozwoliłby na jej dopuszczalność po uprawomocnieniu się orzeczenia. Brak wykorzystania zwykłych środków prawnych uniemożliwił rozpoznanie skargi.

Sąd Najwyższy rozpoznał skargę Banku S.A. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego w Ł. z dnia 7 czerwca 2006 r., które dotyczyło planu podziału sumy uzyskanej z egzekucji z nieruchomości. Bank zarzucił naruszenie przepisów k.c., ustawy o księgach wieczystych i hipotece oraz k.p.c. Sąd Najwyższy podkreślił, że podstawową przesłanką dopuszczalności takiej skargi jest wcześniejsze wykorzystanie przez stronę przysługujących jej środków prawnych. W sytuacji, gdy strona nie skorzystała z tych możliwości, skarga jest dopuszczalna wyjątkowo, gdy spełnione są łącznie przesłanki istnienia "wyjątkowego wypadku" oraz kwalifikowanej niezgodności z prawem. Pojęcie "wyjątkowego wypadku" obejmuje sytuacje, w których strona z przyczyn niezawinionych nie mogła skorzystać ze zwykłych środków prawnych, np. z powodu ciężkiej choroby czy błędnej informacji udzielonej przez pracownika sądu. Obowiązek wykazania takich okoliczności spoczywa na stronie wnoszącej skargę. Ponieważ Bank S.A. nie przedstawił żadnych okoliczności uzasadniających istnienie wyjątkowego wypadku, Sąd Najwyższy, zgodnie z art. 424 § 2 k.p.c., odrzucił skargę.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, ale tylko wyjątkowo, w razie łącznego spełnienia przesłanek istnienia wyjątkowego wypadku oraz występowania kwalifikowanej niezgodności z prawem.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że podstawową przesłanką dopuszczalności skargi jest wykorzystanie zwykłych środków prawnych. Jeśli strona tego nie zrobiła, skarga jest dopuszczalna tylko w szczególnych sytuacjach (wyjątkowy wypadek), które muszą być przez nią wykazane.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucenie skargi

Strona wygrywająca

Sąd Najwyższy (wobec odrzucenia skargi)

Strony

NazwaTypRola
Bank - Spółka Akcyjnaspółkaskarżący
E.B.osoba_fizycznadłużnik
S.B.osoba_fizycznadłużnik
T.S.osoba_fizycznanabywca
wierzyciel Bank Polski S.A.spółkawierzyciel

Przepisy (5)

Główne

k.p.c. art. 424¹ § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Przesłanka dopuszczalności skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem; wymaga istnienia wyjątkowego wypadku i kwalifikowanej niezgodności z prawem, gdy strona nie skorzystała ze zwykłych środków prawnych.

k.p.c. art. 424 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Skarga podlega odrzuceniu, jeżeli nie zachodzi wyjątek, o którym mowa w art. 424¹ § 2 k.p.c.

Pomocnicze

k.c. art. 249 § § 1

Kodeks cywilny

Ustawa o księgach wieczystych i hipotece art. 12

k.p.c. art. 1026

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak wykazania przez stronę wnoszącą skargę istnienia "wyjątkowego wypadku" w rozumieniu art. 424¹ § 2 k.p.c. Niewykorzystanie przez stronę przysługujących jej zwykłych środków prawnych.

Odrzucone argumenty

Zarzuty Banku S.A. dotyczące naruszenia art. 249 § 1 k.c., art. 12 ustawy o księgach wieczystych i hipotece oraz art. 1026 k.p.c. nie zostały merytorycznie rozpoznane z powodu odrzucenia skargi.

Godne uwagi sformułowania

Przesłanką dopuszczalności skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest wykorzystanie przez stronę przysługujących jej środków prawnych. Pojęcie „wyjątkowego wypadku", o którym jest mowa w art. 424¹ § 2 k.p.c. obejmuje szczególne sytuacje polegające na tym, że strona z przyczyn niezawinionych i usprawiedliwiających jej zaniechanie nie mogła skorzystać ze zwykłych środków prawnych.

Skład orzekający

Iwona Koper

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "interpretację dopuszczalności skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem w sytuacji niewykorzystania zwykłych środków prawnych oraz definicję \"wyjątkowego wypadku\"."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem, a nie meritum sprawy egzekucyjnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie wyjaśnia istotne kwestie proceduralne dotyczące dopuszczalności skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem, co jest kluczowe dla praktyków prawa, choć samo rozstrzygnięcie jest formalne.

Kiedy można skarżyć prawomocne orzeczenie? Sąd Najwyższy wyjaśnia wyjątki od reguły.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II CNP 130/08 POSTANOWIENIE Dnia 29 stycznia 2009 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Iwona Koper po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 29 stycznia 2009 r., skargi Bank - Spółki Akcyjnej o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego w Ł. z dnia 7 czerwca 2006 r., sygn. akt [...] wydanego w sprawach egzekucyjnych z wniosku wierzycieli: [...] oraz Bank Spółki Akcyjnej prowadzonych przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Ł. o sygn. akt: [...] przeciwko dłużnikom E.B. i S.B. przy udziale nabywcy T.S. o egzekucję z nieruchomości, odrzuca skargę. Uzasadnienie Sąd Rejonowy w Ł. postanowieniem z dnia 7 czerwca 2006 r. sporządził plan podziału między wierzycieli sumy uzyskanej z egzekucji nieruchomości. 2 Postanowieniem z dnia 24 lipca 2006 r. Sąd Rejonowy w Ł. odrzucił spóźnione zarzuty wierzyciela Bank S.A. (obecnego skarżącego) od planu podziału sumy uzyskanej z egzekucji i po rozpoznaniu zarzutów wierzyciela Bank Polski S.A. zatwierdził plan podziału. Postanowienie uprawomocniło się bez zaskarżenia. Bank S.A. zaskarżył postanowienie Sądu Rejonowego z dnia 7 czerwca 2006 r. skargą o stwierdzenie niezgodności prawem. Zarzucił naruszenie art. 249 § 1 k.c. i art. 12 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (Dz. U. z 2001 r., Nr 124, poz. 1361) oraz art. 1026 k.p.c. podnosząc niezgodność zaskarżonego postanowienia z tymi przepisami. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Przesłanką dopuszczalności skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest wykorzystanie przez stronę przysługujących jej środków prawnych. Gdy strona możliwości tej nie wykorzysta, skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem jest dopuszczalna wyjątkowo w razie łącznego spełnienia przesłanek: istnienia wyjątkowego wypadku oraz występowania kwalifikowanej niezgodności z prawem, wynikającej z naruszenia podstawowych zasad porządku prawnego lub konstytucyjnych wolności albo praw człowieka i obywatela. Pojęcie „wyjątkowego wypadku", o którym jest mowa w art. 4241 § 2 k.p.c. obejmuje szczególne sytuacje polegające na tym, że strona z przyczyn niezawinionych i usprawiedliwiających jej zaniechanie nie mogła skorzystać ze zwykłych środków prawnych. Jako okoliczności takie wskazuje się w orzecznictwie: ciężką chorobę, katastrofę, klęskę żywiołową czy błędną informację udzieloną przez pracownika sądu (m. innymi postanowienie SN z 2.02.2006 r., I CNP 4/06, OSNC 2006, nr 6, poz. 113). Obowiązek ich wykazania obciąża stronę, która chce skorzystać z możliwości wniesienia skargi na podstawie art. 4241 § 2 k.p.c. (postanowienie SN z 24.07.2007 r., IV CNP 80/07, niepubl). We wniesionej skardze nie zostały wskazane jakiekolwiek okoliczności pozwalające uznać, że w sprawie zachodzi wyjątkowy wypadek w rozumieniu art. 4241 § 2 k.p.c. 3 Zgodnie z art. 424 § 2 in fine k.p.c. skarga podlega odrzuceniu, jeżeli nie zachodzi wyjątek, o którym mowa w art. 4248 § 2 k.p.c. Mając to na względzie orzeczono jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI