II CA 990/13

Sygn. akt II Ca 990/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 22 listopada 2013r. Sąd Okręgowy we Wrocławiu II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący - Sędzia SO Wojciech Wójcik Sędzia SO Beata Stachowiak Sędzia SO Katarzyna Wręczycka (spr.) Protokolant: Elżbieta Biała po rozpoznaniu w dniu 22 listopada 2013r. we Wrocławiu na rozprawie sprawy z powództwa Przedsiębiorstwa Handlowo-Usługowo-Produkcyjnego (...) Sp. z o.o. z siedzibą we W. przeciwko Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul. (...) we W. o zapłatę na skutek apelacji strony powodowej od wyroku Sądu Rejonowego dla Wrocławia-Krzyków we Wrocławiu z dnia 16 stycznia 2013r. sygn. akt VI C 112/12 I. oddala apelację; II. zasądza od strony powodowej na rzecz strony pozwanej 600 zł kosztów postępowania apelacyjnego. Sygn. akt II Ca 990/13 UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 16 stycznia 2013r. sygn. akt VI C 112/12 Sąd Rejonowy dla Wrocławia – Krzyków oddalił powództwo Przedsiębiorstwa Handlowo – Usługowo – Produkcyjnego (...) sp. zo.o. z siedzibą we W. przeciwko Wspólnocie Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul. (...) we W. o zapłatę, zasądził na rzecz strony pozwanej od strony powodowej koszty procesu 1217 zł oraz nakazał stronie powodowej uiszczenie kwoty 267 zł opłaty sądowej od pozwu. Sąd Rejonowy oparł się na następujących ustaleniach faktycznych: Uchwałą nr (...) właścicieli lokali z dnia 28.03.2011 pozwana wspólnota Mieszkaniowa uchwaliła wykonanie w 2011 roku kapitalnego remontu tablic energetycznych. W dniu 29.06.2011r. została przez tę Wspólnotę zawarta umowa z wykonawcą A. Z. . Bezspornym było, że tablica zamontowana w klatce numer (...) byłą tablicą podrzędna, znajdowała się w złym stanie, kwalifikowała się do wymiany. Główne prace wykonywane były w dniu 25.10.2011r., a lokatorzy powiadomieni ogłoszeniami 3 dni przed na tablicy na klatce schodowej numer (...) o planowanej wymianie tablicy oraz o związanym z tym wyłączeniem zasilania. Dodatkowo ogłoszenie o wyłączeniu zamieszczono w dniu 25.10.2011r. na drzwiach wejściowych do klatki schodowej. Po wywieszeniu ogłoszenia Prezes zarządu strony powodowej wpisał na ogłoszeniu konieczność zapewnienia mu zasilania zastępczego. W chwili wyłączenia prądu nie był obecny w lokalu. Na czas wykonywania robót zasilanie zostało odcięte w całości przez Zakład (...) na głównej tablicy rozdzielczej. Prace zostały zakończone 26.10.2011r., lecz w tym dniu nie dokonywano odcięcia zasilania w energię elektryczną. W dniu 26.10.2011r. dokonano naprawy zasilacza w serwerze strony powodowej i ustalono uszkodzenie elektroniki w urządzeniu (...) . W dniu 27.10.2011r. strona powodowa wystawiła pozwanej Wspólnocie notę księgową numer (...) na kwotę 7138 zł za zwrot wartości (...) i koszty serwisu informatycznego i przywrócenia działania systemu. W tymże dniu nota została dostarczona (...) sp. zo.o. we W. . Bezspornym jest, że w dniu 25.10.2011r. Prezes zarządu strony powodowej nie zgłaszał powstania żadnej awarii, nie został też sporządzony protokół szkód. Opierając się na powyższych ustaleniach faktycznych, Sąd Rejonowy uznał, że powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie. Sąd ten wskazał, że przesłankami odpowiedzialności odszkodowawczej opartej na art. 415 kc i 416 kc jest ustalenie zaistnienia szkody, jej wywołanie przez fakt, z którym ustawa wiąże obowiązek jej naprawienia nałożony na konkretny podmiot oraz między szkodą a tymże faktem musi istnieć związek przyczynowy. Sąd wskazał też, że zgodnie z ogólną zasadą rozkładu ciężaru dowodu z art. 6 kc , powód musi wykazać wszystkie te przesłanki łącznie. Zdaniem Sądu Rejonowego postępowanie dowodowe wykazało tylko uszkodzenie elektroniki i uszkodzenie zasilacza w serwerze strony powodowej, zaś nie zostały wykazane okoliczności, w jakich one powstały. Nadto wedle Sądu I instancji nie został wykazany także związek przyczynowy między remontem tablicy rozdzielczej w klatce numer (...) a uszkodzeniem urządzeń elektronicznych strony powodowej. Wreszcie, strona powodowa nie wykazała wysokości szkody, gdzie wystawiona nota księgowa może być uznana jedynie za wezwanie do zapłaty, a nie zostały złożone żadne wnioski dowodowe dotyczący wysokości szkody. Z tych względów Sąd Rejonowy powództwo oddalił, orzekając o kosztach procesu na podstawie art. 98 kpc . Od powyższego wyroku apelację wywiodła w dniu 5.03.2013r. strona powodowa, zaskarżając go w całości. Strona powodowa zgłosiła wobec zaskarżonego wyroku zarzuty naruszenia prawa materialnego, błędne ustalenie stanu faktycznego sprzecznego z materiałem dowodowym. Wniosła o zmianę lub uchylenie zaskarżonego wyroku. W uzasadnieniu apelujący zarzucił, że wykazał zarówno wystąpienie szkody, jak i związek przyczynowy, gdyż w protokole naprawy zaznaczono, że nastąpiło przepięcie i zwrotne zasilanie instalacji, w wyniku czego doszło do uszkodzenia zasilacza serwera oraz (...) , co poprzednio w brakach zasilań się nie zdarzyło. Wskazał, że zostało to stwierdzone podczas zgłoszenia się informatyka do naprawy sprzętu, wobec czego, jest tu logiczny ciąg zdarzeń. Zarzucił także, że zgłosił szkodę telefonicznie do zarządcy, ale ten nic nie zrobił, więc dlatego wysłał notę księgową. Zdaniem apelującego nota księgowa stanowi dokument księgowy w rozumieniu ustawy o rachunkowości i stanowi dowód wystarczający wysokości szkody. Zarzucił także, że brak dowodu, że to zakład energetyczny wyłączył zasilanie, jego zdaniem to wykonawca wykonał samowolnie, o czym świadczy fakt, że było duże przepięcie. Podał nadto, że lokal powoda ma za zgodą zarządcy prawo użytkowania większej mocy energii i ma nowoczesne urządzenia techniczne z tym związane. W odpowiedzi na apelację z dnia 24.07.2013r. strona pozwana wniosła o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania apelacyjnego na swoją rzecz. W uzasadnieniu podniosła, że apelujący nie wykazał związku przyczynowego i wysokości szkody. Zarzuciła, że tzw. przepięcie nie mogło mieć miejsca, bo prace na podtablicy odbywały się przy wyłączonym prądzie na głównej tablicy, a były wykonywane przez osoby z uprawnieniami i zgodnie ze sztuką. Podniosła, że związek awarii sprzętu strony powodowej z wykonywanym remontem jest tym bardziej wątpliwy, że zdarzenie tego rodzaju nie wystąpiło w innych lokalach. Nadto zarzuciła, że apelujący nie dołączył dowodów że poniósł określone koszty, jakie mogłyby składać się na wysokość szkody. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja nie zasługiwała na uwzględnienie jako bezzasadna. Na wstępie wskazać należy, że Sąd Odwoławczy w całości podzielił ustalenia faktyczne dokonane przez Sąd Rejonowy, czyniąc je jednocześnie podstawą swego rozstrzygnięcia. Sąd ten, w wyniku prawidłowo przeprowadzonego postępowania dowodowego, ustalił istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności, które znajdowały odzwierciedlenie w całokształcie zaoferowanego przez strony materiału dowodowego. Niezasadny okazał się zarzut naruszenia prawa materialnego w zaskarżonym wyroku. Powództwo o zapłatę wywodzone było z odpowiedzialności odszkodowawczej za czyn niedozwolony, którą normują przywołane przez Sąd I instancji przepisy art. 415 i 416 kc. Sąd ten dokonał prawidłowej interpretacji tych przepisów, wskazując, że dla powstania odpowiedzialności konieczne jest spełnienie przesłanek w postaci wystąpienia szkody, zawinionego działania wywołującego tę szkodę oraz związku przyczynowego między nimi. Zgodnie z art. 6 kc to strona powodowa jako wywodząca z określonego faktu skutki prawne, winna była udowodnić wystąpienie wymienionych przesłanek. Wbrew twierdzeniom apelującego, sam fakt, że strona powodowa stwierdziła uszkodzenie zasilacza jednego z serwerów oraz uszkodzenie urządzenia (...) , a następnie dokonała naprawy i ponownego uruchomienia systemu przy pomocy serwisanta, nie świadczy o tym, że u strony powodowej wystąpiła szkoda, której przyczyną powiązaną logicznym ciągiem przyczynowo - skutkowym był sposób wykonywania prac przy wymianie tablicy elektrycznej na zlecenie pozwanej Wspólnoty. Nie jest dowodem wskazującym na związek przyczynowy uszkodzeń z wykonywaniem prac naprawczych w bramie numer (...) sam protokół szkody strony powodowej, nie wskazuje on bowiem w żaden sposób przyczyn technicznych i mechanizmu ewentualnego powstania zgłaszanych przez stronę powodową uszkodzeń. W sferze subiektywnych twierdzeń opartych na spekulacjach strony powodowej pozostaje wystąpienie „przepięcia i zwrotnego zasilania instalacji”, jakie miałoby wynikać z prac remontowych i powodować uszkodzenia sprzętu komputerowego u strony powodowej. Prawidłowo zatem Sąd Rejonowy przyjął, że strona powodowa nie zadośćuczyniła spoczywającemu na niej obowiązkowi przedstawienia dowodów co do tego, iżby stwierdzone uszkodzenia spowodowane były bezpośrednio przez jakieś działania strony pozwanej w ramach remontu. Poza twierdzeniami prezesa zarządu strony powodowej oraz protokołem sporządzonym przez stronę powodową w dniu 26.10.2011r. nie zaoferowała ona żadnych innych dowodów wskazujących na przyczyny awarii sprzętu i techniczny mechanizm ich powstania, w szczególności zeznań serwisanta czy ewentualnie opinii biegłego sądowego. Strona powodowa nie dokonała formalnego, pisemnego zgłoszenia wystąpienia awarii u pozwanej wspólnoty bezpośrednio po jej stwierdzeniu, co ułatwiałoby ocenę przyczyn jej wystąpienia. Strona powodowa jest przy tym osobą prawną prowadzącą działalność gospodarczą, a zatem profesjonalistą w obrocie gospodarczym, zaś stanowisko strony pozwanej od momentu wdania się w spór w sposób jednoznaczny kwestionowało istnienie takiego związku, co wskazywało na sporny charakter tego zagadnienia i potrzebę zgłoszenia wniosków dowodowych. Zbieżność czasowa w stwierdzeniu tych usterek w systemie komputerowym strony powodowej a wykonywaniem remontu tablicy elektrycznej nie przesądza o tym, aby wystąpiło zawinione działanie strony pozwanej połączone związkiem przyczynowym ze zgłaszanymi uszkodzeniami. W szczególności prace naprawcze były wykonywane przez fachowy podmiot i pod nadzorem inspektora nadzoru posiadających stosowne uprawnienia zgodnie ze sztuką budowlaną, zgłoszone Zakładowi (...) , a jak wynika ze zgromadzonych dowodów w postaci zarówno szeregu dokumentów, jak i zeznań świadków, to zakład ten dokonał wyłączenia zasilania na tablicy głównej w dniu remontu, zaś strona powodowa poza gołosłownymi twierdzeniami, nie przedstawiła dowodu przeciwnego. Istotnym jest także, że strona pozwana w dostateczny sposób dopełniła obowiązku informacyjnego co do uprzedzenia o planowanym remoncie oraz o wyłączeniu zasilania z 3-dniowym wyprzedzeniem, co umożliwiało ewentualne działania przygotowawcze przed rozpoczęciem remontu. Strona powodowa miała zatem wiedzę o tym, że nastąpi w określonym dniu odcięcie zasilania i mogła przedsięwziąć czynności przygotowawcze, skoro w nieruchomości pozwanej Wspólnoty miała ulokowany zaawansowany sprzęt elektroniczny. Prawidłowo zatem Sąd Rejonowy wysnuł ze zgromadzonego materiału dowodowego wniosek o tym, że strona powodowa nie wykazała wystąpienia szkody pozostającej w związku przyczynowym z działaniami strony powodowej. Sąd Okręgowy nie podzielił także stanowiska apelującego co do tego, aby w sposób dostateczny wykazał przesłankę wysokości ewentualnej szkody. Prawidłowo bowiem Sąd Rejonowy ocenił, że nota księgowa ma jedynie walor wezwania do zapłaty kierowanego do strony pozwanej, co nie narusza oceny jej poprawności na gruncie przepisów o rachunkowości. Stanowi ona bowiem jedynie skonkretyzowanie żądania zapłaty skierowanego do pozwanej wspólnoty, a nie dowód na poniesienie przez stronę powodową konkretnych kosztów czy to zakupu nowego sprzętu w miejsce uszkodzonego czy to zapłaty za usługę serwisową. Wykazanie konkretnego uszczerbku w majątku strony powodowej polegającego na poniesieniu określonych wydatków mogłoby stanowić wykazanie wysokości szkody objętej ewentualną odpowiedzialnością odszkodowawczą w razie spełnienia pozostałych jej przesłanek, co jak wyżej wskazano, w niniejszym przypadku nie miało miejsca. Skoro zatem wszystkie podniesione w apelacji zarzuty okazały się chybione, apelację jako bezzasadną należało oddalić, działając na zasadzie przepisu art. 385 k.p.c. Orzeczenie o kosztach postępowania apelacyjnego oparto o dyspozycję przepisu art. 98 k.p.c. w zw. z art. 391 par. 1 kpc , nakładając na stronę powodową, jako stronę przegrywającą sprawę, obowiązek zwrócenia stronie pozwanej kosztów poniesionych przez nią w postępowaniu przed sądem II instancji, na które złożyły się koszty zastępstwa prawnego w postępowaniu apelacyjnym w kwocie 600 zł (ustalone w oparciu o § 6 pkt 4 w zw. z § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu ).