II Ca 98/16

Sygn. akt II Ca 98/16 POSTANOWIENIE Dnia 29 lutego 2016 roku Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący: SSA w SO Arkadiusz Lisiecki (spr.) Sędziowie: SSO Dariusz Mizera SSR del. Wioletta Krawczyk Protokolant: st. sekr. sąd. Anna Owczarska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 lutego 2016 roku sprawy z wniosku T. F. z udziałem Z. S. , E. B. i K. K. o stwierdzenie nabycia spadku po J. P. i A. P. na skutek apelacji wnioskodawczyni od postanowienia Sądu Rejonowego w Piotrkowie Tryb. z dnia 14 października 2015 roku, sygn. akt I Ns 741/15 postanawia: oddalić apelację i ustalić, iż każdy z uczestników ponosi koszty postępowania odwoławczego związane ze swoim udziałem w sprawie. SSA w SO Arkadiusz Lisiecki SSO Dariusz Mizera SSR Wioletta Krawczyk Na oryginale właściwe podpisy Sygn. akt: II Ca 98/16 UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem Sąd Rejonowy w Piotrkowie Trybunalskim, cytuję: 1. stwierdził, że spadek po J. P. z domu C. , córce A. i M. , zmarłej w dniu (...) roku w T. , ostatnio stale zamieszkałej w T. , na podstawie ustawy nabyli: A. P. syn W. i M. , T. F. z domu P. córka A. i J. , Z. S. z domu P. córka A. i J. oraz K. P. syn A. i J. po 1/4 części każdy z nich, z tym że wchodzące w skład spadku gospodarstwo rolne nabyli: A. P. syn W. i M. , T. F. z domu P. córka A. i J. , oraz K. P. syn A. i J. po 1/3 części każdy z nich; 2. stwierdził, że spadek po A. P. synu W. i M. , zmarłym w dniu (...) roku w T. , ostatnio stale zamieszkałym w T. , na podstawie ustawy nabyli: T. F. z domu P. córka A. i J. , Z. S. z domu P. córka A. i J. oraz K. P. syn A. i J. po 1/3 części każdy z nich, wraz z wchodzącym w skład spadku gospodarstwem rolnym; 3. ustalił, iż każdy uczestnik ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie – koniec cytatu. Podstawę powyższego rozstrzygnięcia stanowiły przytoczone poniżej ustalenia i zarazem rozważania Sądu Rejonowego: J. P. z domu C. zmarła (...) w T. , gdzie ostatnio stale zamieszkiwała. Zmarła J. P. w chwili śmierci była zamężna z A. P. , miała troje dzieci: K. P. , T. F. i Z. S. . Syn J. P. K. P. nie żyje, zmarł w dniu (...) , pozostawił dwie córki: K. K. i E. B. . Poza tym J. P. nie miała innych dzieci: pozamałżeńskich, przysposobionych czy też nieżyjących. Żaden ze spadkobierców nie składał oświadczeń spadkowych ani też nie było innych postępowań spadkowych po J. P. . Spadkodawczyni nie sporządziła testamentu przed śmiercią. A. P. zmarł (...) w T. , gdzie ostatnio stale zamieszkiwał. Zmarły w chwili śmierci był wdowcem. A. P. miał troje dzieci: K. P. , T. F. i Z. S. . Poza tym A. P. nie miał innych dzieci: pozamałżeńskich, przysposobionych. Żaden ze spadkobierców nie składał oświadczeń spadkowych ani też nie było innych postępowań spadkowych po A. P. . Spadkodawca nie sporządził testamentu przed śmiercią. W skład spadku po J. P. i po A. P. wchodzi gospodarstwo rolne położone w T. gmina Ł. o powierzchni 3,38 ha. W spadkowym gospodarstwie rolnym w chwili śmierci J. P. pracował mąż spadkodawczyni A. P. i córka T. F. , która również ma ukończoną Szkołę Przysposobienia Rolniczego w T. . Z. S. w chwili śmierci J. P. nie pracowała w żadnym gospodarstwie rolnym, nie miała wykształcenia rolniczego ani nie posiadała żadnej grupy inwalidzkiej, jej dzieci również nie pracowały w rolnictwie. K. P. w chwili otwarcia spadku pracował w swoim gospodarstwie położonym w T. , gdzie uprawiał rolę oraz hodował zwierzęta. W przedmiotowej sprawie z uwagi na to, iż spadkodawcy nie sporządzili testamentu, powołanie do spadku wynika z ustawy. Porządek dziedziczenia ustawowego określa art. 931 k.c. i następne kodeksu cywilnego . Zważywszy, iż w chwili śmierci J. P. pozostawiła męża A. P. oraz troje dzieci: T. F. , Z. S. i syna K. P. przeto do dziedziczenia dochodzą te wszystkie osoby w zakresie tzw. części ogólnej spadku i dziedziczą po ¼ części każdy z nich. W zakresie dziedziczenia gospodarstwa rolnego po J. P. koniecznym było spełnienie przesłanek z art. 1059 k.c. w brzmieniu obowiązującym w chwili otwarcia spadku. Przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało, iż mąż spadkodawczyni oraz jej dzieci T. F. i K. P. spełniają przesłanki do dziedziczenia gospodarstwa rolnego. A. P. i T. F. pracowali w gospodarstwie spadkowym a K. P. pracował w swoim gospodarstwie . Ponadto T. F. posiada wykształcenie rolnicze. Córka spadkodawczyni Z. S. nie pracowała wówczas w rolnictwie podobnie jej dzieci . W tej sytuacji gospodarstwo rolne po J. P. nabyli A. P. , T. F. i K. P. po 1/3 części każdy z nich. W zakresie dotyczącym A. P. do dziedziczenia dochodzą jego dzieci K. P. , T. F. i Z. S. po 1/3 części każdy z nich tak w części ogólnej spadku jak i gospodarstwa rolnego . O kosztach postępowania Sąd Rejonowy orzekł na podstawie art. 520 § 1 k.p.c. ustalając, iż każdy uczestnik ponosi koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie. Powyższe postanowienie w części tj. pkt. 1 apelacją zaskarżyła wnioskodawczyni. Skarżąca zarzuciła naruszenie: 1. art. 233 § 1 k.p.c. poprzez niewłaściwą ocenę materiału dowodowego w sprawie polegającą na uchybieniu przez sąd zasadom logicznego rozumowania i doświadczenie życiowego poprzez stwierdzenie, iż K. P. odpowiada warunkom wymaganym dla nabycia nieruchomości rolnej mimo, iż uczestnik nie spełnia warunków niezbędnych do dziedziczenia gospodarstwa rolnego. 2. błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęcie ,że K. P. miał uprawnienia do dziedziczenia gospodarstwa rolnego, 3. naruszenie art. 1059 k.c. w brzmieniu obowiązującym w chwili otwarcia spadku poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu, że K. P. pracował w swoim gospodarstwie w chwili śmierci J. P. . Wskazując na powyższe apelująca wnosiła o : zmianę zaskarżonego postanowienia w pkt. 1 poprzez stwierdzenie, , iż wchodzące w skład spadku po zmarłej J. P. gospodarstwo rolne nabyli A. P. oraz T. F. po ½ części każde z nich ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd I instancji, Uczestniczki postepowania nosiły o oddalenie apelacji oraz dopuszczenie dowodu z zaświadczenia Urzędu Gminy w Ł. z dnia 26.02.2016r., na okoliczność pracy i płacenia podatku rolnego w okresie od 01.03.1975 r. do 21.07.2009 r. z gospodarstwa rolnego o powierzchni ogólnej 2,9100 ha. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: apelacja nie jest zasadna. W ocenie Sądu II instancji zarzut naruszenia przepisów prawa procesowego a mianowicie art. 233 k.p.c. nie jest uzasadniony. W tym miejscu podnieść należy, że strona która chce podważyć ocenę dowodów, nie może ograniczyć się do przedstawienia własnej oceny, nawet jeśli jej ocena jest przekonywająca. Konieczne jest bowiem wskazanie istotnych błędów logicznego rozumowania, sprzeczności oceny z doświadczeniem życiowym, braku wszechstronności, czy też pominięcia dowodów prowadzących do odmiennych wniosków. W uzasadnieniu apelacji wnioskodawczyni kwestionuje ustalenie faktyczne poczynione przez Sąd Rejonowy, a mianowicie że spadkobierca K. P. pracował w swoim gospodarstwie rolnym. W jej ocenie K. P. miał dom, podwórko i kawałek działki, co nie może być podstawą do ustalenia, że w/w ma kwalifikacje do dziedziczenia gospodarstwa rolnego po swojej zmarłej matce Stanowiska tego nie można podzielić albowiem przeprowadzone w sprawie dowody z zeznań świadków, przesłuchania stron w tym także wnioskodawczyni wskazują, że K. P. w dacie otwarcia spadku po mamie pracował we własnym gospodarstwie rolnym. Z zeznań wnioskodawczyni wynika, że jej brat K. posiadał gospodarstwo rolne, którego powierzchnia była porównywalna z powierzchnią spadkowego gospodarstwa rolnego. Z przeprowadzonego w postepowaniu apelacyjnym dowodzie z dokumentu wynika, że K. P. w dacie 28.10.1986 r. pracował w gospodarstwie rolnym o pow. 2,9100 ha, gdzie użytki rolne stanowiły pow. 2,10 ha, i z tego areału płacił podatek rolny. Przedstawiony przez wnioskodawczynię sposób podważania sędziowskiej oceny jest zwykłą polemiką i nie może zdaniem Sądu II instancji odnieść skutku. Sędziowskiej ocenie dowodów nie można bowiem przeciwstawić własnej oceny, konieczne jest co podniesiono wyżej, wskazanie w realiach sprawy przyczyn, dla których ocena dowodów nie spełnia reguł wskazanych w art. 233 § 1 k.p.c. - por. wyrok SN z dnia 27.09.2002 r., II CKN 817/00, Lex nr 56906; postanowienie SN z dnia 23.01.2001 r., IV CKN 970/00, Lex nr 52753. Skoro K. P. w dacie otwarcia spadku po J. P. pracował stale w gospodarstwie rolnym bezpośrednio przy produkcji rolnej to zasadnie został na podstawie art. 1059 k.c. powołany do dziedziczenia z ustawy gospodarstwa rolnego. Fakt, że brat wnioskodawczyni nie pracował w dacie śmierci matki w gospodarstwie spadkowym, nie może być podstawą do pozbawienia go prawa dziedziczenia tego gospodarstwa rolnego, jak pragnie tego apelująca. Apelacja w ocenie Sądu Okręgowego nie jest zasadna i dlatego na podstawie art. 385 k.p.c. podlega oddaleniu. SSA w SO Arkadiusz Lisiecki SSO Dariusz Mizera SSR Wioletta Krawczyk Na oryginale właściwe podpisy