II CA 958/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła roszczenia powódki I. P. o zapłatę i ustalenie od pozwanego W. G. w związku z wypadkiem z dnia 3 lutego 2012 roku, w którym koń pozwanego wybiegł na jezdnię i spowodował kolizję z samochodem powódki. Sąd Rejonowy w Kielcach zasądził od pozwanego na rzecz powódki kwotę 5 000 zł zadośćuczynienia, uznając, że pozwany, mimo braku winy w nadzorze nad koniem, powinien ponieść odpowiedzialność na zasadzie słuszności (art. 431 § 2 k.c.). Sąd Rejonowy oddalił powództwo w pozostałej części, w tym w zakresie ustalenia odpowiedzialności pozwanego za przyszłe skutki zdarzenia, argumentując brak interesu prawnego powódki. Sąd Okręgowy w Kielcach, rozpoznając apelacje obu stron, zmienił zaskarżony wyrok. Uzasadnił, że pozwany ponosi odpowiedzialność na podstawie art. 431 § 1 k.c., ponieważ nie wykazał braku winy w nadzorze nad koniem przez podmiot, któremu powierzył opiekę (A. W.). Sąd Okręgowy zasądził od pozwanego dalszą kwotę 10 000 zł zadośćuczynienia, podnosząc wysokość zasądzonego świadczenia do 15 000 zł, uznając, że pierwotna kwota była niewystarczająca do pełnej kompensacji doznanej krzywdy, zwłaszcza psychicznej. Ponadto, Sąd Okręgowy uwzględnił apelację powódki w zakresie ustalenia odpowiedzialności pozwanego za przyszłe skutki zdarzenia, uznając istnienie interesu prawnego powódki w tym zakresie, zgodnie z nowszym orzecznictwem Sądu Najwyższego. Apelacja pozwanego została oddalona, a zażalenie interwenienta ubocznego również uznano za bezzasadne. Sąd Okręgowy odrzucił częściowo apelacje stron z uwagi na brak interesu prawnego w zaskarżeniu rozstrzygnięć korzystnych dla skarżącego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów o odpowiedzialności za zwierzęta (art. 431 k.c.), w szczególności w kontekście powierzenia opieki profesjonalnemu podmiotowi oraz ustalenia odpowiedzialności za przyszłe skutki szkody na osobie.
Konkretny stan faktyczny sprawy, w tym specyfika umowy o pensjonat dla koni i okoliczności ucieczki zwierzęcia.
Zagadnienia prawne (3)
Czy właściciel konia ponosi odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną przez zwierzę, jeśli powierzył jego opiekę profesjonalnemu ośrodkowi, a szkoda nastąpiła wskutek ucieczki zwierzęcia z pastwiska?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, właściciel ponosi odpowiedzialność na podstawie art. 431 § 1 k.c., jeśli nie wykaże braku winy swojej ani osoby, której powierzył opiekę nad zwierzęciem.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że pozwany nie wykazał braku winy w nadzorze nad koniem przez podmiot, któremu powierzył opiekę (A. W.), co skutkuje jego odpowiedzialnością na podstawie art. 431 § 1 k.c.
Czy poszkodowany w wyniku czynu niedozwolonego ma interes prawny w ustaleniu odpowiedzialności pozwanego za przyszłe skutki szkody na osobie, mimo istnienia możliwości dochodzenia roszczeń odszkodowawczych w przyszłości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, poszkodowany ma interes prawny w ustaleniu odpowiedzialności pozwanego za przyszłe skutki szkody na osobie, co ułatwia przyszłe postępowanie dowodowe i zapewnia stan powagi rzeczy osądzonej co do zasady odpowiedzialności.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy przychylił się do stanowiska Sądu Najwyższego, że w przypadku szkody na osobie istnieje interes prawny w ustaleniu odpowiedzialności pozwanego za przyszłe skutki, co zapobiega trudnościom dowodowym w przyszłości.
Czy w przypadku braku winy właściciela zwierzęcia, można zasądzić od niego odszkodowanie na zasadzie słuszności (art. 431 § 2 k.c.)?
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli wymagają tego zasady współżycia społecznego, a zwłaszcza porównanie stanu majątkowego poszkodowanego i właściciela zwierzęcia.
Uzasadnienie
Sąd Rejonowy pierwotnie zasądził odszkodowanie na zasadzie słuszności, jednak Sąd Okręgowy uznał odpowiedzialność na podstawie art. 431 § 1 k.c., co czyniło zarzut naruszenia art. 431 § 2 k.c. subsydiarnym.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| I. P. | osoba_fizyczna | powódka |
| W. G. | osoba_fizyczna | pozwany |
| (...) Spółki Akcyjnej V. (...) w W. | spółka | interwenient uboczny po stronie pozwanej |
Przepisy (9)
Główne
k.c. art. 431 § 1
Kodeks cywilny
Odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną przez zwierzę, które pozostaje pod stałą pieczą człowieka. Właściciel odpowiada na zasadzie winy za czyn własny oraz na zasadzie ryzyka za zawinione czyny cudze. Uchylenie się od odpowiedzialności wymaga wykazania braku winy zarówno chowającego, jak i osoby, za którą ponosi odpowiedzialność.
Pomocnicze
k.c. art. 431 § 2
Kodeks cywilny
Odpowiedzialność na zasadzie słuszności, gdy wymagają tego zasady współżycia społecznego, zwłaszcza przy porównaniu stanu majątkowego stron.
k.c. art. 429
Kodeks cywilny
Wyłączenie odpowiedzialności powierzającego wykonanie czynności osobie, która się tym trudni zawodowo. Sąd Okręgowy uznał, że art. 431 k.c. jest przepisem szczególnym wobec art. 429 k.c.
k.p.c. art. 189
Kodeks postępowania cywilnego
Interes prawny w ustaleniu istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa. Sąd Okręgowy uznał, że w przypadku szkody na osobie istnieje interes prawny w ustaleniu odpowiedzialności za przyszłe skutki.
k.c. art. 442
Kodeks cywilny
Przedawnienie roszczeń o naprawienie szkody. Zmieniony przez art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. (Dz.U.07.80.538) z dniem 10 marca 2007 r. - art. 442 ze zmianą brzmienia.
k.c. art. 442 § 1
Kodeks cywilny
Roszczenie o naprawienie szkody wyrządzonej czynem niedozwolonym ulega przedawnieniu z upływem lat trzech od dnia, w którym poszkodowany dowiedział się o szkodzie i o osobie obowiązanej do jej naprawienia. Termin ten nie może być dłuższy niż dziesięć lat od dnia, w którym nastąpiło zdarzenie wywołujące szkodę.
k.c. art. 442 § 1
Kodeks cywilny
W razie wyrządzenia szkody na osobie, przedawnienie nie może skończyć się wcześniej niż z upływem lat trzech od dnia, w którym poszkodowany dowiedział się o szkodzie i o osobie obowiązanej do jej naprawienia.
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada słuszności w orzekaniu o kosztach procesu, pozwalająca na nieobciążanie strony przegrywającej kosztami w wypadkach szczególnie uzasadnionych.
u.k.s.c. art. 113 § 1
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Nakazanie pobrania nieuiszczonych kosztów sądowych na rzecz Skarbu Państwa.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Pozwany nie wykazał braku winy w nadzorze nad koniem przez podmiot, któremu powierzył opiekę. • Istnieje interes prawny powódki w ustaleniu odpowiedzialności pozwanego za przyszłe skutki szkody na osobie.
Odrzucone argumenty
Pozwany skutecznie uwolnił się od odpowiedzialności na podstawie art. 429 k.c. • Powódka nie posiada interesu prawnego w ustaleniu odpowiedzialności pozwanego na przyszłość. • Zasądzona kwota 5 000 zł jest adekwatna przy uwzględnieniu zasad słuszności i porównania sytuacji majątkowej stron.
Godne uwagi sformułowania
odpowiedzialność na zasadzie winy za czyn własny oraz na zasadzie ryzyka za zawiniony czyn cudzy • uchylenie się od odpowiedzialności wyłącznie w przypadkach, gdy chowający lub posługujący się zwierzęciem wykaże, że „ani on, ani osoba, za którą ponosi odpowiedzialność, nie ponoszą winy" • naprawienia szkody wymagają normy moralne • powódka nie wykazała, w jaki sposób wyrok ustalający przyszłą odpowiedzialność miałby wpłynąć na ochronę jej interesów prawnych. • brak interesu prawnego w zaskarżeniu wyroku sądu pierwszej instancji zachodzi wówczas, gdy wyrok ten formalnie dotyczy strony skarżącej, ale brak jest obiektywnej potrzeby zmiany lub uchylenia orzeczenia. • nie można uznać, aby A. W. , prowadzący przecież działalność gospodarczą, godził się, bez swojego udziału na indywidualne uzgadnianie z jego pracownikami przez osoby trzymające konie w stadninie warunków wypuszczania koni, nie mając wpływu na sposób realizacji przez nich obowiązków wynikających z takich porozumień i nie czerpiąc z tego jakichkolwiek zysków.
Skład orzekający
Sławomir Buras
Przewodniczący
Rafał Adamczyk
Sędzia
Bartosz Pniewski
Sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o odpowiedzialności za zwierzęta (art. 431 k.c.), w szczególności w kontekście powierzenia opieki profesjonalnemu podmiotowi oraz ustalenia odpowiedzialności za przyszłe skutki szkody na osobie."
Ograniczenia: Konkretny stan faktyczny sprawy, w tym specyfika umowy o pensjonat dla koni i okoliczności ucieczki zwierzęcia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną przez zwierzę, co jest tematem budzącym zainteresowanie ze względu na potencjalne ryzyko dla właścicieli zwierząt. Dodatkowo, kwestia ustalenia odpowiedzialności za przyszłe skutki szkody na osobie jest istotna z punktu widzenia praktyki prawniczej.
“Czy właściciel konia odpowiada za jego ucieczkę i wypadek? Sąd Okręgowy wyjaśnia zasady odpowiedzialności za zwierzęta.”
Dane finansowe
dalsze zadośćuczynienie: 10 000 PLN
zadośćuczynienie: 5000 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.