II CA 946/14

Sąd Okręgowy w BydgoszczyBydgoszcz2014-12-30
SAOSCywilnezobowiązaniaWysokaokręgowy
wierzytelnośćnabycie wierzytelnościbankowy tytuł egzekucyjnyklauzula wykonalnościpowództwo o zapłatęprawo bankowekpcapelacjasąd okręgowysąd rejonowy

Sąd Okręgowy uchylił wyrok Sądu Rejonowego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, uznając, że nabywca wierzytelności bankowej nie może uzyskać klauzuli wykonalności na bankowy tytuł egzekucyjny, a musi dochodzić zapłaty w osobnym procesie.

Sąd Okręgowy w Bydgoszczy rozpoznał apelację powoda od wyroku Sądu Rejonowego w Inowrocławiu, który oddalił powództwo o zapłatę. Sąd Rejonowy błędnie uznał, że powód, jako nabywca wierzytelności bankowej, powinien uzyskać klauzulę wykonalności na bankowy tytuł egzekucyjny na swoją rzecz. Sąd Okręgowy uchylił ten wyrok, wskazując, że bankowy tytuł egzekucyjny jest przywilejem banków, a jego nabywca musi dochodzić roszczenia w osobnym procesie o zapłatę.

Sąd Okręgowy w Bydgoszczy, rozpoznając apelację powoda, uchylił zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego w Inowrocławiu i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Powodem takiej decyzji było błędne stanowisko Sądu Rejonowego, który uznał, że powód, będący nabywcą wierzytelności bankowej, powinien uzyskać klauzulę wykonalności na bankowy tytuł egzekucyjny na swoją rzecz w trybie art. 788 § 1 k.p.c., zamiast wytaczać powództwo o zapłatę. Sąd Okręgowy wyjaśnił, że bankowe tytuły egzekucyjne są przywilejem zarezerwowanym wyłącznie dla banków, zgodnie z przepisami Prawa bankowego. Ustawodawca wyposażył banki w ten wyjątkowy instrument, który umożliwia im realizację roszczeń bez konieczności prowadzenia postępowania rozpoznawczego. Przepisy te stanowią lex specialis w stosunku do art. 788 § 1 k.p.c. i nie pozwalają na nadanie klauzuli wykonalności na rzecz podmiotu niebędącego bankiem, nawet jeśli jest on nabywcą wierzytelności. W orzecznictwie podkreśla się, że rozszerzenie tego przywileju na nabywców byłoby sprzeczne z jego kwalifikowanym charakterem. W związku z tym, powód prawidłowo wystąpił z pozwem o zapłatę, gdyż tylko w ten sposób mógł uzyskać tytuł egzekucyjny na swoją rzecz. Sąd Okręgowy uznał, że Sąd Rejonowy nie rozpoznał istoty sprawy, opierając swoje rozstrzygnięcie na błędnym wniosku prawnym, dlatego uchylił wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, pozostawiając Sądowi Rejonowemu rozstrzygnięcie o kosztach postępowania apelacyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nabywca wierzytelności bankowej, który nie jest bankiem, nie może uzyskać klauzuli wykonalności na bankowy tytuł egzekucyjny na swoją rzecz w trybie art. 788 § 1 k.p.c. Musi on dochodzić zapłaty w osobnym procesie o zapłatę.

Uzasadnienie

Bankowy tytuł egzekucyjny jest przywilejem przyznanym wyłącznie bankom. Przepisy Prawa bankowego (art. 96-97) stanowią lex specialis w stosunku do art. 788 § 1 k.p.c. i nie pozwalają na nadanie klauzuli wykonalności na rzecz podmiotu niebędącego bankiem, nawet jeśli jest on nabywcą wierzytelności. Rozszerzenie tego przywileju na nabywców byłoby sprzeczne z jego kwalifikowanym i wyjątkowym charakterem.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
(...) Fundusz (...) w G.instytucjapowód
H. B.osoba_fizycznapozwana

Przepisy (7)

Główne

Prawo bankowe art. 96 § ust. 1 i 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Prawo bankowe

Banki są wyposażone w możliwość wystawienia bankowego tytułu egzekucyjnego.

Prawo bankowe art. 97 § ust. 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Prawo bankowe

Klauzula na bankowy tytuł egzekucyjny może być nadana wyłącznie przeciwko osobie, która z bankiem dokonała bezpośrednio czynności bankowej lub jest dłużnikiem banku.

Prawo bankowe art. 97 § ust. 3

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Prawo bankowe

Z wnioskiem o nadanie klauzuli wykonalności na bankowy tytuł egzekucyjny występuje bank.

Pomocnicze

k.p.c. art. 788 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Nie ma zastosowania do nadania klauzuli wykonalności na bankowy tytuł egzekucyjny na rzecz niebędącego bankiem nabywcy wierzytelności.

k.p.c. art. 505 § [13] § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Uzasadnienie wyroku w postępowaniu apelacyjnym, gdy sąd nie przeprowadzał postępowania dowodowego, ogranicza się do wyjaśnienia podstawy prawnej z przytoczeniem przepisów prawa.

k.p.c. art. 386 § § 4

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania, gdy sąd pierwszej instancji nie rozpoznał istoty sprawy.

k.p.c. art. 233 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Obowiązek sądu pierwszej instancji do oceny zgromadzonego materiału dowodowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nabywca wierzytelności bankowej nie może uzyskać klauzuli wykonalności na bankowy tytuł egzekucyjny w trybie art. 788 § 1 k.p.c. Bankowy tytuł egzekucyjny jest przywilejem banków i przepisy Prawa bankowego stanowią lex specialis. Powód musiał wystąpić z osobnym powództwem o zapłatę, aby uzyskać tytuł egzekucyjny.

Odrzucone argumenty

Powód, jako nabywca wierzytelności, powinien uzyskać klauzulę wykonalności na bankowy tytuł egzekucyjny na swoją rzecz w trybie art. 788 § 1 k.p.c.

Godne uwagi sformułowania

bankowy tytuł egzekucyjny – jak sama nazwa wskazuje – zostały wyposażone tylko banki Ustawodawca przyznał im w ten sposób przywilej kwalifikowany i wyjątkowy żaden inny podmiot nie może wystąpić o nadanie klauzuli wykonalności na bankowy tytuł egzekucyjny art. 96-97 prawa bankowego stanowią lex specialis w stosunku do art. 788 § 1 k.p.c.

Skład orzekający

Aurelia Pietrzak

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa bankowego dotyczących bankowych tytułów egzekucyjnych oraz ich relacji do art. 788 § 1 k.p.c. w kontekście nabycia wierzytelności."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji nabycia wierzytelności bankowej przez podmiot niebędący bankiem i próby uzyskania klauzuli wykonalności na bankowy tytuł egzekucyjny.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia praktycznego dla nabywców wierzytelności bankowych i wyjaśnia istotne ograniczenia w korzystaniu z bankowych tytułów egzekucyjnych, co jest kluczowe dla windykacji i obrotu wierzytelnościami.

Nabyłeś dług bankowy? Uważaj, bo bankowy tytuł egzekucyjny nie zawsze jest Twój!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II Ca 946/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 30 grudnia 2014 r. Sąd Okręgowy w Bydgoszczy II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący – Sędzia SO Aurelia Pietrzak po rozpoznaniu w dniu 30 grudnia 2014 r. w Bydgoszczy na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa (...) Funduszu (...) w G. przeciwko H. B. o zapłatę na skutek apelacji powoda od wyroku Sądu Rejonowego w Inowrocławiu VII Zamiejscowy Wydział Cywilny w Mogilnie z dnia 31 lipca 2014 r., sygn. akt VII C 201/14 uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Inowrocławiu, pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postępowania apelacyjnego II Ca 946/14 UZASADNIENIE Z uwagi na fakt, iż Sąd Okręgowy nie przeprowadzał w niniejszej sprawie postępowania dowodowego, uzasadnienie wyroku z dnia grudnia 2014 r. – zgodnie z art. 505 [13] § 2 k.p.c. – ograniczyć należało do wyjaśnienia podstawy prawnej orzeczenia z przytoczeniem przepisów prawa. Apelacja powoda jest uzasadniona. Zupełnie chybione jest stanowisko Sądu Rejonowego, że powód będący nabywcą wierzytelności bankowej, dysponując bankowym tytułem egzekucyjnym, powinien skierować do sądu wniosek o nadanie klauzuli wykonalności na ten tytuł na swoją rzecz w trybie art. 788 § 1 k.p.c. , a nie występować z niniejszym powództwem o zapłatę przeciwko pozwanej. W możliwość wystawienia bankowego tytułu egzekucyjnego na podstawie art. 96 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Prawo bankowe (Dz. U. 2012 r., poz. 1376 ze zm.) – jak sama nazwa wskazuje – zostały wyposażone tylko banki. Ustawodawca przyznał im w ten sposób przywilej kwalifikowany i wyjątkowy, umożliwiając im realizację roszczeń cywilnoprawnych bez konieczności ich dochodzenia w sądowym postępowaniu rozpoznawczym. Ramy możliwości skorzystania z takiego tytułu zostały ściśle wytyczone treścią art. 97 powyższej ustawy, gdzie najpierw w ust. 1 jest mowa o tym, że klauzula na bankowy tytuł egzekucyjny może być nadania wyłącznie przeciwko osobie, która z bankiem dokonała bezpośrednio czynności bankowej lub jest dłużnikiem banku. W ust. 3 powyższego przepisu wskazano natomiast wprost, że z wnioskiem o nadanie klauzuli wykonalności na ten tytuł występuje bank. Już choćby z analizy art. 97 prawa bankowego wynika, że żaden inny podmiot nie może wystąpić o nadanie klauzuli wykonalności na bankowy tytuł egzekucyjny i na jego podstawie prowadzić egzekucji. Nadto w orzecznictwie szeroko i powszechnie akcentuje się, że umożliwienie wystąpienia z powyższym wnioskiem nabywcy wierzytelności bankowej oznaczałoby w rzeczywistości rozszerzenie przywileju przyznanego tylko bankom na wszystkich nabywców takiej wierzytelności, to zaś byłoby nie do pogodzenia z kwalifikowanym i wyjątkowym charakterem tego przywileju (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 04.03.2009 r., IV CSK 422/08, OSNC- ZD 2010 , nr 2, poz. 36) . Dlatego też w omawianym zakresie przyjąć należy, że art. 96-97 prawa bankowego stanowią lex specialis w stosunku do art. 788 § 1 k.p.c. (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 21.09.2005 r., V CK 152/05, LEX nr 398445). W konsekwencji nieuprawnione jest twierdzenie, że wydanie w sprawie wyroku prowadziłoby do powstania kolejnego tytułu wykonawczego obejmującego tę samą wierzytelność, albowiem powód nie ma możliwości skorzystania z bankowego tytułu egzekucyjnego wydanego przez bank będący pierwotnym wierzycielem. Niedopuszczalne jest bowiem nadanie na podstawie art. 788 § 1 k.p.c. klauzuli wykonalności na rzecz niebędącego bankiem nabywcy wierzytelności objętej bankowym tytułem egzekucyjnym, także po zaopatrzeniu go w sądową klauzulę wykonalności (uchwała Sądu Najwyższego z dnia 02.04.2004 r. III CZP 9/04, OSNC 2005, nr 6, poz. 98) . Zatem powód prawidłowo wystąpił w niniejszej sprawie z pozwem o zapłatę, albowiem tylko w taki sposób może uzyskać tytuł egzekucyjny na swoją rzecz. Tym samym zarzuty zawarte w apelacji zasługiwały na akceptację Sądu Okręgowego. W konsekwencji oparcia rozstrzygnięcia przez Sąd Rejonowy na nieuzasadnionym prawnie wniosku, że roszczenie powodowi nie przysługuje z przyczyn możliwości dochodzenia swoich praw w inny sposób, poprzez wniosek o nadanie klauzuli wykonalności, uznać należało, że istota niniejszej sprawy nie została rozpoznania przez Sąd pierwszej instancji. Zatem Sąd Okręgowy na podstawie art. 386 § 4 k.p.c. uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Inowrocławiu, pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postępowania apelacyjnego. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd pierwszej instancji uwzględni przedstawione wyżej stanowisko i uwagi, oceni roszczenie powoda w świetle przedstawionych przez niego dowodów, a następnie skonfrontuje je ze stanowiskiem pozwanego oraz dowodami przedstawionymi przez niego, po czym, oceniając zgromadzony materiał dowodowy zgodnie z art. 233 § 1 k.p.c. , wyda rozstrzygnięcie stosując właściwe przepisy prawa materialnego.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI