II CA 928/12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła wniosku I. K. o zezwolenie na dokonanie czynności przekraczającej zwykły zarząd, tj. sprzedaż nieruchomości, której była współwłaścicielką wraz z U. G. i nieznaną z miejsca pobytu M. B. Sąd Rejonowy w Dzierżoniowie oddalił wniosek, uznając, że wnioskodawczyni nie miała uprawnienia do jego złożenia, ponieważ jej udział nie wynosił co najmniej połowy wszystkich udziałów. Sąd pierwszej instancji powołał się na art. 199 kc. Wnioskodawczyni I. K. wniosła apelację, zarzucając naruszenie art. 514 § 2 kpc poprzez błędną wykładnię braku uprawnienia do złożenia wniosku oraz naruszenie art. 144 kpc poprzez nierozpoznanie wniosku o ustanowienie kuratora dla nieobecnej uczestniczki. Sąd Okręgowy w Świdnicy uznał apelację za zasadną. Podkreślono, że każdy współwłaściciel jest uprawniony do złożenia wniosku o zezwolenie na czynność przekraczającą zwykły zarząd, a kwestia zgody wszystkich współwłaścicieli powinna być rozstrzygnięta merytorycznie na rozprawie, która jest obligatoryjna w takich sprawach (art. 616 kpc). Sąd Rejonowy naruszył również art. 144 kpc, nie ustanawiając kuratora dla nieznanej z miejsca pobytu uczestniczki. Sąd Okręgowy zwrócił uwagę na spóźnione, ale jednak usunięcie braków formalnych wniosku (przedłożenie pełnomocnictwa od U. G. przed uprawomocnieniem się zarządzenia o zwrocie części wniosku), co powinno skutkować potraktowaniem wniosku jako wniesionego w dacie usunięcia braków. Z tych względów, na podstawie art. 386 kpc, zaskarżone postanowienie zostało uchylone, a sprawa przekazana do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących wniosków o zezwolenie na czynność przekraczającą zwykły zarząd, procedury ustanawiania kuratora dla nieobecnych stron oraz dopuszczalności spóźnionego usuwania braków formalnych.
Dotyczy specyficznej sytuacji współwłasności i wniosku o zezwolenie na sprzedaż nieruchomości. Interpretacja przepisów procesowych ma szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (3)
Czy wnioskodawczyni, będąca współwłaścicielką nieruchomości w udziale mniejszym niż połowa, jest uprawniona do złożenia wniosku o zezwolenie na sprzedaż tej nieruchomości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, każdy współwłaściciel jest uprawniony do złożenia wniosku o zezwolenie na czynność przekraczającą zwykły zarząd.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że Sąd Rejonowy błędnie zinterpretował art. 514 § 2 kpc, oddalając wniosek z powodu braku uprawnienia wnioskodawczyni. Każdy współwłaściciel ma prawo złożyć taki wniosek, a kwestia zgody wszystkich współwłaścicieli lub rozstrzygnięcia przez sąd powinna być badana merytorycznie.
Czy sąd może rozpoznać sprawę w postępowaniu nieprocesowym, gdy nie ustanowiono kuratora dla nieobecnej uczestniczki postępowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, nierozpoznanie wniosku o ustanowienie kuratora dla osoby nieznanej z miejsca pobytu przed rozstrzygnięciem sprawy stanowi naruszenie przepisów prawa procesowego.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy wskazał na naruszenie art. 144 kpc przez Sąd Rejonowy, który nie ustanowił kuratora dla nieobecnej uczestniczki M. B. przed merytorycznym rozpoznaniem sprawy, co pozbawiło ją możliwości obrony praw.
Czy spóźnione usunięcie braków formalnych wniosku, dokonane przed uprawomocnieniem się zarządzenia o zwrocie, powinno skutkować przyjęciem wniosku do rozpoznania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli pismo zostanie właściwie poprawione lub uzupełnione po bezskutecznym upływie terminu do usunięcia braków, a nawet po wydaniu zarządzenia o zwrocie, nie dokonuje się jego zwrotu, a traktuje jako wniesione w dacie spóźnionego usunięcia braków.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy powołał się na orzecznictwo Sądu Najwyższego (postanowienie z 20.01.1967 OSN 1968 Nr 3 poz.56), zgodnie z którym spóźnione usunięcie braków formalnych, jeśli nastąpiło przed uprawomocnieniem się zarządzenia o zwrocie, powinno skutkować przyjęciem pisma do rozpoznania.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| I. K. | osoba_fizyczna | wnioskodawczyni |
| U. G. | osoba_fizyczna | wnioskodawczyni |
| M. B. | osoba_fizyczna | uczestniczka |
| adw. B. Z. | inne | pełnomocnik |
Przepisy (8)
Główne
k.c. art. 199
Kodeks cywilny
Do rozporządzenia rzeczą wspólną oraz do innych czynności przekraczających zakres zwykłego zarządu potrzebna jest zgoda wszystkich współwłaścicieli. W razie braku takiej zgody współwłaściciele, których udziały wynoszą co najmniej połowę, mogą zażądać rozstrzygnięcia przez Sąd, który orzeknie mając na względzie cel zamierzonej czynności oraz interesy wszystkich współwłaścicieli.
Pomocnicze
k.p.c. art. 514 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd oddala wniosek, jeżeli z treści wniosku wynika oczywisty brak uprawnienia.
k.p.c. art. 514 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
W sprawach, w których rozprawa jest obligatoryjna, sąd może rozpoznać sprawę na posiedzeniu niejawnym tylko wtedy, gdy z treści wniosku wynika oczywisty brak uprawnienia.
k.p.c. art. 144
Kodeks postępowania cywilnego
Jeżeli ustawa wymaga obecności strony, a strona nie może przyjść do sądu lub gdy jej przybycie byłoby połączone z niewymiernymi trudnościami, sąd, wytaczając przeciwko niej powództwo lub zawiadamiając ją o terminie, może ustanowić dla niej kuratora.
k.p.c. art. 379
Kodeks postępowania cywilnego
Nieważność postępowania zachodzi, jeżeli strona była pozbawiona możności obrony praw lub jej naruszenie nastąpiło z powodu naruszenia przepisów prawa.
k.p.c. art. 386
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd drugiej instancji może uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania.
k.p.c. art. 130 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Jeżeli pisma procesowe lub inne pisma sądowe nie spełniają wymagań formalnych, przewodniczący wzywa stronę, która je podała, do usunięcia braków w terminie tygodniowym.
k.p.c. art. 616
Kodeks postępowania cywilnego
W sprawach o zezwolenie na dokonanie czynności przekraczającej zakres zwykłego zarządu rozprawa jest obligatoryjna.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie art. 514 § 2 kpc poprzez błędne przyjęcie oczywistego braku uprawnienia wnioskodawczyni do złożenia wniosku. • Naruszenie art. 144 kpc poprzez nierozpoznanie wniosku o ustanowienie kuratora dla nieobecnej uczestniczki. • Spóźnione usunięcie braków formalnych wniosku powinno być traktowane jako skuteczne.
Godne uwagi sformułowania
każdy ze współwłaścicieli jest uprawniony do złożenia wniosku • O tym Sąd winien zdecydować po merytorycznym rozpoznaniu wniosku na rozprawie • nie można kierować się nadmiernym formalizmem w odpowiednim stosowaniu przepisów z procesu • nie dokonuje się jego zwrotu, a traktuje jako wniesione w dacie owego spóźnionego usunięcia braków formalnych
Skład orzekający
Grażyna Kobus
przewodniczący
Aleksandra Żurawska
członek
Jerzy Dydo
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wniosków o zezwolenie na czynność przekraczającą zwykły zarząd, procedury ustanawiania kuratora dla nieobecnych stron oraz dopuszczalności spóźnionego usuwania braków formalnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji współwłasności i wniosku o zezwolenie na sprzedaż nieruchomości. Interpretacja przepisów procesowych ma szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa ilustruje typowe błędy proceduralne popełniane przez sądy niższej instancji, które mogą prowadzić do uchylenia orzeczenia. Pokazuje znaczenie prawidłowego stosowania przepisów o ustanowieniu kuratora i usuwaniu braków formalnych.
“Błąd proceduralny sądu pierwszej instancji doprowadził do uchylenia postanowienia o sprzedaży nieruchomości.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.