Orzeczenie · 2025-07-08

II CA 925/25

Sąd
Sąd Okręgowy w Kielcach
Miejsce
Kielce
Data
2025-07-08
SAOSRodzinneopieka nad dzieckiemŚredniaokręgowy
dział spadkumałoletnireprezentant dzieckaopieka prawnainteresy dzieckakodeks rodzinny i opiekuńczysąd opiekuńczyczynność przekraczająca zwykły zarząd

Sąd Okręgowy w Kielcach, rozpoznając sprawę z wniosku rodziców K. K. i P. S. o ustanowienie reprezentanta i zezwolenie na dokonanie czynności przekraczającej zakres zwykłego zarządu majątkiem małoletnich dzieci (J. S. i E. S.), zmienił zaskarżone postanowienie Sądu Rejonowego. Sąd pierwszej instancji oddalił wniosek o ustanowienie reprezentanta dla małoletniego J. S. z powodu potencjalnej sprzeczności interesów z jego siostrą E. S., a także z powodu braku legitymacji wnioskodawców do wystąpienia z wnioskiem o zezwolenie na dział spadku. Sąd Okręgowy, sprostowawszy niedokładność pisarską w postanowieniu, zmienił je w punkcie dotyczącym ustanowienia reprezentanta. Uznano, że nie zachodzi sprzeczność interesów między małoletnimi E. S. i J. S. w kontekście działu spadku po A. S., ponieważ oboje mieli uzyskać tożsame co do wysokości środki pieniężne. Jednakże, ze względu na skomplikowany charakter sprawy i obowiązujące przepisy (art. 99¹ k.r.o.), Sąd Okręgowy uznał, że reprezentantem małoletniego J. S. powinien być adwokat D. P., a nie babka B. K., która została ustanowiona reprezentantem dla E. S. przez sąd pierwszej instancji. Sąd podkreślił, że tylko profesjonalny pełnomocnik może zainicjować postępowanie o zezwolenie na dokonanie ważniejszych czynności dotyczących majątku małoletniego, takich jak dział spadku. Apelacja została oddalona w pozostałej części, a koszty postępowania apelacyjnego obciążyły wnioskodawców.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących ustanawiania reprezentanta dziecka w sprawach rodzinnych, w szczególności w kontekście działu spadku, a także kwestii sprzeczności interesów między rodzeństwem oraz wymogów stawianych kandydatom na reprezentantów.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej i faktycznej, a jego zastosowanie może być ograniczone do podobnych spraw opiekuńczych i rodzinnych.

Zagadnienia prawne (3)

Czy istnieje sprzeczność interesów między rodzeństwem (małoletnimi spadkobiercami) uzasadniająca ustanowienie odrębnych reprezentantów dla każdego z nich w postępowaniu o dział spadku?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, w tym konkretnym przypadku nie ma sprzeczności interesów między rodzeństwem, ponieważ oboje mieli uzyskać tożsame co do wysokości środki pieniężne w wyniku działu spadku.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że skoro oboje małoletni spadkobiercy mieli uzyskać tożsame co do wysokości środki pieniężne w wyniku działu spadku, ich sytuacja prawna i majątkowa w tym zakresie była identyczna, co wykluczało istnienie konfliktu interesów.

Kto jest uprawniony do wystąpienia z wnioskiem o zezwolenie sądu na dokonanie przez reprezentanta dziecka czynności przekraczającej zakres zwykłego zarządu majątkiem małoletniego, w sytuacji gdy rodzice są wyłączeni z reprezentacji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tylko ustanowiony przez sąd reprezentant dziecka jest uprawniony do zainicjowania postępowania o zezwolenie sądu na dokonanie ważniejszych spraw dotyczących majątku małoletniego.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy wyjaśnił, że w przypadku wyłączenia rodziców od reprezentacji małoletniego przy czynnościach prawnych, to ustanowiony przez sąd reprezentant (np. adwokat) jest jedyną stroną uprawnioną do wystąpienia z wnioskiem o zezwolenie sądu na dokonanie ważniejszych czynności, takich jak dział spadku, zgodnie z art. 99 § 3 k.r.o. w zw. z art. 156 k.r.o.

Jakie kryteria należy spełnić przy ustanawianiu reprezentanta dziecka, zwłaszcza w kontekście wyboru między profesjonalnym pełnomocnikiem a inną osobą?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Zasadą jest ustanowienie reprezentanta w osobie adwokata lub radcy prawnego. Wyjątkowo, w sprawach nieskomplikowanych lub przy szczególnych okolicznościach, można ustanowić inną osobę, w tym nieposiadającą wykształcenia prawniczego.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy odwołał się do art. 99¹ k.r.o., wskazując, że zasadą jest powoływanie adwokatów lub radców prawnych. Tylko w wyjątkowych sytuacjach, gdy stopień skomplikowania sprawy tego nie wymaga lub gdy przemawiają za tym szczególne okoliczności, można ustanowić reprezentanta spoza grona prawników.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Zmiana postanowienia
Strona wygrywająca
wnioskodawcy (częściowo)

Strony

NazwaTypRola
K. K.osoba_fizycznawnioskodawca
P. S.osoba_fizycznawnioskodawca
J. S.osoba_fizycznamałoletni
E. S.osoba_fizycznamałoletnia
A. S.osoba_fizycznaspadkodawca
E. S.osoba_fizycznaspadkobierca (mąż A.S.)
M. S.osoba_fizycznaspadkobierca
B. K.osoba_fizycznaproponowany reprezentant (babka)
D. P.osoba_fizycznaustanowiony reprezentant (adwokat)
M. W.osoba_fizycznapełnomocnik wnioskodawców (radca prawny)

Przepisy (15)

Główne

k.r.o. art. 99 § § 1

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

k.r.o. art. 99 § § 3

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

k.r.o. art. 151

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

k.r.o. art. 156

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

k.r.o. art. 99¹ § § 1

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

k.r.o. art. 99¹ § § 2

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Pomocnicze

k.r.o. art. 95 § § 1

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

k.r.o. art. 98 § § 1

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

k.r.o. art. 98 § § 2

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

k.r.o. art. 98 § § 3

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

k.p.c. art. 350 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 386 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 520

Kodeks postępowania cywilnego

Dz.U.2024.1159 art. § 8

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 29.07.2024 r. w sprawie sposobu zapewnienia reprezentacji dziecka przez reprezentanta dziecka

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak sprzeczności interesów między rodzeństwem w kontekście proponowanego działu spadku. • Konieczność ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika (adwokata) ze względu na skomplikowany charakter sprawy i obowiązujące przepisy. • Tylko ustanowiony reprezentant jest uprawniony do zainicjowania postępowania o zezwolenie sądu na dokonanie ważniejszych czynności dotyczących majątku małoletniego.

Odrzucone argumenty

Istnienie sprzeczności interesów między małoletnimi E. S. i J. S. • Możliwość ustanowienia babki B. K. reprezentantem dla obu małoletnich. • Uprawnienie rodziców do zainicjowania postępowania o zezwolenie sądu na dokonanie działu spadku mimo wyłączenia ich od reprezentacji.

Godne uwagi sformułowania

nie było podstaw do wyprowadzenia wniosku, że istnieje sprzeczność interesów dla ustanowienia jednego reprezentanta • zasadą jest ustanowienie reprezentanta w osobie adwokata lub radcy prawnego • tylko i wyłącznie ustanowiony dla małoletniego reprezentant jest uprawniony do zainicjowania postępowania o zezwolenie sądu na dokonanie imieniem małoletniego wskazanej we wniosku czynności prawnej

Skład orzekający

Mariusz Broda

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących ustanawiania reprezentanta dziecka w sprawach rodzinnych, w szczególności w kontekście działu spadku, a także kwestii sprzeczności interesów między rodzeństwem oraz wymogów stawianych kandydatom na reprezentantów."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej i faktycznej, a jego zastosowanie może być ograniczone do podobnych spraw opiekuńczych i rodzinnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii prawnych związanych z ochroną interesów małoletnich w postępowaniach spadkowych i rodzinnych, a także roli profesjonalnych pełnomocników. Pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego.

Kto powinien reprezentować dziecko w sprawach spadkowych? Sąd Okręgowy wyjaśnia, kiedy potrzebny jest adwokat, a nie babcia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst