II CA 900/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Kielcach rozpoznał sprawę z wniosku R. S. i innych o dział spadku i zniesienie współwłasności nieruchomości rolnej po A. S., zaskarżając postanowienie Sądu Rejonowego w Kielcach. Sąd Rejonowy ustalił skład spadku, przyznał własność działki nr (...) W. S., udział ½ w działkach (...) K. S. oraz udział ½ w działkach (...) B. S. (1), ustalając wartość działu na 57.330 zł i zasądzając dopłaty. Apelacja wnioskodawców zarzucała naruszenie art. 233 § 1 k.p.c. (swobodna ocena dowodów) i art. 328 § 2 k.p.c. (brak wskazania faktów i dowodów) oraz art. 211 k.c. (sprzeczność podziału z przeznaczeniem rzeczy). Sąd Okręgowy, z uwagi na śmierć uczestniczki K. S. i wnioskodawcy W. S. w trakcie postępowania, dokonał następstwa procesowego. Spadkobiercy K. S. (I. S. i E. S.) nabyli spadek po ½ części, a spadkobiercy W. S. (Z. S., J. M., M. K. (1), A. D., R. S., M. S. (1), G. S.) nabyli spadek w określonych udziałach. Sąd Okręgowy zmienił postanowienie Sądu Rejonowego w zakresie przyznania działki nr (...) na rzecz Z. S. (¼) i pozostałych spadkobierców W. S. (po 3/24), a także udziału w działkach (...) na rzecz I. S. i E. S. po połowie. Zmieniono również rozliczenie dopłat i kosztów sądowych. Sąd Okręgowy uznał zarzuty apelacji za niezasadne, podzielając ustalenia faktyczne i prawne Sądu Rejonowego. Podkreślono, że fizyczny podział nieruchomości rolnej jest preferowany, o ile nie jest sprzeczny z zasadami prawidłowej gospodarki rolnej, co potwierdziła opinia biegłego. Stwierdzono, że podział nie wpłynie negatywnie na dochodowość ani wartość nieruchomości, a działka przyznana wnioskodawcom jest największa i może stanowić samodzielne gospodarstwo.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaDopuszczalność fizycznego podziału nieruchomości rolnej w postępowaniu o dział spadku i zniesienie współwłasności, a także zasady oceny dowodów i uzasadnienia orzeczenia.
Dotyczy specyficznej sytuacji następstwa procesowego i podziału konkretnej nieruchomości rolnej.
Zagadnienia prawne (3)
Czy fizyczny podział nieruchomości rolnej, która stanowiła przedmiot spadku i współwłasności, jest dopuszczalny, jeśli nie jest sprzeczny ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem rzeczy i zasadami prawidłowej gospodarki rolnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, fizyczny podział nieruchomości rolnej jest dopuszczalny, o ile nie jest sprzeczny z zasadami prawidłowej gospodarki rolnej, co potwierdzono opinią biegłego.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy oparł się na orzecznictwie i doktrynie, zgodnie z którymi fizyczny podział jest preferowanym sposobem zniesienia współwłasności, a ograniczenia wynikają jedynie z art. 211 i 213 k.c. Opinia biegłego potwierdziła, że podział nie wpłynie negatywnie na produkcyjność ani wartość nieruchomości, a działki nie tworzą zorganizowanej całości gospodarczej.
Czy naruszenie art. 233 § 1 k.p.c. (swobodna ocena dowodów) i art. 328 § 2 k.p.c. (brak uzasadnienia) może być skuteczne w sytuacji, gdy sąd wskazał podstawy prawne, dowody i motywy rozstrzygnięcia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzut naruszenia tych przepisów jest chybiony, jeśli uzasadnienie sądu pierwszej instancji poddaje się kontroli instancyjnej i zawiera wskazanie przepisów, dowodów oraz motywów.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy stwierdził, że uzasadnienie Sądu Rejonowego spełnia wymogi formalne, a zarzuty apelacji nie wykazały konkretnych uchybień w ocenie dowodów ani braku logicznego rozumowania.
Czy w przypadku śmierci strony w trakcie postępowania apelacyjnego, sąd powinien uwzględnić następstwo procesowe i dokonać zmiany postanowienia w oparciu o prawa spadkobierców?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd powinien uwzględnić następstwo procesowe i dokonać zmiany postanowienia w oparciu o prawa spadkobierców, stosując odpowiednie przepisy k.p.c.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy na podstawie art. 386 § 1 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. dokonał zmiany zaskarżonego postanowienia, uwzględniając prawa spadkobierców zmarłego wnioskodawcy i uczestniczki.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| R. S. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| Z. S. | osoba_fizyczna | wnioskodawca/spadkobierca W.S. |
| J. M. | osoba_fizyczna | wnioskodawca/spadkobierca W.S. |
| M. K. (1) | osoba_fizyczna | wnioskodawca/spadkobierca W.S. |
| A. D. | osoba_fizyczna | wnioskodawca/spadkobierca W.S. |
| M. S. (1) | osoba_fizyczna | wnioskodawca/spadkobierca W.S. |
| G. S. | osoba_fizyczna | wnioskodawca/spadkobierca W.S. |
| B. S. (1) | osoba_fizyczna | uczestnik/spadkobierca A.S. |
| E. S. | osoba_fizyczna | uczestnik/spadkobierca K.S. |
| I. S. | osoba_fizyczna | uczestnik/spadkobierca K.S. |
| W. S. | osoba_fizyczna | wnioskodawca/spadkobierca A.S. |
| K. S. | osoba_fizyczna | uczestnik/spadkobierca A.S. |
Przepisy (14)
Główne
k.c. art. 1035
Kodeks cywilny
k.c. art. 212 § § 1
Kodeks cywilny
k.c. art. 213
Kodeks cywilny
k.c. art. 241
Kodeks cywilny
k.c. art. 211
Kodeks cywilny
k.p.c. art. 619
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 623
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 328 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 520 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 13 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 386 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
u.k.s.c. art. 113 § ust. 1
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Argumenty
Skuteczne argumenty
Następstwo procesowe po zmarłych stronach uzasadnia zmianę postanowienia w celu uwzględnienia praw spadkobierców. • Fizyczny podział nieruchomości rolnej jest dopuszczalny, jeśli nie narusza zasad prawidłowej gospodarki rolnej i nie obniża jej wartości.
Odrzucone argumenty
Zarzuty naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. i art. 328 § 2 k.p.c. przez Sąd Rejonowy. • Zarzut naruszenia art. 211 k.c. poprzez uznanie podziału nieruchomości za sprzeczny ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem rzeczy.
Godne uwagi sformułowania
podstawowym sposobem zniesienia współwłasności, w tym zniesienia współwłasności gospodarstwa rolnego, preferowanym przez ustawodawcę jest podział fizyczny rzeczy wspólnej, jako najbardziej sprawiedliwy i pożądany • skuteczne postawienie zarzutu naruszenia art.233 k.p.c. wymaga wykazania, że sąd uchybił zasadom logicznego rozumowania lub doświadczenia życiowego
Skład orzekający
Monika Kośka
przewodniczący-sprawozdawca
Sławomir Buras
sędzia
Teresa Strojnowska
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Dopuszczalność fizycznego podziału nieruchomości rolnej w postępowaniu o dział spadku i zniesienie współwłasności, a także zasady oceny dowodów i uzasadnienia orzeczenia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji następstwa procesowego i podziału konkretnej nieruchomości rolnej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy praktycznych aspektów działu spadku i zniesienia współwłasności nieruchomości rolnej, w tym kwestii podziału fizycznego i następstwa procesowego. Jest to typowy, choć ważny dla praktyków, przypadek z prawa cywilnego.
“Jak podzielić ziemię po zmarłych? Sąd Okręgowy wyjaśnia zasady działu spadku i zniesienia współwłasności nieruchomości rolnej.”
Dane finansowe
WPS: 57 330 PLN
dopłata: 416 PLN
dopłata: 104 PLN
dopłata: 52 PLN
dopłata: 26 PLN
Sektor
rolnictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.