I C 1739/16

Sąd Rejonowy w ToruniuToruń2017-05-22
SAOSnieruchomościprawo rzeczoweŚredniarejonowy
Rodzinne Ogrody Działkoweumowa dzierżawywypowiedzenie umowysamowola budowlanaprzeniesienie prawustawa o RODROS

Sąd oddalił powództwo o ustalenie bezpodstawności odmowy zatwierdzenia przeniesienia praw do działki, uznając, że umowa dzierżawy została skutecznie wypowiedziana z powodu samowoli budowlanej i nieuiszczania opłat.

Powód R.W. domagał się ustalenia, że odmowa zatwierdzenia przeniesienia praw do działki nr (...) przez (...) Związek (...) jest bezpodstawna. Powód zawarł umowę przeniesienia praw z córką L.R., która dzierżawiła działkę. Pozwany Związek argumentował, że umowa dzierżawy została skutecznie wypowiedziana z powodu samowoli budowlanej i udostępnienia działki osobie trzeciej, a wniosek o przeniesienie praw złożono po wygaśnięciu prawa do działki. Sąd oddalił powództwo, uznając wypowiedzenie umowy za skuteczne i odmowę zatwierdzenia przeniesienia praw za uzasadnioną.

Powód R.W. wniósł o ustalenie, że odmowa zatwierdzenia przeniesienia praw do działki nr (...) przez (...) Związek (...) z siedzibą w T. jest bezpodstawna. Powód zawarł z córką, L.R., umowę dotyczącą przeniesienia praw do działki, która była przez nią dzierżawiona od pozwanego Związku. Pozwany Związek wniósł o oddalenie powództwa, wskazując, że umowa dzierżawy z L.R. została wypowiedziana w lipcu 2016 r. z powodu samowoli budowlanej (altana i wiata) oraz udostępnienia działki osobie trzeciej (ojcu, czyli powodowi). Podkreślono, że L.R. nie skorzystała z przysługującego jej prawa do wytoczenia powództwa o uznanie wypowiedzenia za bezskuteczne. Sąd ustalił, że decyzjami z 31 lipca 2015 r. nakazano L.R. rozbiórkę altany i wiaty. Uchwałą z 18 lutego 2016 r. zobowiązano ją do przebudowy domu i pozbawiono członkostwa, od czego L.R. się nie odwołała. Uchwałą z 9 lipca 2016 r. wypowiedziano jej umowę dzierżawy ze skutkiem na 31 sierpnia 2016 r. z powodu samowoli budowlanej i udostępnienia działki ojcu. L.R. została pouczona o możliwości wytoczenia powództwa w terminie 30 dni, czego nie uczyniła. Umowa o przeniesienie praw między L.R. a R.W. została zawarta 23 sierpnia 2016 r., a wniosek o przeniesienie praw złożono 5 września 2016 r. Sąd uznał, że wypowiedzenie umowy dzierżawy było skuteczne, a prawo L.R. do działki wygasło z dniem 31 sierpnia 2016 r. W związku z tym, wniosek o przeniesienie praw złożony po tym terminie nie mógł zostać zatwierdzony, a odmowa Związku była uzasadniona. Sąd oddalił powództwo i zasądził koszty procesu od powoda na rzecz pozwanego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, odmowa jest uzasadniona, jeśli umowa dzierżawy została skutecznie wypowiedziana z powodu naruszenia przepisów ustawy o ROD, a prawo do działki wygasło przed złożeniem wniosku o przeniesienie praw.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że wypowiedzenie umowy dzierżawy przez stowarzyszenie ogrodowe było skuteczne, ponieważ działkowiec dopuścił się samowoli budowlanej i nie skorzystał z przysługujących mu środków prawnych w celu jej usunięcia lub zakwestionowania wypowiedzenia. Wniosek o przeniesienie praw złożony po wygaśnięciu prawa do działki nie mógł zostać zatwierdzony.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie powództwa

Strona wygrywająca

pozwany (...) Związek (...)

Strony

NazwaTypRola
R. W.osoba_fizycznapowód
(...) Związek (...)instytucjapozwany

Przepisy (4)

Główne

u.ROD art. 35 § pkt 1

Ustawa o rodzinnych ogrodach działkowych

Prawo do działki wygasa z chwilą rozwiązania umowy za zgodą obu stron albo upływu terminu wypowiedzenia.

u.ROD art. 36

Ustawa o rodzinnych ogrodach działkowych

Wypowiedzenie umowy dzierżawy przez stowarzyszenie ogrodowe musi być dokonane na piśmie pod rygorem nieważności, określać przyczynę uzasadniającą wypowiedzenie i może być złożone m.in. w przypadku korzystania z działki w sposób sprzeczny z przepisami, niszczenia infrastruktury, wykraczania przeciwko porządkowi ogrodowemu, zwłoki w zapłacie opłat lub oddania działki osobie trzeciej.

u.ROD art. 41

Ustawa o rodzinnych ogrodach działkowych

Działkowiec może przenieść prawa i obowiązki wynikające z prawa do działki na rzecz pełnoletniej osoby fizycznej w formie pisemnej z podpisami notarialnie poświadczonymi. Skuteczność przeniesienia zależy od zatwierdzenia przez stowarzyszenie ogrodowe, które może odmówić zatwierdzenia z ważnych powodów.

Pomocnicze

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada odpowiedzialności za wynik procesu, zgodnie z którą strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi niezbędne koszty procesu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skuteczne wypowiedzenie umowy dzierżawy z powodu samowoli budowlanej. Wygasnięcie prawa do działki przed złożeniem wniosku o przeniesienie praw. Brak skorzystania przez dzierżawcę z przysługujących jej środków prawnych w celu obrony swoich praw. Działania powoda zmierzające do obejścia prawa.

Odrzucone argumenty

Odmowa zatwierdzenia przeniesienia praw do działki była bezpodstawna.

Godne uwagi sformułowania

Istota sporu pomiędzy stronami sprowadzała się do ustalenia czy na podstawie zawartej umowy z dnia 23 sierpnia 2016r. doszło do skutecznego przeniesienia praw do działki nr (...) , czy też odmowa przeniesienia praw do działki była bezpodstawna. W myśl art. 35 pkt 1 ustawy o rodzinnych ogrodach działkowych z 13 grudnia 2013 r. (...) prawo do działki wygasa z chwilą rozwiązania umowy za zgodą obu stron albo upływu terminu wypowiedzenia. W ocenie Sądu pozwany miał prawo odmówić zatwierdzenia przeniesienia praw do działki, albowiem zaistniały ku temu ważne powody (art. 41 ust 4 ustawy).

Skład orzekający

Magdalena Glinkiewicz

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "interpretację przepisów ustawy o rodzinnych ogrodach działkowych dotyczących wypowiedzenia umowy dzierżawy, samowoli budowlanej i przeniesienia praw do działki."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki funkcjonowania Rodzinnych Ogrodów Działkowych i ich regulaminów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje typowy konflikt w ROD, gdzie samowola budowlana i kwestie formalne prowadzą do utraty prawa do działki, co jest częstym problemem dla wielu działkowców.

Samowola budowlana i wygasłe prawo do działki – dlaczego nie możesz przenieść praw do swojej działki w ROD?

Dane finansowe

zwrot kosztów procesu: 107 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I C 1739/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 22 maja 2017 r. Sąd Rejonowy w Toruniu I Wydział Cywilny w składzie następującym Przewodniczący SSR Magdalena Glinkiewicz Protokolant st.sekr.sąd. Bożena Czajkowska Po rozpoznaniu w dniu 8 maja 2017 r. w Toruniu. sprawy z powództwa R. W. przeciwko: (...) Związkowi (...) z siedzibą w T. o: ustalenie orzeka: I. oddala powództwo; II. zasądza od powoda na rzecz pozwanego kwotę 107 zł (sto siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu. Sygn. akt I C 1739/16 UZASADNIENIE Powód R. W. wniósł przeciwko (...) Związkowi (...) o ustalenie, iż odmowa zatwierdzenia przeniesienia praw do działki nr (...) jest bezpodstawna. Podniósł, iż w dniu 23 sierpnia 2016r. zawarł z córką umowę dotyczącą przeniesienia praw do działki nr (...) . Wskazał, iż L. R. opłaciła całoroczną dzierżawę do końca 2016r. Nadto żadnym pismem nie została unieważniona uchwała nr (...) Zarządu (...) z dnia 18 lutego 2016r. nadająca termin do dostosowania urządzeń i budowli do dnia 30 września 2016r. W chwili przeniesienia praw L. R. była pełnoprawnym właścicielem i użytkownikiem. W odpowiedzi na pozew (...) Związek (...) w T. wniósł o oddalenie powództwa w całości, zawieszenie postepowania oraz zasądzenie od powoda na jego rzecz kosztów postępowania. W uzasadnieniu wskazał, iż pomiędzy pozwanym, a powodem i jego córką toczy się obecnie postępowanie o wydanie działek oznaczonych nr (...) położonych w T. przy ul. (...) na terenie Rodzinnego O. Działkowego (...) . Podał, iż umowa dzierżawy została wypowiedziana L. R. w lipcu 2016r. L. R. pomimo pouczenia o możliwości wytoczenie powództwa o uznanie wypowiedzenia za bezskuteczne albo o przywrócenie prawa do działki na poprzednich warunkach w terminie 30 dni od wypowiedzenia, nie skorzystała z przysługującego jej prawa. Podkreślił, iż wniosek o przeniesienie praw do działki złożony został po okresie wypowiedzenia. Dodał, iż na działkach (...) wybudowana jest altana, która stanowi samowolę budowlaną. Powód zaś domaga się zatwierdzenia praw tylko do działki (...) , co z uwagi na istniejącą tam altanę jest niemożliwe. Wskazał, iż podstawą wypowiedzenia umowy były stwierdzone decyzjami (...) w T. samowole budowlane – altana oraz wiata. L. R. pomimo decyzji nie doprowadziła działki do stanu zgodnego z prawem, nie odwołała się również od decyzji. Pomimo wezwania, pozwany oraz jego córka nie opuścili i nie wydali działek. Pozwany wskazał, iż L. R. naruszyła normy prawne zawarte w art. 36 ustawy o rodzinnych ogrodach działkowych , co stanowiło podstawę do rozwiązania umowy. Na rozprawie w dniu 8 maja 2017r. Sąd Rejonowy w Toruniu oddalił wniosek o zawieszenie postepowania Sąd ustalił, co następuje: L. R. dzierżawiła od (...) Związku (...) działki nr (...) położone w T. przy ul. (...) na terenie Rodzinnego O. Działkowego (...) . Bezsporne Na terenie działek nr (...) wzniesiono altanę, nadto na działce nr (...) wiatę. Bezsporne Decyzjami z dnia 31 lipca 2015 r. Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego Powiatu (...) w T. nakazano L. R. rozbiórkę zadaszonej wiaty znajdującej się na działce nr (...) oraz rozbiórkę altany pobudowanej na działkach (...) . Dowód: decyzje z dnia 31.07.2015 r. k. 75-77, 78-80 Uchwałą nr 14 Zarządu R. R. w T. z dnia 18 lutego 2016r. w związku ze stwierdzeniem naruszenia prawa zobowiązano L. R. do przebudowy domu znajdującego się na działkach (...) . Jednocześnie pozbawiono ją członkowska w (...) Związku (...) . Od tej uchwały L. R. nie wniosła odwołania. Dowód: uchwała nr (...) k. 5 Uchwałą z dnia 9 lipca 2016r. (...) Związek (...) z uwagi na stwierdzoną samowolę budowlaną oraz udostepnienie działki osobie trzeciej – ojcu, wypowiedział L. R. umowę dzierżawy działkowej działek nr (...) ze skutkiem na dzień 31 sierpnia 2016 r. Dowód: uchwała nr (...) k. 69-70 Pismem z dnia 9 lipca 2016r. poinformowano L. R. o wypowiedzeniu dzierżawy działkowej oraz pouczono o możliwości wytoczenia powództwa o uznanie wypowiedzenia umowy za bezskuteczne albo przywrócenie prawa do działki na poprzednich warunkach w terminie 30 dni od dnia doręczenia wypowiedzenia. L. R. nie skorzystała z przysługującego jej prawa. Dowód: pismo z 9.07.2016 r. k. 67-68 W dniu 23 sierpnia 2016 r. L. R. zawarła z R. W. umowę o przeniesieniu prawa do działki nr (...) (umowa nie dotyczyła działki nr (...) ). Podpisy pod umową zostały notarialnie poświadczone przez notariusza A. K. . Dowód umowa k. 73-74 Pismem z dnia 30 sierpnia 2016 (...) Związek (...) wezwał L. R. do wydania działek nr (...) oraz do opuszczenia jej także przez R. W. . Dowód: : pismo z 30 sierpnia 2016 r. k. 83 W dniu 5 września 2016r. R. W. złożył do (...) Związku (...) .O.D. R. w T. o wydanie decyzji o użytkowanie działki. Dowód: pismo z 24.08.2016 r. k. 72 (...) Związek (...) odmówił przeniesienia praw do działki nr (...) na R. W. . Bezsporne Pismem z dnia 21 października 2016 r Powiatowy Inspektorat Nadzoru Budowlanego Powiatu (...) w T. powiadomił R. W. , iż zostanie wszczęte postępowanie egzekucyjne w celu wyegzekwowania obowiązku rozbiórki samowoli budowalnej Dowód: pismo z 21.10.2016 r. 81 W odpowiedzi R. W. stwierdził, iż ani on ani jego córka nie są użytkownikami działek (...) . Dowód- pismo z 14 listopada 2016 r. k. 82 Do chwili obecnej samowola budowlana na działkach nr (...) nie została usunięta. Bezsporne Sąd zważył, co następuje: Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o okoliczności bezsporne, przedłożone przez strony dokumenty. Sąd w pełni dał wiarę dowodom w postaci dokumentów zgromadzonych w toku procesu, albowiem były kompletne i jasne, wraz z pozostałymi dowodami obrazowały dokładny stan faktyczny sprawy. Ich prawdziwość nie budziła, w ocenie Sądu, jakichkolwiek wątpliwości. Co więcej wiarygodność i autentyczność przedłożonych dokumentów nie była kwestionowana przez żadną ze stron. Bezspornym w niniejszej sprawie było, że dzierżycielem działki nr (...) była córka pozwanego, na działkach doszło do samowoli budowlanej, która pomimo decyzji organów administracyjnych oraz wezwań pozwanego nie została usunięta. Poza sporem pozostaje również kwestia zawarcia przez pozwanego i jego córkę umowy dotyczącej przeniesienia praw do działki nr (...) i odmowa wydania przez pozwanego decyzji w przedmiocie przeniesienia praw (na tę ostatnią okoliczność wskazuje wprost powód w treści żądania pozwu). Istota sporu pomiędzy stronami sprowadzała się do ustalenia czy na podstawie zawartej umowy z dnia 23 sierpnia 2016r. doszło do skutecznego przeniesienia praw do działki nr (...) na powoda, czy też odmowa przeniesienia praw do działki była bezpodstawna. Strona pozwana wskazał, iż nie mogła zatwierdzić przeniesienia praw do działki, gdyż w chwili złożenia wniosku L. R. nie była już dzierżawcą działki z uwagi na upływ terminu wypowiedzenia umowy dzierżawy. W myśl art. 35 pkt 1 ustawy o rodzinnych ogrodach działkowych z 13 grudnia 2013 r. (Dz.U.2014.40 ze zm.) – dalej ustawa, prawo do działki wygasa z chwilą rozwiązania umowy za zgodą obu stron albo upływu terminu wypowiedzenia. Zgodnie z art. 36 cyt. ustawy wypowiedzenia dokonuje się na piśmie pod rygorem nieważności. Wypowiedzenie złożone przez stowarzyszenie ogrodowe określa przyczynę uzasadniającą wypowiedzenie. Stowarzyszenie ogrodowe może wypowiedzieć umowę, nie później niż na miesiąc naprzód, na koniec miesiąca kalendarzowego, jeżeli działkowiec: pomimo pisemnego upomnienia nadal korzysta z działki lub altany działkowej w sposób sprzeczny z przepisami ustawy lub regulaminem, niszczy infrastrukturę ogrodową albo wykracza w sposób rażący lub uporczywy przeciwko porządkowi ogrodowemu, czyniąc uciążliwym korzystanie z innych działek lub jest w zwłoce z zapłatą opłat ogrodowych lub opłat związanych z utrzymaniem działki na rzecz stowarzyszenia ogrodowego za korzystanie z działki co najmniej przez 6 miesięcy pomimo uprzedzenia go na piśmie o zamiarze wypowiedzenia umowy i wyznaczenia dodatkowego, miesięcznego terminu do zapłaty zaległych i bieżących należności, lub oddał działkę lub jej część osobie trzeciej do płatnego lub bezpłatnego używania. Analizując kwestię wypowiedzenia umowy dzierżawy zawartej przez pozwanego z L. R. należy stwierdzić, iż było ono skuteczne i zgodne z obowiązującymi przepisami. Sąd ustalił, iż pozwany stwierdził na działkach nr (...) dzierżawionych przez córkę powoda samowolę budowlaną. Uchwałą nr 14 z dnia 18 lutego 2016 r. zobowiązał ją do przebudowy domu zgodnie z wymogami w (...) wskazując, iż nie wykonanie przebudowy skutkować będzie wypowiedzeniem umowy. Jednocześnie pozbawiono L. R. członkowska w (...) Związku (...) . L. R. nie skorzystała z przysługującego jej prawa do odwołania się od uchwały w terminie 30 dni od daty jej doręczenia. Z powyższego wynika więc, iż nie kwestionowała zawartych w niej ustaleń. Uchwałą nr 42/2016 r. pozwany wypowiedział L. R. umowę dzierżawy działek (...) ze skutkiem wypowiedzenia na dzień 31 sierpnia 2016 r. Podstawą wypowiedzenia była samowola budowlana na terenie działek tj. wybudowanie altany i garażu oraz udostępnienie altany osobie trzeciej – ojcu (powodowi). Podkreślić należy, iż przyczyny wypowiedzenia L. R. umowy dzierżawy zgodne były z wypadkami wskazanymi art. 36 ust 3 pkt 1-3 ustawo o rodzinnych ogrodach działkowych . L. R. otrzymała wypowiedzenie, w którym wskazano jego podstawy, termin oraz pouczono o możliwości wytoczenia powództwa o uznanie wypowiedzenia umowy za bezskuteczne albo przywrócenie prawa do działki na poprzednich warunkach w terminie 30 dni od dnia doręczenia wypowiedzenia. Mając na względzie zarówno podstawy wypowiedzenia umowy, zakreślony termin jak również fakt, iż L. R. nie skorzystała z przysługujących jej uprawnień w ocenie Sądu nie ma wątpliwości co do tego, iż umowa została skutecznie wypowiedziana z dnie 31 sierpnia 2016r. W tym miejscu warto wskazać, iż Sąd nie neguje tego, że powód zawarł z córką umowę przeniesienia praw do działki. Umowa ta została sporządzona zgodnie z wymogami zawartymi w art. 41 ustawy. W myśl tego przepisu działkowiec w drodze umowy może przenieść prawa i obowiązki wynikające z prawa do działki na rzecz pełnoletniej osoby fizycznej. Umowę zawiera się w formie pisemnej z podpisami notarialnie poświadczonymi. Skuteczność przeniesienia praw do działki zależy od zatwierdzenia przez stowarzyszenie ogrodowe. Przedłożona przez powoda umowa miała formę pisemną z podpisami notarialnie poświadczonymi. Niemniej w chwili złożenia przez powoda wniosku o przeniesienie praw do działku nr (...) (data złożenia wniosku 5 września 2016r.). L. R. nie była już jej dzierżawcą z uwagi upłynięcie terminu wypowiedzenia umowy dzierżawy działkowej, jej prawo do działki wygasło z dniem 31 sierpnia 2016 r. W ocenie Sądu pozwany miał prawo odmówić zatwierdzenia przeniesienia praw do działki, albowiem zaistniały ku temu ważne powody (art. 41 ust 4 ustawy). Wskazać należy również, iż działania podjęte przez powoda w celu przeniesienia praw do działki zmierzały de facto do obejścia prawa. Dotychczasowy dzierżyciel działki ( L. R. ) pomimo otrzymywanych uchwał dotyczących wykluczenia z członkowska, czy wypowiedzenia umowy dzierżawy działkowej, nie wniósł odwołania, ani też nie wytoczył powództwa o uznanie wypowiedzenia umowy za bezskuteczne albo przywrócenie prawa do działki na poprzednich warunkach. Powyższe świadczy o tym, iż L. R. nie kwestionowała ustaleń wskazanych w uchwałach. Zdaniem Sądu gdyby rzeczywiście chciała nadal być dzierżycielem działki podjęłaby kroki w celu usunięcia samowoli budowlanej, sprzeciwiłaby się wypowiedzeniu umowy, czego jednak nie zrobiła. Tym samym również ostatnia uchwała z nr 42/2016 była skuteczna, prawa L. R. do obu działek, w tym do spornej działki (...) wygasły z dniem 31 sierpnia 2016r. Wniosek o przeniesienie praw do działki złożony został w chwili gdy upłynął już okres wypowiedzenia i prawa L. R. wygasły. Co więcej do dnia wyrokowania samowola budowlana znajdująca się na działkach (...) nie została rozebrana. Reasumując pozwany miał ważne powody do odmowy zatwierdzenia przeniesienia praw do działki nr (...) położonej w T. przy ul. (...) na terenie Rodzinnego O. Działkowego (...) na rzecz powoda. Z uwagi na powyższe Sąd na podstawie art. 41 ust 7 ustawy o rodzinnych ogrodach działkowych a contrario powództwo o ustalenie, że odmowa zatwierdzenia przeniesienia prawa do działki nr (...) jest bezpodstawna oddalił. O kosztach Sąd orzekł zgodnie z art. 98 k.p.c. z którego wynika zasada odpowiedzialności za wynik procesu. Zgodnie z jej treścią strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony. W przedmiotowej sprawie na koszty procesu złożyły się: opłata od pełnomocnictwa 17 zł oraz koszty zastępstwa procesowego w kwocie 90 zł. (§2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22.10.2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych Dz.U.2015.1804 ze zm.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI