Orzeczenie · 2017-05-18

II CA 8/17

Sąd
Sąd Okręgowy w Kaliszu
Miejsce
Kalisz
Data
2017-05-18
SAOSCywilnezobowiązaniaŚredniaokręgowy
umowa o dziełowznowienie granicfaktura VATciężar dowoduodstąpienie od umowybrak współdziałaniazwrot wynagrodzeniakoszty procesu

Sprawa dotyczyła powództwa o zapłatę za usługę wznowienia znaków granicznych nieruchomości. Sąd Rejonowy w Ostrzeszowie zasądził od pozwanego Z. M. na rzecz powódki B. S. kwotę 3.936 zł wraz z odsetkami i kosztami procesu. Pozwany zaskarżył ten wyrok apelacją, podnosząc zarzut naruszenia art. 233 k.p.c. poprzez dowolną ocenę materiału dowodowego, w szczególności błędne przyjęcie, że strony nie łączyła umowa na wznowienie znaków granicznych. Sąd Okręgowy w Kaliszu uznał apelację za bezzasadną. Sąd podkreślił, że ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z niego wywodzi skutki prawne (art. 6 k.c.). Faktura VAT, jako dokument prywatny, nie stanowi dowodu na istnienie stosunku cywilnoprawnego ani wykonanie zobowiązania. Sąd odwołał się do orzecznictwa Sądu Najwyższego, wskazując, że przyjęcie faktury nie jest równoznaczne z uznaniem roszczenia. W kontekście umowy o dzieło, sąd wskazał, że pozwany, jako profesjonalista, miał obowiązek wykazać bezpodstawność roszczenia. Mimo że powódka zapłaciła wynagrodzenie, nie otrzymała wykonanego dzieła. Sąd analizował przepisy dotyczące braku współdziałania zamawiającego (art. 640 k.c.) i stwierdził, że pozwany nie wykazał, aby skutecznie odstąpił od umowy, co było warunkiem uwolnienia się od obowiązku wykonania dzieła i zachowania wynagrodzenia. Ponieważ pozwany nie wykazał wykonania umowy ani skutecznego odstąpienia od niej, Sąd Okręgowy oddalił apelację i zasądził od pozwanego na rzecz powódki zwrot kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących umowy o dzieło, w szczególności skutków braku współdziałania zamawiającego oraz znaczenia faktury VAT jako dowodu.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji braku wykonania dzieła z powodu braku współdziałania zamawiającego i nieprawidłowego odstąpienia od umowy przez wykonawcę.

Zagadnienia prawne (3)

Czy faktura VAT stanowi dowód istnienia stosunku cywilnoprawnego i wykonania zobowiązania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, faktura VAT jako dokument prywatny stanowi jedynie dowód oświadczenia woli zawartego w niej, a nie źródło stosunku cywilnoprawnego ani potwierdzenie wykonania zobowiązania.

Uzasadnienie

Sąd odwołał się do art. 245 k.p.c. i orzecznictwa SN, wskazując, że czynności rachunkowo-księgowe nie przesądzają o treści stosunku zobowiązaniowego, a podpis odbiorcy faktury nie jest potwierdzeniem wykonania zobowiązania ani uznaniem roszczenia.

Jakie są konsekwencje braku współdziałania zamawiającego przy umowie o dzieło?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Brak współdziałania zamawiającego, stanowiący przeszkodę w wykonaniu dzieła, może uprawniać wykonawcę do odstąpienia od umowy na podstawie art. 640 k.c., co jest surowszą sankcją niż zwłoka wierzyciela.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że art. 640 k.c. pozwala wykonawcy uwolnić się od niepewności związanej z brakiem współdziałania zamawiającego, przyznając mu prawo do odstąpienia od umowy. Skuteczne odstąpienie wymaga jednak wyznaczenia dodatkowego terminu i złożenia dwóch oświadczeń woli.

Czy pozwany wykazał wykonanie umowy o dzieło lub skuteczne odstąpienie od niej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, pozwany nie wykazał ani wykonania umowy, ani skutecznego odstąpienia od niej zgodnie z wymogami prawa.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że pozwany nie dopełnił obowiązku wyznaczenia dodatkowego terminu do wykonania świadczenia i złożenia oświadczenia o odstąpieniu od umowy. W związku z tym nie mógł uwolnić się od obowiązku wykonania dzieła i był zobowiązany do zwrotu nienależnie pobranego wynagrodzenia.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
B. S.

Strony

NazwaTypRola
B. S.osoba_fizycznapowódka
Z. M.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (9)

Główne

k.c. art. 640

Kodeks cywilny

Brak współdziałania zamawiającego jako przeszkoda w wykonaniu dzieła, uprawniająca wykonawcę do odstąpienia od umowy.

Pomocnicze

k.c. art. 6

Kodeks cywilny

k.p.c. art. 233

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 245

Kodeks postępowania cywilnego

k.c. art. 354 § § 2

Kodeks cywilny

k.c. art. 639

Kodeks cywilny

k.c. art. 486 § § 2

Kodeks cywilny

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Faktura VAT nie stanowi dowodu wykonania zobowiązania ani źródła stosunku cywilnoprawnego. • Pozwany, jako profesjonalista, nie wykazał bezpodstawności roszczenia powódki. • Pozwany nie wykazał wykonania umowy o dzieło. • Pozwany nie wykazał skutecznego odstąpienia od umowy o dzieło zgodnie z art. 640 k.c.

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia art. 233 k.p.c. poprzez dowolną ocenę dowodów. • Twierdzenie, że strony nie łączyła umowa na wznowienie znaków granicznych. • Argumentacja oparta na przyjęciu faktury VAT jako dowodu wykonania zobowiązania.

Godne uwagi sformułowania

Faktura nie może być traktowana jako źródło stosunku cywilnoprawnego. • Czynności rachunkowo - księgowe, a zatem związane ściśle z należnościami finansowymi, nie mogą przesądzać o treści stosunku zobowiązaniowego na gruncie prawa cywilnego. • Podpis odbiorcy faktury Vat nie stanowi potwierdzenia wykonania zobowiązania przez przyjmującego zamówienie ani uznania roszczenia przez zamawiającą. • Pozwany jest profesjonalistą ustawodawca de facto przerzucił na niego obowiązek wykazania bezpodstawności roszczenia powódki. • Przez umowę o dzieło przyjmujący zamówienie zobowiązuje się do wykonania oznaczonego dzieła, a zamawiający do zapłaty wynagrodzenia. • Powódka zapłaciła wynagrodzenie, jednakże do dnia dzisiejszego nie otrzymała wykonanego przez pozwanego dzieła. • Zaniechanie współdziałania, stanowiące przeszkodę do wykonania dzieła, jest tu traktowane jako zwłoka wierzyciela ( art. 486 § 2 k.c. ) i tak kwalifikowane zaniechanie ustawodawca opatrzył surowszą sankcją.

Skład orzekający

Jacek Chmura

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących umowy o dzieło, w szczególności skutków braku współdziałania zamawiającego oraz znaczenia faktury VAT jako dowodu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku wykonania dzieła z powodu braku współdziałania zamawiającego i nieprawidłowego odstąpienia od umowy przez wykonawcę.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia istotne kwestie związane z umową o dzieło i znaczeniem faktury VAT, co jest przydatne dla prawników praktyków, ale nie zawiera elementów zaskoczenia dla szerszej publiczności.

Faktura VAT to nie dowód wykonania umowy! Sąd wyjaśnia, kiedy wykonawca musi zwrócić pieniądze.

Dane finansowe

WPS: 3936 PLN

zapłata: 3936 PLN

zwrot kosztów zastępstwa procesowego: 450 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst