II CA 76/15

Sygn. akt II Ca 76/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 18 czerwca 2015 roku Sąd Okręgowy w Szczecinie II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący: SSO Małgorzata Grzesik Sędziowie: SSO Zbigniew Ciechanowicz (spr.) SSO Tomasz Szaj Protokolant: sekr. sądowy Małgorzata Idzikowska-Chrząszczewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 czerwca 2015 roku w S. sprawy z powództwa M. W. (1) przeciwko Spółdzielni Mieszkaniowej (...) w M. o ustalenie na skutek apelacji wniesionej przez powódkę od wyroku Sądu Rejonowego w Myśliborzu z dnia 31 października 2014 roku, sygn. akt I C 321/14 1. oddala apelację; 2. zasądza od powódki M. W. (1) na rzecz pozwanej Spółdzielni Mieszkaniowej (...) w M. kwotę 600 (sześćset) złotych tytułem kosztów postępowania apelacyjnego. Uzasadnienie wyroku z dnia 18 września 2015 r.: Powódka M. W. (1) wniosła o ustalenie, iż nie posiada zadłużenia z tytułu centralnego ogrzewania na kwotę 8.277,57 zł. istniejącego w dacie 30.09.2013 r. Pozwana podniosła, że Spółdzielnia Mieszkaniowa (...) w M. według prowadzonego dziennika wykazała, iż powódka posiada zadłużenie z tytułu niedopłaty za centralne ogrzewanie. Pozwana Spółdzielnia Mieszkaniowa (...) w M. wniosła o oddalenie powództwa w całości wskazując, że kserokopia konta 248, przedłożona przez powódkę, pochodzi z akt spraw, które toczyły przed tutejszym Sądem pod sygnaturami I Nc 345/06 i VI Nc 499/06. Powyższe postępowania dotyczyły zaległości z tytułu opłat za mieszkanie za okres od 1 stycznia do 21 grudnia 2005 r. w wysokości 4.982,46 zł i prowadzone były przeciwko M. W. (1) i M. W. (2) . Wpisana na kartotece kwota 581,24 zł dotyczy oszczędności za centralne ogrzewanie za sezon 2012/2013. Kwota ta została przeksięgowana na „zaległości z ww. nakazów zapłaty”. Powódka o powyższej operacji została powiadomiona przez pozwaną. W ocenie zatem pozwanej, powództwo zasługuje w całości na oddalenie. Wyrokiem z dnia 31 października 2014 r. Sąd Rejonowy w Myśliborzu oddalił powództwo i zasądził od powódki na rzecz pozwanej tytułem zwrotu kosztów procesu kwotę 1217 złotych. Powyższe rozstrzygnięcie oparto o następujące ustalenia faktyczne: Za okres rozliczeniowy od 01 lipca 2012 r. do 30 czerwca 2013 r. powódka według indywidualnego rozliczenia ciepła miała nadpłatę na kwotę 581,24 zł. Pismem z dnia 9 września 2013 r. pozwana Spółdzielnia poinformowała powódkę, że posiada zaległość w opłatach za mieszkanie, która na dzień 31 sierpnia 2014 r. wynosiła 25.246,12 zł; nadpłata z tytułu ciepła po rozliczeniu sezonu grzewczego wynosiła 581,24 zł. Nadpłata została zaliczona na poczet zaległości w opłatach za mieszkanie (potrącenie). Przed Sądem w Myśliborzu toczyło się postępowanie z powództwa Spółdzielni Mieszkaniowej (...) w M. przeciwko M. W. (1) , M. W. (3) i A. W. . Spółdzielnia dochodziła od ww. należności z tytułu zaległości w opłatach mieszkaniowych za okres od 1 stycznia 2005 r. do 31 grudnia 2005 r. Postępowanie zakończyło się wydaniem nakazu zapłaty w postępowaniu upominawczym w dniu 24 maja 2006 r. (sygn. akt VI Nc 345/06), w którym zasądzono na rzecz Spółdzielni kwotę 4.982,46 zł. Wydany nakaz uprawomocnił się z dniem 24 maja 2006 r. (w części dotyczącej M. W. (3) został uchylony postanowieniem z dnia 22 czerwca 2006 r.). Pozwana Spółdzielnia wystąpiła o wydanie nakazu zapłaty przeciwko M. W. (2) o zapłatę kwoty 4.982,46 zł tytułem zaległości w opłatach za mieszkanie. Postępowanie zakończyło się wydaniem nakazu zapłaty w dniu 27 czerwca 2006 r., który uprawomocnił się z dniem 27 czerwca 2006 r. Powódka wniosła o pozbawienie wykonalności tytułów wykonawczych - I C 442/12 (tytuł wykonawczy w sprawie I C 230/09 Sądu Rejonowego w Myśliborzu z powództwa M. W. (1) ; w sprawie I C 444/12 Sądu Rejonowego w Myśliborzu toczy się postępowanie ze skargi o wznowienie postępowania w tej sprawie), I C 620/14 ( tytuł wykonawczy w sprawie I C 215/92 Sądu Rejonowego w Myśliborzu ), I C 621/14 ( tytuł wykonawczy w sprawie I C 405/94 Sądu Rejonowego w Myśliborzu). Nie zapadły jednak żadne prawomocne orzeczenia pozbawiające wykonalności tytułów wykonawczych, które zostały wydane przeciwko powódce. Pozwem z dnia 25.03.2011 r. M. W. (1) wniosła o ustalenie przez Sąd Rejonowy w Myśliborzu, że „nie posiada zadłużenia z tytułu centralnego ogrzewania za sezon grzewczy 2010 w kwocie 926 zł” – powództwo zostało oddalone w sprawie I C 89/11. M. W. (1) po otrzymaniu wydruku z konta spółdzielni o zaległości na kwotę 8.277,57 zł podjęła działania mające na celu wyjaśnienie tej okoliczności. Powódka zeznała „ Ta sprawa jest dlatego, aby moje dzieci nie były potem sądzone za zaległości za CO” . Zaległość 8.277,57 zł wynika z prawomocnych orzeczeń sądowych wydanych sprawach VI Nc 345/06, VI Nc 499/06 Sądu Rejonowego w Myśliborzu. Te tytuły nie zostały do tej pory wzruszone. Oceniając tak ustalony stan faktyczny Sąd Rejonowy powództwo wywodzone z treści art. 189 k.p.c. uznał za niezasadne stwierdzając, iż po stronie powodowej brak jest interesu prawnego w wytoczeniu powództwa w przedmiotowej sprawie. Sąd wskazał, że okoliczności zaistniałe w sprawie wskazują, że powództwo o ustalenie stosunku prawnego lub prawa nie jest konieczne z punktu widzenia ochrony praw powódki czy też ochrony pewności obrotu gospodarczego - powódce przysługuje dalej idące żądanie w postaci roszczenia o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego. Powódka zaskarżyła powyższy wyrok w całości żądając jego zmiany i uwzględnienia powództwa, ewentualnie uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono naruszenie art. 233 § 1 k.p.c. poprzez uznanie, że powódka nie posiada interesu prawnego w wytoczeniu powództwa oraz, że zamiarem powódki było zniweczenie dwóch tytułów wykonawczych, z których zdaniem sądu miała wynikać kwota zadłużenia w wysokości 8277,57 złotych. Pozwana zażądała oddalenia apelacji. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja nie była zasadna. Zeznając na rozprawie w dniu 17 października 2014 r. powódka wprost podała, iż podstawą jej ustaleń co do tego z jakiego tytułu jest kwota opisana pozwem jest dokument znajdujący się na k. 37 akt. W nagłówku dokument ten został opatrzony sygn. akt VI Nc 345/06. W jego dwóch pierwszych rubrykach opisano dwie pozycje: czynsz 4041,76 zł i 940,68 zł opisane jako czynsz i odsetki. Analiza akt VI Nc 345/06 pozwala na uznanie tożsamości tych kwot z widniejącymi w treści nakazu zapłaty w postępowaniu upominawczym z dnia 24 maja 2006 r. Lektura dalszych pozycji tego dokumentu wskazuje na to, że wierzyciel uwzględniał zaistniałe w późniejszych okresach nadpłaty, jak również fakt narastania odsetek. Ostatnia po prawej stronie tabela odzwierciedlała aktualny stan zadłużenia po uwzględnieniu wpłat i odsetek na datę widniejącą po lewej stronie dokumentu. Stwierdzenie zamieszczone pod pozycją 44 „rozliczenie c.o. sezon 2012/2013” uznać należy za nieodpowiadające rzeczywistemu znaczeniu tego zapisu, co potwierdzają zeznania J. A. . Słuszne zatem było ustalenie Sądu Rejonowego, iż powództwo o ustalenie faktycznie dotyczyło należności opisanej tytułem egzekucyjnym powstałym w sprawie o sygn. akt VI Nc 345/06, zaś zamiarem powódki było zniweczenie tego tytułu egzekucyjnego. Zatem, wyartykułowany w treści apelacji zarzut naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. nie był słuszny. Abstrahując zatem od kwestii tego czy powódka posiada interes prawny w wytoczeniu powództwa w trybie art. 189 k.p.c. , czy też nie (lektura akt VI Nc 345/06 nie wskazuje na to, aby nakazowi Sądu Rejonowego w Myśliborzu z dnia 24 maja 2006 r. nadano klauzulę wykonalności) – jej żądanie było w świetle poczynionych przez Sąd Rejonowy ustaleń niezasadne. Kwota 8.277,57 złotych to dług powódki wobec pozwanej wynikający z prawomocnego orzeczenia Sądu Rejonowego w Myśliborzu wydanego sprawie o sygn. akt VI Nc 345/06. Mając powyższe na uwadze w oparciu o treść art. 385 k.p.c. należało apelację powódki oddalić, zaś w oparciu o art. 98 § 1 k.p.c. obciążyć ją kosztami postępowania apelacyjnego poniesionego przez pozwaną w postaci wynagrodzenie pełnomocnika ustalonego w stawce minimalnej, tj. w kwocie 600 złotych. SSO Tomasz Szaj SSO Małgorzata Grzesik SSO Zbigniew Ciechanowicz