II Ca 750/12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Jeleniej Górze rozpoznał sprawę z powództwa J. K. przeciwko (...) S.A. w W. o zapłatę, dotyczącą roszczeń z umowy grupowego ubezpieczenia na życie. Sąd Rejonowy w Lubaniu zasądził od pozwanego ubezpieczyciela na rzecz powoda 500 zł zadośćuczynienia za 10% uszczerbku na zdrowiu, wynikającego z zerwania mięśnia dwugłowego podczas przenoszenia szafki. Ubezpieczyciel wypłacił już 2000 zł za 8% uszczerbku. Sąd Rejonowy oparł swoje rozstrzygnięcie na art. 445 kc, co zostało zakwestionowane w apelacji. Sąd Okręgowy uznał, że podstawa prawna była błędna, gdyż szkoda nie została wyrządzona przez pozwanego, a świadczenie wynikało z umowy ubezpieczenia. Niemniej jednak, orzeczenie o zasądzeniu 500 zł uznał za prawidłowe, opierając się na opinii biegłego i warunkach umowy ubezpieczenia. Sąd Okręgowy zmienił jednak wyrok w zakresie kosztów procesu. Uznano, że zastosowanie przez Sąd Rejonowy art. 102 kpc (nieobciążanie powoda kosztami mimo częściowego przegrania sprawy) było nieuzasadnione. Koszty zostały rozdzielone stosunkowo, co skutkowało zasądzeniem od powoda na rzecz pozwanego kwoty 475,10 zł za pierwszą instancję oraz 45 zł za instancję odwoławczą. Apelacja pozwanego w zakresie merytorycznym została oddalona.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących odpowiedzialności z umowy ubezpieczenia w porównaniu do odpowiedzialności deliktowej (art. 445 kc), a także zasady rozliczania kosztów procesu w przypadku częściowego uwzględnienia powództwa.
Sprawa dotyczy specyficznego przypadku umowy ubezpieczenia grupowego i oceny uszczerbku na zdrowiu, co może ograniczać jej bezpośrednie zastosowanie w innych kontekstach.
Zagadnienia prawne (3)
Czy sąd może zasądzić dalsze zadośćuczynienie na podstawie art. 445 kc, gdy świadczenie wynika z umowy ubezpieczenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd nie może zasądzić dalszego zadośćuczynienia na podstawie art. 445 kc, jeśli świadczenie wynika z umowy ubezpieczenia. Podstawą świadczenia w takim przypadku jest umowa ubezpieczenia (art. 805 kc).
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy wskazał, że art. 445 kc dotyczy odpowiedzialności sprawcy szkody, podczas gdy w niniejszej sprawie świadczenie wynikało z umowy ubezpieczenia zawartej między stronami. Mimo błędnego powołania się przez sąd I instancji na art. 445 kc, orzeczenie o zasądzeniu kwoty 500 zł było prawidłowe, gdyż odpowiadało warunkom umowy ubezpieczenia i opinii biegłego.
Czy naruszenie przepisów o doręczeniu opinii biegłego i zawiadomieniu o rozprawie prowadzi do nieważności postępowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, naruszenie przepisów o doręczeniu opinii biegłego i zawiadomieniu o rozprawie nie zawsze prowadzi do nieważności postępowania, jeśli nie pozbawiło strony możliwości obrony swoich praw.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że mimo formalnego uchybienia w postaci zawiadomienia strony zamiast jej pełnomocnika o terminie rozprawy, strona pozwana otrzymała zawiadomienie z odpowiednim wyprzedzeniem i nie została pozbawiona możliwości obrony. Podobnie, niedoręczenie odpisu opinii biegłego nie miało znaczenia, gdyż przesyłka została dwukrotnie awizowana i niepodjęta, a pełnomocnik w apelacji nie zgłosił merytorycznych zastrzeżeń do opinii.
Czy w sprawie o zapłatę z umowy ubezpieczenia, gdzie powód wygrał tylko częściowo, uzasadnione jest zastosowanie art. 102 kpc (nieobciążanie kosztami)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, w przypadku sporu dotyczącego stopnia uszczerbku na zdrowiu w ramach umowy ubezpieczenia, gdzie powód wygrał tylko częściowo, nie ma podstaw do zastosowania art. 102 kpc, a koszty powinny zostać rozdzielone stosunkowo na podstawie art. 100 kpc.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że powód podjął samodzielne ryzyko procesowe udowodnienia wskazanego przez siebie uszczerbku na zdrowiu. Brak było szczególnych okoliczności uzasadniających zastosowanie art. 102 kpc, dlatego koszty postępowania zostały rozdzielone stosunkowo do stopnia wygrania i przegrania sprawy przez strony.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. K. | osoba_fizyczna | powód |
| (...) S.A. w W. | spółka | pozwany |
Przepisy (8)
Główne
k.c. art. 805 § § 1
Kodeks cywilny
Określa, że przez umowę ubezpieczenia ubezpieczyciel zobowiązuje się spełnić określone świadczenie, w szczególności poprzez wypłatę odszkodowania w razie zajścia przewidzianego w umowie wypadku. Sąd Okręgowy uznał ten przepis za właściwą podstawę rozstrzygnięcia o świadczeniu.
k.p.c. art. 100
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis o stosunkowym rozdzieleniu kosztów procesu. Sąd Okręgowy zastosował go do rozliczenia kosztów w pierwszej instancji.
Pomocnicze
k.c. art. 445 § § 1
Kodeks cywilny
Przepis ten przewiduje możliwość przyznania poszkodowanemu od sprawcy odpowiedniej sumy tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę. Sąd Okręgowy uznał, że nie miał zastosowania w sprawie, gdyż świadczenie wynikało z umowy ubezpieczenia, a nie odpowiedzialności sprawcy.
k.p.c. art. 133 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczy zawiadamiania stron o terminach rozpraw. Sąd Okręgowy uznał, że naruszenie tego przepisu poprzez zawiadomienie strony zamiast jej pełnomocnika nie spowodowało nieważności postępowania, gdyż strona została powiadomiona o terminie.
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
Umożliwia sądowi w wypadkach szczególnie uzasadnionych zasądzenie od strony przegrywającej tylko części kosztów, albo nie obciążanie jej w ogóle kosztami. Sąd Okręgowy uznał, że w tej sprawie nie było podstaw do jego zastosowania.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy oddalenia apelacji. Sąd Okręgowy oddalił apelację w części dotyczącej merytorycznego rozstrzygnięcia.
k.p.c. art. 386 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy zmiany zaskarżonego orzeczenia. Sąd Okręgowy zmienił wyrok w zakresie kosztów procesu.
k.p.c. art. 391 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy kosztów w postępowaniu apelacyjnym. Sąd Okręgowy zastosował go do zasądzenia kosztów w instancji odwoławczej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Błędne zastosowanie przez Sąd Rejonowy art. 445 kc jako podstawy prawnej rozstrzygnięcia. • Niewłaściwe zastosowanie przez Sąd Rejonowy art. 102 kpc przy orzekaniu o kosztach procesu. • Naruszenie art. 133 § 3 kpc poprzez zawiadomienie strony zamiast jej pełnomocnika o terminie rozprawy (choć nie miało wpływu na ważność postępowania).
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia art. 445 § 1 kc poprzez jego nieuzasadnione zastosowanie (w części dotyczącej merytorycznego rozstrzygnięcia o kwocie 500 zł). • Zarzut naruszenia art. 133 § 3 kpc poprzez brak doręczenia opinii biegłego sądowego (uznany za niezasadny z uwagi na awizowanie przesyłki i brak merytorycznych zastrzeżeń w apelacji).
Godne uwagi sformułowania
Sąd Okręgowy zważył co następuje: Apelacja zasługiwała na częściowe uwzględnienie. • Należy zgodzić się ze skarżącym, że Sąd Rejonowy błędnie jako podstawę rozstrzygnięcia powołał art. 445 kc. • Prawdopodobnie to powód własnym nieumyślnym działaniem – dźwiganiem zbyt dużego ciężaru – sam wyrządził sobie krzywdę. • Mimo wskazania błędnej podstawy wyroku, orzeczenie sądu w pkt I odpowiadało prawu. • Pozbawienie możliwości obrony swych praw następuje gdy strona na skutek błędów procesowych sądu nie może brać udziału w postępowaniu lub jego istotnej części, a w przedmiotowej sprawie strona procesowa o terminie rozprawy była powiadomiona. • Za trafny należało natomiast uznać zarzut dotyczący niewłaściwego orzeczenia o kosztach procesu. • W ocenie Sądu Okręgowego w sprawie nie zachodziły szczególne okoliczności do zastosowania art. 102 kpc.
Skład orzekający
Wojciech Damaszko
przewodniczący-sprawozdawca
Piotr Gregier
sędzia
Alicja Izydorczyk
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących odpowiedzialności z umowy ubezpieczenia w porównaniu do odpowiedzialności deliktowej (art. 445 kc), a także zasady rozliczania kosztów procesu w przypadku częściowego uwzględnienia powództwa."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego przypadku umowy ubezpieczenia grupowego i oceny uszczerbku na zdrowiu, co może ograniczać jej bezpośrednie zastosowanie w innych kontekstach.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników ze względu na rozróżnienie między odpowiedzialnością z umowy ubezpieczenia a odpowiedzialnością deliktową oraz kwestię kosztów procesu. Dla szerszej publiczności może być mniej angażująca.
“Błędna podstawa prawna wyroku nie zawsze oznacza jego zmianę – Sąd Okręgowy o kosztach procesu w sprawie ubezpieczeniowej.”
Dane finansowe
WPS: 500 PLN
zadośćuczynienie: 500 PLN
zwrot kosztów leczenia i pobytu w szpitalu: 320 PLN
zwrot kosztów procesu: 475,1 PLN
zwrot kosztów procesu w instancji odwoławczej: 45 PLN
Sektor
ubezpieczenia
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.