II Ca 731/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy oddalił apelację spółdzielni mieszkaniowej, uznając, że nie wykazała ona zasadności żądania zasądzenia od właścicieli domów jednorodzinnych opłat za eksploatację i utrzymanie nieruchomości stanowiących mienie spółdzielni, gdyż przedłożona dokumentacja była fragmentaryczna i nie pozwalała na precyzyjne ustalenie wysokości należności.
Spółdzielnia Mieszkaniowa domagała się od właścicieli domu jednorodzinnego, niebędących członkami spółdzielni, zapłaty kwoty 2705,99 zł z tytułu opłat za eksploatację i utrzymanie nieruchomości stanowiących mienie spółdzielni. Sąd Rejonowy oddalił powództwo, a Sąd Okręgowy oddalił apelację spółdzielni. Sąd odwoławczy uznał, że spółdzielnia nie wykazała zasadności roszczenia, ponieważ przedłożona dokumentacja była fragmentaryczna i nie pozwalała na precyzyjne ustalenie wysokości należności, w tym kosztów niezwiązanych bezpośrednio z nieruchomościami.
Spółdzielnia Mieszkaniowa w K. wniosła apelację od wyroku Sądu Rejonowego w Kielcach, który oddalił jej powództwo o zasądzenie od H. S. i B. S. kwoty 2705,99 zł z ustawowymi odsetkami. Spółdzielnia zarzucała naruszenie prawa materialnego i sprzeczność ustaleń z dowodami, twierdząc, że dochodzone roszczenie znajduje uzasadnienie w art. 4 ust. 4 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych. Sąd Okręgowy w Kielcach oddalił apelację, podzielając ustalenia i wnioski Sądu Rejonowego. Sąd odwoławczy podkreślił, że choć pozwani jako współwłaściciele domu jednorodzinnego, niebędący członkami spółdzielni, są zobowiązani uczestniczyć w kosztach utrzymania nieruchomości wspólnych, spółdzielnia nie wykazała, aby cała żądana suma stanowiła należną im część opłat. Wskazano, że roszczenie obejmowało koszty niezwiązane z eksploatacją i utrzymaniem nieruchomości, takie jak wydatki na lustrację czy organizację walnego zgromadzenia. Sąd zaznaczył, że nawet koszty, które teoretycznie mogliby ponosić pozwani, nie zostały przez spółdzielnię udowodnione co do wysokości ani tego, że zostały wydatkowane na nieruchomości wspólne. Przedłożona dokumentacja była fragmentaryczna, nie wskazywała, jakich konkretnie nieruchomości dotyczą koszty, ani kiedy zostały poniesione. Sąd odwoławczy stwierdził, że spółdzielnia nie sprostała ciężarowi dowodu, nie udowodniła zasady ani wysokości powództwa, a także nie podjęła inicjatywy dowodowej, np. wniosku o opinię biegłego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, jest zobowiązany do ponoszenia opłat na takich samych zasadach jak członkowie spółdzielni, zgodnie z art. 4 ust. 4 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych.
Uzasadnienie
Sąd odwoławczy potwierdził, że przepisy ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych dotyczące lokali stosuje się odpowiednio do domów jednorodzinnych, w tym art. 4 ust. 4, który nakłada obowiązek uczestniczenia w kosztach utrzymania nieruchomości wspólnych na osoby zamieszkujące w określonych budynkach lub osiedlu, niezależnie od członkostwa w spółdzielni.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
H. S. i B. S.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Spółdzielnia Mieszkaniowa (...) w K. | spółka | powód |
| H. S. | osoba_fizyczna | pozwany |
| B. S. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (11)
Główne
u.s.m. art. 4 § ust. 4
Ustawa o spółdzielniach mieszkaniowych
Przepisy dotyczące lokali stosuje się odpowiednio do domów jednorodzinnych; obowiązek uczestniczenia w kosztach utrzymania nieruchomości wspólnych dotyczy także właścicieli domów jednorodzinnych niebędących członkami spółdzielni.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna oddalenia apelacji.
Pomocnicze
u.s.m. art. 4 § ust. 4 zdanie drugie
Ustawa o spółdzielniach mieszkaniowych
Może być stosowany do domów jednorodzinnych, jeżeli istnieją nieruchomości stanowiące mienie spółdzielni przeznaczone do wspólnego korzystania.
u.s.m. art. 40
Ustawa o spółdzielniach mieszkaniowych
Dotyczy mienia spółdzielni.
u.s.m. art. 4 § ust. 4^1
Ustawa o spółdzielniach mieszkaniowych
Obowiązek prowadzenia odrębnych ewidencji wpływów i wydatków funduszu remontowego dla każdej nieruchomości.
u.s.m. art. 5 § ust. 2
Ustawa o spółdzielniach mieszkaniowych
Możliwość przeznaczenia pożytków i innych przychodów z działalności gospodarczej spółdzielni na pokrycie wydatków związanych z eksploatacją i utrzymaniem nieruchomości.
k.p.c. art. 228
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 229
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 230
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 231
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 234
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Spółdzielnia nie wykazała zasadności i wysokości dochodzonego roszczenia z powodu fragmentarycznej dokumentacji. Roszczenie obejmowało koszty niezwiązane bezpośrednio z eksploatacją i utrzymaniem nieruchomości. Brak dowodów na to, że poniesione wydatki zostały faktycznie poniesione na nieruchomości wspólne. Spółdzielnia nie sprostała ciężarowi dowodu w zakresie zasady i wysokości powództwa.
Odrzucone argumenty
Roszczenie znajduje uzasadnienie w art. 4 ust. 4 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych. Zasoby spółdzielni stanowią jedną nieruchomość, a rozliczanie kosztów na poszczególne ulice jest niedopuszczalne. Właściciele domów jednorodzinnych są obciążeni kosztami utrzymania spółdzielni na zasadzie rozliczenia jednej nieruchomości.
Godne uwagi sformułowania
Spółdzielnia Mieszkaniowa (...) w K. nie wykazała zasadności zgłoszonego roszczenia. dla istnienia obowiązku uiszczania przez pozwanych opłat z tytułu eksploatacji i utrzymania nieruchomości stanowiących mienie Spółdzielni nie ma decydującego znaczenia to, czy oni sami faktycznie z nich korzystają, a ważne jest jedynie to, czy dane nieruchomości są przeznaczone do wspólnego użytku. nie można do nich zaliczać innych wydatków. koszty te nie są tożsame ze wszystkimi kosztami działania administracji spółdzielni. nie wykazała w należyty sposób, w jakiej wysokości mają je ponieść, ani też tego, że zostały one wydatkowane właśnie na nieruchomości będące mieniem przeznaczonym do wspólnego korzystania. przedkładając na uzasadnienie roszczenia niewystarczającą, bo fragmentaryczną dokumentację i nie przejawiając żadnej innej inicjatywy dowodowej.
Skład orzekający
Rafał Adamczyk
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalenie zakresu kosztów eksploatacji i utrzymania nieruchomości, które mogą być dochodzone od właścicieli domów jednorodzinnych niebędących członkami spółdzielni mieszkaniowej, oraz znaczenia ciężaru dowodu w takich sprawach."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji właścicieli domów jednorodzinnych w zasobach spółdzielni mieszkaniowych i wymaga analizy konkretnej dokumentacji finansowej spółdzielni.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie spółdzielczym i nieruchomościach ze względu na szczegółowe omówienie kosztów eksploatacji i ciężaru dowodu. Dla szerszej publiczności może być mniej angażująca.
“Spółdzielnia kontra właściciel domu: Kto zapłaci za utrzymanie osiedla? Sąd wyjaśnia, co można zaliczyć do kosztów.”
Dane finansowe
WPS: 2705,99 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt II Ca 731/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 22 lipca 2014 r. Sąd Okręgowy w Kielcach - Wydział II Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący: SSO Rafał Adamczyk po rozpoznaniu w dniu 22 lipca 2014 r. w Kielcach na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa Spółdzielni Mieszkaniowej (...) w K. przeciwko H. S. i B. S. o zapłatę na skutek apelacji powoda od wyroku Sądu Rejonowego w Kielcach z dnia 27 stycznia 2014 r., sygn. VIII C 246/13 oddala apelację. ZARZĄDZENIE (...) - (...) - (...) II Ca 731/14 UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 27 stycznia 2014 r. Sąd Rejonowy w Kielcach oddalił powództwo Spółdzielni Mieszkaniowej (...) w K. o zasądzenie od H. S. i B. S. solidarnie na rzecz strony powodowej kwoty 2705,99 zł z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty. Apelację od powyższego wyroku wniosła strona powodowa, zaskarżając w całości rozstrzygnięcie Sądu Rejonowego i zarzucając: 1. naruszenie prawa materialnego wskutek błędnej wykładni art. 4 ust 4 ustawy z 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych ; 2. sprzeczność istotnych ustaleń Sądu z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego. W uzasadnieniu apelacji strona powodowa podniosła, że dochodzone pozwem roszczenie znajduje, wbrew stanowisku Sądu, uzasadnienie w art. 4 ust. 4 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych. Zasoby Spółdzielni Mieszkaniowej (...) w K. stanowią jedno Osiedle – jedną nieruchomość. Niedopuszczalne i wręcz niemożliwe jest rozliczanie kosztów eksploatacji na poszczególne ulice – przez co należy rozumieć inne nieruchomości. Właściciele domów jednorodzinnych, niebędący członkami spółdzielni, są obciążeni kosztami utrzymania Spółdzielni na zasadzie rozliczenia jednej nieruchomości, co pozostaje w zgodzie z art.4 ust. 4 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych. Skarżąca wniosła o zmianę wyroku Sądu Rejonowego i uwzględnienie powództwa w całości, ewentualnie domagała się uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji oraz wniosła o zasądzenie kosztów procesu. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd Rejonowy na podstawie przeprowadzonych dowodów dokonał prawidłowych ustaleń faktycznych, które Sąd Okręgowy akceptuje i przyjmuje za własne. Sąd pierwszej instancji wyprowadził z tych ustaleń trafny wniosek istotny dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, a mianowicie, że Spółdzielnia Mieszkaniowa (...) w K. nie wykazała zasadności zgłoszonego roszczenia. Sąd odwoławczy nie miał przy tym wątpliwości, iż pozwani H. S. i B. S. jako współwłaściciele domu jednorodzinnego, niebędący członkami powodowej Spółdzielni są zobowiązani uczestniczyć w wydatkach związanych z eksploatacją i utrzymaniem tych nieruchomości stanowiących mienie Spółdzielni, które są przeznaczone do wspólnego korzystania przez osoby zamieszkujące w określonych budynkach lub osiedlu, a obowiązek ten mają wykonywać poprzez uiszczanie opłat na takich samych zasadach jak członkowie spółdzielni - w myśl art. 4 ust. 4 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (tekst jednolity Dz. U. z 2013 r., poz. 1222). Zgodnie bowiem z wyrokiem Sądu Najwyższego z dnia 4 listopada 2010 r., IV CNP 32/10, LEX nr 795008, przepisy tej ustawy dotyczące lokali stosuje się odpowiednio do domów jednorodzinnych, w szczególności może być stosowany art. 4 ust. 4 zdanie drugie omawianej ustawy, jeżeli istnieją nieruchomości stanowiące mienie spółdzielni, które są przeznaczone do wspólnego korzystania. Powodowa Spółdzielnia udowodniła, iż posiada mienie w rozumieniu art. 40 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (tekst jednolity Dz. U. z 2013 r., poz. 1222), które jest przeznaczone do wspólnego korzystania przez mieszkańców osiedla. Należy w tym miejscu podkreślić, że dla istnienia obowiązku uiszczania przez pozwanych opłat z tytułu eksploatacji i utrzymania nieruchomości stanowiących mienie Spółdzielni nie ma decydującego znaczenia to, czy oni sami faktycznie z nich korzystają, a ważne jest jedynie to, czy dane nieruchomości są przeznaczone do wspólnego użytku. Jednak w toku niniejszego procesu powodowa Spółdzielnia nie wykazała, aby cała suma żądana od pozwanych stanowiła należną od nich część opłat z powyższego tytułu. Zgłoszone roszczenie obejmuje bowiem także koszty niezwiązane z eksploatacją i utrzymaniem mienia Spółdzielni, do których można zaliczyć między innymi wydatki związane z lustracją czy poniesione na organizację walnego zgromadzenia członków Spółdzielni. Tymczasem, chociaż ustawa z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych nie definiuje pojęcia „kosztów eksploatacji” ani nie wyjaśnia określenia „kosztów utrzymania”, to należy przyjmować, iż oba wymienione rodzaje kosztów muszą być bezpośrednio związane z daną nieruchomością i nie można do nich zaliczać innych wydatków. I tak, w skład kosztów eksploatacji i utrzymania nieruchomości będą wchodziły: koszty dostaw usług dostarczanych do nieruchomości np. dostaw wody, energii, odbioru ścieków, wywozu śmieci, koszty robót budowlanych, bieżącej konserwacji, bieżących napraw i remontów (wraz z kosztami dokumentacji i kosztami administracyjnymi), koszty utrzymania i konserwacji instalacji i urządzeń technicznych położonych w obrębie nieruchomości, koszty utrzymania zieleni, sprzątania dróg, placów i chodników (w tym także wydatki na wynagrodzenia dla pracowników), podatek od nieruchomości, opłaty za wieczyste użytkowanie gruntów, jak też koszty zarządzania nieruchomością, przy czym te ostatnie nie są tożsame ze wszystkimi kosztami działania administracji spółdzielni. Natomiast niektóre z kosztów ponoszonych przez spółdzielnię nie są bezpośrednio związane z nieruchomościami, ale dotyczą funkcjonowania spółdzielni i zalicza się tu przykładowo koszt procedur i postępowania wewnątrzspółdzielczego albo koszty związane z działalnością gospodarczą spółdzielni. Nawet jednak w przypadku tych kosztów, które pozwani teoretycznie są zobowiązani uiszczać, powodowa Spółdzielnia nie udowodniła w należyty sposób, w jakiej wysokości mają je ponieść, ani też tego, że zostały one wydatkowane właśnie na nieruchomości będące mieniem przeznaczonym do wspólnego korzystania. Przedłożone zostały bowiem jedynie wybiórcze faktury potwierdzające zapłatę za usługi – prace wykonane na terenie osiedla, ale nie wskazano, jakich konkretnie nieruchomości te koszty dotyczą i kiedy zostały poniesione, co jest o tyle znaczące, że – jak przyznała strona powodowa - część nieruchomości należących do Spółdzielni została zbyta. Przykładowo można tu zauważyć, iż nie zostały przedstawione chociażby odrębne dla poszczególnych nieruchomości ewidencje wpływów i wydatków funduszu remontowego lub dokumenty potwierdzające utworzenie odrębnych funduszy remontowych dla każdej z nieruchomości, do prowadzenia których zobowiązuje art. 4 ust. 4 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (por. uzasadnienie wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 15 marca 2013 roku, I ACa 1028/12, LEX nr 1306050). Dodatkowo warto podnieść, że powodowa Spółdzielnia nie wyjaśniła w dostateczny sposób tego, co wpłynęło na ustalenie opłat dla jej członków w kwotach niższych niż dla właścicieli domów jednorodzinnych nieposiadających takiego statusu, powołując się tylko ogólnikowo na taką możliwość, wynikającą z dyspozycji art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych , który przewiduje, że pożytki i inne przychody z własnej działalności gospodarczej spółdzielnia może przeznaczyć w szczególności na pokrycie wydatków związanych z eksploatacją i utrzymaniem nieruchomości w zakresie obciążającym członków oraz na prowadzenie działalności społecznej, oświatowej i kulturalnej. Wszystkich omówionych wyżej okoliczności - niewątpliwie mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia - Spółdzielnia Mieszkaniowa (...) w K. nie wykazała w toku postępowania, pomimo że na niej spoczywał w tym zakresie ciężar dowodu. W sprawie o świadczenie pieniężne – a zatem i w przedmiotowym procesie – powód jest zobowiązany udowodnić zarówno zasadę powództwa, jak i jego wysokość. Strona powodowa jest zwolniona od przeprowadzania dowodów jedynie w wypadkach przewidzianych w przepisach postępowania, tj. w art. 228 – 231 k.p.c. i w art. 234 k.p.c. (por. uzasadnienie wyroku Sądu Najwyższego z dnia 17 listopada 2004 r., IV CK 215/04, LEX nr 284219; uzasadnienie wyroku Sądu Najwyższego z dnia 17 listopada 2004 r., IV CK 220/04, LEX nr 197659). Tymczasem, w ocenie Sądu Okręgowego powodowa Spółdzielnia nie sprostała tej regule, przedkładając na uzasadnienie roszczenia niewystarczającą, bo fragmentaryczną dokumentację i nie przejawiając żadnej innej inicjatywy dowodowej - chociażby w postaci wniosku o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego z zakresu księgowości, którego wiedza specjalna pozwoliłaby na zweryfikowanie prawidłowości ustalenia wysokości opłat żądanych przez stronę powodową. Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd Okręgowy na podstawie art. 385 k.p.c. oddalił apelację jako bezzasadną. ZARZĄDZENIE (...) .
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI