II CA 710/13

Sygn. akt II Ca 710/13 POSTANOWIENIE Dnia 15 kwietnia 2014 r. Sąd Okręgowy w Bydgoszczy II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący SSO Piotr Starosta Sędziowie SO Irena Dobosiewicz (spr.) SO Aurelia Pietrzak Protokolant sekr. sądowy Tomasz Rapacewicz po rozpoznaniu w dniu 15 kwietnia 2014 r. w Bydgoszczy na rozprawie sprawy z wniosku A. C. z udziałem D. N. , I. S. , R. S. i S. M. o wyrażenie zgody na dokonanie czynności przekraczającej zakres zwykłego zarządu na skutek apelacji wnioskodawczyni od postanowienia Sądu Rejonowego w Bydgoszczy z dnia 26 czerwca 2013 r. sygn. akt. II Ns 3157/12 p o s t a n a w i a : uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Bydgoszczy pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postępowania odwoławczego. Na oryginale właściwe podpisy Sygn. akt II Ca 710/13 UZASADNIENIE Wnioskodawczyni A. C. złożyła wniosek o wyrażenie zgody na dokonanie czynności przekraczającej zakres zwykłego zarządu. Wskazała, że zgoda ma dotyczyć przeprowadzenia w części nieruchomości wspólnej instalacji gazowej, zmiany sposobu użytkowania piwnicy, będącej wyłączną własnością wnioskodawczyni, modernizacji podjazdu do garażu przez podniesienie i wyrównanie jego poziomu, przystawieniu tarasu za domem do własnych okien, umożliwiającego wyjście z domu na ogródek i umycie zewnętrznej strony okien. Dodała, że istnieje konflikt między współwłaścicielami. Jej stan zdrowia przemawia za dokonaniem opisanych zmian. Współwłaścicielka D. N. najpierw wyraziła zgodę na przyłącze gazowe, a potem zmieniła swoją decyzję. Pełnomocnik uczestniczki D. N. wskazał, że między stronami toczy się sprawa o zniesienie współwłasności pod sygn. II Ns 2585/11, która jest na etapie sporządzenia opinii biegłego. Istnieje możliwość ugodowego zakończenia sprawy, jednak jego mandantka chciałaby kompleksowo uregulować kwestie związane z nieruchomością, po to, aby w przyszłości nie było konieczności występowania z odrębnymi wnioskami. Uczestnicy I. S. i R. S. wskazali, że w sprawie powinien być powołany biegły z gazowni i wodociągu. Postanowieniem z dnia 26 czerwca 2013 roku Sąd Rejonowy w Bydgoszczy oddalił wniosek/punkt 1/ i kosztami sądowymi obciążył wnioskodawczynię w zakresie przez nią poniesionym /punkt 2/. Sąd Rejonowy oparł powyższe rozstrzygnięcie na następujących ustaleniach faktycznych i rozważaniach natury prawnej: Wnioskodawczymi A. C. jest właścicielem lokalu mieszkalnego, położonego w B. przy ul. (...) , dla którego Sąd Rejonowy w Bydgoszczy prowadzi księgę wieczystą o nr (...) . Przysługuje jej udział w wielkości 10430/ 27864 w nieruchomości wspólnej, którą stanowi grunt oraz części budynku i urządzenia, które nie służą wyłącznie do użytku właścicieli lokali. D. N. jest właścicielem lokalu mieszkalnego, położonego w B. przy ul. (...) , dla którego Sąd Rejonowy w Bydgoszczy prowadzi księgę wieczystą o nr (...) . Przysługuje jej udział w wielkości 8397/ 27864 w nieruchomości wspólnej, którą stanowi grunt oraz części budynku i urządzenia, które nie służą wyłącznie do użytku właścicieli lokali. Małżonkowie I. S. i R. S. są właścicielami lokalu mieszkalnego, położonego w B. przy ul. (...) , dla którego Sąd Rejonowy w Bydgoszczy prowadzi księgę wieczystą o nr (...) . Przysługuje im udział w wielkości 9037/ 27864 w nieruchomości wspólnej, którą stanowi grunt oraz części budynku i urządzenia, które nie służą wyłącznie do użytku właścicieli lokali. Wojewoda (...) decyzją z dnia 11 maja 2012r. uchylił zaskarżoną decyzję w całości oraz odmówił zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na roboty budowlane dotyczące budowy instalacji gazowej od skrzynki (...) na zewnętrznej ścianie budynku do urządzeń gazowych ( wraz z demontażem istniejącego odcinka instalacji gazowej) dla lokalu mieszkalnego nr (...) w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. (...) w B. . W uzasadnieniu wskazał, że odwołująca D. N. powołała się na dostrzeżone przez siebie nieścisłości w informacjach przekazywanych Prezydentowi miasta B. przez (...) Inspektorat Nadzoru Budowlanego. Sąd Rejonowy uznał za wiarygodne dokumenty w postaci odpisów ksiąg wieczystych. Taki sam walor przyznał decyzji Wojewody (...) , która choć miała postać kserokopii, to żadna ze stron nie kwestionowała jej treści. Wskazał Sąd Rejonowy, iż stosownie do treści art. 199 kc do rozporządzania rzeczą wspólną oraz do innych czynności, które przekraczają zakres zwykłego zarządu, potrzebna jest zgoda wszystkich współwłaścicieli. W braku takiej zgody współwłaściciele, których udziały wynoszą co najmniej połowę, mogą żądać rozstrzygnięcia przez sąd, który orzeknie mając na względzie cel zamierzonej czynności oraz interesy wszystkich współwłaścicieli. W przedmiotowej sprawie wnioskodawczyni A. C. przysługuje udział w wielkości 10430/ 27864 w nieruchomości wspólnej, a więc nie miała wymaganej co najmniej połowy udziałów. Tylko współwłaściciel posiadający co najmniej połowę udziałów może żądać rozstrzygnięcia przez sąd przy czynności przekraczającej zakres zwykłego zarządu i braku zgody wszystkich współwłaścicieli. Wobec braku oczywistego uprawnienia wnioskodawczyni do złożenia wniosku w trybie art. 199 kc sąd oddalił wniosek. O kosztach orzeczono w myśl art. 520 § 1 k.p.c. Apelację od postanowienia wniosła wnioskodawczyni, zaskarżając postanowienie w całości, zarzucając mu mający wpływ na treść zaskarżonego postanowienia błąd w ustaleniach faktycznych poprzez uznanie, że wnioskodawczyni nie posiadała wystarczającego udziału niezbędnego do skutecznego domagania się rozstrzygnięcia przez sąd o czynnościach przekraczających zwykły zarząd podczas, gdy wniosek w całości od początku postępowania popierany był przez uczestników I. i R. S. , których udział w nieruchomości wspólnej wynosi 9037/27864 i co łącznie przewyższa połowę udziałów nieruchomości wspólnej. Ponadto zarzuciła naruszenie prawa materialnego art. 199 k.c. poprzez jego błędną interpretację, polegająca na przyjęciu, iż roszczenia wnioskodawczyni są roszczeniami przekraczającymi zwykły zarząd rzeczą. Ze względu na powyższe Sąd nie rozpoznał istoty sprawy, jak i nie ustalił wszystkich istotnych okoliczności w związku z czym skarżąca wnosi o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozstrzygnięcia Sądowi Rejonowemu w Bydgoszczy. Uczestniczka D. N. wniosła o oddalenie apelacji. W toku rozprawy wnioskodawczyni podtrzymała apelację, uczestniczka wniosła o jej oddalenie. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja okazała się zasadna, co skutkowało uchyleniem wyroku i przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu. Sąd Okręgowy nie aprobuje argumentacji prawnej, którą przedstawił Sąd Rejonowy w uzasadnieniu wydanego postanowienia. Sąd nie dokonywał de facto żadnych ustaleń w przedmiotowej sprawie. Podstawą oddalenia wniosku było niespełnienie, zdaniem Sądu Rejonowego przesłanek z art. 199 k.c. , Owszem, Sąd Rejonowy zasadnie wskazał, iż stosownie do treści art. 199 kc do rozporządzania rzeczą wspólną oraz do innych czynności, które przekraczają zakres zwykłego zarządu, potrzebna jest zgoda wszystkich współwłaścicieli. W braku takiej zgody współwłaściciele, których udziały wynoszą co najmniej połowę, mogą żądać rozstrzygnięcia przez sąd, który orzeknie mając na względzie cel zamierzonej czynności oraz interesy wszystkich współwłaścicieli. Sąd I instancji nie dostrzegł jednak , iż na moment zamknięcia rozprawy przed Sądem Rejonowym, wbrew temu co twierdził Sąd Rejonowy, wnioskodawczyni dysponowała wymaganą większością głosów. Co prawda wniosek został podpisany tylko przez wnioskodawczynię, jednakże na rozprawie w dniu 4 kwietnia 2013 roku uczestnicy I. i R. S. których udział wynosi 9037/27864 oświadczyli, iż popierają wniosek wnioskodawczyni, a na rozprawie bezpośrednio poprzedzającej wydanie postanowienia, stanowiska swojego w tym zakresie nie zmienili (k. 71). Powyższe oznacza, iż wnioskodawczyni posiadająca udział w wielkości 10430/ 27864 w nieruchomości wspólnej wraz ze zgodą R. i I. S. posiadających udział w wielkości 9037/27864 w nieruchomości wspólnej dysponowała wymaganą przez art. 199 kc większością udziałów konieczną do złożenia wniosku o rozstrzygnięcie przez Sąd. W konsekwencji wobec spełnienia przesłanek z art. 199 kc Sąd Rejonowy winien był procedować w sprawie, zajmując się istotą sprawy w postaci rozpoznania wniosku o wyrażenie zgody na dokonanie czynności przekraczającej zwykły zarząd rzeczą wspólną, czego jednak nie uczynił. Sąd Okręgowy nie analizował zasadności zgłoszonego wniosku, ani zarzutów apelacji w zakresie uznania, iż czynności, jakich chce dokonać wnioskodawczyni nie przekraczają zwykłego zarządu rzeczą wspólną , albowiem na obecnym etapie wobec nie rozpoznania przez Sąd Rejonowy istoty sprawy byłoby to przedwczesne. Wobec tego, że s pełnione były przesłanki z art. 199 k.c. a sąd nie zajął się rozpoznaniem sprawy Sąd Okręgowy na podstawie art. 386 § 4 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. uchylił zaskarżone postanowienie i sprawę przekazał do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Bydgoszczy, pozostawiając Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postępowania odwoławczego w myśl art. 108 § 2 k.p.c. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd Rejonowy w szczególności będzie miał na względzie, iż rozpatrując wniosek współwłaścicieli o wyrażenie zgody na dokonanie czynności przekraczającej zakres zwykłego zarządu, powinien wziąć pod uwagę cel zamierzonej czynności oraz interes wszystkich współwłaścicieli. Zamierzona czynność powinna więc mieć swoje uzasadnienie gospodarcze i nie powinna prowadzić do pokrzywdzenia któregokolwiek ze współwłaścicieli. Na oryginale właściwe podpisy Za zgodność z oryginałem