II Ca 707/12

Sygn. akt II Ca 707/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 7 lutego 2013 roku Sąd Okręgowy w Legnicy II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Elżbieta Hallada Sędziowie: SO Sabina Ziser (spraw.) SO Robert Figurski Protokolant: sekr. sądowy Małgorzata Zielińska po rozpoznaniu w dniu 7 lutego 2013 roku w Legnicy na rozprawie sprawy z powództwa E. F. przeciwko stronie pozwanej (...) S.A. w W. o zapłatę na skutek apelacji strony pozwanej od wyroku Sądu Rejonowego w Legnicy z dnia 27 września 2012 roku sygn. akt VII C 610/11 I. zmienia zaskarżony wyrok: 1. 1. w punkcie I o tyle, że kwotę zasądzoną od strony pozwanej na rzecz powódki określa na 15.000 zł (piętnaście tysięcy złotych), w miejsce kwoty 25.000 zł, oddalając powództwo w pozostałym zakresie, 2. w punkcie III w ten sposób, że zasądza od strony pozwanej na rzecz powódki kwotę 1.233 zł tytułem zwrotu kosztów procesu, 3. w punkcie IV w ten sposób, że nakazać stronom uiszczenie na rzecz Skarbu Państwa (kasa Sądu Rejonowego w Legnicy) tytułem brakujących kosztów sądowych: powódce kwotę 101,98 zł, stronie pozwanej kwotę 152,90 zł; II. oddala apelację w pozostałej części; II. znosi wzajemnie między stronami koszty postępowania apelacyjnego. Sygn. akt II Ca 707/12 UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 27 września 2012 roku w Sąd Rejonowy w Legnicy zasądził od strony pozwanej (...) S.A. w W. na rzecz powódki E. F. kwotę 25.000 zł z odsetkami ustawowymi od 8.04.2011r. ( punkt I ), oddalił dalej idące powództwo ( punkt II ) i obciążył pozwaną zwrotem kosztów procesu na rzecz powódki w kwocie 3.667,00 zł ( punkt III ) a na rzecz Skarbu Państwa nakazał uiścić pozwanemu kwotę 254,88 zł. Zasądzone roszczenie oparł Sąd na przepisie art.446 § 1 i 4 k.c. i stanowi ono zadośćuczynienie za śmierć brata powódki T. F. , który zginął w wypadku samochodowym dnia 12.12.2010r. spowodowanym przez kierowcę ubezpieczonego u strony pozwanej. Sąd Rejonowy uznał, że zadośćuczynienie za śmierć brata powódki winno wynosić 30.000,00 zł, przy uwzględnieniu takich ustalonych w procesie okoliczności, jak bardzo silna więź uczuciowa pomiędzy rodzeństwem i utrzymywanie stałych kontaktów. Skoro powódka otrzymała już z tego tytułu w toku postępowania likwidacyjnego kwotę 5.000,00 zł do zasądzenia pozostawała suma 25.000,00 zł wyczerpująca w całości jej żądanie zgłoszone w pozwie. Sąd pierwszej instancji nie uwzględnił całego żądania w zakresie odsetek oddalając w tym zakresie częściowo powództwo. Orzeczenie o kosztach procesu oparte zostało o przepis art.98 kpc . Jednocześnie Sąd nakazał stronie pozwanej uiszczenie na rzecz Skarbu Państwa kwoty 254,88 zł wydatkowanych tymczasowo ze środków budżetowych tego Sądu tytułem wynagrodzenia biegłego. Strona pozwana wniosła apelację od wyroku w części uwzględniającej powództwo i zasądzającej koszty postępowania (punkty I, III i IV) zarzucając naruszenie prawa materialnego - art.446§4 kc , a to poprzez zasądzenie rażąco wygórowanej kwoty tytułem zadośćuczynienia za śmierć brata. Ubezpieczyciel domagał się zmiany zaskarżonego wyroku poprzez zasądzenie kwoty 5.000,00 zł w miejsce kwoty 25.000,00 zł i oddalenie powództwa w pozostałym zakresie oraz zasądzenie zwrotu kosztów procesu i kosztów postępowania apelacyjnego. Ewentualnie wnosił o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania przy uwzględnieniu kosztów postępowania apelacyjnego. Sąd Okręgowy przyjmując za własne prawidłowe ustalenia faktyczne poczynione w pierwszej instancji zważył, co następuje: Apelacja jest częściowo uzasadniona. Zgodzić należy się z jej zarzutem, iż zadośćuczynienie na poziomie 30.000,00 zł, należne na podstawie art.446§4 k.c. z tytułu śmierci brata, jest w okolicznościach niniejszej sprawy nadmierne. Do takich wniosków uprawniają wyniki przeprowadzonego w pierwszej instancji postępowania dowodowego a w szczególności z zeznań świadków oraz opinii biegłego sądowego z zakresu psychologii. W szczególności wynika z nich, że w przypadku powódki przebieg żałoby po śmierci brata nie miał charakteru nietypowego. Powódka nie wymagała pomocy lekarskiej czy też terapii psychologicznej i z takiej pomocy też nie korzystała. Ponadto z treści opinii biegłego sądowego wynika, że w związku ze śmiercią brata nie doznała trwałego uszczerbku na zdrowiu czy też nie zaszły u niej zmiany psychofizyczne. Powódka powróciła do realizacji własnych potrzeb znajdując oparcie w pozostałych członkach rodziny. Wraz z narzeczonym mieszka w G. gdzie studiuje. W oparciu o takie ustalenia można stwierdzić, że krzywda powódki, wynikająca ze zdarzenia, za które odpowiedzialność ponosi strona pozwana, nie ma charakteru szczególnego, lecz typowy – właściwy dla rodzaju tego zdarzenia. Śmierci osoby najbliższej, co oczywiste, nie można i nie wolno wyrazić żadną kwotą pieniędzy i nie temu służy należne z woli ustawodawcy zadośćuczynienie. Świadczenie to ma być odpowiednie do doznanej krzywdy, której rozmiar zależy w szczególności od sposobu przebycia żałoby oraz wpływu straty osoby najbliższej na życie, zdrowie i samopoczucie osoby uprawnionej do takiego zadośćuczynienia. Przy typowym przebiegu żałoby powódki i braku wynikającego stąd uszczerbku na zdrowiu, czy szczególnych zmian w życiu, Sąd Okręgowy podziela pogląd strony pozwanej, że przyjęte przez Sąd Rejonowy zadośćuczynienie nie jest odpowiednie w rozumieniu art.446 § 4 kc. W ocenie Sądu odwoławczego kwotą adekwatną do ustalonych w sprawie okoliczności nie jest jednak kwota 10.000,00 zł, jak wskazuje to strona pozwana, albowiem suma na tym poziomie nie uwzględnia więzi powódki z bratem. Kwotą w przekonaniu Sądu Okręgowego odpowiednią jest suma 20.000,00 zł i na tyle przyjęto optymalnie zadośćuczynienie na rzecz powódki w postępowaniu apelacyjnym. Na jego poczet zaliczyć należy kwotę 5.000,00 zł wypłaconą powódce w postępowaniu apelacyjnym dlatego też zasądzeniu podlegała dodatkowo suma 15.000,00 zł i takiej zmiany zaskarżonego wyroku Sąd II instancji dokonał, uwzględniając częściowo apelację strony pozwanej na podstawie art.386 § 1 kpc i oddalając jako niezasadną apelację dalej idącą w oparciu o art. 385 kpc . Zmiana wyroku co do meritum pociągnęła za sobą konieczność korekty orzeczenia o kosztach procesu, rozdzielonych stosownie do wyniku sprawy. W pierwszej instancji powódka wygrała ostatecznie w 60%, a zatem z poniesionych kosztów w wysokości 3.667,00 zł przysługuje jej od pozwanego zwrot kwoty 2.200,00 zł. Stronie pozwanej, która wygrała w 40%, przypada zwrot kwoty 967 zł z poniesionej 2.417,00 zł. Po wzajemnym potrąceniu daje to należność na rzecz powódki w wysokości 1.233,00 zł. Zasadne było również obciążenie stron w tej samej proporcji brakującymi kosztami sądowymi wydatkowanymi tymczasowo ze środków budżetowych Sądu Rejonowego, co skutkowało zmianą orzeczenia zawartego w punkcie IV wyroku. Pozwana, która sprawę przegrała w 60% winna uiścić z tego tytułu kwotę 152,90 zł zaś powódka, która sprawę przegrała w 40% kwotę 101,98 zł. W instancji odwoławczej obie strony wygrały po połowie i dlatego też koszty postępowania apelacyjnego zostały pomiędzy stronami wzajemnie zniesione na podstawie art. 100 kpc w zw. z art. 391§1 kpc .