II CA 691/13

Sąd Okręgowy w ŚwidnicyŚwidnica2013-09-04
SAOSnieruchomościprawo rzeczoweŚredniaokręgowy
hipotekaksięga wieczystawykreślenie hipotekiwierzytelnośćprzedawnieniesąd wieczystoksięgowynieruchomości

Sąd Okręgowy oddalił apelację wnioskodawców, uznając, że sam upływ terminu dochodzenia roszczeń nie powoduje automatycznego wygaśnięcia hipoteki, a do jej wykreślenia potrzebny jest dowód wygaśnięcia wierzytelności lub oświadczenie wierzyciela.

Wnioskodawcy domagali się wykreślenia hipoteki kaucyjnej, argumentując, że minął termin dochodzenia zabezpieczonej wierzytelności. Sąd Rejonowy oddalił wniosek, a Sąd Okręgowy utrzymał to postanowienie w mocy. Sąd Okręgowy wskazał, że upływ terminu nie jest tożsamy z wygaśnięciem wierzytelności, a do wykreślenia hipoteki konieczny jest dowód wygaśnięcia wierzytelności lub oświadczenie wierzyciela, czego wnioskodawcy nie wykazali.

Sprawa dotyczyła wniosku o wykreślenie hipoteki kaucyjnej z księgi wieczystej. Wnioskodawcy argumentowali, że hipoteka powinna zostać wykreślona, ponieważ upłynął termin dochodzenia zabezpieczonej nią wierzytelności. Sąd Rejonowy w Kłodzku oddalił ten wniosek, uznając, że sam upływ terminu nie powoduje wygaśnięcia hipoteki. Sąd Okręgowy w Świdnicy, rozpoznając apelację wnioskodawców, podzielił to stanowisko. Sąd Okręgowy podkreślił, że kognicja sądu wieczystoksięgowego jest ograniczona do badania treści wniosku, dołączonych dokumentów i księgi wieczystej. Zgodnie z przepisami, wygaśnięcie wierzytelności pociąga za sobą wygaśnięcie hipoteki, jednakże wnioskodawcy nie przedstawili żadnego dowodu na wygaśnięcie wierzytelności. Sąd zaznaczył, że upływ terminu przedawnienia roszczenia nie jest równoznaczny z wygaśnięciem samej wierzytelności. Ponadto, w przypadku braku jednoznaczności co do przyszłych wierzytelności, do wykreślenia hipoteki wymagane jest oświadczenie wierzyciela z podpisem notarialnie poświadczonym. Ciężar udowodnienia wygaśnięcia wierzytelności spoczywa na wnioskodawcy domagającym się wykreślenia hipoteki. Wobec braku takich dowodów, apelacja została oddalona.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, sam upływ terminu dochodzenia roszczeń nie jest tożsamy z wygaśnięciem wierzytelności, a tym samym nie powoduje automatycznego wygaśnięcia hipoteki.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że wygaśnięcie wierzytelności następuje w ściśle określonych sytuacjach (np. zapłata, potrącenie), a nie samoistnie z upływem terminu przedawnienia. Do wykreślenia hipoteki konieczny jest dowód wygaśnięcia wierzytelności lub oświadczenie wierzyciela.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalić apelację

Strona wygrywająca

uczestnik (...) Spółki z o. o. w N.

Strony

NazwaTypRola
T. K.osoba_fizycznawnioskodawca
W. K.osoba_fizycznawnioskodawca
(...) Spółki z o. o. w N.spółkauczestnik

Przepisy (7)

Główne

u.k.w.h. art. 94

Ustawa o księgach wieczystych i hipotece

u.k.w.h. art. 31 § ust. 1

Ustawa o księgach wieczystych i hipotece

Pomocnicze

k.p.c. art. 626(9)

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 626(8) § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 626(1) § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kognicja sądu wieczystoksięgowego jest ograniczona do badania dokumentów i księgi wieczystej. Upływ terminu dochodzenia roszczeń nie jest tożsamy z wygaśnięciem wierzytelności. Do wykreślenia hipoteki konieczny jest dowód wygaśnięcia wierzytelności lub oświadczenie wierzyciela. Ciężar dowodu wygaśnięcia wierzytelności spoczywa na wnioskodawcy.

Odrzucone argumenty

Sam upływ terminu dochodzenia roszczeń zabezpieczonych hipoteką stanowi podstawę do jej wykreślenia. Dołączone do wniosku dokumenty uniemożliwiają wykreślenie hipoteki (zarzut błędu w ustaleniach faktycznych).

Godne uwagi sformułowania

Kognicja sądu wieczystoksięgowego jest zatem zawężona, ogranicza się bowiem do badania jedynie powyższych okoliczności, a zakres ten dotyczy sądów obu instancji: pierwszej - przy wpisie, drugiej – przy rozpoznawaniu apelacji od wpisu, z wyjątkiem dowodu z dokumentu. sam fakt upływu terminu dochodzenia roszczeń ze stosunku prawnego, z którego wynikała wierzytelność zabezpieczona hipoteką, nie jest tożsamy z wygaśnięciem tej wierzytelności.

Skład orzekający

Anatol Gul

przewodniczący

Aleksandra Żurawska

sędzia

Piotr Rajczakowski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "interpretację przepisów dotyczących wykreślenia hipoteki z księgi wieczystej, zakresu kognicji sądu wieczystoksięgowego oraz ciężaru dowodu w postępowaniu wieczystoksięgowym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku dowodu wygaśnięcia wierzytelności, a nie ogólnych zasad wygaśnięcia hipoteki.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia istotne kwestie proceduralne i materialne związane z wykreśleniem hipoteki, co jest praktycznie ważne dla prawników zajmujących się obrotem nieruchomościami i prawem rzeczowym.

Kiedy upływ terminu nie wystarczy: Jak wykreślić hipotekę z księgi wieczystej?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II Ca 691/13 POSTANOWIENIE Dnia 4 września 2013 r. Sąd Okręgowy w Świdnicy II Wydział Cywilny Odwoławczy w następującym składzie : Przewodniczący : SSO Anatol Gul Sędziowie: SO Aleksandra Żurawska SO Piotr Rajczakowski po rozpoznaniu w dniu 4 września 2013 r. w Świdnicy na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku T. K. i W. K. przy udziale (...) Spółki z o. o. w N. o wykreślenie hipoteki kaucyjnej na skutek apelacji wnioskodawców od postanowienia Sądu Rejonowego w Kłodzku z dnia 5 lipca 2013 r. sygn. akt Dz. Kw 1682/13 postanawia : oddalić apelację. Sygn. akt II Ca 691/13 UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem oddalono wniosek o wykreślenie hipoteki kaucyjnej, uznając, że warunkiem wygaśnięcia hipoteki jest jedynie wygaśnięcie wierzytelności zabezpieczonej tą hipoteką. Z kolei wierzytelność wygasa w razie zapłaty ,potrącenia, zwolnienia z długu, świadczenia zamiast wykonania, odnowienia czy też złożenia zabezpieczonej kwoty do depozytu sądowego, wobec czego sam upływ terminu dla dochodzenia roszczeń zabezpieczonych hipoteką wskazany we wniosku jako podstawa do wykreślenia hipoteki, nie powoduje automatycznego wygaśnięcia hipoteki. W apelacji wnioskodawcy zarzucili: 1. błąd w ustaleniach faktycznych polegający na uznaniu, że dołączone do wniosku dokumenty uniemożliwiają wykreślenie hipoteki; 2. obrazę prawa procesowego, tj. art. 626(9) kpc , przez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu istnienia przeszkód do wykreślenia hipoteki. Wskazując na powyższe wnieśli o zmianę zaskarżonego postanowienia przez uwzględnienie wniosku. Sąd Okręgowy zważył co następuje : Apelacja nie podlega uwzględnieniu. Rozpoznając wniosek o wpis / wykreślenie / sąd bada jedynie treść i formę wniosku, dołączonych do niego dokumentów oraz treść księgi wieczystej, nie może natomiast uwzględniać żadnych innych okoliczności, z dokumentów tych nie wynikających / art. 626(8)§ 2 kpc /. Kognicja sądu wieczystoksięgowego jest zatem zawężona, ogranicza się bowiem do badania jedynie powyższych okoliczności, a zakres ten dotyczy sądów obu instancji: pierwszej - przy wpisie, drugiej – przy rozpoznawaniu apelacji od wpisu, z wyjątkiem dowodu z dokumentu. Zgodnie z art. 94 u.k.w.h. wygaśnięcie wierzytelności zabezpieczonej hipoteką pociąga za sobą co do zasady wygaśnięcie hipoteki, lecz przesłanka ta nie została w najmniejszym stopniu wykazana w niniejszej sprawie. Należy bowiem zauważyć, że sam fakt upływu terminu dochodzenia roszczeń ze stosunku prawnego, z którego wynikała wierzytelność zabezpieczona hipoteką, nie jest tożsamy z wygaśnięciem tej wierzytelności . Wygaśnięcie wierzytelności następuje bowiem jedynie w szeregu sytuacji wskazanych w uzasadnieniu postanowienia sądu wieczystoksięgowego, przy czym na żadną z nich skarżący nawet się nie powołują, wskazując jedynie ogólnikowo na ustanowienie hipoteki z zastrzeżeniem terminu, przy czym uwagi te są są zupełnie dowolne. Ponadto jeżeli z aktu stanowiącego podstawę wpisu hipoteki nie wynika jednoznacznie, czy mogą powstać kolejne wierzytelności podlegające zabezpieczeniu, to do wykreślenia hipoteki – poza dowodem wygaśnięcia wierzytelności – konieczne jest, zgodnie z art. 31 ust.1 u.k.w.h. , oswiadczenie wierzyciela w formie pisemnej z podpisem notarialnie poswiadczonym, które stanowi podstawę wpisu wykreślenia hipoteki w księdze wieczystej, który jest konieczny dla wywołania skutku wygaśnięcia hipoteki. To na wnioskodawcach domagajacych się wykreślenia hipoteki spoczywa bowiem ciężar wykazania odpowiednimi dokumentami wygaśnięcia wierzytelności, dla zabezpieczenia której hipoteka została ustanowiona. Skoro zatem skarżący nie dołączyli żadnego dokumentu stwierdzającego wygaśnięcie wierzytelności zabezpieczonej hipoteką, to nie było żadnych uzasadnionych podstaw do uwzględnienia wniosku o wykreślenie hipoteki. Z tych przyczyn apelacja apelacja jako pozbawiona jakichkolwiek uzasadnionych podstaw została oddalona / art. 385 kpc w zw. z art. 13 § 2 kpc i art. 626(1) § 1 kpc /.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI