II Ca 678/19

Sąd Okręgowy w Piotrkowie TrybunalskimPiotrków Trybunalski2022-07-28
SAOSnieruchomościrozgraniczenieŚredniaokręgowy
nieruchomościrozgraniczeniegranicastan prawnystan posiadaniageodezjamapaewidencja gruntówsąd okręgowyapelacja

Sąd Okręgowy zmienił postanowienie sądu niższej instancji, dokonując rozgraniczenia nieruchomości zgodnie ze stanem prawnym, a nie ostatnim spokojnym stanem posiadania.

Sprawa dotyczyła rozgraniczenia nieruchomości położonych w miejscowości B. Sąd Rejonowy pierwotnie ustalił przebieg granicy w sposób wskazany na mapie biegłego T.R. Uczestnik R.B. wniósł apelację, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i błędną ocenę dowodów. Sąd Okręgowy, uwzględniając apelację w części, zmienił zaskarżone postanowienie, dokonując rozgraniczenia w oparciu o nową, zewidencjonowaną mapę sporządzoną przez biegłego D.K., która odzwierciedlała stan prawny nieruchomości.

Sprawa o rozgraniczenie nieruchomości toczyła się z wniosku K. M. i S. M. przeciwko R. B. Sąd Rejonowy w Bełchatowie postanowieniem z dnia 17 grudnia 2018 r. dokonał rozgraniczenia nieruchomości stanowiących własność wnioskodawców oraz uczestnika R. B. wzdłuż linii wskazanej na mapie biegłego T. R. Uczestnik R. B. wniósł apelację, zarzucając naruszenie art. 223 i 233 k.p.c. poprzez brak wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego i błędną ocenę dowodów, w tym opieranie się na rzekomo sfałszowanych dokumentach. Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim, rozpoznając apelację, ustalił, że mapa sporządzona przez biegłego T. R. nie została zewidencjonowana, co uniemożliwiało jej przyjęcie za podstawę rozgraniczenia. Z tego powodu Sąd Okręgowy dopuścił dowód z opinii kolejnego biegłego geodety D. K., który sporządził i zaewidencjonował mapę przebiegu granicy według stanu prawnego. Sąd Okręgowy uznał, że apelacja odnosi skutek jedynie w zakresie ustalenia granicy w oparciu o nową, zewidencjonowaną mapę, a w pozostałym zakresie podlega oddaleniu. Sąd podkreślił, że kryteria rozgraniczenia określone w art. 153 k.c. (stan prawny, ostatni spokojny stan posiadania, wszelkie okoliczności) mają zastosowanie w ścisłej hierarchii, a ustalenie granicy według stanu prawnego wyłącza stosowanie pozostałych kryteriów. Opinia biegłego D. K. pokrywała się z wcześniejszymi ustaleniami i została skutecznie przyjęta przez sąd. W konsekwencji, Sąd Okręgowy zmienił zaskarżone postanowienie w punkcie pierwszym, dokonując rozgraniczenia nieruchomości wzdłuż linii oznaczonej na mapie biegłego D. K., oddalił apelację w pozostałej części i orzekł o kosztach postępowania apelacyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Przy rozgraniczaniu nieruchomości należy stosować kryteria określone w art. 153 k.c. w ścisłej hierarchii: najpierw stan prawny, następnie ostatni spokojny stan posiadania, a na końcu wszelkie okoliczności. Ustalenie granicy według stanu prawnego wyłącza stosowanie pozostałych kryteriów.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy podkreślił hierarchię kryteriów rozgraniczenia z art. 153 k.c. W tej sprawie możliwe było ustalenie granicy według stanu prawnego, co wykluczyło potrzebę analizowania ostatniego spokojnego stanu posiadania czy innych okoliczności.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana postanowienia

Strona wygrywająca

K. M. i S. M.

Strony

NazwaTypRola
K. M.osoba_fizycznawnioskodawca
S. M.osoba_fizycznawnioskodawca
R. B.osoba_fizycznauczestnik
K. K.osoba_fizycznauczestnik
Gmina S.instytucjauczestnik
K. B.osoba_fizycznauczestnik

Przepisy (6)

Główne

k.c. art. 153

Kodeks cywilny

Określa kryteria ustalania granic nieruchomości: stan prawny, ostatni spokojny stan posiadania, wszelkie okoliczności, stosowane w hierarchii.

Pomocnicze

k.p.c. art. 233 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy oceny wiarygodności i mocy dowodów przez sąd.

k.p.c. art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy stosowania przepisów k.p.c. do postępowań nieprocesowych.

k.p.c. art. 520 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy zasad ponoszenia kosztów postępowania nieprocesowego.

k.p.c. art. 386 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy skutków uwzględnienia apelacji przez sąd drugiej instancji.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy oddalenia apelacji przez sąd drugiej instancji.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Ustalenie przebiegu granicy nieruchomości według stanu prawnego. Mapa sporządzona przez biegłego D.K. jest prawidłowa i zewidencjonowana.

Odrzucone argumenty

Zarzuty naruszenia art. 223 i 233 k.p.c. przez sąd pierwszej instancji. Mapa biegłego T.R. powinna stanowić podstawę rozgraniczenia. Granica powinna przebiegać według ostatniego spokojnego stanu posiadania lub uwzględniać inne okoliczności, np. położenie budynków.

Godne uwagi sformułowania

kryteria wskazane w art. 153 KC są ułożone w ścisłej hierarchii jeżeli możliwe jest rozgraniczenie dwóch działek według stanu prawnego, to niedopuszczalne jest ich rozgraniczenie (w tym korygowanie) według ostatniego spokojnego stanu posiadania mapa ta jednak nie została zaewidencjonowana w związku z czym nie mogła stanowić podstawy do określenia granicy w sprawie o rozgraniczenie

Skład orzekający

Dariusz Mizera

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie przebiegu granic nieruchomości według stanu prawnego, hierarchia kryteriów z art. 153 k.c., wymogi dotyczące map geodezyjnych w postępowaniu sądowym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji rozgraniczenia nieruchomości, gdzie stan prawny jest możliwy do ustalenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy praktycznego zastosowania przepisów o rozgraniczaniu nieruchomości, co jest istotne dla prawników zajmujących się prawem rzeczowym i nieruchomościami. Wyjaśnia hierarchię kryteriów ustalania granic.

Stan prawny czy spokojne posiadanie? Sąd rozstrzyga o przebiegu granicy nieruchomości.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II Ca 678/19 POSTANOWIENIE Dnia 28 lipca 2022r. Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Dariusz Mizera Protokolant Monika Zbrożek po rozpoznaniu w dniu 18 lipca 2022r. w Piotrkowie Trybunalskim na rozprawie sprawy z wniosku K. M. i S. M. (1) z udziałem R. B. (1) , K. K. (1) i Gminy S. o rozgraniczenie na skutek apelacji uczestnika R. B. (1) od postanowienia Sądu Rejonowego w Bełchatowie z dnia 17 grudnia 2018r. sygn. akt I Ns 365/15 postanowił: 1. zmienić zaskarżone postanowienie w punkcie pierwszym w ten sposób, że dokonać rozgraniczenia nieruchomości stanowiącej własność S. M. (1) i K. M. położnej z miejscowości B. oznaczonej w ewidencji gruntów jednostki ewidencyjnej (...) S. , obręb (...) B. jako działka o nr (...) dla której to nieruchomości w Sądzie Rejonowym w Bełchatowie urządzona jest księga wieczysta nr (...) , z nieruchomością stanowiącą własność K. B. (1) położoną w miejscowości B. oznaczoną w ewidencji gruntów jednostki ewidencyjnej (...) S. , obręb (...) B. jako działka o nr (...) dla której to nieruchomości w Sądzie Rejonowym w Bełchatowie urządzona jest księga wieczysta nr (...) i ustalić przebieg granicy między tymi nieruchomościami wzdłuż linii oznaczonej kolorem (...) łączącej punkty (...) opisanej na mapie sporządzonej przez geodetę uprawnionego D. K. (1) w dniu (...) i przyjętej do Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej dnia (...) za nr (...) ; 2. oddalić apelację w pozostałej części; 3. ustalić, iż każdy z uczestników ponosi koszty postępowania apelacyjnego związane z własnym udziałem w sprawie. Dariusz Mizera Sygn. akt II Ca 678/19 UZASADNIENIE W dniu 29 kwietnia 2015 roku zastępca Wójta Gminy S. przekazał Sądowi Rejonowemu w Bełchatowie sprawę o rozgraniczenie nieruchomości położonej w miejscowości B. zgłoszonego na wniosek K. M. i S. M. (1) z udziałem R. B. (1) . Na rozprawie w dniu 1 października 2015 roku wnioskodawca K. M. i jego żona S. M. (1) podnieśli, iż podtrzymują wniosek o rozgraniczenie. Pełnomocnik uczestnika Urzędu Gminy w S. pozostawił wniosek do uznania Sądu. Pełnomocnik uczestnika postępowania R. B. (1) na wizji z dnia 30 czerwca 2016 roku oświadczyła, że wnosi o dokonanie rozgraniczenia według stanu prawnego z 1964 roku. Zaś na rozprawie w dniu 30 października 2018 roku przyznała iż obora znajdująca się na działce (...) została rozebrana na skutek postępowania administracyjnego w nadzorze budowalnym. Postanowieniem z dnia 17 grudnia 2018 r. Sąd Rejonowy w Bełchatowie po rozpoznaniu na rozprawie sprawy z wniosku K. M. , S. M. (1) z udziałem K. B. (1) , K. K. (1) , Gminy S. o rozgraniczenie postanowił: 1. dokonać rozgraniczenia nieruchomości położonych w miejscowości B. , obrębie (...) B. , jednostki ewidencyjnej (...) S. , powiat (...) , województwo (...) oznaczonej w ewidencji gruntów numerem działki (...) , dla której w Sądzie Rejonowym w Bełchatowie urządzona jest księga wieczysta kW nr (...) należącej do wnioskodawców K. M. i S. M. (1) oraz działką oznaczoną numerem (...) położoną w miejscowości B. , obręb B. , jednostki ewidencyjnej (...) S. , powiat (...) , województwo (...) , dla której w Sądzie Rejonowym w Bełchatowie Wydział Ksiąg Wieczystych urządzona jest księga wieczysta (...) , będąca własnością uczestnika postępowania K. B. w ten sposób, iż przebieg granicy pomiędzy tymi nieruchomościami ustala się wzdłuż (...) linii wskazujący na przebieg granicy prawnej od drogi tj. jezdni asfaltowej oznaczonej numerem działki (...) położonej we wsi B. , obręb B. , (...) S. , powiat (...) , województwo (...) , stanowiącą własność Gminy S. , dla której urządzona jest księga wieczysta (...) , a kończącego na zbiegu z działką oznaczona numerem (...) położoną we wsi B. , obręb B. , jednostki ewidencyjnej (...) powiat (...) , województwo (...) , stanowiącą własność K. K. (1) i S. M. (1) , dla której w Wydziale Ksiąg Wieczystych urządzona jest księga Wieczysta (...) opisaną na mapie sporządzonej przez biegłego uprawnionego mgr inż. T. R. (1) ; 2. nakazał pobrać od uczestnika postępowania K. B. (1) na rzecz Skarbu Państwa (Kasa Sądu Rejonowego w Bełchatowie) kwotę 943,14 zł. Podstawą rozstrzygnięcia były przytoczone poniżej ustalenia i rozważania Sądu Rejonowego. Wnioskodawcy K. M. i S. M. (1) są właścicielami działki położonej w miejscowości B. oznaczonej numerem (...) Pierwotnym właścicielem działki położonej we wsi B. oznaczonej numerem (...) obręb (...) B. jednostki ewidencyjne (...) S. , powiat (...) , województwo (...) był K. B. (2) . Umową darowizny sporządzoną w formie aktu notarialnego w dniu (...) roku między innymi przedmiotowa działka została przekazana R. B. (1) . Właścicielami działki oznaczonej numerem (...) położonej w B. jest S. M. (1) i K. K. (1) . Natomiast właścicielem działki oznaczonej numerem (...) , która stanowi drogę jest Gmina S. . Na działce będącej własnością R. B. (1) usytuowany jest dom mieszkalny, w którym mieszka R. B. (1) , T. B. i jej mąż K. B. (2) . Na działce oznaczonej numerem (...) mieszka K. M. z żoną S. . Na przedmiotowej działce wybudowany jest dom mieszkalny, kojec dla psa oraz szopa. Przedmiotowa nieruchomość została ogrodzona siatką przy czym budynki w postaci kojca i szopy znajdują się w znacznej odległości od siatkowego płotu na betonowym fundamencie. W dniu 24 czerwca 2010 roku prowadzone było postępowanie, przed Powiatowym Inspektorem Nadzoru Budowlanego w B. w sprawie legalności budowy budynku gospodarczego (obory) z którego wynikało, iż małżonkowie M. stawiając ją weszli częściowo na działkę (...) . W przedmiotowym protokole Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, iż budynek obory znajduje się częściowo na działce (...) . Na posiedzeniu tym Państwo M. zobowiązali się do usunięcia drewnianej szopy oraz kojca dla psa z działki (...) . Nadto strony zobowiązały się że po wytyczeniu granicy małżonkowie M. dokonają wykupu części działki (...) . Po wykupieniu gruntu dokonają zgłoszenia legalności budowy obory. Z tego też powodu - zgodnych ustaleń - Inspektor Nadzoru B. zniósł powyższe postępowanie. W chwili obecnej nie ma stodoły na działce (...) , która została wybudowana przez małżonków M. . Płot z siatki ogrodzeniowej między działkami (...) stawiał K. B. (2) . Sporów granicznych między K. K. (1) i małżonkami K. i S. M. (2) oraz między Gminą S. nie ma. Biegły geodeta T. R. (1) sporządził szkic w oparciu o dokumenty określające położenie punktów granicznych i przebieg granicy nieruchomości w oparciu o operat podstawowy (...) , a znajdujący się w Powiatowym Ośrodku Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w B. , który zawiera dane liczbowe do ustalenia przebiegu granic, szkice graniczne, zarysy pomiarowe z pomiaru granic, dokumenty obmiarowe, obliczeniowe i opisowe, pomiarową osnowę ewidencyjną jak również protokoły władania z podpisami właścicieli nieruchomości, który stanowił podstawę założenia ewidencji gruntów dla wsi B. . Przedmiotowa granica była w 1964 roku okazana ówczesnemu właścicielowi działki (...) M. B. . W oparciu o postanowienie Sądu biegły sporządził szkic wskazując kolorem (...) przebieg granicy prawnej zaś kolorem (...) stan spokojnego ostatniego posiadania. Mając takie ustalenia Sąd zważył, co następuje: Podstawę dokonanych w sprawie ustaleń faktycznych stanowiły dokumenty przedstawione przez wnioskodawców K. i S. małż. M. a także dokumenty szkicu, oraz zdjęć oznaczonych numerami 1,2, 3, 5,6 załączonych przez pełnomocnika uczestnika T. B. złożonych na karcie 200, z którego niewątpliwie wynika, że granica pomiędzy działkami (...) była posadowiona na betonowym fundamencie przez K. B. (2) . Pierwotnie granica została wskazana przez M. B. już w 1964 roku, dla celów ewidencji gruntów. (...) jako to nazywa pełnomocnik uczestnika składana przez cały czas niniejszego postępowania to jedynie ta sama kserokopia szkicu realizacyjnego budynku mieszkalnego i pomieszczeń gospodarczych znajdujących się na działce (...) złożonych na k- 74, 78, 82, 294, które nie wnoszą nic do sprawy. Wskazują jedynie na układ budynku mieszkalnego i budynków gospodarczych znajdujących się na działce (...) , która stanowi własność R. B. (1) . Protokół z prowadzonego postępowania administracyjnego przed Powiatowym Inspektorem Nadzoru Budowlanego w B. wykazał niewątpliwie o naruszeniu w 2010 roku granicy działki (...) , jednak okoliczności przyznane przez pełnomocnika uczestnika ponad wszelką wątpliwość wykazały, iż w chwili obecnej nie można na szkicu biegłego sądowego T. R. (1) nanieść obory z prostej przyczyny, ponieważ została rozebrana przez małżonków M. może w 2007-2008. Nieścisłość w dacie rozebrania stodoły, w ocenie Sądu mogła umknąć pełnomocnikowi uczestnika z racji upływu czasu, jak i jej wieku. Fakt, że wnioskodawcy w 2010 roku w postępowaniu administracyjnym zobowiązali się do rozebrania szopy i kojca dla psa nie ma istotnego znaczenia, bowiem ich usytuowania nie kwestionował Inspektor Nadzoru Budowlanego, a wnioskodawcy mogli zmienić zdanie, skoro nie kolidowały one z granicą uczestnika. Data prowadzonego postępowania wskazuje iż rozbiórka obory miała miejsce po 2010 roku. Przedstawiona przez pełnomocnika uczestnika tzw. „mapa wywiadu” k-215 nie da się pogodzić ze stanowiskiem pełnomocnika uczestnika, że obora została rozebrana w 2007-2008 roku skoro została na niej zaznaczona. Szkic podziału działki (...) znajdujący się na k- 218 nie wnosi nic, do sprawy bowiem nie przedstawia spornej granicy między działkami. Kserokopie ortofotomapy złożone na k 201, 293 pochodzą z jednej daty 18 kwietnia 2007 roku i ze względu na złą jakość kopii są nieczytelne. W świetle powyższych rozważań sąd odmówił wiarygodności złożonemu przez pełnomocnika uczestnika zdjęciu oznaczonym nr (...) , które znajduje się w kopercie k- 200. Umieszczenie na przedmiotowym zdjęciu (...) linii z zaznaczeniem przebiegu granicy między działkami (...) nie jest dokumentem urzędowym oraz sprzeczne jest z ustaleniami poczynionymi w oparciu o szkic biegłego, zeznania wnioskodawców, świadka aż wreszcie w oparciu o zdjęcia oznaczone numerami 1,2,3,5,6 złożonymi do tej samej koperty na -k 200 i wreszcie nie koresponduje z protokołem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. . Mając na uwadze powyższe ustalenie Sąd uwzględnił wniosek wnioskodawców S. i K. małżonków M. dokonując rozgraniczenia między nieruchomościami według stanu prawnego. Rozpoznając sprawę o rozgraniczenie Sąd winien kierować się przesłankami określonymi w art. 153 k.c. W świetle powyższego przepisu jeżeli granice gruntów stały się sporne, a stanu prawnego nie można stwierdzić, ustala się granice według ostatniego spokojnego stanu posiadania. Gdyby również takiego stanu nie można było stwierdzić, a postępowanie rozgraniczeniowe nie doprowadziło do ugody między zainteresowanymi, Sąd ustali granice z uwzględnieniem wszelkich okoliczności; może przy tym przyznać jednemu z właścicieli odpowiednią dopłatę pieniężną. Oznacza to, że w postępowaniu sądowym rozgraniczenie następuje na podstawie jednego z kryteriów wymienionych w przepisie art. 153 k.c. , a są to: stan prawny, ostatni spokojny stan posiadania oraz wszelkie okoliczności. Kryteria te mają zastosowanie w kolejności co oznacza, że następne kryterium bierze się pod uwagę dopiero wówczas, gdy poprzednie nie dało dostatecznych podstaw do rozgraniczenia, przy czym kryteria te wyłączają się wzajemnie. Zgromadzony w toku postępowaniu materiał dowodowy pozwolił na ustalenie przebiegu granicy pomiędzy działkami położonymi we wsi B. oznaczonymi numerami (...) stanowiącymi własność wnioskodawców a działką uczestnik oznaczoną numerem nr (...) w oparciu o pierwsze kryterium tj. stan prawny nieruchomości, zgodnie z opinią biegłego z zakresu geodezji T. R. (1) i sporządzonym przez niego projektem znajdującym się na k.-345 akt sprawy. Sąd podzielił stanowisko biegłego zarówno, co do przyjętego za podstawę ustalenia przebiegu granicy kryterium rozgraniczenia, jak i co do sposobu wytyczenia tej granicy w terenie. Zgodnie zaś z generalną dyrektywą wyrażoną w przepisie art. 6 k.c. , ciężar udowodnienia faktu spoczywa na tym, kto z faktu tego wywodzi skutki prawne. Pełnomocnik uczestnika nie przekonał Sądu do swoich racji, iż granica powinna przebiegać w innym miejscu przechodząc przez budynki gospodarcze wnioskodawców tj. kojec i stodołę, bowiem oświadczenie wnioskodawcy K. M. złożone w postępowaniu administracyjnym przed Powiatowym Inspektorem Nadzoru Budowlanego w B. w żaden sposób nie dawało pełnomocnikowi uczestnika prawa do wyciągnięcia daleko idącego wniosku, iż granica między nieruchomości przechodzi w miejscu przez niego wskazanym, tj. przez kojec i stodołę. Okoliczność ta w toku postępowania nie została jednak wykazana. Prowadzone w 2010 roku postępowanie administracyjne między stronami prowadzone pod nadzorem Inspektora Nadzoru Budowlanego wykazało, iż bryła budynku gospodarczego - obory została częściowo postawiona na działce uczestnika, ale w ocenie sądu meriti rozbiórka tego obiektu przez K. M. w sposób definitywny rozwiązała problem, bez potrzeby dokonywania wykupu części działki numer (...) . W tym stanie rzeczy, Sąd dokonał rozgraniczenia według aktualnego stanu prawnego ustalając przebieg granicy pomiędzy działkami stron według linii koloru (...) oznaczonej w opinii biegłego sądowego T. R. (1) (k.-345) łączącej punkty u zbiegu trzech działek (...) a następie biegnącej linia w kolorze (...) do zbiegu z działką (...) (to jest w sposób wskazany w punkt 1 postanowienia). O kosztach postępowania orzeczono według ogólnej zasady określonej w art. 520 §1 k.p.c. , w myśl której w postępowaniu nieprocesowym każdy uczestnik ponosi koszty związane ze swym udziałem w sprawie na które złożyły się koszty opinii biegłego, które zostały rozdzielone między wnioskodawców i uczestnika postępowania R. B. (1) (punkt 2 postanowienia). Apelację od powyższego orzeczenia złożyła pełnomocnik uczestnika R. B. (1) T. B. zaskarżając orzeczenie w całości. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzuciła: 1. naruszenie art. 223 kpc - poprzez brak wszechstronnego rozważenia zebranego materiału dowodowego , a w konsekwencji dokonanie ustaleń sprzecznych z zebranym materiałem i błędne przyjęcie, że przebieg granicy pomiędzy nieruchomościami ustala się wzdłuż zielonej linii i.t.d co mogło mieć wpływ na wynik ustaleń. 2. naruszenie art. 233 k.p.c. poprzez naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów i oparcie się na opiniach biegłego T. R. który z kolei opierał się na błędnych, sfałszowanych dokumentach. Sąd ponadto nie wziął pod uwagę żadnych prawnych dokumentów strony właściciela działki (...) . Powołując się na powyższe zarzuty skarżący w ostatecznym rozrachunku wnosił o oddalenie wniosku. Sąd Okręgowy dodatkowo ustalił: Granica prawna między działką nr (...) a działką nr (...) przebiega wg granicy określonej w oparciu o operat podstawowy (...) . W oparciu o takie granice poprzednicy prawni obecnych właścicieli nabyli swoje nieruchomości na podstawie aktów własności ziemi. Żaden dokument geodezyjny nie wskazuje aby granica przebiegała po linii budynku gospodarczego na działce nr (...) a następnie przez słup. Dowód: - opinia uzupełniająca biegłego T. R. k. 675- 678odw. - opinia biegłego D. K. k.719-720 Do 2014r. na działce nr (...) posadowiony był płot ujawniony na mapie numerycznej w Starostwie Powiatowym w B. . Płot ten posadowiony był przez K. B. (2) ponad 20 lat wcześniej i był oddalony od 15 do 45 cm od granicy ewidencyjnej wgłąb działki nr (...) . Dowód: - opinia biegłego M. K. k. 4-6 - zeznania wnioskodawców k. 370 i nast. Sąd Okręgowy zważył co następuje: Apelacja odnosi jedynie ten skutek, że prowadzi do ustalenia granicy w oparciu o nową zewidencjonowaną mapę, w pozostałym zaś zakresie podlega oddaleniu. Sąd Rejonowy bowiem dokonał rozgraniczenia w oparciu o mapę sporządzoną przez biegłego T. R. , mapa ta jednak nie została zaewidencjonowana w związku z czym nie mogła stanowić podstawy do określenia granicy w sprawie o rozgraniczenie bowiem nie mogłaby w takim kształcie stanowić podstawy do ujawnienia ustalonego przebiegu granicy w ewidencji gruntów. Biegły T. R. nie zdołał dokonać zaewidencjonowania sporządzonej przez niego mapy gdyż zmarł co z kolei było podstawą do dopuszczenia przez Sąd dowodu z opinii kolejnego biegłego geodety w osobie D. K. (1) który sporządził i zaewidencjonował mapę przebiegu granicy wg stanu prawnego. Podniesiony w apelacji zarzut naruszenia art. 233 k.p.c. nie został przez pełnomocnika uczestnika w żaden sposób uzasadniony. Zgodnie z art. 233 § 1 k.p.c. sąd ocenia wiarygodność i moc dowodów według własnego przekonania, na podstawie wszechstronnego rozważenia zebranego materiału. Jego naruszenie może polegać na błędnym uznaniu, że przeprowadzony w sprawie dowód ma moc dowodową i jest wiarygodny albo że nie ma mocy dowodowej lub nie jest wiarygodny. Prawidłowe zarzucenie naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. wymaga wskazania konkretnego dowodu przeprowadzonego w sprawie, którego zarzut ten dotyczy i podania, w czym skarżący upatruje wadliwą jego ocenę. Pełnomocnik uczestnika jak się wydaje dużą wagę przywiązuje do dokumentów wygenerowanych przez służby geodezyjne w 2008r. w postaci operatu który to operat został w istocie unieważniony przez służby nadzorcze. Tymczasem należy z całą stanowczością podkreślić, iż biegły sądowy dostrzegł tę okoliczność i sporządził opinię przede wszystkim na podstawie operatu podstawowego z 1964 r. który - co podkreślił biegły - zawiera także podpisy osób (właścicieli działek) którym okazano pomierzone grancie. Opinia biegłego D. K. złożona na etapie postępowania apelacyjnego jest jak najbardziej prawidłowa i przez żadną ze stron nie została skutecznie zakwestionowana. Pokrywa się w istocie z opinią złożoną na potrzeby postępowania administracyjnego oraz z opinią biegłego T. R. . Zastrzeżenia zgłaszane do jej treści przez pełnomocnika uczestnika R. B. Panią T. B. nie są uzasadnione. Trudno zgodzić się z pełnomocnikiem uczestnika aby biegły sporządził opinię w której by podważył akt własności ziemi wydany dla działki nr (...) . Nic takiego nie miało miejsca, rolą biegłego było tylko określenie przebiegu granicy między sąsiadującymi działkami wg stanu prawnego wynikającego z ewidencji gruntów. Biegły taki stan prawy ustalił i zgodnie z poleceniem Sądu zaewidencjonował tak sporządzoną mapę czego nie zdołał już uczynić biegły T. R. . Przechodząc do dalszych rozważań podkreślić należy, iż podstawową trudnością w niniejszej prawie był fakt ( na co także zwrócił uwagę biegły w końcowej części swojej opinii), iż pełnomocnik uczestnika T. B. unikała zajęcia merytorycznego stanowiska w sprawie co do przebiegu spornej granicy ostatecznie jednak jej stanowisko sprowadzało się do żądania oddalenia wniosku. Tymczasem wniosek o rozgraniczenie może zostać oddalony tylko wyjątkowo. Poza tym pełnomocnik uczestnika pomimo sporządzania opinii przez kolejnych biegłych nie wskazywała jak wg niej winna przebiegać granica. Jedynie w początkowej fazie postępowania pojawiło się stwierdzenie, iż granica powinna przebiegać po ścianie budynku gospodarczego na działce nr (...) i dalej po linii słupa energetycznego. Taki przebieg granicy nie jest w żaden sposób nawet uwiarygodniony. Trudno bowiem twierdzić, iż granica winna przebiegać wgłąb działki nr (...) podczas gdy to sam poprzednik prawny uczestnika R. B. (1) K. B. (2) ograniczył swoje władztwo budując płot wręcz w swojej działce. ( okoliczność ta została wprost potwierdzona przez T. B. w protokole oględzin z dnia 30 czerwca 2016r. k. 166-167 ). Poza tym brak jakiegokolwiek materiału dowodowego który wskazywałby na taki przebieg granicy nie można bowiem mówić o jakimkolwiek zasiedzeniu przygranicznych pasów gruntu w takim zakresie jak oczekiwała tego na wstępnym etapie pełnomocnik uczestnika R. B. (1) . W orzecznictwie sądów, także Sądu Najwyższego, utrwalone jest stanowisko, że kryteria wskazane w art. 153 KC są ułożone w ścisłej hierarchii, a zatem jeżeli możliwe jest rozgraniczenie dwóch działek według stanu prawnego, to niedopuszczalne jest ich rozgraniczenie (w tym korygowanie) według ostatniego spokojnego stanu posiadania. Wykluczone jest korygowanie przebiegu granic ustalanych według stanu prawnego przez włączenie kryterium ostatniego spokojnego stanu posiadania czy kryterium wszelkich okoliczności, w tym względów celowości zarówno co do całej granicy, jak i jej fragmentów. Przepis art. 153 k.c. zapewnia sądowi swobodę co do rodzaju środków dowodowych, na podstawie których następuje odtworzenie przebiegu granicy, wiarygodność zaś i moc tych dowodów podlega swobodnej ocenie, stosownie do art. 233 § 1 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. (por. postanowienia Sądu Najwyższego z: 16 października 2020 r., III CSK 48/20; 20 sierpnia 2020 r., V CSK 593/19; 15 czerwca 2020 r., III CSK 336/19; 20 marca 2019 r., IV CSK 388/18; 24 sierpnia 2011 r., IV CSK 596/10; 9 września 1999 r., II CKN 453/98). Sąd Okręgowy dysponował zarówno materiałem dowodowym zebranym przed Sądem I instancji jak i materiałem dowodowym w postaci opinii biegłych (opinii uzupełniającej i ustanej uzupełniającej biegłego T. R. k. 675-678odw. , jak i opinii biegłego D. K. k.719-720 ). Materiał ten jak wskazano wyżej był zupełnie wystarczający do ustalenia granicy prawnej między działkami nr (...) . Ustalenia granicy prawej wyłącza pozostałe kryteria na podstawie których może być ustalona granica. Dowody przedstawione przez pełnomocnika uczestnika Panią T. B. zostały już ocenione przez Sąd Rejonowy i Sąd Okręgowy ocenę tę podziela. Na ich podstawie w żaden sposób nie można ustalić innego przebiegu granicy prawnej niż ten który został ustalony w ostatecznym rozrachunku na podstawie opinii dotychczasowych biegłych. Wszystkie opinie w zakresie ustalenia przebiegu granicy prawnej między nieruchomości w zasadzie są zbieżne. Reasumując apelacja odnosi tylko ten skutek, iż przebieg granicy jest ustalony na podstawie zaewidencjonowanej mapy sporządzonej przez biegłego na etapie postępowania apelacyjnego dlatego też na podstawie art. 386§1 k.p.c. w zw. z art. 13§ 2 k.p.c. należało orzec jak w pkt 1 postanowienia. Dalej idąca apelacja podlega oddaleniu jako nie znajdująca podstaw prawnych, a to na podstawie art. 385 k.p.c. w zw. z art. 13§ 2 k.p.c. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 520§ 1 k.p.c. Dariusz Mizera

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI