II Ca 671/12

Sąd Okręgowy w LegnicyLegnica2013-01-24
SAOSCywilneprawo rodzinne i opiekuńczeŚredniaokręgowy
majątek wspólnypodział majątkuroszczenie regresowedługi małżeńskienierówne udziałykodeks cywilnyodpowiedzialność solidarna

Sąd Okręgowy oddalił apelację pozwanego, potwierdzając prawo powódki do regresu w wysokości odpowiadającej nierównym udziałom w majątku wspólnym po jego podziale.

Sprawa dotyczyła roszczenia regresowego powódki wobec pozwanego po podziale majątku wspólnego małżonków. Sąd Rejonowy zasądził część dochodzonej kwoty, opierając się na nierównych udziałach w majątku wspólnym. Pozwany zaskarżył wyrok, zarzucając naruszenie art. 376 § 1 k.c. i art. 207 k.c. Sąd Okręgowy oddalił apelację, wyjaśniając, że nierówny podział majątku wspólnego wpływa również na odpowiedzialność za zobowiązania, a art. 376 k.c. pozwala na regres w częściach innych niż równe, jeśli wynika to ze stosunku między dłużnikami.

Sąd Okręgowy w Legnicy rozpoznał apelację pozwanego J. T. (2) od wyroku Sądu Rejonowego w Złotoryi, który zasądził od pozwanego na rzecz powódki J. T. (1) kwotę 6.899,24 zł z odsetkami tytułem roszczenia regresowego po podziale majątku wspólnego. Sąd Rejonowy oparł swoje rozstrzygnięcie na art. 376 § 1 k.c. i art. 207 k.c., uznając, że nierówny podział majątku wspólnego skutkuje nierównym podziałem odpowiedzialności za wspólne zobowiązania. Pozwany w apelacji zarzucił naruszenie tych przepisów przez ich niewłaściwe zastosowanie. Sąd Okręgowy podzielił ustalenia faktyczne sądu pierwszej instancji i oddalił apelację. W uzasadnieniu wskazano, że istnienie solidarnej odpowiedzialności nie oznacza automatycznie równych części w regresie. Art. 376 § 1 k.c. pozwala na ustalenie innego zakresu roszczeń regresowych, jeśli wynika to ze stosunku między dłużnikami, co w tym przypadku miało miejsce w wyniku orzeczenia o podziale majątku wspólnego, które ustaliło nierówne udziały. Sąd podkreślił, że nierówny podział majątku wspólnego rozciąga się również na pasywa. W związku z tym, zaskarżony wyrok uznano za zgodny z prawem i sprawiedliwością. Apelację oddalono na podstawie art. 385 k.p.c., a koszty postępowania apelacyjnego zasądzono od pozwanego na rzecz powódki zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik sprawy.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, nierówny podział majątku wspólnego, ustalony w orzeczeniu o podziale, wpływa na zakres odpowiedzialności za wspólne zobowiązania i roszczenia regresowe między byłymi małżonkami.

Uzasadnienie

Art. 376 § 1 k.c. dopuszcza ustalenie innego zakresu roszczeń regresowych między dłużnikami solidarnymi, niż równe części, jeśli wynika to z treści stosunku prawnego między nimi. W przypadku byłych małżonków, orzeczenie o podziale majątku wspólnego, które ustaliło nierówne udziały, kształtuje ten stosunek i rozciąga się na pasywa, określając tym samym proporcje odpowiedzialności za wspólne zobowiązania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie apelacji

Strona wygrywająca

powódka

Strony

NazwaTypRola
J. T. (1)osoba_fizycznapowódka
J. T. (2)osoba_fizycznapozwany

Przepisy (5)

Główne

k.c. art. 376 § § 1

Kodeks cywilny

Zakres roszczeń regresowych między dłużnikami solidarnymi może być różny, w zależności od treści stosunku prawnego istniejącego między współdłużnikami. Dopiero gdy zakresu tego nie da się wyprowadzić z treści wspomnianego stosunku, przepis ten upoważnia dłużnika, który świadczenie spełnił, do żądania zwrotu w częściach równych.

Pomocnicze

k.c. art. 207

Kodeks cywilny

Przepis ten reguluje stosunki między współwłaścicielami nieruchomości, ale jego zastosowanie do wspólności małżeńskiej jest ograniczone przepisami szczególnymi.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna oddalenia apelacji.

k.p.c. art. 108 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna rozstrzygnięcia o kosztach postępowania apelacyjnego.

k.p.c. art. 98 § § 1 i 3

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna zasądzenia kosztów postępowania apelacyjnego zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik sprawy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nierówny podział majątku wspólnego wpływa na odpowiedzialność za zobowiązania i roszczenia regresowe. Art. 376 § 1 k.c. dopuszcza regres w częściach innych niż równe, jeśli wynika to ze stosunku między dłużnikami.

Odrzucone argumenty

Art. 376 § 1 k.c. zawiera domniemanie równych części w regresie. Nierówny podział majątku nie wpływa na odpowiedzialność za długi.

Godne uwagi sformułowania

błędnego rozumienia istoty roszczeń regresowych między dłużnikami solidarnymi nie oznacza, że dłużnik, który spełnił świadczenie, może żądać od każdego z pozostałych dłużników zwrotu tego spełnionego świadczenia wyłącznie w częściach równych nie zawiera żadnego domniemania, a więc również domniemania odpowiedzialności w równych częściach dłużników solidarnych zakres roszczeń regresowych między dłużnikami solidarnymi może być różny, w zależności od treści stosunku prawnego istniejącego między współdłużnikami ustalenie w podziale majątku nierównych udziałów byłych małżonków skutkuje takim samym, tj. nierównym podziałem w zakresie odpowiedzialności za wspólne zobowiązania nierówny podział majątku wspólnego nie ogranicza się tylko do aktywów, lecz także rozciąga się na pasywa

Skład orzekający

Elżbieta Piotrowska

przewodniczący

Robert Figurski

sędzia-sprawozdawca

Sabina Ziser

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 376 § 1 k.c. w kontekście podziału majątku wspólnego i odpowiedzialności za długi."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji po prawomocnym podziale majątku wspólnego, gdzie ustalono nierówne udziały.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa wyjaśnia ważną kwestię praktyczną dotyczącą podziału majątku i odpowiedzialności za długi po rozwodzie, co jest częstym problemem dla wielu osób.

Nierówny podział majątku po rozwodzie – jak wpływa na długi?

Dane finansowe

WPS: 6899,24 PLN

zwrot kosztów postępowania apelacyjnego: 600 PLN

zwrot kosztów procesu: 2538,79 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II Ca 671/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 24 stycznia 2013 roku Sąd Okręgowy w Legnicy II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Elżbieta Piotrowska Sędziowie: SO Robert Figurski (spraw.) SO Sabina Ziser Protokolant: sekr. sądowy Małgorzata Zielińska po rozpoznaniu w dniu 24 stycznia 2013 roku w Legnicy na rozprawie sprawy z powództwa J. T. (1) przeciwko pozwanemu J. T. (2) o zapłatę na skutek apelacji pozwanego od wyroku Sądu Rejonowego w Złotoryi z dnia 30 sierpnia 2012 roku sygn. akt I C 17/12 I. oddala apelację; II. zasądza od pozwanego na rzecz powódki kwotę 600 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego. Sygn. akt II Ca 671/12 UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w Złotoryi wyrokiem z 30 sierpnia 2012 roku zasądził od pozwanego J. T. (2) na rzecz powódki J. T. (1) kwotę 6.899,24 zł z ustawowymi odsetkami (punkt I), oddalił powództwo w pozostałej części (punkt II) oraz zasądził od pozwanego na rzecz powódki kwotę 2.538,79 zł tytułem kosztów procesu (punkt III). W ocenie tego Sądu, ustalenie w podziale majątku nierównych udziałów byłych małżonków skutkuje takim samym, tj. nierównym podziałem w zakresie odpowiedzialności za wspólne zobowiązania, a jeżeli jeden ze współdłużników spełnił świadczenie, to służy mu – w odpowiedniej do udziału wysokości – regres w stosunku do dłużnika, za którego spełnił zobowiązanie. Za przyjęciem takiego stanowiska, zdaniem Sądu pierwszej instancji, przemawia treść art. 376 § 1 zdanie pierwsze k.c. oraz art. 207 k.c. Opierając się więc na tych przepisach, Sąd Rejonowy uwzględnił żądanie powódki, z tym że dochodzoną kwotę pomniejszył o 1/3 kwot zgłoszonych przez pozwanego do potrącenia. Rozstrzygnięcie o kosztach procesu zostało wydane przy ustaleniu, że powódka utrzymała się ze swym żądaniem w 87%. Wyrok ten w punktach I i II zaskarżył pozwany apelacją opartą na zarzucie naruszenia prawa materialnego, w szczególności art. 376 § 1 zdanie pierwsze k.c. oraz art. 207 k.c. przez ich niewłaściwe zastosowanie. Wniósł o jego zmianę i oddalenie powództwa, względnie uchylenie i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Sąd Okręgowy, mając na uwadze dokonane przez Sąd pierwszej instancji ustalenia faktyczne, które podziela, zważył, co następuje: Apelacja jest bezzasadna. Stanowisko pozwanego przyjęte w sprzeciwie od nakazu zapłaty i konsekwentnie utrzymywane w toku całego postępowania z apelacją włącznie dowodzi błędnego rozumienia istoty roszczeń regresowych między dłużnikami solidarnymi. Istnienie solidarnej odpowiedzialności dłużników nie oznacza, że dłużnik, który spełnił świadczenie, może żądać od każdego z pozostałych dłużników zwrotu tego spełnionego świadczenia wyłącznie w częściach równych. Wbrew przekonaniu pozwanego, art. 376 k.c. nie zawiera żadnego domniemania, a więc również domniemania odpowiedzialności w równych częściach dłużników solidarnych w przypadku zaspokojenia wierzyciela przez jednego z nich. Z przepisu tego natomiast wynika, że zakres roszczeń regresowych między dłużnikami solidarnymi może być różny, w zależności od treści stosunku prawnego istniejącego między współdłużnikami. Dopiero zaś wtedy, gdy zakresu tego nie da się wyprowadzić z treści wspomnianego stosunku, przepis ten upoważnia dłużnika, który świadczenie spełnił, do żądania zwrotu w częściach równych. Treść natomiast tego stosunku określa umowa, orzeczenie sądu lub ustawa. W tym wypadku taki stosunek, odbiegający od zasady równych udziałów małżonków w majątku wspólnym, został ukształtowany w orzeczeniu, którym dokonany został podział majątku wspólnego stron. I mimo że w sprawie o podział majątku wspólnego sąd nie rozlicza długów byłych małżonków, to nie ulega wątpliwości, że ustalenie w tym postępowaniu nierównych udziałów nie ogranicza się tylko do aktywów, lecz także rozciąga się na pasywa. Byli małżonkowie w takim samym więc stosunku ponoszą odpowiedzialność za wspólne zobowiązania, w jakim podzielony został między nimi ich wspólny majątek. Sąd Rejonowy zatem trafnie oparł rozstrzygnięcie na przepisie art. 376 § 1 k.c. i właściwie przepis tej zastosował. Dlatego gdyby nawet zgodzić się z zarzutem apelacji co do naruszenia art. 207 k.c. przez jego nieprawidłowe zastosowanie, z tym że nie z tej przyczyny, że przepis ten reguluje stosunkami między współwłaścicielami nieruchomości, lecz z tego względu, że jest on jednym z przepisów regulujących współwłasność w częściach ułamkowych, których nie stosuje się do ustawowej wspólności małżeńskiej, a które po ustaniu małżeństwa mają zastosowanie o tyle, o ile przepisy dotyczące małżeńskich ustrojów majątkowych nie stanowią inaczej, to okoliczność ta nie zmienia faktu, że zaskarżony wyrok, w świetle przytoczonej argumentacji, odpowiada prawu, a zarazem jest zgodny z poczuciem powszechnie rozumianej sprawiedliwości. W tym stanie rzeczy apelacja, która z powyższych względów pozbawiona jest usprawiedliwionych podstaw, podlegała oddaleniu, o czym Sąd Okręgowy orzekł stosownie do art. 385 k.p.c. Postanowienie o kosztach postępowania apelacyjnego wydane zostało na postawie art. 108 § 1 w związku z art. 98 § 1 i 3 k.p.c. , zgodnie z zasadą odpowiedzialność za wynik sprawy.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI