II CA 658/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy oddalił apelację pozwanego Miasta i Gminy P. od wyroku nakazującego zapłatę 12.000 zł z tytułu nadpłaty opłaty skarbowej, potwierdzając zasadność roszczenia.
Powodowie, wspólnicy spółki cywilnej, domagali się zapłaty 12.000 zł wraz z odsetkami od Miasta i Gminy P. tytułem nadpłaty opłaty skarbowej, stwierdzonej ostateczną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Sąd Rejonowy utrzymał w mocy nakaz zapłaty. Pozwany w apelacji zarzucił m.in. naruszenie przepisów o właściwości sądu i błędne zastosowanie art. 415 k.c. Sąd Okręgowy oddalił apelację, uznając, że roszczenie wynika z zobowiązania pieniężnego stwierdzonego decyzją administracyjną, a nie z czynu niedozwolonego, i że nie doszło do przedawnienia.
Sprawa dotyczyła roszczenia spółki cywilnej PPHU (...) o zapłatę 12.000 zł z tytułu nadpłaty opłaty skarbowej, stwierdzonej ostateczną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 22 lipca 2009 r. Decyzja ta uchyliła decyzję Burmistrza odmawiającą stwierdzenia nadpłaty i stwierdziła nadpłatę wraz z oprocentowaniem. Pozwany Miasto i Gmina P. nie wykonał dobrowolnie decyzji, co skłoniło powodów do wezwania do jej wykonania. Sąd Rejonowy w Jarocinie wyrokiem z dnia 2 października 2013 r. utrzymał w mocy nakaz zapłaty z dnia 31 lipca 2013 r. Sąd I instancji uznał, że pozwany swoim bezprawnym postępowaniem wyrządził powodowi szkodę majątkową w rozumieniu art. 415 k.c., a roszczenie nie uległo przedawnieniu na podstawie art. 125 § 1 k.c. Pozwany w apelacji zarzucił m.in. naruszenie przepisów postępowania (art. 379 pkt 4 k.p.c.) oraz prawa materialnego (art. 415 k.c., art. 90 TWE, art. 125 § 1 k.c.). Sąd Okręgowy w Kaliszu oddalił apelację. Sąd II instancji uznał, że zarzut niewłaściwości sądu jest bezzasadny, a skład sądu był zgodny z prawem. Podkreślono, że sąd cywilny jest związany ostateczną decyzją administracyjną. Sąd Okręgowy zakwestionował błędne zastosowanie przez Sąd Rejonowy art. 415 k.c. (czyn niedozwolony), wskazując, że roszczenie wynika z zobowiązania pieniężnego stwierdzonego decyzją administracyjną (art. 353 § 1 k.c.). Uznano jednak, że mimo tej błędnej kwalifikacji prawnej, rozstrzygnięcie Sądu Rejonowego odpowiada prawu. Potwierdzono, że roszczenie stwierdzone decyzją administracyjną podlega 10-letniemu przedawnieniu z art. 125 k.c., a termin ten nie upłynął. W konsekwencji apelacja została oddalona, a pozwany obciążony kosztami postępowania odwoławczego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, sąd cywilny jest związany ostateczną decyzją administracyjną.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy podkreślił, że zgodnie z utrwalonym stanowiskiem doktryny i judykatury, sąd cywilny co do zasady związany jest decyzją administracyjną, zwłaszcza gdy środki nadzwyczajne zmierzające do jej wzruszenia nie przyniosły rezultatu.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
powód
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| P. Z. i D. K. wspólnicy spółki cywilnej PPHU (...) cywilna | spółka | powód |
| Miasto i Gmina P. | organ_państwowy | pozwany |
Przepisy (7)
Główne
k.c. art. 125 § § 1
Kodeks cywilny
Roszczenie stwierdzone prawomocnym orzeczeniem organu powołanego do rozpoznania spraw danego rodzaju (w tym decyzją administracyjną) przedawnia się z upływem lat dziesięciu.
k.c. art. 353 § § 1
Kodeks cywilny
Podstawa prawna roszczenia o zapłatę kwoty wynikającej z wymagalnego długu pieniężnego stwierdzonego decyzją administracyjną.
Pomocnicze
k.c. art. 415
Kodeks cywilny
Sąd Okręgowy uznał, że Sąd Rejonowy błędnie zastosował ten przepis, gdyż roszczenie nie wynikało z czynu niedozwolonego, a z zobowiązania pieniężnego.
k.p.c. art. 379 § pkt 4
Kodeks postępowania cywilnego
Zarzut naruszenia przepisów postępowania poprzez prowadzenie postępowania i wydanie orzeczenia przez sąd nieuprawniony, uznany za bezzasadny.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna oddalenia apelacji.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna rozstrzygnięcia o kosztach postępowania.
k.p.c. art. 108 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna rozstrzygnięcia o kosztach postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Roszczenie o zapłatę kwoty stwierdzonej ostateczną decyzją administracyjną. Roszczenie nie uległo przedawnieniu na podstawie art. 125 k.c. Sąd cywilny jest związany ostateczną decyzją administracyjną.
Odrzucone argumenty
Naruszenie przepisów postępowania poprzez prowadzenie postępowania i wydanie orzeczenia przez sąd nieuprawniony (art. 379 pkt 4 k.p.c.). Naruszenie art. 415 k.c. poprzez przyjęcie, że pozwany wyrządził powodowi szkodę. Naruszenie art. 90 TWE poprzez przyjęcie, że opłata skarbowa stanowi dyskryminujący podatek wewnętrzny. Naruszenie art. 125 § 1 K.c. poprzez przyjęcie, że decyzja administracyjna jest orzeczeniem powodującym wydłużenie okresu przedawnienia do lat 10.
Godne uwagi sformułowania
sąd cywilny związany jest decyzją administracyjną roszczenie stwierdzone decyzją administracyjną podlega przedawnieniu 10-letniemu bezprawnym postępowaniem wyrządził mu szkodę majątkową w rozumieniu art. 415 k.c. (kwestionowane przez SO) roszczenie uzasadnione jest zobowiązaniem pozwanego do zapłaty kwoty orzeczonej decyzją administracyjną (art. 353 §1 k.c.)
Skład orzekający
Wojciech Vogt
przewodniczący-sprawozdawca
Janusz Roszewski
sędzia
Barbara Mokras
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie związania sądu cywilnego decyzją administracyjną oraz 10-letniego terminu przedawnienia roszczeń stwierdzonych taką decyzją."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nadpłaty opłaty skarbowej i zastosowania art. 415 k.c. w kontekście decyzji administracyjnej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje złożoność relacji między prawem administracyjnym a cywilnym oraz znaczenie ostatecznych decyzji administracyjnych dla postępowań sądowych. Jest to interesujące dla prawników procesowych i administracyjnych.
“Decyzja administracyjna wiąże sąd cywilny – kluczowe orzeczenie w sprawie zapłaty nadpłaty.”
Dane finansowe
WPS: 12 000 PLN
nadpłata opłaty skarbowej: 12 000 PLN
zwrot kosztów zastępstwa procesowego: 1200 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt II Ca 658/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ K. , dnia 13 marca 2014 r. Sąd Okręgowy w Kaliszu II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący: SSO Wojciech Vogt (spr.) Sędziowie: SSO Janusz Roszewski SSO Barbara Mokras Protokolant: st. sekr. sąd. Jolanta Bąk po rozpoznaniu w dniu 13 marca 2014 r. w Kaliszu na rozprawie sprawy z powództwa P. Z. i D. K. wspólników spółki cywilnej PPHU (...) cywilna z siedzibą w P. przeciwko Miastu i Gminie P. o zapłatę na skutek apelacji pozwanego od wyroku Sądu Rejonowego w Jarocinie VI Zamiejscowego Wydziału Cywilnego z siedzibą w P. z dnia 2 października 2013r. sygn. akt VI C 899/13 I. oddala apelację, II. zasądza od pozwanego Miasta i Gminy P. na rzecz powoda kwotę 1.200 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu odwoławczym. II Ca 658/13 UZASADNIENIE Powodowie P. Z. i D. K. prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą PPHU (...) ’ s.c. w P. wnieśli o orzeczenie nakazem zapłaty w postępowaniu nakazowym, iż pozwany Miasto i Gmina P. zobowiązany jest zapłacić na jego rzecz kwotę 12.000 zł wraz z należnymi odsetkami od zaległości podatkowych obliczonymi od dnia 13 marca 2009 r. oraz kosztami postępowania sądowego. Nakazem zapłaty z dnia 31 lipca 2013 r. Sąd uwzględnił żądanie powodów. W dniu 2 września 2013 r. pozwany wniósł zarzuty od powyższego nakazu zapłaty, domagając się uchylenia nakazu zapłaty i oddalenia powództwa w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania. Sąd Rejonowy w Jarocinie VI Zamiejscowy Wydział Cywilny z siedzibą w P. wyrokiem z dnia 2 października 2013 r. utrzymał w całości w mocy nakaz zapłaty z dnia 31 lipca 2013 r. wydany w postępowaniu nakazowym w sprawie VI Nc 360/13. Rozstrzygnięcie swoje oparł na następujących ustaleniach: Decyzją z dnia 22 lipca 2009 r. nr SKO- (...) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. po rozpoznaniu odwołania P. Z. i D. K. prowadzących działalność gospodarczą pod nazwą PPHU (...) ’ s.c. w P. od decyzji Burmistrza Miasta i Gminy P. z dnia 22 czerwca 2009 r. znak (...) w sprawie odmowy stwierdzenia nadpłaty z tytułu opłaty skarbowej w wysokości 12.000 zł uchylił w całości zaskarżoną decyzję i stwierdził nadpłatę z tytułu opłaty skarbowej w wysokości 12.000 zł wraz z oprocentowaniem od dnia 13 marca 2009 r. do dnia zapłaty. Decyzja powyższa była decyzja ostateczną. Pozwany dobrowolnie nie wykonał powyższej decyzji, w związku z czym powód w piśmie z dnia 8 kwietnia 2010 r. wezwał Burmistrza Miasta i Gminy P. do wykonania decyzji jako ostatecznej, gdyż zgodnie z przepisami ordynacji podatkowej nadpłaty wraz z oprocentowaniem podlegają zwrotowi w terminie 30 dni od dnia wydania decyzji stwierdzającej nadpłatę. Wyrokiem z dnia 4 kwietnia 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w P. oddalił skarge Prokuratora Rejonowego w P. w przedmiocie odmowy stwierdzenia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. nieważności decyzji ostatecznej dotyczącej stwierdzenia nadpłaty z tytułu opłaty skarbowej. Powyższy wyrok uprawomocnił się z upływem 3 lipca 2013 r. Sąd I instancji wskazał, iż powodowie nie mają możliwości przymusowego wyegzekwowania należnego świadczenia. Powodowi przysługuje jednak droga sądowa w sprawach dotyczących zobowiązań pieniężnych, których źródłem jest decyzja administracyjna. Wykazał, że pozwany nie wykonał dobrowolnie ostatecznej decyzji administracyjnej określającej wysokość należności podlegających zwrotowi z odsetkami, tym samym swym bezprawnym postępowaniem wyrządził mu szkodę majątkową w rozumieniu art. 415 k.c. Za całkowicie bezzasadny uznał zarzut przedawnienia roszczenia dochodzonego pozwem, bowiem roszczenie stwierdzone jest prawomocnym orzeczeniem organu powołanego do rozpoznania spraw danego rodzaju, które zgodnie z art. 125 §1 k.c , przedawnia się z upływem lat dziesięciu. Ponadto skoro pozwany nie wykonał prawomocnej decyzji to jego postępowanie jest bezprawne przez cały okres od dnia wezwania go do wykonania decyzji, aż do dnia wydania wyroku przez sąd cywilny. Apelację od wyroku Sądu Rejonowego wniósł pozwany zarzucając naruszenie prawa materialnego, w szczególności art. 415 k.c. poprzez przyjęcie, że pozwany wyrządził powodowi szkodę oraz art. 90 TWE poprzez przyjęcie, że opłata skarbowa stanowi dyskryminujący podatek wewnętrzny zakazany przez ten przepis i w związku z tym pozwany pobrał ją niesłusznie, art. 125 § 1 K.c. poprzez przyjęcie, że decyzja administracyjna jest orzeczeniem powodującym wydłużenie okresu przedawnienia do lat 10; naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik postępowania, poprzez nie rozpoznanie sprawy co do istoty, w tym art. 379 pkt 4. K.p.c. poprzez prowadzenie postępowania i wydanie orzeczenia przez sąd nieuprawniony. W konsekwencji wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku, uchylenie nakazu zapłaty i oddalenie powództwa ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W odpowiedzi na apelację powód wniósł o jej oddalenie i przyznania mu kosztów postępowania apelacyjnego. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja pozwanego nie zasługuje na uwzględnienie. Przede wszystkim bezpodstawny jest zarzut naruszenia przepisów postępowania, poprzez prowadzenie postępowania i wydanie orzeczenia przez sąd nieuprawniony. Odwoływanie się do podstawy nieważności postępowania sądowego z powodu sprzeczności składu sądu z przepisami ustawy art. 379 pkt 4 k.p.c. wymaga wskazania tego z przypadków, którego dotyczy przytoczony w uzasadnieniu zarzutu przepis prawa. Tymczasem sprawa została rozpoznana przez Sąd Rejonowy w składzie zgodnym z art. 47 k.p.c. Sędzia orzekający nie podlegał również ograniczeniom wynikającym z art.45 i art. 46 p.u.s.p., ani też wyłączeniu na podstawie art. 48 k.p.c. Zarzutu strony sprzeczności składu z przepisami ustawy, jeżeli nie wskazuje na żaden z powyższych ustawowych przypadków, nie może polegać wyłącznie na podważaniu kompetencji konstytucyjnego organu władzy państwowej do wydania aktu o przeniesieniu sędziego. Zmiana organizacyjna wymiaru sprawiedliwości, która powoduje zniesienie sądu oraz przeniesienie sędziego na inne stanowisko, nie może uzasadniać sądowej kontroli legalności wydanych w związku z tymi zmianami aktów Ministra Sprawiedliwości. Wskazać również należy, iż w obliczu ostateczności decyzji stanowiących podstawę powstania roszczenia powoda nie mogą mieć żadnego znaczenia odmienne od wskazanej w ostatecznych decyzjach Samorządowego Kolegium Odwoławczego interpretacje charakteru opłaty skarbowej za wydanie zaświadczenia VAT-25, skoro kwestie te były przedmiotem i podstawą rozpoznania w postępowaniu administracyjnym, zakończonym wydaniem przedmiotowych decyzji administracyjnych. W konsekwencji zgodzić należy się z Sądem Rejonowym, iż zgodnie z utrwalonym stanowiskiem doktryny i judykatury co do zasady sąd cywilny związany jest decyzją administracyjną. W tym miejscu należy dodać, że podjęte środki przewidziane w postępowaniu administracyjnym w celu wzruszenia przedmiotowych decyzji (w tym środki nadzwyczajne zmierzające do wzruszenia ostatecznych decyzji administracyjnych) także nie przyniosły oczekiwanego przez pozwanego rezultatu. Ustalenia Sądu Rejonowego w pełni podziela sąd drugiej instancji. W obliczu tych okoliczności wskazać należy, iż uzasadniony jest zarzut apelującego naruszenia prawa materialnego art. 415 k.c. , bowiem wydanie przedmiotowej decyzji, która bezsprzecznie znajduje się w obrocie prawnym, stanowi źródło cywilnoprawnego zobowiązania pozwanego wobec powoda a w konsekwencji powód posiada roszczenie o zapłatę kwot wynikających z tej decyzji. Skoro żądania pozwu dotyczy świadczenia objętego prawomocną decyzją administracyjną, zatem podstawą jego dochodzenia jest roszczenie o wykonanie zobowiązania przez zapłatę kwoty wynikającej z wymagalnego długu pieniężnego. Bezpodstawnie zatem Sąd I instancji uznał, że jest dochodzone roszczenie do tyczy naprawienia szkody wyrządzonej powodowi czynem niedozwolonym. W ocenie Sądu Okręgowego mimo naruszenia prawa materialnego rozstrzygnięcie Sądu Rejonowego odpowiada ostatecznie prawu, bowiem roszczenie powoda uzasadnione jest zobowiązaniem pozwanego do zapłaty kwoty orzeczonej decyzją administracyjną ( art. 353 §1 k.c. ). Nie jest również uzasadniony zarzut naruszenia art. 125 §1 k.c. Roszczenie pieniężne dochodzone w tej sprawie jest roszczeniem cywilnym (nie podlega wykonaniu w drodze przymusu administracyjnego), bowiem stwierdzone zostało decyzją administracyjną przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w ramach kompetencji tego organu; podlega zatem regułom prawa cywilnego. Takie roszczenie, jak wyraźnie stanowi z art. 125 k.c. , podlega przedawnieniu 10–letniemu, liczonemu od dnia jego wymagalności wynikającej z daty, gdy decyzja ustalająca obowiązek zapłaty stała się prawomocna. Skoro decyzja SKO z dnia 22 lipca 2009 r. . nie została zaskarżona, stała się ostateczną z upływem 30 dni od daty jej doręczenia. Mimo nie wskazania tej daty przez powoda, należy uznać, że do dnia orzekania nie upłynął termin przedawnienia ustalonego nią roszczenia. W związku z powyższym apelacja jako niezasadna winna zostać oddalona i dlatego na zasadzie art. 385 k.p.c. orzeczono jak w wyroku. Rozstrzygniecie w przedmiocie kosztów postępowania znajduje uzasadnienie w art. 98 i art. 108 §1 k.p.c.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI