II Ca 654/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy częściowo zmienił wyrok Sądu Rejonowego, korygując zasądzoną kwotę odsetek umownych, a w pozostałej części oddalił apelację pozwanych.
Powód (...) Bank S.A. w W. dochodził zapłaty od pozwanych S. S. i M. S. na podstawie umowy kredytu hipotecznego, która została wypowiedziana z powodu zaległości w spłacie rat. Sąd Rejonowy uwzględnił powództwo w całości. Pozwani zaskarżyli wyrok, zarzucając sądowi nierozpatrzenie ich stanowiska. Sąd Okręgowy, rozpoznając apelację, stwierdził omyłkę sądu pierwszej instancji w zakresie wysokości zasądzonych odsetek umownych, zasądzając je od niższej kwoty. W pozostałej części apelacja została oddalona.
Sprawa dotyczyła zapłaty należności z umowy kredytu hipotecznego, wypowiedzianej przez (...) Bank S.A. w W. z powodu zaległości w spłacie rat. Sąd Rejonowy w Radomsku zasądził solidarnie od pozwanych S. S. i M. S. kwotę 68.326,27 zł wraz z odsetkami. Pozwani wnieśli apelację, zarzucając sądowi nierozpatrzenie ich stanowiska. Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim, rozpoznając apelację, stwierdził, że sąd pierwszej instancji wyszedł ponad żądanie pozwu, zasądzając odsetki umowne od wyższej kwoty niż żądał powód. W związku z tym, Sąd Okręgowy zmienił zaskarżony wyrok w tym zakresie, zasądzając odsetki od kwoty 66.360,05 zł zamiast 68.360,05 zł. W pozostałej części apelacja pozwanych została oddalona, ponieważ nie wskazali oni konkretnych zarzutów, które mogłyby podważyć rozstrzygnięcie sądu pierwszej instancji dotyczące kwoty głównej. Sąd Okręgowy uznał, że zaległość w spłacie rat uzasadniała wypowiedzenie umowy i postawienie całej należności w stan wymagalności, a także brak podstaw do rozłożenia zasądzonej kwoty na raty. Ze względu na trudną sytuację materialną pozwanych i częściowe uwzględnienie apelacji, sąd nie obciążył ich kosztami procesu za instancję odwoławczą.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (4)
Odpowiedź sądu
Nie, sąd nie może wyjść ponad żądanie pozwu.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy stwierdził omyłkę sądu pierwszej instancji, który zasądził odsetki umowne od wyższej kwoty niż żądał powód, naruszając tym samym przepis art. 321 § 1 kpc.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
częściowa zmiana wyroku, oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
powód (w części głównej należności i odsetek)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) Bank Spółki Akcyjnej w W. | spółka | powód |
| S. S. | osoba_fizyczna | pozwany |
| M. S. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (10)
Główne
k.p.c. art. 321 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd nie może wyjść ponad żądanie pozwu.
k.c. art. 359
Kodeks cywilny
k.c. art. 481
Kodeks cywilny
Pomocnicze
k.p.c. art. 98 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 368 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 328 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 320
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zaległość w spłacie rat kredytu uzasadnia jego wypowiedzenie. Sąd nie może zasądzić odsetek od kwoty wyższej niż żądana w pozwie. Brak podstaw do rozłożenia zasądzonej kwoty na raty.
Odrzucone argumenty
Sąd pierwszej instancji nie odniósł się do stanowiska pozwanych. Wypowiedzenie umowy kredytowej było wadliwe.
Godne uwagi sformułowania
sąd z uchybieniem przepisowi art. 321 § 1 kpc oraz obrazą przepisów art. 359 i 481 kc wyszedł ponad żądanie pozwu i zasądził odsetki wyższe niż te, których żądał powód uzasadnienie zaskarżonego wyroku jest bardzo lakoniczne i odbiega od wymogów, jakie stawiają mu przepisy art. 328 § 2 w zw. z art. 233 § 1 kpc rozłożenie aktualnie zasądzonej sumy na raty powodowałoby w istocie nieuprawnioną ingerencję Sądu w treść umowy przez jej modyfikację czy wręcz zniwelowanie przewidzianych w niej skutków niespłacenia rat w terminie.
Skład orzekający
Paweł Hochman
przewodniczący
Stanisław Łęgosz
sędzia
Grzegorz Ślęzak
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wyjścia ponad żądanie pozwu w zakresie odsetek, zasad wypowiadania umów kredytowych oraz braku podstaw do rozkładania zasądzonej kwoty na raty."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnej sytuacji faktycznej i umowy kredytowej. Brak szczegółowych zarzutów w apelacji ogranicza zakres analizy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy częstego problemu omyłek sądów w zakresie odsetek i wyjścia ponad żądanie pozwu, co jest istotne dla praktyków. Pokazuje również, jak ważne jest precyzyjne formułowanie zarzutów apelacyjnych.
“Sąd popełnił błąd w odsetkach! Jak omyłka wpłynęła na wyrok w sprawie bankowej?”
Dane finansowe
WPS: 68 360,05 PLN
kwota główna: 68 326,27 PLN
kwota główna (skorygowana): 66 360,05 PLN
zwrot kosztów procesu: 1000 PLN
Sektor
bankowość
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt II Ca 654/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 19 kwietnia 2018 roku Sąd Okręgowy w Piotrkowie Tryb. Wydział II Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący SSO Paweł Hochman Sędziowie SSA w SO Stanisław Łęgosz SSA w SO Grzegorz Ślęzak (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Beata Gosławska po rozpoznaniu w dniu 5 kwietnia 2018 roku w Piotrkowie Trybunalskim na rozprawie sprawy z powództwa (...) Bank Spółki Akcyjnej w W. przeciwko S. S. (1) i M. S. (1) o zapłatę na skutek apelacji pozwanych od wyroku Sądu Rejonowego w Radomsku z dnia 30 czerwca 2016 roku, sygn. akt I C 441/16 1. zmienia zaskarżony wyrok w ten tylko sposób, że umowne odsetki w wysokości nie wyższej niż czterokrotność stopy kredytu lombardowego w stosunku rocznym zasądza od kwoty 66.360,05 złotych zamiast błędnie wpisanej w tym wyroku kwoty 68.360, 05 złotych; 2. oddala apelację w pozostałej części; 3. nie obciąża pozwanych obowiązkiem zwrotu kosztów procesu za instancję odwoławczą na rzecz powoda. SSO Paweł Hochman SSA w SO Stanisław Łęgosz SSA w SO Grzegorz Ślęzak Sygn. akt II Ca 654/17 UZASADNIENIE Zaskarżonym wyrokiem z dnia 30 czerwca 2016 r. Sąd Rejonowy w Radomsku po rozpoznaniu sprawy z powództwa (...) Bank Spółki Akcyjnej w W. przeciwko S. S. (1) , M. S. (1) o zapłatę zasądził solidarnie od pozwanych S. S. (1) i M. S. (1) na rzecz powoda (...) Bank Spółki Akcyjnej w W. kwotę 68.326,27 zł z umownymi odsetkami w wysokości czterokrotności stopy kredytu lombardowego Narodowego Banku Polskiego w stosunku rocznym liczonymi od kwoty 68.360,05 zł od dnia 15 grudnia 2015 roku do dnia zapłaty oraz z ustawowymi odsetkami liczonymi od kwoty 1.951,22 zł od dnia 17 grudnia 2015 roku do dnia zapłaty oraz kwotę 1.000,00 zł tytułem zwrotu kosztów procesu. Podstawę powyższego rozstrzygnięcie stanowiły przytoczone poniżej ustalenia i rozważania Sądu Rejonowego. Strona powodowa zawarła ze stroną pozwaną tj. S. S. (1) i M. S. (1) umowę kredytu hipotecznego nr (...) w dniu 28 stycznia- ne2005 roku, która została zmieniona aneksem nr (...) z dnia 12 listopada 2008 roku. Wobec braku zapłaty zaległych rat strona powodowa pismem z dnia 1 1 czerwca 2015 roku wypowiedziała pozwanym umowę kredytową i postawiła całą należność w stan wymagalności. Oświadczenie banku o wypowiedzeniu umowy pozwana M. S. odebrała natomiast pozwany S. S. nie odebrał przesyłki dwukrotnie awizowanej. Zdaniem Sądu strona powodowa, na której ciąży obowiązek udowodnienia faktów, z których wywodzi skutki prawne w niniejszej sprawie ten obowiązek wykonała załączając umowę kredytową, aneks do tej umowy oraz wypowiedzenia umowy kredytowej i dowody doręczenia tych wypowiedzeń dla pozwanych. Pozwani nie kwestionowali faktu zawarcia umowy kredytowej, podnosili jedynie wadliwość dokonanego im wypowiedzenia umowy i postawienia należności w stan wymagalności. Wobec przedstawionych przez stronę powodową dowodów Sąd uznał, że zarzuty strony pozwanej nie są zasadne. Mając powyższe na względzie Sąd uwzględnił powództwo i orzekł jak w sentencji wyroku. Orzekając o kosztach postępowania Sąd opierając się na zasadzie odpowiedzialności za wynik procesu wynikającej z art. 98 § 1 k.p.c. zasądził na rzecz powoda kwotę 1.000,00 złotych tytułem zwrotu uiszczonej opłaty sądowej. Powyższy wyrok zaskarżyli pozwani w całości. Treść apelacji zredagowanej przez samych pozwanych nie formułuje zarzutów. Apelujący podnoszą, że nie zgadzają się z zaskarżonym wyrokiem, gdyż Sąd nie odniósł się do ich stanowiska. Na rozprawie przed Sądem odwoławczym pozwani popierali apelację . Pełnomocnik strony powodowej wnosi o jej oddalenie i zasądzenie kosztów procesu za II instancję. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja, która nie precyzuje zarzutów, podnosząc jedynie, że Sąd nie odniósł się do stanowiska pozwanych, podlega rozpoznaniu pod kątem zgodności zaskarżonego wyroku z mającym zastosowanie w sprawie prawem materialnym, które to Sąd II instancji bierze pod rozwagę z urzędu. Oceniana w ten właśnie sposób skarga apelacyjna podlega uwzględnieniu jedynie w nieznacznej części, tj. w zakresie zawartego w zaskarżonym wyroku rozstrzygnięcia o należnych odsetkach od zasądzonej kwoty głównej. Należy bowiem zauważyć, że w tym zakresie Sąd z uchybieniem przepisowi art. 321 § 1 kpc oraz obrazą przepisów art. 359 i 481 kc wyszedł ponad żądanie pozwu i zasądził odsetki wyższe niż te, których żądał powód. Sąd zasądził bowiem odsetki umowne w wysokości czterokrotności stopy kredytu lombardowego NBP od kwoty 68.360,05 zł ( a więc wyższej niż cała dochodzona i zasądzona kwota główna, co jest wynikiem ewidentnej omyłki ), podczas gdy odsetek umownych powód domagał się jedynie od kwoty 66.360,05 zł i to w wysokości ustalonej w umowie ale nie wyższej niż czterokrotność stopy kredytu lombardowego NBP. Dlatego też, uwzględniając w powyższym zakresie apelację, należało na podstawie art. 368 § 1 kpc zmienić zaskarżony wyrok w części rozstrzygającej o odsetkach ustawowych i orzec zgodnie z żądaniem pozwu w tym przedmiocie. Apelacja zaś w pozostałym zakresie podlegała oddaleniu jako nieuzasadniona wobec niewskazania i braku zarzutów, które mogłyby skutkować wzruszeniem zaskarżonego orzeczenia w części zasądzającej dochodzoną pozwem kwotę główną wraz z odsetkami skorygowanymi przez Sąd II instancji niniejszym wyrokiem. Faktem jest, że uzasadnienie zaskarżonego wyroku jest bardzo lakoniczne i odbiega od wymogów, jakie stawiają mu przepisy art. 328 § 2 w zw. z art. 233 § 1 kpc . Stanowisko jednak pozwanych, którzy nie kwestionowali faktu zaciągnięcia u powoda przedmiotowego kredytu hipotecznego i wysokości pozostałej z tytułu spłaty tego kredytu sumy a jedynie podnosili zarzut przedwczesności wypowiedzenia tegoż kredytu i wnosili o rozłożenie długu na raty, pozwalało Sądowi na ograniczenie postępowania jedynie do zarzutów w tym zakresie. I tu stwierdzić należy, że aczkolwiek Sąd I instancji wyraźnie tego w uzasadnieniu wyroku nie wyartykułował, to lektura materiału aktowego prowadzi do wniosku, że bezsporny materiał dowodowy w postaci złożonych przez stronę powodową dokumentów uzasadnia stanowisko tegoż Sądu, co oznacza, że w ostatecznym wyniku zaskarżony wyrok – poza wskazanym wcześniej uchybieniem w zakresie rozstrzygnięcia o odsetkach – odpowiada prawu materialnemu. W świetle bowiem treści umowy kredytowej zaległość w spłacie rat, której z resztą nie kwestionują pozwani, uzasadniała wypowiedzenie przez bank tejże umowy kredytowej, skutkiem czego spłata reszty kredytu stała się natychmiast wymagalna. W tych warunkach nie zachodzą także podstawy do rozłożenia pozwanym przez Sąd w wyroku spłaty zasądzonej kwoty na raty. Należy bowiem zauważyć, że zasądzona należność pochodzi z kredytu, który właśnie miał być spłacany w ratach ustalonych umową kredytową i niedotrzymanie umowy w tym zakresie stanowiło podstawę niniejszego powództwa o zapłatę. Rozłożenie aktualnie zasądzonej sumy na raty powodowałoby w istocie nieuprawnioną ingerencję Sądu w treść umowy przez jej modyfikację czy wręcz zniwelowanie przewidzianych w niej skutków niespłacenia rat w terminie. W istocie więc przewidziane w umowie jej wypowiedzenie stałoby się nieskuteczne i doszłoby do kontynuacji umowy tyle że na innych zasadach przez Sąd określonych. W ocenie Sądu Okręgowego brak jest wiec podstaw z art. 320 kpc do rozłożenia pozwanym zasądzonego świadczenia na raty. Przywołane więc w apelacji twierdzenia nie mogą odnieść zamierzonego przez apelujących skutku. Dlatego też apelacja w pozostałym zakresie tu omawianym, podlegała oddaleniu jako nieuzasadniona na podstawie art. 385 kpc . Mając na względzie bardzo trudną sytuację materialną pozwanych, wynikającą z zadłużenia o bardzo znacznych rozmiarach nie tylko wobec powoda, co zostało przez apelujących ujawnione na rozprawie odwoławczej, a także okoliczność, że w nieznacznym stopniu - ale jednak - apelacja została uwzględniona, Sąd Okręgowy doszedł do przekonania, że w sprawie zastosowanie powinien mieć przepis art. 102 kpc , pozwalający na nieobciążanie pozwanych obowiązkiem zwrotu kosztów procesu za instancję odwoławczą na rzecz powoda. Mając na uwadze wszystkie powyższe rozważania oraz powołane w nich przepisy Sąd Okręgowy orzekł jak w sentencji wyroku. SSO Paweł Hochman SSA w SP Stanisław Łęgosz SSA w SO Grzegorz Ślęzak
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI