II CA 62/13

Sygn. akt II Ca 62/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 15 maja 2013 roku Sąd Okręgowy w Lublinie II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Sądu Okręgowego Ewa Bazelan (spr.) Protokolant: Joanna Malena po rozpoznaniu w dniu 15 maja 2013 roku w Lublinie na rozprawie sprawy z powództwa (...) Finanse Spółki z ograniczona odpowiedzialnością w W. przeciwko H. K. o zapłatę na skutek apelacji wniesionej przez powoda od wyroku Sądu Rejonowego w Łukowie z dnia 5 listopada 2012 roku, sygn. akt I C 274/12 I. zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że zasądza od pozwanego H. K. na rzecz powoda (...) Finanse Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w W. kwotę 100 zł (sto złotych) z ustawowymi odsetkami od dnia 2 lipca 2007 roku do dnia zapłaty oraz kwotę 90 zł (dziewięćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu za pierwszą instancję; II. zasądza od pozwanego H. K. na rzecz powoda (...) Finanse Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w W. kwotę 90 zł (dziewięćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu za drugą instancję. II Ca 62/13 UZASADNIENIE Powód: (...) - Finanse Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w W. wnosił o zasądzenie od pozwanego: H. K. kwoty 100 zł z ustawowymi odsetkami: od dnia 2 lutego 2007 roku do dnia zapłaty. Wyrokiem z dnia 5 listopada 2012 roku Sąd Rejonowy w Łukowie oddalił powództwo. Podstawę tego rozstrzygnięcia stanowiły następujące ustalenia Sądu Rejonowego: W dniu 18 stycznia 2007 roku H. K. korzystając z przejazdu trolejbusem Miejskiego Przedsiębiorstwa (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w L. numer linii 158 o godzinie 13:50 na ul. (...) w L. posiadał bilet miesięczny: nr (...) , ale nie był on podpisany - nie zawierał jego danych personalnych. W związku z tym kontroler przewoźnika, po ujawnieniu powyższej okoliczności w wyniku kontroli, wystawił dokument w postaci wezwania do zapłaty w terminie 14 dni kwoty 100 zł na rzecz Miejskiego Przedsiębiorstwa (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w L. . H. K. pokwitował zapoznanie się ze wskazanym dokumentem. Dotychczas jednak zażądanej wówczas kwoty nie uregulował. Na podstawie umowy ramowej cesji wierzytelności zawartej dnia 2 listopada 2009 roku pomiędzy sprzedającym: Miejskim Przedsiębiorstwem (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w L. a kupującym: (...) - Finanse Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w W. wierzytelność przewoźnika, jak wyżej, względem H. K. z tytułu opisanej opłaty przelana została na wskazanego nabywcę. Sąd Rejonowy wskazał, że skuteczność przelewu na podstawie umowy cesji wierzytelności zawartej dnia 2 listopada 2009 roku pomiędzy sprzedającym: Miejskim Przedsiębiorstwem (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w L. a kupującym: (...) - Finanse Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w W. wobec pozwanego nie podlega wątpliwości, nie była kwestionowana przez pozwanego. Z tych względów Sąd Rejonowy uznał, że Miejskie Przedsiębiorstwo (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w L. skutecznie przeniosła na powoda swoje wierzytelności wobec pozwanego wynikające z jego przejazdu bez ważnego biletu w dniu 18 stycznia 2007 roku. W przedmiotowej sprawie pozwany konsekwentnie stał na stanowisku, iż wskazana kara zostać musiała nań nałożona bezpodstawnie, bowiem on w momencie przejazdu dysponował biletem. Zatem wierzytelność nie powstała. W tej sytuacji obowiązkiem powoda było udowodnienie zarówno co do zasady, jak i wysokości zasadności swojego stanowiska zawartego w uzasadnieniu pozwu. W ocenie Sądu Rejonowego na podstawie zarówno wyjaśnień pozwanego, nie kwestionowanych w tym zakresie przez powoda, jak i dowodu z dokumentu w postaci wezwania do zapłaty z 18 stycznia 2007 roku wynika, że pozwany korzystał ze środków komunikacji miejskiej bez ważnego biletu - posiadał bowiem bilet bez podpisu, nie zawierał on zatem jego danych personalnych. Sytuacja powyższa mogła stanowić podstawę wymierzenia opłaty dodatkowej - na podstawie § l pkt l lit. b) uchwały Rady Miasta L. : Nr (...) z 27 kwietnia 2006 roku. Jednakże z treści wskazanej uchwały nie wynika kwotowo wysokość opłaty, jaka mogła być wymierzona na podstawie wskazanej uchwały w sytuacji przejazdu bez ważnego dokumentu. Z kolei pozostałe akty prawa miejscowego, przywołane w uzasadnieniu pozwu przez pełnomocnika powoda - uchwały Rady Miasta L. : Nr (...) z 6 września 2007 roku, i Nr (...) z 4 września 2008 roku - jako powstałe później nie mogły znajdować zastosowania do przejazdu bez ważnego biletu w dniu 18 stycznia 2007 roku. Wchodziły one bowiem w życie odpowiednio: l października 2007 roku i l października 2008 roku. Natomiast powód będąc postanowieniem Sądu z dnia 2 października 2012 roku zobowiązany do złożenia do akt sprawy odpisów obowiązujących w dniu 18 stycznia 2007 roku w L. przepisów, z których wynikała by wysokość opłat karnych z tytułu przejazdu bez ważnego biletu nie przedłożył do akt sprawy żądanych dokumentów. Zatem zdaniem Sądu Rejonowego powód nie udowodnił, że wierzytelność w kwocie takiej, jak wywodzi w uzasadnieniu pozwu powstała, i w związku z tym nie zostało przezeń także wykazane, że mogła być także przedmiotem skutecznego przelewu, wobec czego Sąd oddalił powództwo. Apelację od tego wyroku wniósł pozwany (...) Finanse spółka z ograniczoną odpowiedzialnością zaskarżając go w całości i zarzucając niezastosowanie aktów prawa miejscowego obowiązujących w L. , w styczniu 2007 r., które określały wysokość podstawowej ceny przejazdu jednorazowego normalnego ustalonego przez danego przewoźnika komunikacji miejskiej w L. . Skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego Wyroku i uwzględnienie żądania pozwu w całości poprzez zasądzenie od Pozwanego na rzecz Powoda kwoty 100 zł wraz z odsetkami ustawowymi od dnia 2 lutego 2007 roku do dnia zapłaty oraz o zasądzenie od Pozwanego na rzecz Powoda kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego za obie instancje, według norm przepisanych. Ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania, przy uwzględnieniu kosztów postępowania odwoławczego. Sąd Okręgowy zważył co następuje: Apelacja jest uzasadniona. Poza sporem jest, że H. K. w dniu 18 stycznia 2007 roku jechał trolejbusem Miejskiego Przedsiębiorstwa (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w L. (dalej jako MPK L. ) linii nr (...) w L. i posiadał bilet miesięczny nr (...) , ale nie był on podpisany i nie zawierał jego danych personalnych. Oznacza to, że korzystał z przewozu nie posiadając odpowiedniego dokumentu przewozu, gdyż jak wynika z punktu 6 i 7 załącznika nr 4 do uchwały Rady Miasta L. nr 177/X/99 z dnia 22 kwietnia 1999 roku (obowiązującej w tym względzie do 1 października 2007 roku) w sprawie opłat za przejazdy środkami lokalnego transportu zbiorowego: bilety okresowe imienne bezwzględnie muszą zawierać wpisane długopisem nazwisko, imię i adres zamieszkania właściciela biletu a w wypadku biletu na jedną linię także symbol linii. Jazda z biletem nie spełniającym tego warunku traktowana jest jako przejazd bez ważnego biletu i podlega opłacie dodatkowej. Zgodnie z art. 33a ust. 3 ustawy z 15 listopada 1984 roku prawo przewozowe (w brzmieniu obowiązującym w dniu 18 stycznia 20007 roku) : w razie stwierdzenia braku odpowiedniego dokumentu przewozu przewoźnik lub osoba przez niego upoważniona pobierają właściwą należność za przewóz i opłatę dodatkową albo wystawiają wezwanie do zapłaty. Jak wynika z powyższego, z uwagi na to, że pozwany nie dysponował w dniu 18 stycznia 2007 roku ważnym dokumentem przewozu, (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością była uprawniona do domagania się od pozwanego opłaty dodatkowej i w związku z tym H. K. otrzymał wezwanie do jej zapłaty w kwocie 100 zł (k.19). Jeśli chodzi o wysokość tej opłaty, to zgodnie z §2 w zw. z §1 pkt 1a uchwały nr 980/ (...) Rady Miasta L. z dnia 27 kwietnia 2006 roku w sprawie sposobu ustalania wysokości opłat dodatkowych oraz opłaty manipulacyjnej (opublikowanej w Dz. Urz. Województwa L. nr 119, poz. 2009): wysokość pobieranej opłaty dodatkowej ustala się biorąc za podstawę cenę przejazdu jednorazowego normalnego ustaloną przez danego przewoźnika - w razie braku odpowiedniego dokumentu przewozu 50-krotność tej ceny. Strona powodowa wprawdzie nie przedstawiła dokumentu, z którego wynikałaby wysokość opłaty możliwej do nałożenia na powoda jadącego bez ważnego biletu, w szczególności wysokości ceny jednorazowego normalnego przejazdu ustalonej przez MPK L. obowiązującej w dniu 18 stycznia 2007 roku, ale kwestia ta jest regulowana uchwałami Rady Miasta L. , które stanowią prawo miejscowe, które Sąd winien znać i zastosować z urzędu, co słusznie podnosi w apelacji pozwany. W §1 uchwały nr 286/ (...) z dnia 24 października 2003 roku Rad Miasta L. ustaliła cenę urzędową za przejazd osób i przewóz bagażu ręcznego środkami lokalnego transportu zbiorowego na liniach komunikacyjnych w granicach administracyjnych miasta L. w wysokości 2,00 zł (Dziennik Urzędowy Województwa L. z 2003 roku, nr 195, poz. 3747). Tym samym 50-krotność tej ceny to kwota 100 zł, której zapłaty jako opłaty dodatkowej domagało się MPK L. od pozwanego we wręczonym mu w dniu 18 stycznia 2007 roku wezwaniu. Zgodnie z art. 455 k.c. : jeżeli termin spełnienia świadczenia nie jest oznaczony ani nie wynika z właściwości zobowiązania, świadczenie powinno być spełnione niezwłocznie po wezwaniu dłużnika do wykonania. W wezwaniu określono termin zapłaty na 14 dni (k.19), wobec czego pozwany winien zapłacić przedmiotową opłatę do dnia 1 lutego 2007 roku, a od dnia 2 lutego 2007 roku pozostawał w opóźnieniu, za które wierzyciel może domagać się odsetek ( art. 481 §1 i 2 k.c. ). (...) spółka z o.o. w L. zbyła w dniu 2 listopada 2009 roku przysługującą mu od H. K. wierzytelność z tytułu przedmiotowej opłaty dodatkowej na rzecz powoda (...) Finanse spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w W. (umowa k.22), na skutek tego przelewu aktualnie przedmiotowa wierzytelność przysługuje powodowi ( art. 509 i 510 §1 k.c. ). Z powyższych względów Sąd Okręgowy na mocy art. 386 §1 k.p.c. zmienił zaskarżony wyrok i zasądził od pozwanego H. K. na rzecz powoda (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w W. kwotę 100 zł wraz z odsetkami ustawowymi od dnia 2 lutego 2007 roku do dnia zapłaty. Ponadto z uwagi na uwzględnienie powództwa i apelacji na mocy art. 98 §1 k.p.c. i art. 99 k.p.c. (w zw. z art. 391 §1 k.p.c. ) zasądzono od pozwanego jako przegrywającego proces na rzecz powoda kwoty po 90 zł tytułem zwrotu kosztów procesu poniesionych w pierwszej instancji (opłata od pozwu - 30 zł, wynagrodzenie pełnomocnika – 60 zł) i drugiej instancji (opłata od apelacji - 30 zł, wynagrodzenie pełnomocnika – 60 zł).