II CA 595/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła powództwa o nakazanie opróżnienia lokalu mieszkalnego. Sąd Rejonowy w Ostrowcu Świętokrzyskim oddalił powództwo, opierając się na zarzucie zasiedzenia części nieruchomości przez matkę pozwanego. Sąd Okręgowy w Kielcach, rozpoznając apelację powódki, uznał ją za zasadną i zmienił wyrok Sądu Rejonowego. Sąd Okręgowy ustalił, że powódka jest współwłaścicielką nieruchomości, a pozwany faktycznie włada spornym lokalem, jednak nie wykazał skutecznego prawa do jego posiadania. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było stwierdzenie, że część nieruchomości obejmująca oficynę wraz z gruntem, a także sam lokal mieszkalny, nie mogły stanowić przedmiotu zasiedzenia w rozumieniu przepisów Kodeksu cywilnego, ponieważ nie stanowiły odrębnego przedmiotu własności. Sąd Okręgowy podkreślił, że zasiedzeniu podlega nieruchomość jako całość (grunt wraz z budynkiem) lub budynek trwale z gruntem związany, albo jego część, ale tylko gdy na mocy przepisów szczególnych stanowi odrębny przedmiot własności, co w tym przypadku nie miało miejsca. Zmiana zaskarżonego wyroku polegała na nakazaniu opróżnienia lokalu przez pozwanego i wydaniu go we władanie powódki, a także na zasądzeniu kosztów postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących zasiedzenia nieruchomości, w szczególności w kontekście części budynków i lokali.
Dotyczy specyficznej sytuacji, gdzie przedmiot zasiedzenia nie stanowił odrębnego przedmiotu własności.
Zagadnienia prawne (3)
Czy część budynku (oficyna) wraz z gruntem, na którym jest posadowiona, może stanowić odrębny przedmiot zasiedzenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, część budynku (oficyna) wraz z gruntem nie może stanowić odrębnego przedmiotu zasiedzenia, ponieważ nie spełnia kryteriów nieruchomości jako odrębnego przedmiotu własności w rozumieniu art. 46 Kodeksu cywilnego.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że zasiedzeniu podlega nieruchomość jako całość (grunt wraz z budynkiem) lub budynek trwale z gruntem związany, albo jego część, ale tylko gdy na mocy przepisów szczególnych stanowi odrębny przedmiot własności. Oficyna w tym przypadku była częścią składową całego budynku, a nie odrębnym budynkiem ani lokalem o odrębnej własności.
Czy pozwany wykazał skuteczne względem powódki prawo do władania spornym lokalem mieszkalnym, w szczególności przez zasiedzenie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, pozwany nie wykazał, aby przysługiwało mu skuteczne względem powódki prawo do władania spornym lokalem, w tym przez zasiedzenie.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy stwierdził, że zarzut zasiedzenia był niezasadny, ponieważ przedmiot, na który powoływał się pozwany (część nieruchomości obejmująca grunt i oficynę, a także sam lokal), nie mógł być przedmiotem zasiedzenia. Ponadto, sąd nie mógł orzec zasiedzenia na rzecz matki pozwanego, gdyż zarzut dotyczył osobistego prawa pozwanego.
Czy sąd może orzec stwierdzenie zasiedzenia na rzecz osoby innej niż wskazana przez wnioskodawcę lub uczestnika postępowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd nie może orzekać z urzędu na rzecz osoby innej niż wskazana przez wnioskodawcę lub uczestnika postępowania.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy powołał się na uchwałę Sądu Najwyższego, zgodnie z którą stwierdzenie zasiedzenia własności nieruchomości może nastąpić tylko na rzecz osoby wskazanej przez wnioskodawcę lub innego uczestnika postępowania. W tej sprawie zarzut zasiedzenia dotyczył pozwanego, a nie jego matki.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. K. | osoba_fizyczna | powódka |
| J. D. (1) | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (9)
Główne
k.c. art. 222 § § 2
Kodeks cywilny
Powódka mogła skutecznie żądać usunięcia pozwanego z lokalu i wydania go we władanie, ponieważ pozwany nie wykazał skutecznego prawa do władania lokalem.
k.c. art. 172 § § 1 i 2
Kodeks cywilny
Przepisy te nie mogły mieć zastosowania, ponieważ eksponowana przez pozwanego część nieruchomości nie mogła być przedmiotem zasiedzenia.
k.p.c. art. 386 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do zmiany zaskarżonego wyroku przez Sąd Okręgowy.
k.p.c. art. 98 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do zasądzenia kosztów postępowania.
Pomocnicze
k.c. art. 46
Kodeks cywilny
Definicja nieruchomości, która obejmuje części powierzchni ziemskiej stanowiące odrębny przedmiot własności, budynki trwale z gruntem związane lub ich części, jeżeli na mocy odrębnych przepisów stanowią odrębny od gruntu przedmiot własności.
k.c. art. 48
Kodeks cywilny
Budynek jest częścią składową gruntu, a całość stanowi nieruchomość.
u.o.p.l. art. 14 § ust. 1, 3, 4
Ustawa o ochronie prawa lokatorów
Nie zastosowano, ponieważ pozwany nie spełniał kryteriów lokatora z uwagi na brak tytułu prawnego do lokalu.
u.o.p.l. art. 2 § ust. 1 pkt. 1
Ustawa o ochronie prawa lokatorów
Definicja lokatora, której pozwany nie spełniał.
u.w.l.
Ustawa o własności lokali
Przepisy dotyczące odrębnej własności lokali, które nie miały zastosowania w sprawie.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Część budynku (oficyna) wraz z gruntem nie może być przedmiotem zasiedzenia, gdyż nie stanowi odrębnego przedmiotu własności. • Pozwany nie wykazał skutecznego prawa do władania lokalem, w tym przez zasiedzenie. • Sąd nie może orzec zasiedzenia na rzecz osoby innej niż wskazana przez stronę.
Odrzucone argumenty
Zarzut zasiedzenia części nieruchomości przez poprzedniczkę prawną pozwanego. • Zarzut naruszenia art. 222 § 1 k.c. poprzez przyjęcie, że pozwanemu przysługuje skuteczne uprawnienie do władania częścią nieruchomości. • Zarzut naruszenia art. 172 § 2 k.c. poprzez przyjęcie, że poprzedniczka prawna pozwanego nabyła przez zasiedzenie część nieruchomości.
Godne uwagi sformułowania
nie było prawnomaterialnych podstaw dla uwzględnienia zarzutu zasiedzenia • eksponowana przez pozwanego część nieruchomości nie mogła być przedmiotem zasiedzenia • nie stanowiła bowiem przedmiotu samodzielnego obrotu • budynek jest częścią składową gruntu, a to wszystko jako całość stanowi nieruchomość • nie jest możliwe nabycie przez zasiedzenie tylko części budynku wraz z gruntem, bo tak zidentyfikowany przedmiot nie spełnia kryterium nieruchomości co do samej zasady
Skład orzekający
Mariusz Broda
przewodniczący-sprawozdawca
Monika Kośka
sędzia
Barbara Dziewięcka
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zasiedzenia nieruchomości, w szczególności w kontekście części budynków i lokali."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdzie przedmiot zasiedzenia nie stanowił odrębnego przedmiotu własności.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu zasiedzenia nieruchomości, ale rozstrzygnięcie opiera się na szczegółowej analizie definicji nieruchomości i jej części składowych, co jest istotne dla praktyków.
“Czy można zasiedzieć część budynku? Sąd Okręgowy wyjaśnia kluczowe zasady.”
Dane finansowe
koszty procesu: 137 PLN
koszty postępowania apelacyjnego: 120 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.