III Ca 1563/13

Sąd Okręgowy w GliwicachGliwice2014-02-06
SAOSRodzinnealimentyŚredniaokręgowy
alimentyrozwódzakład karnyzmiana stosunkówobowiązek alimentacyjnysytuacja materialnazdolność do pracy

Sąd Okręgowy oddalił apelację powoda, utrzymując w mocy wyrok Sądu Rejonowego odmawiający obniżenia i uchylenia obowiązku alimentacyjnego wobec byłej żony, mimo jego pobytu w zakładzie karnym i częściowej niezdolności do pracy.

Powód K. B., osadzony w zakładzie karnym i utrzymujący się z renty, domagał się obniżenia alimentów na dzieci oraz uchylenia obowiązku alimentacyjnego wobec byłej żony M. B. Sąd Rejonowy oddalił powództwo, uznając, że utrata dochodów spowodowana popełnieniem przestępstwa nie uzasadnia zmiany obowiązku, a sytuacja materialna pozwanej jest trudna. Sąd Okręgowy oddalił apelację powoda, podzielając argumentację sądu pierwszej instancji i uznając, że okoliczności podnoszone przez powoda nie stanowiły istotnej zmiany stosunków uzasadniającej uchylenie obowiązku alimentacyjnego wobec byłej żony.

Powód K. B. wniósł o obniżenie alimentów na rzecz małoletnich dzieci P. B. i N. B. oraz o uchylenie obowiązku alimentacyjnego wobec byłej żony M. B., argumentując pobytem w zakładzie karnym, brakiem możliwości zarobkowania i utrzymywaniem się z renty. Sąd Rejonowy w Żorach oddalił powództwo, wskazując, że utrata dochodów spowodowana popełnieniem przestępstwa nie może rzutować na zmianę obowiązku alimentacyjnego, a sytuacja materialna pozwanej jest trudna. Sąd pierwszej instancji uznał, że powód, dopuszczając do pozbawienia wolności z uwagi na czyn karalny, bez ważnego powodu zrzekł się zatrudnienia w rozumieniu art. 136 krio. Sąd Okręgowy w Gliwicach, rozpoznając apelację powoda, sprostował oznaczenie przedmiotu sprawy i oddalił apelację jako bezzasadną. Sąd odwoławczy przyjął ustalenia faktyczne sądu pierwszej instancji za własne, uzupełniając je o fakt zatrudnienia powoda po opuszczeniu zakładu karnego. Podzielono rozważania prawne sądu rejonowego, uznając, że okoliczności podnoszone przez powoda (stan zdrowia, częściowa niezdolność do pracy) były już uwzględnione przy ustalaniu wysokości alimentów i nie stanowiły istotnej zmiany stosunków uzasadniającej uchylenie obowiązku alimentacyjnego wobec byłej żony, zwłaszcza w kontekście jej trudnej sytuacji materialnej i utraty zatrudnienia bez jej winy.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, utrata dochodów spowodowana popełnieniem przestępstwa i pobytem w zakładzie karnym nie stanowi istotnej zmiany stosunków uzasadniającej uchylenie obowiązku alimentacyjnego, zwłaszcza gdy okoliczności te istniały już w dacie orzekania o obowiązku.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że okoliczności, na które powołuje się powód (pobyt w ZK, częściowa niezdolność do pracy), były już znane i brane pod uwagę przy ustalaniu pierwotnego obowiązku alimentacyjnego. Utrata dochodów wynikająca z popełnienia przestępstwa nie może stanowić podstawy do zmiany obowiązku, a sytuacja materialna pozwanej była trudna.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie apelacji

Strona wygrywająca

M. B. (pozwana)

Strony

NazwaTypRola
K. B.osoba_fizycznapowód
P. B.osoba_fizycznapozwany
N. B.osoba_fizycznapozwany
M. B.osoba_fizycznapozwana

Przepisy (4)

Główne

krio art. 60 § § 2

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Podstawa prawna obowiązku alimentacyjnego orzeczonego wobec byłej żony z uwagi na rozwód z winy powoda i pogorszenie jej sytuacji materialnej.

Pomocnicze

k.p.c. art. 350 § 1 i 3

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do sprostowania oznaczenia przedmiotu sprawy w rubrum zaskarżonego wyroku.

krio art. 136

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Sąd uznał, że powód, dopuszczając do pozbawienia wolności z uwagi na czyn karalny, bez ważnego powodu zrzekł się zatrudnienia w rozumieniu tej normy, co pozwala na nieuwzględnienie tej zmiany przy ocenie jego możliwości materialnych.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do oddalenia bezzasadnej apelacji.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Utrata dochodów spowodowana popełnieniem przestępstwa i pobytem w zakładzie karnym nie stanowi istotnej zmiany stosunków uzasadniającej uchylenie obowiązku alimentacyjnego. Sytuacja materialna pozwanej jest trudna i wymaga przyczyniania się powoda do jej utrzymania, zwłaszcza gdy obowiązek alimentacyjny wynika z rozwodu z jego winy. Okoliczności podnoszone przez powoda (stan zdrowia, częściowa niezdolność do pracy) były już brane pod uwagę przy ustalaniu pierwotnego obowiązku alimentacyjnego.

Odrzucone argumenty

Pobyt w zakładzie karnym i brak możliwości zarobkowania uzasadniają obniżenie/uchylenie obowiązku alimentacyjnego. Pozwana jest osobą zdrową i zdolną do pracy, a powód jest niepełnosprawny i oczekuje na operację.

Godne uwagi sformułowania

utrata dochodów spowodowana popełnieniem przestępstwa nie może rzutować na zmianę obowiązku alimentacyjnego powoda powód dopuszczając do pozbawienia go wolności z uwagi na czyn karalny, bez ważnego powodu zrzekł się zatrudnienia w rozumieniu powyższej normy okoliczności te nie stanowią o istotnej zmianie stosunków, uzasadniającej uchylenie obowiązku alimentacyjnego powoda względem pozwanej, zwłaszcza wobec jej aktualnej sytuacji materialnej i utraty zatrudnienia bez jej winy

Skład orzekający

Krystyna Hadryś

przewodniczący

Lucyna Morys - Magiera

sprawozdawca

Andrzej Dyrda

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie utrzymania obowiązku alimentacyjnego mimo pobytu w zakładzie karnym i częściowej niezdolności do pracy, gdy okoliczności te istniały już wcześniej lub wynikają z popełnienia przestępstwa."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej i faktycznej, gdzie obowiązek alimentacyjny wobec byłej żony wynika z rozwodu z winy powoda.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak sąd podchodzi do obowiązku alimentacyjnego w ekstremalnych sytuacjach życiowych, takich jak pobyt w zakładzie karnym, i jak ocenia zmianę stosunków.

Czy pobyt w więzieniu zwalnia z płacenia alimentów byłej żonie? Sąd Okręgowy odpowiada.

0

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III Ca 1563/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 6 lutego 2014 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący - Sędzia SO Krystyna Hadryś Sędzia SO Lucyna Morys - Magiera (spr.) SO Andrzej Dyrda Protokolant Tomasz Bałys po rozpoznaniu w dniu 6 lutego 2014 r. w Gliwicach na rozprawie sprawy z powództwa K. B. przeciwko P. B. i N. B. o obniżenie alimentów oraz przeciwko M. B. o uchylenie obowiązku alimentacyjnego na skutek apelacji powoda od wyroku Sądu Rejonowego w Żorach z dnia 3 czerwca 2013 r., sygn. akt III RC 14/13 prostując w rubrum zaskarżonego wyroku oznaczenie przedmiotu sprawy jako o obniżenie alimentów i uchylenie obowiązku alimentacyjnego, oddala apelację. SSO Andrzej Dyrda SSO Krystyna Hadryś SSO Lucyna Morys – Magiera Sygn. akt III Ca 1563/13 UZASADNIENIE Powód K. B. domagał się obniżenia alimentów zasądzonych wyrokiem Sądu Okręgowego w Gliwicach Ośrodek Zamiejscowy w Rybniku z dnia 22 maja 2012r., wydanym w sprawie o sygn. akt II RC 23/12 na rzecz małoletnich pozwanych: P. B. z 300zł na 200zł miesięcznie i N. B. z 400zł na 300zł miesięcznie oraz uchylenia jego obowiązku alimentacyjnego w kwocie 300zł miesięcznie względem pozwanej M. B. , nałożonego tymże wyrokiem na powoda. Uzasadniał, że przebywa w zakładzie karnym, nie ma możliwości zarobkowania, utrzymuje się wyłącznie z renty w kwocie 600zł. Pozwani wnieśli o oddalenie powództwa w całości. Zaskarżonym wyrokiem z dnia 3 czerwca 2013r. Sąd Rejonowy w Żorach w pkt 1 oddalił powództwo w całości, w pkt 2 zwolnił powoda od kosztów sądowych. Sąd pierwszej instancji ustalił, iż wyrokiem Sądu Okręgowego w Gliwicach Ośrodek Zamiejscowy w Rybniku z dnia 22 maja 2012r., wydanym w sprawie o sygn. akt II RC 23/12 rozwiązano przez rozwód związek małżeński K. B. z M. B. z jego wyłącznej winy oraz zasądzono od niego alimenty na rzecz małoletnich dzieci: P. B. w wysokości po 300zł oraz N. B. w wysokości po 400zł miesięcznie. Zasądzono nadto od powoda na rzecz pozwanej żony N. B. alimenty w wysokości po 300zł miesięcznie. Wówczas strony mieszkały jeszcze razem. Przeciwko powodowi toczyło się postępowanie o znęcanie nad rodziną, zarządzono wobec niego wykonanie kary pozbawienia wolności zawieszonej warunkowo i osadzono go w Zakładzie Karnym w W. , gdzie nie był odpłatnie zatrudniony. Przed osadzeniem pracował jako operator koparko- ładowarki i zarabiał 1500zł miesięcznie oraz otrzymywał rentę powypadkową w kwocie po 500zł miesięcznie; sytuacja ta nie uległa zmianie. Pozwana, jak ustalono, podjęła zatrudnienie na podstawie umowy zlecenia i zarabiała około 1200-1400zł miesięcznie, natomiast obecnie jest bezrobotna. W tych okolicznościach uznał Sąd Rejonowy, iż żądania obniżenia i uchylenia obowiązku alimentacyjnego powoda nie zasługują na uwzględnienie. Odnośnie zaskarżonego wyrzeczenia o uchyleniu alimentów na rzecz pozwanej, przyjęto, że skoro podstawą prawną tego świadczenia był art. 60 § 2 krio , bowiem rozwód orzeczono z winy powoda, co pociągnęło z sobą pogorszenie sytuacji materialnej pozwanej, powód winien nadal przyczyniać się do jej utrzymania. Wskazano, iż w dacie orzekania tego obowiązku fakt oczekiwania powoda na wykonanie kary pozbawienia wolności był znany Sądowi i poddany jego ocenie; powołał się przy tym na treść art. 136 krio , uznając, że powód dopuszczając do pozbawienia go wolności z uwagi na czyn karalny, bez ważnego powodu zrzekł się zatrudnienia w rozumieniu powyższej normy, co pozwala na nieuwzględnienie tej zmiany po jego stronie przy ocenie jego możliwości materialnych. Podkreślił, że utrata dochodów spowodowana popełnieniem przestępstwa nie może rzutować na zmianę obowiązku alimentacyjnego powoda. Przyjmując zatem możliwości zarobkowe powoda na dotychczasowym poziomie, obowiązującym w dacie wydania wyroku rozwodowego, uznał Sąd pierwszej instancji, że nie ma podstaw do uwzględnienia powództwa, bowiem nie zaszły istotne zmiany uzasadniające. Wskazał ponadto, że pozwana w chwili obecnej pozostaje w trudnej sytuacji materialnej, bowiem jest bezrobotna, poszukuje zatrudnienia, a ze skromnych środków pochodzących z zasiłków utrzymuje siebie i dzieci. Apelację od tego rozstrzygnięcia w zakresie dotyczącym wyrzeczenia zawartego w punkcie 1 co do oddalenia powództwa o uchylenie obowiązku alimentacyjnego względem pozwanej M. B. , wniósł powód. Domagał się zatem jego zmiany poprzez uchylenie jego obowiązku alimentacyjnego na rzecz pozwanej podnosząc, iż jest ona osobą zdrową i może pracować, natomiast sam powód jest niepełnosprawny, częściowo niezdolny do pracy i oczekuje na operację stawu biodrowego. Pozwana w odpowiedzi wniosła o oddalenie apelacji powoda, podnosząc, iż dysponuje on częściową rentą, a po opuszczeniu Zakładu Karnego w W. pracuje jako operator koparko – ładowarki. Pozwana argumentowała nadto, że jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, koszty utrzymania znacznie wzrosły, stąd alimenty nie są wygórowane. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja powoda nie była zasadna. W pierwszej kolejności sprostowano z urzędu w rubrum zaskarżonego wyroku oznaczenie przedmiotu sprawy jako o obniżenie alimentów i uchylenie obowiązku alimentacyjnego, na zasadzie art. 350 § 1 i 3 kpc . Przechodząc do merytorycznego rozpoznania sprawy, Sąd Odwoławczy stwierdził, iż ustalenia faktyczne w zakresie istotnym dla rozpoznania sprawy zostały przez Sąd pierwszej instancji ustalone prawidłowo, w oparciu o zebrany w sprawie materiał dowodowy i stosownie do treści niesionej przez szczegółowo wskazane w uzasadnieniu wyroku środki dowodowe. Z tych przyczyn ustalenia te Sąd drugiej instancji przyjął za własne, bez konieczności ponownego przytaczania. Uzupełniono jedynie te ustalenia o fakt opuszczenia zakładu karnego przez powoda i jego zatrudnienia od 31 stycznia 2014r. na podstawie umowy o pracę na czas określony do 31 grudnia 2016r., za wynagrodzeniem w wysokości po 840zł miesięcznie, na pół etatu, wynikający z jego oświadczenia składanego na rozprawie oraz kopii umowy o pracę. Podzielić wypadało także rozważania prawne Sądu Rejonowego przedstawione w pisemnym uzasadnieniu, a prowadzące do wydania trafnego rozstrzygnięcia końcowego w sprawie. Za nieskuteczny uznano zawarty w apelacji zarzut, zgodnie z którym zignorowano fakt niepełnosprawności i częściowej niezdolności do pracy powoda, a także obiektywne możliwości zarobkowe pozwanej. W istocie bowiem te okoliczności leżące po stronie powoda były już przedmiotem ustaleń i oceny Sądu ustalającego fakt obowiązku alimentacyjnego powoda i jego wysokość, bowiem występowały już w dacie poprzedniego rozstrzygnięcia; wskazać należy, iż zdaniem Sądu Odwoławczego te okoliczności, na które powołuje się powód w niniejszej sprawie, nie stanowią o istotnej zmianie stosunków, uzasadniającej uchylenie obowiązku alimentacyjnego powoda względem pozwanej, zwłaszcza wobec jej aktualnej sytuacji materialnej i utraty zatrudnienia bez jej winy, w odróżnieniu od przeciwnika. Odnośnie powoda wskazać należy, iż jego stan zdrowia, częściowa niezdolność do pracy, przyznanie mu renty powypadkowej, znalazły już odzwierciedlenie w wysokości zasądzonych od niego alimentów, natomiast nie wykazano, by konieczność poddania się operacji kolana wpłynęła na możliwości zarobkowe powoda w jakikolwiek sposób, w tym uzasadniający uchylenie obciążającego go obowiązku alimentacyjnego. Wbrew stanowisku skarżącego zatem, zasadnie przyjął przy Sąd Rejonowy, iż nie doszło do istotnej zmiany stosunków uzasadniającej żądaną przez powoda ingerencję w obowiązek alimentacyjny wobec pozwanej. Wobec powyższego Sąd drugiej instancji uznał, iż zaskarżony wyrok jest prawidłowy, natomiast żaden z zarzutów podnoszonych w apelacji nie był w stanie oceny tej podważyć. Z tych przyczyn oddalono bezzasadną apelację powoda na mocy przepisu art. 385 kpc . SSO Andrzej Dyrda SSO Krystyna Hadryś SSO Lucyna Morys - Magiera

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI