II CA 57/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła roszczenia J. K. przeciwko Bankowi Spółdzielczemu w K. o zapłatę kwoty 1500 zł, która miała stanowić część odszkodowania w wysokości ponad 1 miliona złotych. Powód zarzucał bankowi, że ten nie podjął działań w celu przerwania biegu przedawnienia wierzytelności, która została przelana na bank w celu zabezpieczenia spłaty kredytu przez Przedsiębiorstwo (...) Sp. z o.o. Sąd Rejonowy oddalił powództwo, uznając, że umowa cesji miała charakter gwarancyjny i nie nakładała na bank obowiązku aktywnej windykacji. Wobec spłaty kredytu, wierzytelność wróciła do cedenta, który następnie przelał ją na powoda. Sąd Rejonowy stwierdził, że powód nie wykazał przesłanek odpowiedzialności odszkodowawczej banku. Powód zaskarżył ten wyrok, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących cesji, przerwania biegu przedawnienia i odpowiedzialności kontraktowej. Sąd Okręgowy oddalił apelację, podzielając ustalenia faktyczne sądu pierwszej instancji i przyjmując argumentację opartą na orzecznictwie Sądu Najwyższego. Sąd podkreślił, że umowa cesji na zabezpieczenie, jeśli nie zawiera wyraźnego obowiązku dla cesjonariusza, nie zobowiązuje go do aktywnej windykacji. Cedent (poprzednik prawny powoda) sam mógł podjąć czynności zapobiegające przedawnieniu. W związku z brakiem obowiązku po stronie banku, nie można było przypisać mu odpowiedzialności odszkodowawczej. Sąd Okręgowy sprostował jedynie drobne omyłki pisarskie dotyczące dat.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja umowy cesji wierzytelności na zabezpieczenie, obowiązki cesjonariusza i cedenta w zakresie zapobiegania przedawnieniu, odpowiedzialność banku za zaniechania w windykacji.
Orzeczenie dotyczy specyficznego rodzaju umowy cesji (na zabezpieczenie z warunkiem rozwiązującym) i wymaga analizy konkretnych postanowień umownych.
Zagadnienia prawne (3)
Czy bank, jako cesjonariusz wierzytelności przelanej na zabezpieczenie, ma obowiązek aktywnej windykacji tej wierzytelności w celu zapobieżenia jej przedawnieniu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, bank nie miał takiego obowiązku, chyba że wynikał on wprost z umowy cesji. Cedent (poprzednik prawny powoda) sam mógł podjąć czynności zapobiegające przedawnieniu.
Uzasadnienie
Umowa cesji na zabezpieczenie, jeśli nie zawiera wyraźnego obowiązku dla cesjonariusza, nie nakłada na niego obowiązku aktywnej windykacji. Cedent, jako warunkowo uprawniony, może podejmować czynności zachowawcze.
Czy zawezwanie do próby ugodowej przerywa bieg terminu przedawnienia?
Odpowiedź sądu
Tak, zawezwanie do próby ugodowej jest czynnością przerywającą bieg przedawnienia.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy przyznał rację apelującemu, że zawezwanie do próby ugodowej przerywa bieg przedawnienia, jednakże ta kwestia nie miała znaczenia dla rozstrzygnięcia, gdyż bank nie miał obowiązku podejmowania takich działań.
Czy umowa cesji wierzytelności na zabezpieczenie, zawarta pod warunkiem rozwiązującym, jest klasyczną umową cesji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jest to umowa nienazwana o charakterze gwarancyjnym, odróżniająca się od klasycznej cesji celem zabezpieczenia.
Uzasadnienie
Taka umowa ma specyficzny cel zabezpieczenia, a cedent nie traci definitywnie prawa do wierzytelności, a jedynie jest ograniczony w dysponowaniu nią.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. K. | osoba_fizyczna | powód |
| Bank Spółdzielczy w K. | spółka | pozwany |
| Przedsiębiorstwo (...) Sp. z o.o. z S. | spółka | poprzednik prawny powoda / cedent |
| Województwo (...) | organ_państwowy | dłużnik wierzytelności |
| Gmina S. | organ_państwowy | dłużnik wierzytelności |
Przepisy (11)
Główne
k.c. art. 509 § 1 i 2
Kodeks cywilny
Umowa przelewu wierzytelności na zabezpieczenie, o ile strony nie postanowiły inaczej, wywołuje skutek rozporządzający i przenosi wierzytelność na cesjonariusza. Może zawierać postanowienie o powrotnym przejściu wierzytelności na cedenta po spłacie kredytu (warunek rozwiązujący).
k.c. art. 510 § 1
Kodeks cywilny
Przelew wierzytelności, o ile strony nie postanowiły inaczej, wywołuje skutek rozporządzający.
Pomocnicze
k.c. art. 123 § 1
Kodeks cywilny
Czynności podjęte przez cedenta w celu zachowania prawa do wierzytelności, takie jak wystąpienie z roszczeniem o świadczenie czy zawezwanie do próby ugodowej, przerywają bieg terminu przedawnienia.
k.c. art. 91
Kodeks cywilny
Warunkowo uprawniony może podejmować czynności zmierzające do zachowania prawa.
k.c. art. 471
Kodeks cywilny
Odpowiedzialność za niewykonanie lub nienależyte wykonanie zobowiązania.
k.c. art. 415
Kodeks cywilny
Odpowiedzialność deliktowa za szkodę wyrządzoną z winy.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 98 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 108 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dz.U. 2015.1804 art. 2 § pkt. 2
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości
Dz.U. 2015.1804 art. 10 § ust. 1 pkt. 1
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości
Argumenty
Skuteczne argumenty
Umowa cesji na zabezpieczenie nie nakłada na bank obowiązku aktywnej windykacji wierzytelności. • Cedenta (poprzednika prawnego powoda) obciążał obowiązek podjęcia czynności zapobiegających przedawnieniu. • Powód nie wykazał przesłanek odpowiedzialności odszkodowawczej banku ani na podstawie art. 471 kc, ani art. 415 kc.
Odrzucone argumenty
Bank miał obowiązek aktywnie dochodzić wierzytelności przelanej na zabezpieczenie, aby zapobiec jej przedawnieniu. • Zawezwanie do próby ugodowej przez poprzednika prawnego powoda nie przerwało biegu przedawnienia (argument sądu pierwszej instancji, który został skorygowany).
Godne uwagi sformułowania
z samego uprawnienia nie można wywodzić obowiązku działania • cedent ustanawiający zabezpieczenie może zapobiec przedawnieniu roszczeń wynikających z przelanej wierzytelności • zachowanie Banku nie było sprzeczne z modelem postępowania wynikającym z treści łączącego strony stosunku prawnego
Skład orzekający
Teresa Kołbuc
przewodniczący
Małgorzata Klesyk
sędzia
Mariusz Broda
sędzia (spr.)
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja umowy cesji wierzytelności na zabezpieczenie, obowiązki cesjonariusza i cedenta w zakresie zapobiegania przedawnieniu, odpowiedzialność banku za zaniechania w windykacji."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego rodzaju umowy cesji (na zabezpieczenie z warunkiem rozwiązującym) i wymaga analizy konkretnych postanowień umownych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje złożoność umów zabezpieczających i odpowiedzialności stron w takich transakcjach, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego i bankowego.
“Czy bank musi pilnować Twoich długów? Kluczowa sprawa o odpowiedzialność za przedawnienie wierzytelności zabezpieczającej.”
Dane finansowe
WPS: 1500 PLN
koszty postępowania apelacyjnego: 135 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.