II CA 517/12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy zmienił wyrok Sądu Rejonowego, uchylając nakaz zapłaty w stosunku do jednego z poręczycieli i oddalając powództwo z powodu wygaśnięcia umowy dzierżawy, za którą poręczył.
Sąd Rejonowy utrzymał w mocy nakaz zapłaty za czynsz dzierżawny, uznając umowę za obowiązującą. Pozwany J.Z.(1), który poręczył za zobowiązania z umowy dzierżawy, wniósł apelację zarzucając błędne ustalenie, że umowa obowiązywała po dacie jej rozwiązania i że poręczył za wynagrodzenie za bezumowne korzystanie z nieruchomości. Sąd Okręgowy uwzględnił apelację, stwierdzając, że umowa dzierżawy z 30 kwietnia 2001 roku została skutecznie rozwiązana z dniem 31 maja 2004 roku, a późniejsze ustalenia nie wiązały poręczyciela.
Sprawa dotyczyła zapłaty czynszu dzierżawnego, za który pozwany J.Z.(1) poręczył wekslowo. Sąd Rejonowy utrzymał w mocy nakaz zapłaty, uznając umowę dzierżawy z 30 kwietnia 2001 roku za nadal obowiązującą. Pozwany w apelacji zarzucił błędne ustalenie, że umowa dzierżawy obowiązywała po 31 maja 2004 roku oraz że dochodzona kwota stanowiła czynsz dzierżawny, a nie wynagrodzenie za bezumowne korzystanie z nieruchomości, za które nie poręczył. Sąd Okręgowy, akceptując ustalenia faktyczne sądu pierwszej instancji, uznał apelację za zasadną. Sąd stwierdził, że umowa dzierżawy z 30 kwietnia 2001 roku została definitywnie rozwiązana z dniem 31 maja 2004 roku. Późniejsze ustalenia, takie jak cofnięcie oświadczenia o rozwiązaniu umowy czy zawarcie nowej umowy dzierżawy na warunkach poprzedniej, nie wiązały pozwanego, który poręczył jedynie za zobowiązania wynikające z pierwotnej umowy. W związku z tym Sąd Okręgowy zmienił zaskarżony wyrok, uchylając nakaz zapłaty w stosunku do pozwanego J.Z.(1) i oddalając powództwo w tym zakresie. Strona powodowa została obciążona kosztami procesu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, poręczyciel nie odpowiada za zobowiązania wynikające z umowy dzierżawy, która została skutecznie rozwiązana przed okresem, za który dochodzone jest świadczenie, jeśli poręczenie dotyczyło wyłącznie zobowiązań z tej konkretnej umowy.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że umowa dzierżawy została skutecznie rozwiązana z dniem 31 maja 2004 roku. Późniejsze ustalenia nie wiązały pozwanego, który poręczył tylko za zobowiązania wynikające z pierwotnej umowy. W związku z tym, dochodzenie od niego należności za okres po rozwiązaniu umowy było niezasadne.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
zmiana wyroku
Strona wygrywająca
J. Z. (1)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Agencja Nieruchomości Rolnych w W. | instytucja | powód |
| M. Z. | osoba_fizyczna | pozwany |
| B. Z. | osoba_fizyczna | pozwany |
| J. Z. (1) | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (2)
Główne
k.p.c. art. 386 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 98 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Umowa dzierżawy została skutecznie rozwiązana z dniem 31 maja 2004 roku. Pozwany poręczył tylko za zobowiązania wynikające z pierwotnej umowy dzierżawy, a nie za wynagrodzenie za bezumowne korzystanie z nieruchomości po tej dacie. Cofnięcie oświadczenia o rozwiązaniu umowy po prawie dziesięciu miesiącach nie było skuteczne.
Odrzucone argumenty
Umowa dzierżawy nie uległa rozwiązaniu z dniem 31 maja 2004 roku, ponieważ strona powodowa cofnęła swoje oświadczenie woli w tym przedmiocie, a dzierżawcy wyrazili zgodę na to cofnięcie. Pozwany nie był stroną stosunku podstawowego, a jego odpowiedzialność wynikała jedynie ze stosunku wekslowego, co nie wyłącza odpowiedzialności za zobowiązania z umowy dzierżawy.
Godne uwagi sformułowania
O ile w okolicznościach tej sprawy można przyjąć, że dzierżawcy S. i J. Z. (2) wyrazili zgodę, każdy w innej formie, na kontynuowanie umowy dzierżawy, o tyle trudno się zgodzić ze stwierdzeniem, że po prawie dziesięciu miesiącach strona powodowa skutecznie cofnęła oświadczenie o rozwiązaniu umowy. Skoro zaś umowa z 30 kwietnia 2001 roku uległa rozwiązaniu w pierwszym półroczu 2004 roku, to nie mogły być z nią związane zobowiązania do zapłaty czynszu dzierżawnego za drugie półrocze 2004 roku oraz dziewięć miesięcy roku 2005. Tymczasem pozwany poręczył tylko za zobowiązania wynikające z umowy dzierżawy z 30 kwietnia 2001 roku. W takim więc razie niezasadne było domaganie się od niego zapłaty należności z tą umową nie związanych.
Skład orzekający
Robert Figurski
przewodniczący-sprawozdawca
Jolanta Pratkowiecka
członek
Sabina Ziser
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja skuteczności cofnięcia oświadczenia o rozwiązaniu umowy oraz zakresu odpowiedzialności poręczyciela wekslowego w kontekście wygaśnięcia umowy bazowej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych związanych z cofnięciem oświadczenia i poręczeniem wekslowym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje ważne zagadnienia dotyczące odpowiedzialności poręczyciela i skuteczności oświadczeń woli w obrocie prawnym, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego.
“Czy poręczyłeś za umowę, która już nie obowiązuje? Sąd Okręgowy wyjaśnia granice odpowiedzialności.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt II Ca 517/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 22 listopada 2012 roku Sąd Okręgowy w Legnicy II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Robert Figurski (spraw.) Sędziowie: SO Jolanta Pratkowiecka SO Sabina Ziser Protokolant: sekr. sądowy Małgorzata Zielińska po rozpoznaniu w dniu 22 listopada 2012 roku w Legnicy na rozprawie sprawy z powództwa Agencji Nieruchomości Rolnych w W. przeciwko pozwanym M. Z. , B. Z. i J. Z. (1) o zapłatę na skutek apelacji pozwanego J. Z. (1) od wyroku Sądu Rejonowego w Jaworze z dnia 1 czerwca 2012 roku sygn. akt I C 53/12 I. zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że nakaz zapłaty Sądu Rejonowego w Jaworze z 19 grudnia 2011 roku, sygn. akt I Nc 949/11, w stosunku do pozwanego J. Z. (1) uchyla w całości i w tym zakresie powództwo oddala oraz zasądza od strony powodowej Agencji Nieruchomości Rolnych w W. na rzecz pozwanego J. Z. (1) kwotę 621 zł tytułem zwrotu kosztów procesu; II. zasądza od strony powodowej na rzecz pozwanego kwotę 828 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego. Sygn. akt II Ca 517/12 UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w Jaworze wyrokiem z 1 czerwca 2012 roku utrzymał w mocy nakaz zapłaty wydany przez ten Sąd 19 grudnia 2011 roku, sygn. akt I Nc 948/11, w całości co do pozwanego J. Z. (1) , odpowiedzialnego solidarnie z M. Z. i B. Z. , w stosunku do których wyżej wymieniony nakaz zapłaty uprawomocnił się. Sąd pierwszej instancji uznał, że umowa dzierżawy z 30 kwietnia 2001 roku, za wynikające z której zobowiązania pozwany J. Z. (1) dokonał poręczenia, nie uległa rozwiązaniu z dniem 31 maja 2004 roku, ponieważ strona powodowa Agencja Nieruchomości Rolnych w W. cofnęła swoje oświadczenie woli w tym przedmiocie, a dzierżawcy S. i J. Z. (2) na to cofnięcie wyrazili zgodę, lecz w dniu 30 listopada 2005 roku. Zdaniem tego Sądu, dla dalszego trwania umowy dzierżawy nie była wymagana zgoda pozwanego, gdyż nie był on stroną stosunku podstawowego, a jego odpowiedzialność wynikała jedynie ze stosunku wekslowego. Rozstrzygnięcie to zaskarżył pozwany apelacją, w której zarzucił błędne ustalenie, że umowa dzierżawy z 30 kwietnia 2001 roku obowiązywała po 31 maja 2004 roku i że dochodzona pozwem kwota stanowiła równowartość czynszu dzierżawnego, a nie wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z nieruchomości po tej dacie, za co pozwany nie poręczył. Wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i oddalenie powództwa oraz zasądzenie od strony powodowej na jego rzecz zwrotu kosztów za obie instancje. Sąd Okręgowy, akceptując ustalenia faktyczne orzeczenia pierwszej instancji i przyjmując je za własne, zważył, co następuje: Apelacja zasługiwała na uwzględnienie. Pozwany, udzielając poręczenie wekslowego, przyjął odpowiedzialność za zobowiązania wynikające z umowy dzierżawy nieruchomości rolnych, zawartej 30 kwietnia 2001 roku przez stronę powodową ze S. i J. Z. (2) . Odpowiedzialność zatem pozwanego uzależniona była od istnienia tej umowy, w szczególności w okresach, których dotyczyła dochodzona pozwem należność, tj. w drugim półroczu 2004 roku, w pierwszym półroczu 2005 roku oraz w pierwszych trzech miesiącach drugiego półrocza 2005 roku. Spór wobec tego sprowadzał się do ustalenia, czy owa należność wynikała z umowy z 30 kwietnia 2001 roku, czy też z innej, później zawartej umowy dzierżawy tych samych gruntów i budynków, względnie czy stanowiła ona wynagrodzenie za bezumowne korzystanie z nieruchomości. Zdaniem Sądu Okręgowego, nieusprawiedliwione było przyjęcie, że strona powodowa skutecznie cofnęła swoje oświadczenie woli o rozwiązaniu umowy dzierżawy z 30 kwietnia 2001 roku z dniem 31 maja 2004 roku i że umowa ta została rozwiązana dopiero z dniem 30 listopada 2005 roku. Owszem, nie można wykluczyć możliwości odwołania oświadczenia woli już po tym, jak doszło ono do adresata, jednakże powinno to nastąpić w odpowiednim czasie i po wyrażeniu przez adresata zgody. O ile w okolicznościach tej sprawy można przyjąć, że dzierżawcy S. i J. Z. (2) wyrazili zgodę, każdy w innej formie, na kontynuowanie umowy dzierżawy, o tyle trudno się zgodzić ze stwierdzeniem, że po prawie dziesięciu miesiącach strona powodowa skutecznie cofnęła oświadczenie o rozwiązaniu umowy. Umowa z 30 kwietnia 2001 roku, zgodnie z jednostronnym oświadczeniem woli złożonym przez stronę powodową w piśmie z 7 maja 2004 roku, została definitywnie rozwiązana z dniem 31 maja 2004 roku. Po tej dacie toczyła się – jak wynika z zeznań świadka S. Z. – sprawa sądowa między stronami tej umowy o zwrot nakładów, prowadzone były między nimi negocjacje, zostało zawarte porozumienie z 1 marca 2005 roku w sprawie wykonania przez S. i J. Z. (2) określonych prac, a w końcu zawarta została – jak zdaniem Sądu Okręgowego należało uznać – nowa umowa dzierżawy, z tym że na warunkach umowy z 30 kwietnia 2001 roku. Taki też wniosek można wyprowadzić z treści pisma strony powodowej z 16 marca 2005 roku (karta 83) oznajmiającego S. i J. Z. (2) , że nadal przysługuje im prawo do dzierżawy nieruchomości rolnych Skarbu Państwa na warunkach określonych w umowach z 30 kwietnia 2001 roku (a nie że umowy te dalej obowiązują). Skoro zaś umowa z 30 kwietnia 2001 roku uległa rozwiązaniu w pierwszym półroczu 2004 roku, to nie mogły być z nią związane zobowiązania do zapłaty czynszu dzierżawnego za drugie półrocze 2004 roku oraz dziewięć miesięcy roku 2005. Tymczasem pozwany poręczył tylko za zobowiązania wynikające z umowy dzierżawy z 30 kwietnia 2001 roku. W takim więc razie niezasadne było domaganie się od niego zapłaty należności z tą umową nie związanych. Kierując się tymi wszystkimi względami i działając na podstawie art. 386 § 1 k.p.c. , Sąd Okręgowy zmienił zaskarżony wyrok i orzekł jak w punkcie I sentencji. W myśl zasady odpowiedzialności za wynik sprawy ( art. 98 § 1 k.p.c. ) strona powodowa została obciążona obowiązkiem zwrotu pozwanemu poniesionych przez niego w obu instancjach kosztów procesu, obejmujących opłatę od zarzutów od nakazu zapłaty oraz opłatę od apelacji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI