II Ca 490/14

Sąd Okręgowy w ŚwidnicyŚwidnica2014-09-02
SAOSCywilnepostępowanie nieprocesoweŚredniaokręgowy
spadekinwentarzapelacjaniedopuszczalnośćuczestnik postępowaniasąd okręgowysąd rejonowykodeks postępowania cywilnego

Sąd Okręgowy odrzucił apelację uczestnika R.R. jako niedopuszczalną, uznając, że kwestia jego statusu jako strony w postępowaniu o sporządzenie spisu inwentarza nie jest rozstrzygnięciem co do istoty sprawy.

Sąd Rejonowy zarządził sporządzenie spisu inwentarza po zmarłym M.R., uznając małoletniego G.M. za spadkobiercę. Uczestnik R.R., brat spadkodawcy, wniósł apelację, kwestionując swoje uznanie za stronę postępowania. Sąd Okręgowy odrzucił apelację jako niedopuszczalną, stwierdzając, że kwestia statusu strony nie jest rozstrzygnięciem co do istoty sprawy w postępowaniu nieprocesowym, a zażalenie nie przysługuje w tym przypadku.

Sąd Okręgowy w Świdnicy rozpoznał sprawę z wniosku Skarbu Państwa o sporządzenie spisu inwentarza po zmarłym M.R., przy udziale G.M. (małoletniego spadkobiercy), R.R. (brata spadkodawcy) oraz banku. Sąd Rejonowy postanowieniem z dnia 28 marca 2014 r. zarządził sporządzenie spisu inwentarza, uznając małoletniego G.M. za spadkobiercę w całości z dobrodziejstwem inwentarza. Uczestnik R.R. złożył apelację, w której podniósł, że nie ma podstaw faktycznych ani prawnych do uznania go za stronę postępowania, gdyż pokrewieństwo z spadkodawcą nie rodzi skutków prawnych w kontekście sporządzania spisu inwentarza. Wniósł o zmianę postanowienia przez usunięcie jego nazwiska jako uczestnika. Sąd Okręgowy, rozpoznając apelację, stwierdził, że w postępowaniu o sporządzenie spisu inwentarza przedmiotem żądania jest sam spis, a postanowienie uwzględniające lub oddalające wniosek jest orzeczeniem co do istoty sprawy. Apelacja skarżącego nie negowała samego rozstrzygnięcia o sporządzeniu spisu, lecz kwestionowała jego status jako strony. Sąd uznał, że ta kwestia nie wchodzi w zakres rozstrzygnięcia co do istoty sprawy, a zatem apelacja w tym zakresie jest niedopuszczalna. Ponadto, sąd wskazał, że nie ma podstaw do potraktowania apelacji jako zażalenia, gdyż w postępowaniu nieprocesowym zażalenie przysługuje jedynie na postanowienia nie orzekające co do istoty sprawy i tylko w przypadkach wskazanych w ustawie, czego przepisy dotyczące spisu inwentarza nie przewidują. W konsekwencji, apelacja jako niedopuszczalna podlegała odrzuceniu na podstawie art. 373 w zw. z art. 370, art. 391 § 1 i art. 13 § 2 Kodeksu postępowania cywilnego. Sąd dodał, że uwagi skarżącego nie są uprawnione, ponieważ jako osoba zainteresowana w rozumieniu art. 510 § 1 kpc, wynik postępowania niewątpliwie dotyczy jego praw, zwłaszcza jeśli skarżący i spadkodawca są spadkobiercami po J.R., a spadek po M.R. nabył G.M.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, kwestia ta nie wchodzi w zakres rozstrzygnięcia co do istoty sprawy, wobec czego apelacja w tym zakresie jest niedopuszczalna.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że w postępowaniu o sporządzenie spisu inwentarza przedmiotem żądania jest sam spis, a postanowienie uwzględniające lub oddalające taki wniosek jest orzeczeniem co do istoty sprawy. Kwestionowanie statusu strony nie jest rozstrzygnięciem co do istoty sprawy, a w postępowaniu nieprocesowym zażalenie przysługuje tylko na postanowienia nie orzekające co do istoty sprawy i tylko w przypadkach wskazanych w ustawie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucić apelację

Strona wygrywająca

brak (apelacja odrzucona)

Strony

NazwaTypRola
Skarbu Państwa - (...) w Ś.organ_państwowywnioskodawca
G. M.osoba_fizycznauczestnik (spadkobierca)
R. R.osoba_fizycznauczestnik (skarżący)
(...) Bank (...) SA w G.spółkauczestnik

Przepisy (8)

Główne

k.p.c. art. 637 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 1 października 1991 r. w sprawie szczegółowego trybu postępowania przy zabezpieczaniu spadku i sporządzaniu spisu inwentarza art. 1 § 1

Pomocnicze

k.p.c. art. 518

Kodeks postępowania cywilnego

zdanie pierwsze - przysługuje apelacja od orzeczenia co do istoty sprawy; zdanie drugie - zażalenie przysługuje jedynie na postanowienie nie orzekające co do istoty sprawy i tylko w wypadkach wskazanych w ustawie

k.p.c. art. 373

Kodeks postępowania cywilnego

apelacja jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu

k.p.c. art. 370

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 391 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 13 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 510 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

zdanie pierwsze - osoba zainteresowana

Argumenty

Skuteczne argumenty

Apelacja nie dotyczy rozstrzygnięcia co do istoty sprawy. Kwestia statusu strony nie jest rozstrzygnięciem co do istoty sprawy w postępowaniu nieprocesowym. W postępowaniu nieprocesowym zażalenie przysługuje tylko na postanowienia nie kończące postępowania i w przypadkach wskazanych w ustawie, a przepisy o spisie inwentarza nie przewidują zażalenia w tej kwestii.

Odrzucone argumenty

Uznanie skarżącego za stronę postępowania było oczywiście niesłuszne. Pokrewieństwo z spadkodawcą nie rodzi skutków prawnych w sytuacji sporządzania spisu inwentarza.

Godne uwagi sformułowania

apelacja jako niedopuszczalna podlegała odrzuceniu kwestia ta niewątpliwie nie wchodzi w zakres rozstrzygnięcia co do istoty sprawy niewątpliwie jest on osobą zainteresowaną w rozumieniu przepisu art. 510 § 1 zdanie pierwsze kpc, ponieważ wynik postępowania niewątpliwie dotyczy jego praw

Skład orzekający

Anatol Gul

przewodniczący

Piotr Rajczakowski

sędzia

Aleksandra Żurawska

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Dopuszczalność apelacji i zażalenia w postępowaniu nieprocesowym, w szczególności w sprawach o sporządzenie spisu inwentarza, oraz status uczestnika postępowania."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania nieprocesowego i konkretnych przepisów KPC dotyczących spisu inwentarza.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej w postępowaniu nieprocesowym, która może być istotna dla praktyków prawa spadkowego i procesowego, choć nie zawiera nietypowych faktów.

Kiedy apelacja nie jest apelacją? Sąd Okręgowy wyjaśnia granice zaskarżania w sprawach spadkowych.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II Ca 490/14 POSTANOWIENIE Dnia 2 września 2014 r. Sąd Okręgowy w Świdnicy II Wydział Cywilny Odwoławczy w następującym składzie: Przewodniczący: SSO Anatol Gul Sędziowie: SO Piotr Rajczakowski SO Aleksandra Żurawska Protokolant: Alicja Marciniak po rozpoznaniu w dniu 2 września 2014 r. w Świdnicy na rozprawie sprawy z wniosku Skarbu Państwa - (...) w Ś. przy udziale G. M. , R. R. oraz (...) Banku (...) SA w G. o sporządzenie spisu inwentarza na skutek apelacji uczestnika R. R. od postanowienia Sądu Rejonowego w Świdnicy z dnia 28 marca 2014 r. sygn. akt I Ns 347/14 postanawia: odrzucić apelację. Sygn. akt II Ca 490/14 UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem zarządzono sporządzenie spisu inwentarza po M. R. , polecając jego wykonanie komornikowi sądowemu, ponieważ spadek po zmarłym nabył małoletni G. M. w całości, z dobrodziejstwem inwentarza, dlatego też na podstawie art. 637 § 1 kpc w zw. z § 1 ust. 1 rozporządzenia MS z dnia 1 października 1991 r. w sprawie szczegółowego trybu postępowania przy zabezpieczaniu spadku i sporządzaniu spisu inwentarza, należało orzec jak w postanowieniu. W apelacji uczestnik R. R. wskazał, że nie ma żadnych podstaw faktycznych ani prawnych do uznania go za stronę, jak to uczynil sąd pierwszej instancji. Jest on wprawdzie bratem spadkodawcy M. R. , lecz pokrewieństwo to nie rodzi żadnych skutków prawnych w sytuacji sporządzania spisu inwentarza, który powinien zostać dokonany przy udziale ustalonych przez sąd spadkobierców. Dlatego też wskazanie osoby skarżącego jako uczestnika postępowania jest całkowicie bezzasadne oraz sprzeczne ze stanem prawnym i faktycznym, wobec czego wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia przez usunięcie nazwiska skarżącego jako uczestnika niniejszego postępowania. Sąd Okręgowy zważył co następuje : W postępowaniu o dokonanie spisu inwentarza przedmiotem żądania jest spis inwentarza spadkowego , a zatem postanowienie uwzględniające lub oddalające taki wniosek jest orzeczeniem co do istoty sprawy, od którego - stosownie do art. 518 zdanie pierwsze kpc – przysługuje apelacja. W niniejszej sprawie wniosek wierzyciela o dokonanie spisu inwentarza został uwzględniony, natomiast apelacja skarżącego nie neguje samego rozstrzygnięcia, wskazuje natomiast na oczywiście niesłuszne uznanie go za uczestnika postępowania, skoro nie jest spadkobiercą po M. R. . Tymczasem kwestia ta niewątpliwie nie wchodzi w zakres rozstrzygnięcia co do istoty sprawy, wobec czego apelacja w tym zakresie nie jest dopuszczalna. Nie ma także podstaw do potraktowania apelacji skarżącego – pomijając już upływ tygodniowego terminu do jego wniesienia – jako zażalenia. W postępowaniu nieprocesowym bowiem zażalenie przysługuje jedynie na postanowienie nie orzekające co do istoty sprawy i tylko w wypadkach wskazanych w ustawie / art. 518 zdanie drugie kpc /, natomiast przepisy art. 637 i nast. kpc takiej możliwości nie przewidują. Z tych przyczyn apelacja jako niedopuszczalna podlegała odrzuceniu / art. 373 kpc w zw. z art. 370 kpc i art. 391 § 1 kpc i art. 13 § 2 kpc /. Tylko na marginesie należy zauważyć, że uwagi skarżącego nie są uprawnione, ponieważ niewątpliwie jest on osobą zainteresowaną w rozumieniu przepisu art. 510 § 1 zdanie pierwsze kpc , ponieważ wynik postępowania niewątpliwie dotyczy jego praw. Jeśli bowiem skarżący i spadkodawca M. R. są spadkobiercami po J. R. , a następnie spadek po M. R. nabył G. M. , to zależnie od sytuacji, prawa i obowiązki majątkowe wchodzące w skład poszczególnych spadków, mogą również odnosić się do skarżącego.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI