II CA 479/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy uchylił wyrok Sądu Rejonowego i odrzucił skargę o wznowienie postępowania, uznając ją za nieopartą na ustawowej podstawie lub wniesioną po terminie.
Pozwana wniosła o wznowienie postępowania zakończonego nakazem zapłaty, powołując się na chorobę alkoholową i niemożność obrony. Sąd Rejonowy oddalił skargę, a Sąd Okręgowy, rozpoznając apelację, uchylił wyrok i odrzucił skargę. Sąd Okręgowy uznał, że podstawa wznowienia z art. 401 pkt 2 k.p.c. nie zachodzi, gdyż pozbawienie możności działania nie wynikało z naruszenia prawa, a jedynie z uzależnienia strony. Dodatkowo, powołana później podstawa z art. 401¹ k.p.c. (wyrok TK) była wniesiona po terminie.
Sprawa dotyczyła skargi B. P. o wznowienie postępowania, które zostało zakończone nakazem zapłaty Sądu Rejonowego w Lublinie. Pozwana wniosła o wznowienie, argumentując, że z powodu choroby alkoholowej i leczenia odwykowego nie była w stanie kierować swoim postępowaniem, nie odbierała korespondencji i nie miała możliwości obrony ani podniesienia zarzutu przedawnienia. Sąd Rejonowy oddalił tę skargę, uznając, że nie zachodzą przesłanki z art. 401 k.p.c. do wznowienia postępowania. Pozwana wniosła apelację, zarzucając naruszenie przepisów k.p.c. i k.c. Sąd Okręgowy, rozpoznając apelację, uznał, że skarga o wznowienie postępowania nie była oparta na ustawowej podstawie. Sąd wskazał, że podstawa z art. 401 pkt 2 k.p.c. wymaga, aby pozbawienie strony możności działania wynikało z naruszenia przepisów prawa, a nie z osobistych problemów strony, takich jak uzależnienie. Okoliczności te mogłyby co najwyżej stanowić podstawę do wniosku o przywrócenie terminu. Ponadto, sąd odniósł się do drugiej podstawy wznowienia, powołanej później przez pełnomocnika pozwanej, związanej z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego (art. 401¹ k.p.c.). Sąd stwierdził, że nawet jeśli ta podstawa byłaby zasadna, skarga została wniesiona po upływie trzymiesięcznego terminu od wejścia w życie orzeczenia TK. W konsekwencji, Sąd Okręgowy uchylił zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego i odrzucił skargę o wznowienie postępowania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, choroba alkoholowa strony i wynikające z niej problemy z podejmowaniem działań procesowych nie stanowią samoistnej podstawy do wznowienia postępowania z powodu pozbawienia możności działania, jeśli nie wynikają z naruszenia przepisów prawa przez sąd lub stronę przeciwną. Mogą być co najwyżej podstawą do wniosku o przywrócenie terminu.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy wyjaśnił, że art. 401 pkt 2 k.p.c. wymaga, aby pozbawienie możności działania wynikało z naruszenia przepisów prawa. Sytuacja strony wynikająca z jej uzależnienia nie spełnia tego wymogu.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie wyroku i odrzucenie skargi
Strona wygrywająca
B. P. (w zakresie odrzucenia skargi)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| B. P. | osoba_fizyczna | skarżąca |
| Prokura Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty w W. | instytucja | powód |
| P. K. | inne | pełnomocnik z urzędu |
Przepisy (9)
Główne
k.p.c. art. 401 § pkt 2
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa wznowienia z powodu nieważności wymaga, aby pozbawienie strony możności działania wynikało z naruszenia przepisów prawa.
k.p.c. art. 410 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd odrzuca skargę wniesioną po upływie przepisanego terminu, niedopuszczalną lub nieopartą na ustawowej podstawie.
Pomocnicze
k.p.c. art. 401 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 407 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.c. art. 5
Kodeks cywilny
k.p.c. art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 328 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 386 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
u.f.i. art. 194
Ustawa o funduszach inwestycyjnych
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarga o wznowienie postępowania nie była oparta na ustawowej podstawie z art. 401 pkt 2 k.p.c., gdyż pozbawienie możności działania nie wynikało z naruszenia prawa. Skarga o wznowienie postępowania oparta na art. 401¹ k.p.c. była wniesiona po terminie.
Odrzucone argumenty
Argumentacja pozwanej oparta na chorobie alkoholowej jako podstawie do wznowienia postępowania.
Godne uwagi sformułowania
podstawą wznowienia nie może być tylko sytuacja, że strona bez swojej winy nie podjęła obrony – nie wniosła środka zaskarżenia od orzeczenia. Tego rodzaju okoliczności mogły co najwyżej stanowić podstawę wniosku o przywrócenie terminu.
Skład orzekający
Ewa Bazelan
przewodniczący-sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek wznowienia postępowania z art. 401 pkt 2 k.p.c., zwłaszcza w kontekście problemów osobistych strony (uzależnienia) oraz terminów wnoszenia skargi o wznowienie na podstawie wyroków Trybunału Konstytucyjnego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i interpretacji przepisów k.p.c. dotyczących wznowienia postępowania.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe rozumienie przesłanek procesowych i terminów, nawet w obliczu trudnej sytuacji życiowej strony. Pokazuje też, że osobiste problemy nie zawsze są wystarczającą podstawą do wznowienia postępowania.
“Choroba alkoholowa a wznowienie postępowania: kiedy osobiste problemy nie wystarczą, by cofnąć czas w sądzie.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt II Ca 479/13 POSTANOWIENIE Dnia 16 lipca 2013 roku Sąd Okręgowy w Lublinie II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący Sądu Okręgowego Ewa Bazelan (spr.) Protokolant Protokolant sądowy Katarzyna Szumiło po rozpoznaniu w dniu 2 lipca 2013 roku w Lublinie na rozprawie sprawy ze skargi B. P. o wznowienie postępowania zakończonego nakazem zapłaty Sądu Rejonowego w Lublinie wydanym w dniu 29 listopada 2010 roku w sprawie XVI Nc-e 532588/10 z powództwa Prokura Niestandaryzowanego Sekurytyzacyjnego Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego w W. przeciwko B. P. o zapłatę na skutek apelacji pozwanej od wyroku Sądu Rejonowego Lublin – Zachód w Lublinie z dnia 11 marca 2013 roku, sygn. akt VIII Nc 6484/12 postanawia: I. uchylić zaskarżony wyrok w punkcie I i odrzucić skargę; II. przyznać radcy prawnemu P. K. od Sądu Rejonowego Lublin - Zachód w Lublinie wynagrodzenie za pomoc prawną świadczoną pozwanej B. P. w drugiej instancji w kwocie 492 zł (czterysta dziewięćdziesiąt dwa złote). II Ca 479/13 UZASADNIENIE W skardze o wznowienie postępowania pozwana B. P. wniosła o wznowienie postępowania w sprawie XVI Nc-e 532588/10 Sądu Rejonowego w Lublinie z powództwa Prokura Niestandaryzowanego S. Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego w W. przeciwko B. P. o zapłatę zakończonego wydanym w dniu 29 listopada 2010 nakazem zapłaty oraz o zmianę zaskarżonego orzeczenia i oddalenie powództwa z uwagi na przedawnienie. Pozwana podniosła, że leczy się odwykowo i z powodu uzależnienia nie była w stanie kierować swoim postępowaniem. Często przebywała poza domem w związku z uzależnieniem, nie odbierała korespondencji w sprawie, potem leczyła się i nie miała możliwości bronić się i podnieść zarzutu przedawnienia. Wyrokiem z dnia 11 marca 2013 roku Sąd Rejonowy Lublin - Zachód w Lublinie oddalił skargę (pkt I.) i przyznał radcy prawnemu P. K. wynagrodzenie w kwocie 600 zł (sześćset złotych), które nakazał wypłacić z konta sum budżetowych Skarbu Państwa (pkt II.). Sąd Rejonowy uznał, że nie zachodzą przesłanki określone w art. 401 k.p.c. Apelację od tego wyroku wniosła pozwana B. P. zaskarżając go w punkcie I i zarzucając: naruszenie art. 401 pkt 2 k.p.c. , art. 401 1 k.p.c. , art. 233 § 1 k.p.c. , art. 328 § 2 k.p.c. i art. 5 k.c. . Pozwana domagała się zmiany zaskarżonego wyroku poprzez wznowienia postępowania i zasądzenie od powoda na rzecz pozwanej kosztów postępowania, ewentualnie uchylenia zaskarżonego orzeczenia w zaskarżonej części i przekazania sprawy Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania. Sąd Okręgowy zważył co następuje: Zaskarżony wyrok podlega uchyleniu a skarga pozwanej odrzuceniu. Sąd Rejonowy oddalił skargę o wznowienie, co może sugerować, że doszło do wznowienia postępowania, ale Sąd uznał skargę za merytorycznie nieuzasadnioną ( art.412§ 2 k.p.c. ), natomiast z uzasadnienia wyroku wynika, że faktycznie Sąd uznał, iż nie zachodzą podstawy z art. 401 k.p.c. do wznowienia postępowania, co jednak winno skutkować odrzuceniem skargi ( art. 410 § 1 k.p.c. ). Zgodnie z art. 410 § 1 k.p.c. : sąd odrzuca skargę wniesioną po upływie przepisanego terminu, niedopuszczalną lub nieopartą na ustawowej podstawie. Zadaniem Sądu Okręgowego skarga pozwanej jako nieoparta na ustawowej podstawie podlega odrzuceniu. Jak wynika z uzasadnienia skargi i pisma pozwanej z dnia 25 lutego 2013 roku (k.23, 64) B. P. powoływała się na podstawę wznowienia z art. 401 § 2 k.p.c. wskazując, że z uwagi na chorobę alkoholową nie była w stanie kierować swoim postępowaniem, w tym zaskarżyć nakazu zapłaty. Jednakże jak to wyjaśnił Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 28 października 1999 roku, II UKN 174/99 (OSNP 2001, z. 4, poz. 133) samo sformułowanie podstawy wznowienia w sposób odpowiadający przepisom art. 401-404 k.p.c. nie oznacza oparcia skargi na ustawowej podstawie wznowienia, jeżeli już z samego jej uzasadnienia wynika, że podnoszona podstawa nie zachodzi. Dlatego też dopuszczalność wznowienia postępowania uzależniona jest od tego, czy zachodziły przesłanki z art. 401 pkt 2 k.p.c. Zgodnie z tym unormowaniem można żądać wznowienia postępowania z powodu nieważności, m. in. jeżeli wskutek naruszenia przepisów prawa strona była pozbawiona możności działania. Jak wynika z wyraźnego sformułowania tego przepisu warunkiem wznowienia postępowania z powodu nieważności jest to, aby pozbawienie strony możności działania wynikało z naruszenia przepisów prawa, tj. wadliwości procesowych sądu lub strony przeciwnej. Natomiast podstawą wznowienia nie może być tylko sytuacja, że strona bez swojej winy nie podjęła obrony – nie wniosła środka zaskarżenia od orzeczenia. Pozwana nie podnosiła, aby pozbawienie jej możliwości działania wynikało z naruszenia przepisów prawa przez sąd czy stronę przeciwną, a wiązała je ze swoim uzależnieniem alkoholowym i leczeniem odwykowym. Tego rodzaju okoliczności mogły co najwyżej stanowić podstawę wniosku o przywrócenie terminu. Dlatego też w niniejszej sprawie należy przyjąć, że skarga nie opiera się na ustawowej podstawie wznowienia pomimo, że pozwana odwołuje się do brzmienia przepisu art. 401 pkt 2 k.p.c. , określającego podstawy wznowienia i skarga B. P. jako nieoparta na ustawowej podstawie wznowienia zgodnie z dyspozycją art. 410 § 1 k.p.c. winna podlegać odrzuceniu. W piśmie z dnia 25 lutego 2013 roku pełnomocnik pozwanej powołał się dodatkowo na drugą podstawę wznowienia– wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 11 lipca 2011 roku, sygn. akt P 1/10 orzekający o niezgodności z Konstytucją art. 194 ustawy z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych . Zgodnie z art. 401 1 k.p.c. : można żądać wznowienia postępowania również w wypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją , ratyfikowaną umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego zostało wydane orzeczenie. Niemniej jednak zgodnie z art. 407 § 2 k.p.c. w sytuacji określonej w art. 401 1 skargę o wznowienie wnosi się w terminie trzech miesięcy od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. Powoływany wyrok Trybunału Konstytucyjnego został opublikowany w Dz. U. nr 152 z 2011 roku, poz. 900 w dniu 25 lipca 2011 roku i wówczas wszedł w życie. Tym samym termin do wniesienia skargi o wznowienie na tej podstawie upływał w dniu 25 października 2011 roku, natomiast skarga pozwanej została wniesiona dopiero 6 sierpnia 2012 roku, a podstawa wznowienia z art. 401 1 k.p.c. została powołana dopiero w piśmie z dnia 25 lutego 2013 roku (k.62), czyli także w tym wypadku skarga o wznowienie podlegała odrzuceniu jako wniesiona po terminie. Mając na względzie powyższe Sąd Okręgowy na mocy art. 386 § 3 k.p.c. w zw. z art. 410 § 1 k.p.c. uchylił zaskarżony wyrok w punkcie I i odrzucił skargę. Na mocy § 15 ust. 1 w zw. z § 12 ust. 1 pkt 1 w zw. z § 6 pkt 3 i § 2 ust.3 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku o w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu Sąd Okręgowy przyznał radcy prawnemu P. K. od Skarbu Państwa wynagrodzenie za pomoc prawną świadczoną pozwanej z urzędu w postępowaniu odwoławczym w kwocie 492 zł (400 zł + 92 zł VAT).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI