Orzeczenie · 2013-11-07

II CA 464/13

Sąd
Sąd Okręgowy w Kaliszu
Miejsce
Kalisz
Data
2013-11-07
SAOSRodzinnepodział majątku wspólnegoŚredniaokręgowy
podział majątkumałżeństwoprzedsiębiorstwopożytkinieruchomośćspłataapelacjakoszty postępowania

Sąd Okręgowy w Kaliszu rozpoznał sprawę z wniosku B. U. z udziałem T. U. o podział majątku wspólnego, rozpoznając apelacje obu stron od postanowienia Sądu Rejonowego w Kaliszu. Sąd Rejonowy pierwotnie dokonał podziału majątku, przyznając wnioskodawczyni nieruchomość i ruchomości, a uczestnikowi inną nieruchomość i przedsiębiorstwo z obowiązkiem spłaty. Po uchyleniu części postanowienia przez Sąd Okręgowy, Sąd Rejonowy w kolejnym postanowieniu zasądził od uczestnika na rzecz wnioskodawczyni kwotę 1.078.737,00 zł tytułem rozliczenia pożytków z przedsiębiorstwa. Wnioskodawczyni zaskarżyła postanowienie w części, domagając się wyższej kwoty, zarzucając naruszenie przepisów prawa procesowego i materialnego, w tym błędne ustalenie wartości pożytków i brak uwzględnienia kapitału własnego przedsiębiorstwa. Uczestnik postępowania zaskarżył postanowienie w zakresie zasądzonej kwoty, wnosząc o rozłożenie jej na raty. Sąd Okręgowy oddalił obie apelacje. W odniesieniu do apelacji wnioskodawczyni, sąd uznał, że nie doszło do naruszenia art. 233 k.p.c., a zarzuty dotyczące rozliczenia pożytków i kapitału własnego są niezasadne, gdyż przedsiębiorstwo wraz ze składnikami zostało przyznane uczestnikowi prawomocnym postanowieniem. Sąd nie znalazł również podstaw do uwzględnienia zarzutów dotyczących zniszczenia dokumentacji czy naruszenia przepisów o kosztach. Odnosząc się do apelacji uczestnika, sąd uznał, że nie było podstaw do rozłożenia zasądzonej kwoty na raty, wskazując, że uczestnik od momentu uchylenia postanowienia przez Sąd Okręgowy powinien liczyć się z obowiązkiem zapłaty i miał możliwość poczynienia oszczędności, a jego sytuacja finansowa nie uzasadniała zastosowania art. 320 k.p.c. Sąd Okręgowy oddalił obie apelacje, obciążając każdą ze stron kosztami postępowania apelacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Rozliczenia pożytków z przedsiębiorstwa w ramach podziału majątku wspólnego, zasady dotyczące rozliczania kapitału własnego przedsiębiorstwa, dopuszczalność rozłożenia zasądzonego świadczenia na raty.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji podziału majątku wspólnego, gdzie jedno z małżonków prowadziło przedsiębiorstwo.

Zagadnienia prawne (3)

Czy pożytki z przedsiębiorstwa stanowiącego majątek wspólny małżonków, prowadzonego przez jednego z małżonków po ustaniu wspólności majątkowej, podlegają rozliczeniu przy podziale majątku wspólnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, pożytki z przedsiębiorstwa uzyskane od ustania wspólności majątkowej do czasu prawomocnego podziału majątku podlegają rozliczeniu.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że pożytki z przedsiębiorstwa, które stanowiło majątek wspólny, powinny zostać podzielone między małżonków, nawet jeśli przedsiębiorstwo zostało przyznane jednemu z nich. Kluczowe jest rozliczenie dochodów uzyskanych w okresie od ustania wspólności do momentu prawomocnego podziału.

Czy wartość kapitału własnego przedsiębiorstwa, który wzrósł po ustaniu wspólności majątkowej, powinna być uwzględniona przy rozliczaniu pożytków?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wzrost kapitału własnego przedsiębiorstwa po ustaniu wspólności majątkowej, jeśli przedsiębiorstwo zostało przyznane jednemu z małżonków, nie podlega dodatkowemu rozliczeniu jako pożytek, gdyż jego wzrost wpływa na generowanie przyszłych pożytków.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że kapitał własny przedsiębiorstwa, który stanowi jego składnik, został przyznany uczestnikowi postępowania wraz z przedsiębiorstwem. Wzrost tego kapitału po ustaniu wspólności miał wpływ na generowanie pożytków, które zostały już uwzględnione w rozliczeniu.

Czy w szczególnie uzasadnionych wypadkach można rozłożyć zasądzone świadczenie na raty lub wyznaczyć odpowiedni termin do jego spełnienia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, ale tylko w szczególnie uzasadnionych wypadkach, gdy jednorazowe spełnienie świadczenia byłoby niemożliwe lub bardzo utrudnione.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że w tej sprawie nie było podstaw do rozłożenia zasądzonej kwoty na raty. Uczestnik postępowania od momentu uchylenia postanowienia przez Sąd Okręgowy powinien liczyć się z obowiązkiem zapłaty i miał możliwość poczynienia oszczędności, a jego sytuacja finansowa nie uzasadniała zastosowania art. 320 k.p.c.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie apelacji

Strony

NazwaTypRola
B. U.osoba_fizycznawnioskodawczyni
T. U.osoba_fizycznauczestnik postępowania

Przepisy (12)

Główne

k.c. art. 55¹

Kodeks cywilny

Definiuje składniki przedsiębiorstwa, które wchodzą w jego skład przy podziale.

k.p.c. art. 320

Kodeks postępowania cywilnego

Umożliwia rozłożenie zasądzonego świadczenia na raty lub wyznaczenie terminu do jego spełnienia w szczególnie uzasadnionych wypadkach.

Pomocnicze

k.p.c. art. 233 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy oceny dowodów i zasad logicznego rozumowania. Zarzut naruszenia tego przepisu wymaga wykazania istotnych błędów sądu.

k.p.c. art. 234

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy dowodów. W połączeniu z art. 6 k.c. odnosi się do ciężaru dowodu.

k.c. art. 6

Kodeks cywilny

Dotyczy ciężaru dowodu.

k.p.c. art. 520 § § 2 i § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy rozstrzygania o kosztach w sprawach, w których nie zachodzi sprzeczność interesów stron.

k.c. art. 207

Kodeks cywilny

Dotyczy podziału pożytków.

k.c. art. 5

Kodeks cywilny

Dotyczy zakazu nadużywania prawa podmiotowego.

k.p.c. art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy stosowania przepisów o postępowaniu w sprawach rozpoznawanych według przepisów o procesie.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy oddalenia apelacji.

k.p.c. art. 108

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy kosztów procesu.

k.c. art. 520 § § 1

Kodeks cywilny

Dotyczy zasady, że każdy ponosi koszty związane ze swoim udziałem w sprawie, gdy nie zachodzi sprzeczność interesów.

Argumenty

Godne uwagi sformułowania

przedsiębiorstwo stanowiło wyłączną własność uczestnika postępowania T. U., a co za tym idzie wszelkie dochody z przedsiębiorstwa po tym dniu przypadały wyłącznie T. U. • majątek wnioskodawczyni wpływał na rozwój przedsiębiorstwa w takim samym stopniu jak majątek uczestnika postępowania. • nie ma podstaw, by dokonać innego niż po połowie udziału w pożytkach wnioskodawczyni i uczestnika postępowania. • nie znajduje uzasadnienia podniesiony przez nią zarzut naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. • nie można uznać za trafny także zarzut apelującej, że w zaskarżonym postanowieniu niesłusznie przyjęto, iż na mocy postanowienia Sądu Rejonowego z dnia 29 kwietnia 2011 r. przyznano uczestnikowi postępowania Przedsiębiorstwo (...) wraz ze wszystkimi jego składnikami, w tym również środkami obrotowymi. • nie zasługuje także na uwzględnienie zarzut apelującej udzielenia uczestnikowi postępowania sześciomiesięcznego terminu na spełnienie zasądzonego roszczenia, liczonego od dnia uprawomocnienia się orzeczenia wydanego w niniejszej sprawie. • nie było podstaw do rozłożenia zasądzonego świadczenia na raty i to zarówno na okres dziesięciu lat, jak i na postulowany w apelacji uczestnika postępowania okres lat pięciu.

Skład orzekający

Wojciech Vogt

przewodniczący

Marian Raszewski

sędzia

Janusz Roszewski

sędzia (sprawozdawca)

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Rozliczenia pożytków z przedsiębiorstwa w ramach podziału majątku wspólnego, zasady dotyczące rozliczania kapitału własnego przedsiębiorstwa, dopuszczalność rozłożenia zasądzonego świadczenia na raty."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji podziału majątku wspólnego, gdzie jedno z małżonków prowadziło przedsiębiorstwo.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy rozliczenia pożytków z przedsiębiorstwa w kontekście podziału majątku wspólnego, co jest częstym i praktycznym problemem dla wielu par. Interpretacja sądu w kwestii rozliczenia kapitału własnego i możliwości rozłożenia spłaty na raty jest istotna dla prawników i przedsiębiorców.

Jak podzielić zyski z firmy po rozwodzie? Sąd rozstrzyga spór o pożytki z przedsiębiorstwa.

Dane finansowe

rozliczenie pożytków: 1 078 737 PLN

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst