III Ca 1798/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy oddalił apelację pozwanych, utrzymując w mocy wyrok Sądu Rejonowego zasądzający od nich solidarnie 7000 zł tytułem zwrotu nienależnego świadczenia.
Powódka, Wspólnota Mieszkaniowa, dochodziła zwrotu 7000 zł nadpłaconych E. K. za remont dachu. Sąd Rejonowy uznał świadczenie za nienależne i zasądził zwrot na rzecz powódki. Pozwani, spadkobiercy E. K., w apelacji zarzucili m.in. błędne zastosowanie terminu przedawnienia, twierdząc, że Wspólnota prowadzi działalność gospodarczą. Sąd Okręgowy oddalił apelację, uznając, że remont budynku nie jest działalnością gospodarczą, a świadczenie było nienależne.
Sąd Okręgowy w Gliwicach rozpoznał sprawę z powództwa Wspólnoty Mieszkaniowej przeciwko spadkobiercom E. K. o zapłatę 7000 zł. Sąd Rejonowy w Rudzie Śląskiej zasądził tę kwotę od pozwanych solidarnie na rzecz powódki, uznając ją za świadczenie nienależne, omyłkowo nadpłacone przez powódkę E. K. z tytułu remontu dachu. Pozwani w apelacji zarzucili m.in. sprzeczność ustaleń sądu z materiałem dowodowym, błędne przyjęcie, że powódka nie prowadzi działalności gospodarczej (co skutkowałoby zastosowaniem krótszego terminu przedawnienia), oraz naruszenie przepisów procesowych poprzez niedopuszczenie dowodu z przesłuchania stron. Sąd Okręgowy oddalił apelację. Sąd uznał, że sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił, iż podstawą żądania zwrotu są przepisy o bezpodstawnym wzbogaceniu, a nadpłacona kwota stanowiła świadczenie nienależne. Podkreślono, że remont budynku w celu utrzymania go w stanie niepogorszonym nie jest działalnością gospodarczą w rozumieniu ustawy. Sąd odrzucił również zarzuty dotyczące przedawnienia, wskazując na prawidłowe zastosowanie 10-letniego terminu przedawnienia roszczenia o zwrot nienależnego świadczenia. Oddalono apelację jako bezzasadną i zasądzono od pozwanych solidarnie koszty postępowania odwoławczego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, remont budynku w celu utrzymania go w stanie niepogorszonym nie jest działalnością gospodarczą.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że zadaniem wspólnoty jest zarząd nieruchomością wspólną i jej utrzymanie, a nie prowadzenie zarobkowej działalności gospodarczej.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddala apelację
Strona wygrywająca
powódka
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Wspólnota Mieszkaniowa przy ul. (...) w K. | inne | powódka |
| D. K. (1) | osoba_fizyczna | pozwana |
| A. S. | osoba_fizyczna | pozwana |
| D. K. (2) | osoba_fizyczna | pozwana |
| E. K. | osoba_fizyczna | zmarły dłużnik |
Przepisy (13)
Główne
k.c. art. 405
Kodeks cywilny
Podstawa prawna żądania zwrotu nienależnego świadczenia.
k.c. art. 410
Kodeks cywilny
Reguluje świadczenie nienależne.
k.c. art. 385
Kodeks cywilny
Podstawa prawna oddalenia apelacji.
Pomocnicze
k.c. art. 922 § § 1
Kodeks cywilny
Dotyczy przejścia praw i obowiązków majątkowych po śmierci spadkodawcy.
k.c. art. 1034
Kodeks cywilny
Dotyczy odpowiedzialności spadkobiercy za długi spadkowe.
k.c. art. 411 § pkt 1
Kodeks cywilny
Przesłanki wyłączenia zwrotu świadczenia.
k.p.c. art. 98 § § 1 i 3
Kodeks postępowania cywilnego
Rozstrzygnięcie o kosztach procesu.
k.p.c. art. 99
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy zwrotu kosztów w przypadku solidarnej odpowiedzialności.
k.p.c. art. 232
Kodeks postępowania cywilnego
Obowiązek przedstawiania dowodów przez strony.
k.p.c. art. 3
Kodeks postępowania cywilnego
Obowiązek stron do działania zgodnie z zasadami współżycia społecznego i uczciwości.
k.c. art. 6
Kodeks cywilny
Ciężar dowodu.
u.s.d.g. art. 2
Ustawa o swobodzie działalności gospodarczej
Definicja działalności gospodarczej.
Dz. U. 2013. 490 t.j. ze zm. art. § 6 pkt 4 w zw. z § 12 ust. 1 pkt 1
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 28.9.2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu
Podstawa prawna ustalenia wysokości kosztów zastępstwa procesowego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nadpłacona kwota 7000 zł stanowi świadczenie nienależne podlegające zwrotowi na podstawie art. 405 k.c. w zw. z art. 410 k.c. Remont dachu i kominów nie jest działalnością gospodarczą powódki. 10-letni termin przedawnienia roszczenia nie upłynął. Pozwane nie wykazały przesłanek wyłączenia zwrotu świadczenia z art. 411 pkt 1 k.c.
Odrzucone argumenty
Zastosowanie 3-letniego terminu przedawnienia z uwagi na prowadzenie działalności gospodarczej przez powódkę. Zastosowanie 2-letniego terminu przedawnienia jako wynikającego z umowy o dzieło lub roboty budowlane. Naruszenie art. 299 k.p.c. w zw. z art. 233 § 1 k.p.c. poprzez niedopuszczenie dowodu z przesłuchania stron.
Godne uwagi sformułowania
Zlecenie przez powódkę remontu dachu i kominów, a więc czynności zmierzającej do utrzymania budynku w stanie niepogorszonym w żadnym razie nie może być traktowane jako działalność gospodarcza powódki. Zadaniem Wspólnoty nie jest bowiem prowadzenie zarobkowej działalności o której mowa w art. 2 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Obowiązek przedstawiania dowodów spoczywa bowiem na stronach ( art. 3 k.p.c. ), a ciężar udowodnienia faktów mających dla rozstrzygnięcia sprawy istotne znaczenie obciąża tę stronę, która wywodzi z nich określone skutki prawne ( art. 6 k.c. ).
Skład orzekający
Lucyna Morys - Magiera
przewodniczący
Teresa Kołeczko - Wacławik
sprawozdawca
Łukasz Malinowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia działalności gospodarczej wspólnoty mieszkaniowej oraz zastosowanie przepisów o bezpodstawnym wzbogaceniu i terminach przedawnienia w kontekście nadpłat za usługi remontowe."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nadpłaty i charakteru działalności wspólnoty mieszkaniowej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu nadpłat i rozliczeń w kontekście wspólnot mieszkaniowych, a także kwestii przedawnienia roszczeń, co jest istotne dla zarządców nieruchomości i właścicieli mieszkań.
“Wspólnota Mieszkaniowa odzyskała 7000 zł nadpłaty – kluczowa interpretacja sądu ws. działalności gospodarczej.”
Dane finansowe
WPS: 7000 PLN
zwrot nienależnego świadczenia: 7000 PLN
zwrot kosztów postępowania odwoławczego: 600 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt III Ca 1798/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 25 sierpnia 2016 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący - Sędzia SO Lucyna Morys - Magiera Sędzia SO Teresa Kołeczko - Wacławik (spr.) Sędzia SR (del.) Łukasz Malinowski Protokolant Monika Piasecka po rozpoznaniu w dniu 25 sierpnia 2016 r. w Gliwicach na rozprawie sprawy z powództwa Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. (...) w K. przeciwko D. K. (1) i A. S. o zapłatę na skutek apelacji pozwanych od wyroku Sądu Rejonowego w Rudzie Śląskiej z dnia 18 czerwca 2015 r., sygn. akt I C 762/15 1. oddala apelację; 2. zasądza od pozwanych solidarnie na rzecz powódki kwotę 600 zł (sześćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania odwoławczego. SSR (del.) Łukasz Malinowski SSO Lucyna Morys – Magiera SSO Teresa Kołeczko - Wacławik Sygn. akt III Ca 1798/15 UZASADNIENIE Zaskarżonym wyrokiem Sąd Rejonowy w Rudzie Śląskiej zasądził solidarnie od pozwanych D. K. (1) i A. S. na rzecz powódki Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. (...) w K. kwotę 7000 zł. jako świadczenie solidarne z zasadzonym świadczeniem od D. K. (2) w nakazie zapłaty wydanym 20 listopada 2014r. w sprawie sygn. akt I Nc 6226/14 oraz orzekł o kosztach procesu. Sąd ustalił, że E. K. , mąż pozwanej D. K. (1) i ojciec pozwanych A. S. i D. K. (2) zmarły 10 grudnia 2010r, po którym pozwani nabyli prawa do spadku na podstawie ustawy, wykonywał na rzecz powódki usługi związane z remontem dachu i z tego tytułu w dniu 7 marca 2008r. wystawił fakturę VAT nr (...) na kwotę 17.088,89 zł. Powódka na poczet należności z faktury w okresie od 7 kwietnia 2008r. do 30 kwietnia 2008r. przelała na konto E. K. kwotę 24.088,89 zł. Pismem z 7 marca 2011r. powódka wezwała E. K. do zwrotu nadpłaconej kwoty w wysokości 7000 zł. w terminie 7 dni, a następnie pismami z 24 stycznia 2014r. wezwała jego spadkobierców do zapłaty. Wezwania były bezskuteczne. Ustalając powyższe uznał sąd I instancji, że żądanie pozwu jest uzasadnione, albowiem nadpłacona omyłkowo przez powódkę kwota 7000 zł. była świadczeniem nienależnym podlegającym zwrotowi na podstawie art. 405 k.c. w zw. z art. 410 k.c. i art. 922 § 1 k.c. w zw. z art. 1034 k.c. Nie wykazały przy tym pozwane przesłanek wyłączenia zwrotu świadczenia z art. 411 pkt 1 k.c. Ponieważ powódka mogła najwcześniej wezwać do zwrotu nienależnego świadczenia w dniu 8 kwietnia 2008r., od tego dnia rozpoczął bieg 10 letni termin przedawnienia roszczenia, który w dniu wniesienia pozwu nie upłynął. Nie podzielił przy tym Sąd Rejonowy stanowiska pozwanych, że roszczenie ma swoje źródło w umowie o roboty budowlane, gdyż umowa została przez obie strony wykonana, a tym samym zakończona, a pozwane nie zgłaszały zarzutów, aby wykonane przez E. K. prace miały wyższą wartość niż wynikającą z faktury. Stąd też nie mógł znaleźć zastosowania w sprawie dwuletni termin przedawnienia roszczenia. Nie przyjął też Sąd Rejonowy argumentów, iż dla roszczenia jako związanego z działalnością gospodarczą powódki i E. K. termin przedawnienia wynosi 3 lata. Podniósł, że zadaniem powódki jest sprawowanie zarządu nieruchomością wspólną i jej utrzymywanie w stanie niepogorszonym, a nie prowadzenie działalności gospodarczej. O kosztach orzekł na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. w zw. z art. 99 k.p.c. W apelacji pozwane zarzuciły sprzeczność istotnych ustaleń Sądu z treścią zebranego materiału dowodowego mającą wpływ na treść wydanego rozstrzygnięcia poprzez przyjęcie, że powództwo podlegało uwzględnieniu podczas gdy okoliczności winny uzasadniać oddalenie powództwa w całości, albowiem sąd I instancji błędnie przyjął, że powódka nie prowadzi działalności gospodarczej, mimo, że będąc podmiotem praw i obowiązków prowadzi działalność gospodarczą za pośrednictwem profesjonalnego zarządcy, a tym samym winien zostać zastosowany trzyletni termin przedawnienia. Zarzuciły też naruszenie prawa procesowego - art. 299 k.p.c. w zw. z art. 233 § 1 k.p.c. poprzez niedopuszczenie dowodu z przesłuchania stron podczas gdy fakty mające istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy nie zostały wyjaśnione i zachodziła potrzeba ich wyjaśnienia. W uzasadnieniu podniosły, że w sprawie winien mieć zastosowanie 2 letni termin przedawnienia wynikający z wykonywania przez E. K. prac w oparciu o umowę o dzieło, a ponadto zarzuciły, iż to, że przelewy dokonane przez powódkę na rzecz E. K. wskazują na zapłatę zobowiązań wynikających z faktury nr (...) nie przesądza, czy powódka miała zapłacić tylko za zobowiązania z tej faktury, czy też za inne jeszcze dodatkowe usługi wykonywane przez E. K. na jej rzecz. Przedstawiając powyższe zarzuty wniosły o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie na ich rzecz od powódki kosztów procesu, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania. Powódka wniosła o oddalenie apelacji. Sąd Okręgowy zważył co następuje. Apelacja nie mogła odnieść skutku. Trafnie bowiem Sąd Rejonowy ocenił, iż w prawidłowo ustalonych i bezspornych okolicznościach sprawy, a to omyłkowej nadpłaty kwoty 7000 zł dokonanej przez powódkę na rzecz E. K. z tytułu wykonanego remontu dachu i kominów w budynku mieszkalnym należącym do powódki, podstawą żądania zwrotu są przepisy o bezpodstawnym wzbogaceniu. Nie wykazały bowiem pozwane, by powódka była zobowiązana wobec E. K. do zapłaty z innego jeszcze tytułu, a powołanie w treści przelewów z 7 kwietnia 2008r., 24 kwietnia 2008r. i 30 kwietnia 2008r. numeru faktury (...) i tytułu przelewu „remont dachu i kominów” wskazuje jednoznacznie, że przelewy dotyczyły wyłącznie tych prac. Ponieważ z treści faktury wynika iż należność z tego tytułu wyniosła 17.088,89 zł., to kwota nadpłacona w wysokości 7000 zł stanowiła świadczenie nienależne, podlegające zwrotowi. Stąd też bezzasadny okazał się zarzut naruszenia art.299 k.p.c. w zw. z art. 233 § 1 k.p.c. , albowiem wbrew zarzutom pozwanych, fakty istotne dla rozstrzygnięcia sprawy zostały dostatecznie wyjaśnione. Podkreślić należy, że sąd nie jest zobowiązany do zarządzenia dochodzenia w celu uzupełnienia lub wyjaśnienia twierdzeń stron i wykrycia środków dowodowych pozwalających na ich udowodnienie. Nie ma też obowiązku przeprowadzenia z urzędu dowodów zmierzających do wyjaśnienia okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy ( art. 232 k.p.c. ). Obowiązek przedstawiania dowodów spoczywa bowiem na stronach ( art. 3 k.p.c. ), a ciężar udowodnienia faktów mających dla rozstrzygnięcia sprawy istotne znaczenie obciąża tę stronę, która wywodzi z nich określone skutki prawne ( art. 6 k.c. ). Strona, która nie przedstawi dowodów na poparcie swoich twierdzeń, ponosi ryzyko niekorzystnego dla siebie rozstrzygnięcia. Zasadnie też sąd I instancji odrzucił argumentację pozwanych, iż w sprawie winien mieć zastosowanie 2 letni lub 3 letni termin przedawnienia. Zlecenie przez powódkę remontu dachu i kominów, a więc czynności zmierzającej do utrzymania budynku w stanie niepogorszonym w żadnym razie nie może być traktowane jako działalność gospodarcza powódki. Zadaniem Wspólnoty nie jest bowiem prowadzenie zarobkowej działalności o której mowa w art. 2 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej . Nie jest też trafny zarzut, że roszczenie przedawniło się w 2 letnim terminie jako wynikającym z umowy o dzieło lub roboty budowlane. Na podstawie tej umowy zapłacona została wynikająca z faktury należność w wysokości 17.088,89 zł., zaś nadpłata stanowiła świadczenie nienależne. Zasadnie przy tym wskazał Sąd Rejonowy, że pozwane nie wykazały przesłanek wyłączających możliwość zwrotu świadczenia z art. 411 pkt 1 k.c. Z tych względów, ponieważ wyrok Sądu Rejonowego jest prawidłowy, apelacja jako bezzasadna została oddalona na podstawie art. 385 k.p.c. O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. w zw. z art. 99 k.p.c. w oparciu o przepis § 6 pkt 4 w zw. z § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28.9.2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu ( Dz. U. 2013. 490 t.j. ze zm.) zasądzając solidarnie od pozwanych na rzecz powódki wynagrodzenie jej pełnomocnika będącego radcą prawnym w wysokości 600 zł. SSR (del.) Łukasz Malinowski SSO Lucyna Morys-Magiera SSO Teresa Kołeczko-Wacławik
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI