II CA 429/13

Sygn. akt II Ca 429/13 POSTANOWIENIE Dnia 25 października 2013 r. Sąd Okręgowy w Bydgoszczy II Wydział Cywilny - Odwoławczy w następującym składzie: Przewodniczący : SSO Barbara Jankowska - Kocon : SSO Irena Dobosiewicz (spr.) : SSO Aurelia Pietrzak po rozpoznaniu w dniu 25 października 2013 r. w Bydgoszczy na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku A. J. (1) o wpis na skutek apelacji wnioskodawcy od postanowienia Sądu Rejonowego w Bydgoszczy z dnia 5 kwietnia 2013 r. w sprawie (...) Kw Nr (...) postanawia: oddalić apelację. Na oryginale właściwe podpisy II Ca 429/13 UZASADNIENIE Wnioskodawca złożył wniosek wpisanie go w dziale II księgi wieczystej Nr (...) jako współwłaściciela nieruchomości do udziału wynoszącego 3A części, z tytułu dziedziczenia po Z. H. (1) i A. K. . Do wniosku dołączono postanowienie Sądu Rejonowego w Bydgoszczy z dnia 27 lutego 2012 r. o stwierdzeniu nabycia spadku po Z. H. (1) , A. K. , sygn. akt II Ns 3500/11 (k.189), postanowienie Sądu Rejonowego w Chełmnie z dnia 9.05.2011 r. o stwierdzeniu nabycia spadku po A. J. (2) , sygn. akt I Ns 278/10 (k.192) oraz postanowienie Sądu Rejonowego dla Warszawy Woli w Warszawie z dnia 2 lutego 2012 r. o stwierdzeniu nabycia spadku po C. J. , sygn. akt I Ns 818/10 (k.188). Postanowieniem z dnia 19 lutego 2013 r. referendarz sądowy oddalił wniosek. Wnioskodawca złożył skargę na to orzeczenie. Postanowieniem z dnia 5 kwietnia 2013 r. Sąd Rejonowy w Bydgoszczy w sprawie o sygnaturze (...) oddalił wniosek. Sąd Rejonowy ustalił i zważył, co następuje. W dziale II księgi wieczystej Nr (...) dnia 1 października 1953 r. wpisano jako współwłaścicielki nieruchomości Z. H. (2) z domu T. córkę W. i Z. z domu W. i A. K. z domu H. (2) , córkę H. i Z. z domu T. - po połowie. Wpisu dokonano w miejsce H. H. (2) na podstawie postanowienia o stwierdzeniu prawa do spadku z dnia 14 stycznia 1952 r. W postanowieniu z dnia 14 stycznia 1952 r. (sygn. akt II.Ns.II. 97/51), które było podstawą wpisu, Sąd Powiatowy w Bydgoszczy stwierdził, że spadek po H. H. (1) zmarłym dnia 6 listopada 1950 r. z mocy dziedziczenia testamentowego nabyły Z. H. (1) z domu T. oraz A. K. . Z uzasadnienia wynika, że podstawą nabycia spadku był testament sporządzony własnoręcznie przez H. H. (1) w dniu 6 grudnia 1949 r., w którym ustanowił spadkobierczyniami żonę Z. H. (1) z domu T. i córkę A. K. . W postanowieniu z dnia 27 lutego 2013 r., dołączonym do wniosku, wymieniona jest jako spadkodawczyni Z. H. (1) z domu T. . Postanowienie to obejmuje również stwierdzenie nabycia spadku po H. H. (1) . W przedmiotowym orzeczeniu stwierdzono, że spadek po H. H. (1) nabyły na podstawie ustawy żona Z. H. (1) w 1/4 części oraz córki A. K. i A. J. (2) każda w 3/8 części. W ocenie Sądu Rejonowego okoliczności te wskazują, że po H. H. (1) wydano dwa postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku: postanowienie z dnia 14 stycznia 1952 r. na podstawie dziedziczenia testamentowego i postanowienie z dnia 27 lutego 2013 r. na podstawie ustawy. Krąg spadkobierców określony w obu postanowieniach jest odmienny. W takiej sytuacji istnieje wątpliwość, co do rzeczywistego stanu prawnego nieruchomości objętej księgą wieczystą Nr (...) . Ponadto w księdze wieczystej wpisane jest nazwisko w brzmieniu „ H. (2) ”, w postanowieniu z dnia 14 stycznia 1952 r. w brzmieniu „ H. (1) ”. Wpisu w dziale II księgi wieczystej z dnia 1 października 1953 r. dokonano na wniosek z dnia 26 października 1951 r. (k.33), zmienionego wnioskiem z dnia 16 kwietnia 1953 r. (k.39). Wniosek ten pochodził m.in. od Z. H. (2) i został przez nią podpisany. Podpis Z. H. (2) na wniosku z dnia 16 kwietnia 1953 r. poświadczył notariusz (k. 39v). Nazwisko spadkobierczyni w brzmieniu „ H. (2) ” wpisano w księdze wieczystej zgodnie z żądaniem wniosku oraz tak jak brzmiało nazwisko wykreślanego właściciela nieruchomości H. H. (2) . Zdaniem Sądu I instancji, różnice w nazwisku spadkobierczyni nie są wynikiem oczywistej omyłki pisarskiej. Sąd Rejonowy dodał, że postanowienie Sądu Rejonowego w Chełmnie z dnia 9 maja 2011 r. o stwierdzeniu nabycia spadku po A. J. (2) , sygn. akt I Ns 278/10, nie zostało zaopatrzone w adnotację o prawomocności (k.192). Treść adnotacji zamieszczono na odpisie postanowienia, ale nie została ona podpisana, a tylko prawomocne orzeczenie sądu może być podstawą wpisu prawa własności w księdze wieczystej. Apelację od postanowienia złożył wnioskodawca zaskarżając je w całości i wnosząc o jego zmianę poprzez wpis prawa własności skarżącego, zgodnie z wnioskiem wszczynającym postępowanie. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na treść orzeczenia, a mianowicie: 1) art. 316 § 1 k.p.c. w zw. z art. 361 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. poprzez nierozpoznanie nieprzerwanego ciągu następstwa prawnego po spadkodawczyniach skarżącego, w sytuacji, gdy przedstawiony w sprawie materiał w pełni pozwalał na dokonanie prawidłowej oceny stanu prawnego niniejszej sprawy i wskazywał, że A. J. (1) jest jedynym spadkobiercą po A. K. i Z. H. (1) , 2) art. 626 ( 8) § 2 k.p.c. poprzez brak rzetelnego zbadania dołączonych do wniosku dokumentów oraz treści księgi wieczystej Nr (...) , pomimo istniejącego w tym zakresie wymogu ustawowego, 3) art. 233 § 1 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. polegające na dowolnej, a nie swobodnej ocenie zebranego w sprawie materiału dowodowego i braku jego wszechstronnego rozważenia, poczynieniu ustaleń sprzecznych z zebranym w sprawie materiałem dowodowym, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności poprzez niedanie wiary dokumentom, z których wynika poprawna forma nazwiska H. H. (1) , Z. H. (1) oraz A. K. . Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd Rejonowy dokonał prawidłowej oceny wniosku, dołączonych do niego dokumentów oraz treści księgi wieczystej Nr (...) w świetle art. 626 ( 8) § 2 k.p.c. , trafnie uznając wniosek skarżącego aktualnie za bezzasadny. Na wstępie należy podkreślić, że wpis w księdze wieczystej dokonywany jest jedynie na wniosek i w jego granicach, chyba, że przepis szczególny przewiduje dokonanie wpisu z urzędu. Rozpoznając wniosek o wpis, sąd bada treść i formę wniosku, dołączonych do wniosku dokumentów oraz treść księgi wieczystej ( art. 626 8 § 1 i § 2 k.p.c. ) i przepis ten nie może być rozumiany i stosowany w sposób ograniczający rolę sądu w postępowaniu wieczystoksięgowym do realizacji funkcji wyłącznie rejestracyjno-ewidencyjnych, z pominięciem funkcji kontrolno-badawczej ( vide : postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 18 lutego 2005 r., V CK 771/04). Rozstrzygnięcie Sądu Rejonowego opierało się w znacznej mierze na stwierdzeniu faktu, iż po zmarłym H. H. (1) zostały wydane dwa postanowienia o stwierdzeniu o nabycia spadku, tj. postanowienie z dnia 14 stycznia 1952 r. sygn. II Ns 97/51 /k.1 i 22/. oraz postanowienie z dnia 27 lutego 2013 r. sygn. II Ns 3500/11. Jak trafnie zauważył Sąd I instancji, w pierwszym z nich jako spadkobiercy zostali wskazani: żona zmarłego Z. H. (2) i jego córka A. K. , zaś w drugim orzeczeniu oprócz wyżej wymienionych pojawia się dodatkowo A. J. (2) , która nigdy nie była wpisana do przedmiotowej księgi wieczystej jako właściciel cz współwłaściciel. Wobec tak zasadniczej rozbieżności treści postanowień, jak określenie różnych osób nabywających spadek, Sąd I instancji słusznie uznał, iż nie jest możliwe dokonanie wpisu w dziale II przedmoitowej nieruchomości wnioskodawcy. Już ta niezwykle istotna okoliczność, abstrahując od pozostałych argumentów przywołanych w uzasadnieniu rozstrzygnięcia, przesądzała o konieczności oddalenia wniosku zgodnie z art. 626 ( 9 ) k.p.c. Rozpoznając apelację skarżącego Sąd Okręgowy miał na uwadze uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 10 lipca 2012 r. (III CZP 81/11) wydaną w składzie 7 sędziów, a zatem mającą moc zasady prawnej, zgodnie z którą istnienie dwóch lub więcej prawomocnych postanowień o stwierdzeniu nabycia spadku po tym samym spadkodawcy uzasadnia wznowienie postępowania na podstawie art. 403 § 2 w związku z art. 13 § 2 lub art. 524 § 2 k.p.c. Zgodnie z przywołanym przepisem, wznowienia postępowania można żądać m.in. w razie późniejszego wykrycia prawomocnego wyroku, dotyczącego tego samego stosunku prawnego. Celem wznowienia postępowania z tego powodu jest to, aby we wznowionym postępowaniu sąd mógł uwzględnić prawomocność materialną wcześniejszego postanowienia dotyczącego tego samego stosunku prawnego, co zaskarżone . Z uwagi na powyższe apelacja podlegała oddaleniu, a ocena pozostałych zarzutów środka zaskarżenia pozostaje bez wpływu na przedmiotowe rozstrzygnięcie. Mając na uwadze powyższe Sąd Okręgowy, na podstawie art. 385 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. , oddalił apelację jako niezasadną. Na oryginale właściwe podpisy Za zgodność z oryginałem