II Ca 393/13

Sygn. akt II Ca 393 /13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 25 czerwca 2013 r. Sąd Okręgowy w Świdnicy, II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Anatol Gul Sędziowie: SO Piotr Rajczakowski SR Maciej Ejsmont (del.) Protokolant: Alicja Marciniak po rozpoznaniu w dniu 25 czerwca 2013 r. w Świdnicy na rozprawie sprawy z powództwa Spółdzielczej (...) we W. przeciwko M. W. o zapłatę 9.911zł na skutek apelacji pozwanego od wyroku Sądu Rejonowego w Świdnicy z dnia 30 stycznia 2013 r., sygn. akt I C 1932/12 I oddala apelację; II zasądza od pozwanego na rzecz strony powodowej 600zł kosztów postępowania apelacyjnego. Sygn. akt II Ca 393/13 UZASADNIENIE Zaskarżonym wyrokiem zasądzono od pozwanego na rzecz strony powodowej kwotę 9 910,93 zł, z odsetkami umownymi od dnia 22 października 2012 r. oraz orzeczono o kosztach procesu, opierając rozstrzygnięcie o następujące ustalenia i oceny: - w dniu 18 października 2007 r. T. W. zawarła ze stroną powodową umowę pożyczki na kwotę 5.000 zł, która była oprocentowana według zmiennej stopy procentowej, wynoszącej w dniu zawarcia umowy 13,25 %; T. W. zmarła w dniu 28 grudnia 2007r. nie spłacając pożyczki, a postępowanie o stwierdzenie nabycia spadku po w/w nie zostało przeprowadzone; pozwany jest synem zmarłej, po śmierci pożyczkobiorcy strona powodowa zwróciła się do ubezpieczyciela o wypłatę świadczenia, jednak ten odmówił ,wskazując na zgon z przyczyn innych aniżeli na skutek nieszczęśliwego wypadku, co stanowiło przesłankę ochrony ubezpieczeniowej ; strona powodowa następnie ustalała, czy prowadzono postępowanie o stwierdzenie nabycia spadku po T. W. , a także, kto może po niej dziedziczyć, po czym skierowała do pozwanego żądanie zapłaty zaległości z tytułu niespłaconego kapitału w kwocie 4.854,51 zł oraz odsetek w kwocie 5.056,93 zł, ale pozwany nie spełnił żądania. W ocenie sądu powództwo bylo uzasadnione. Poza sporem pozostawały fakty, że zmarła pożyczkobiorczyni nie spłaciła zaciągniętej pożyczki, a także wysokość zadłużenia, zarówno z tytułu kapitału, jak i odsetek, czego pozwany nie kwestionował (a co wobec wykazania przez stronę powodową sąd uznał za udowodnione), natomiast sporna jest zasada odpowiedzialności pozwanego, ewentualnie innych osób ; pozwany ponadto zarzucał czas powiadomienia go przez stronę powodową o długu, o którym miał nie wiedzieć . Odpowiedzialność za długi spadkowe jest niezależna od wiedzy spadkobierców, bowiem zgodnie z prawem , czyli art. 922 § 1 kc , prawa i obowiązki zmarłego przechodzą na nich z chwilą śmierci spadkodawcy. W dacie śmierci T. W. jej długi z tytułu spornej pożyczki przeszły więc na spadkobierców, w tym pozwanego, który jest synem pożyczkobiorcy i nie zakwestionował swego dziedziczenia po zmarłej. Ponadto do chwili działu spadku spadkobiercy ponoszą solidarną odpowiedzialność za długi spadkowe, a jeżeli jeden ze spadkobierców spełnił świadczenie, może domagać się od pozostałych zwrotu stosownej części, wg wielkości ich udziałów spadkowych ( art. 1034 § 1 kc ). Solidarność w myśl prawa polega natomiast na tym , że wierzyciel może żądać spełnienia świadczenia od wszystkich dłużników łącznie, od części z nich, a także od każdego z osobna ( art. 366 § 1 kc ). Wobec powyższego bez znaczenia jest, że zmarła mogła pozostawić innych jeszcze spadkobierców, co zarzuca pozwany, skoro strona powodowa, jako wierzyciel z tytułu nie spłaconej pożyczki stanowiącej dług spadkowy (który bez wątpienia nie podlegał jeszcze działowi spadku, zatem rodzi odpowiedzialność solidarną dłużników spadkowych) może dochodzić jej spłaty od każdego dziedziczącego, w tym oczywiście od pozwanego, który jest synem zmarłej, zatem dziedziczy po niej w pierwszej kolejności ( art. 931§ 1 kc ). Nie może też pozwany skutecznie podnosić długiego okresu czasu od daty śmierci matki do chwili wezwania go do zapłaty, skoro w tym czasie strona powodowa musiała najpierw ustalić przyczyny zaprzestania spłat i fakt śmierci pożyczkobiorcy, następnie usiłowała uzyskać świadczenie od ubezpieczyciela, by w końcu ustalać, czy toczyło się postępowanie spadkowe po zmarłej i kto jest jej spadkobiercą, natomiast ten nie podjął żadnych kroków celem załatwienia spraw spadkowych po matce. W efekcie słuszne są też żądania strony powodowej co do odsetek, które należą się za opóźnienie w spełnieniu świadczenia ( art. 481§ 1 kc ). W apelacji pozwany zarzucił, że sąd nie wziął pod uwagę tego, iż jego brat i siostra, którzy mieszkali razem z matką, korzystali z tych pieniędzy i je skonsumowali, po czym zignorowali konieczność wywiązania się z obowiązku spłaty, a zatem to ich powinien obciążać obowiązek zapłaty. Ponadto kredyt był ubezpieczony, lecz bank nie mógł odzyskać tych pieniędzy, jak również strona powodowa nie czyniła żadnych kroków dla ustalenia pozostałych spadkobierców. Wskazując na powyższe wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku przez oddalenie powództwa. Sąd Okręgowy zważył co następuje : Apelacja nie podlega uwzględnieniu, a podniesione w niej zarzuty w najmniejszym stopniu nie podważają trafności zaskarzonego rozstrzygnięcia. Przyjmując bezsporne ustalenia faktyczne sądu pierwszej instancji za swoje, Sąd Okręgowy podziela także ocenę prawną tego stanu faktycznego oraz wyciągnięte z tej oceny wnioski, co zwalnia z potrzeby ponownego przytaczania szeregu powołanych już wcześniej trafnych argumentów. Tylko dodatkowo odnośnie zarzutów apelacji należy wskazać na następujące kwestie : - apelacja w istocie sprowadza się do powtórzenia tych samych okoliczności, które były już podnoszone w toku procesu , odnośnie których sąd pierwszej instancji zajął prawidłowe stanowisko; - strona powodowa może skutecznie dochodzić swojego roszczenia od pozwanego, który niewątpliwie jest spadkobiercą po T. W. , bez względu na to, że są jeszcze także inni spadkobiercy; wszyscy ci spadkobiercy - do chwili działu spadku - którego nie było, ponoszą solidarną odpowiedzialnośc za dług spadkowy, którym niewątpliwie jest udzielona T. W. pożyczka, co oznacza, że wierzyciel / strona powodowa / może żądać spełnienia świadczenia od wszystkich dłużników, od kilku z nich albo od każdego z osobna / art. 366 § 1 kc /, a jeżeli jeden ze spadkobiercow spełni świadczenie, może domagać się od pozostałych dłużników solidarnych zwrotu stosownej części, według wielkości ich udziałów spadkowych / art. 1034 § 1 kc /; -umowa pożyczki zawarta przez stronę powodową z T. W. była istotnie zabezpieczona ubezpieczeniem od Następstw Nieszczęśliwych Wypadków, jednak przedmiotem ubezpieczenia był zgon ubezpieczonego / T. W. / w następstwie nieszczęśliwego wypadku, którego definicja była określona w § 4 pkt. 2 warunków ubezpieczenia; tymczasem bezspornym było – czego nie kwestionuje nawet skarżący – że zgon T. W. nie nosił cech nieszczęśliwego wypadku; zatem tylko w razie zajścia takiego zdarzenia strona powodowa mogłaby domagać się wypłaty świadczenia przewidzianego w umowie ubezpieczenia, a skoro taka sytuacja nie miała miejsca, to zarzut apelacji nie może odnieść pożądanego przez skarżącego skutku. Z tych przyczyn apelacja jako pozbawiona uzasadnionych podstaw została oddalona / art. 385 kpc /, natomiast o kosztach postępowania apelacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 i 99 kpc w zw. z art. 391 § 1 kpc .