II Ca 372/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła powództwa o wydanie nieruchomości, w której Sąd Rejonowy w Jędrzejowie nakazał pozwanym T. Ł. i M. Ł. opróżnienie i wydanie powódce G. P. pasa gruntu stanowiącego część działki o nr ew. (...). Sąd Rejonowy ustalił, że granica między nieruchomościami jest wynikiem scalenia gruntów z 1981 r., a pozwani faktycznie władają spornym pasem gruntu. Oddalono zarzut zasiedzenia, uznając brak dowodów na nieprzerwane 30-letnie posiadanie. Pozwana M. Ł. złożyła apelację, zarzucając naruszenie przepisów o zasiedzeniu (art. 172 § 1 kc, art. 176 kc, art. 5 kc, art. 7 kc) i błędne przyjęcie złej wiary oraz pominięcie domniemania dobrej wiary. Sąd Okręgowy w Kielcach oddalił apelację. Sąd odwoławczy podkreślił, że pozwana nie zakwestionowała ustaleń faktycznych sądu I instancji, a jej argumentacja skupiała się na przestrzennych aspektach władania, a nie na początku jego biegu. Sąd Okręgowy uznał, że pozwani nie wykazali, aby objęli sporny pas gruntu we władanie natychmiast po scaleniu gruntów, ani że posiadanie trwało nieprzerwanie przez wymagany okres 30 lat. Podkreślono, że pozwani nie wykazali przekazania posiadania przez poprzedników prawnych, a początek biegu terminu posiadania przez pozwanych można było wiązać najwcześniej z rokiem 2000, kiedy nabyli własność sąsiedniej działki. Sąd odwoławczy uznał również, że nie można było przyjąć dobrej wiary po stronie pozwanych ani ich poprzedników prawnych, a zarzut naruszenia art. 5 kc uznał za niezasadny, wskazując, że dochodzenie praw własności nie stanowi nadużycia prawa. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania apelacyjnego oparto na przepisach proceduralnych i rozporządzeniu o opłatach za czynności adwokackie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących zasiedzenia, w szczególności wymogów dotyczących początku biegu terminu posiadania, doliczania czasu posiadania poprzedników prawnych oraz oceny dobrej wiary w kontekście zasiedzenia nieruchomości.
Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z granicami działek po scaleniu gruntów i faktycznym władaniem pasem gruntu. Ocena dobrej wiary jest zawsze indywidualna.
Zagadnienia prawne (3)
Czy pozwani nabyli prawo własności spornego pasa gruntu przez zasiedzenie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, pozwani nie nabyli prawa własności spornego pasa gruntu przez zasiedzenie.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że pozwani nie wykazali przesłanek zasiedzenia, w szczególności nie udowodnili odpowiedniego czasu posiadania (30 lat dla posiadacza w złej wierze lub 20 lat dla posiadacza w dobrej wierze) ani jego początku. Brak było dowodów na objęcie spornego pasa gruntu we władanie natychmiast po scaleniu gruntów lub na nieprzerwane posiadanie przez wymagany okres. Nie wykazano również przekazania posiadania przez poprzedników prawnych.
Czy pozwani posiadali sporny pas gruntu w dobrej wierze?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, nie można było przyjąć stanu dobrej wiary po stronie pozwanych ani ich poprzedników prawnych.
Uzasadnienie
Przekonanie pozwanych o posiadaniu zgodnie z prawem własności nie znalazło usprawiedliwienia w okolicznościach mieszczących się w katalogu przypadków wskazywanych przez orzecznictwo Sądu Najwyższego. Nie było to np. wynikiem objęcia spornego pasa gruntu na podstawie aktu notarialnego lub decyzji administracyjnej. Decyzja scaleniowa nie obejmowała spornego pasa gruntu, co wykluczało dobrą wiarę poprzedników prawnych.
Czy zarzut naruszenia art. 5 Kodeksu cywilnego (zasada współżycia społecznego) jest zasadny?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzut naruszenia art. 5 Kodeksu cywilnego nie jest zasadny.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że art. 5 kc nie jest źródłem praw podmiotowych, a służy jedynie do zwalczania nadużycia praw. Wykonywanie prawa własności, w tym zwalczanie aktów zmierzających do odjęcia prawa własności, nie stanowi nadużycia prawa w rozumieniu tego przepisu.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| G. P. | osoba_fizyczna | powódka |
| T. Ł. | osoba_fizyczna | pozwany |
| M. Ł. | osoba_fizyczna | pozwana |
Przepisy (13)
Główne
k.c. art. 222 § § 1
Kodeks cywilny
k.c. art. 172 § § 1
Kodeks cywilny
Dotyczy zasiedzenia nieruchomości przez posiadacza w dobrej wierze (wymagany okres 20 lat).
k.c. art. 172 § § 2
Kodeks cywilny
Dotyczy zasiedzenia nieruchomości przez posiadacza w złej wierze (wymagany okres 30 lat).
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Oddalenie apelacji.
Pomocnicze
k.c. art. 176 § § 1
Kodeks cywilny
Możliwość doliczenia czasu posiadania poprzedników prawnych do czasu posiadania obecnego posiadacza.
k.c. art. 123 § § 1
Kodeks cywilny
Przerwanie biegu terminu zasiedzenia przez wytoczenie powództwa.
k.c. art. 175
Kodeks cywilny
Skutek wytoczenia powództwa dla biegu terminu zasiedzenia.
k.c. art. 5
Kodeks cywilny
Zasada zakazu nadużywania prawa podmiotowego.
k.c. art. 7
Kodeks cywilny
Domniemanie dobrej wiary.
k.c. art. 348
Kodeks cywilny
Przeniesienie posiadania.
k.p.c. art. 234
Kodeks postępowania cywilnego
Domniemania prawne i ich obalanie.
k.p.c. art. 98 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada odpowiedzialności za wynik procesu w zakresie kosztów.
k.p.c. art. 108 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada wzajemnego zniesienia lub zasądzenia kosztów w postępowaniu apelacyjnym.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak wykazania przez pozwanych nieprzerwanego 30-letniego posiadania spornego pasa gruntu. • Brak dowodów na objęcie spornego pasa gruntu we władanie natychmiast po scaleniu gruntów. • Brak wykazania przekazania posiadania spornego pasa gruntu przez poprzedników prawnych pozwanych. • Brak podstaw do przyjęcia dobrej wiary po stronie pozwanych i ich poprzedników prawnych. • Dochodzenie praw własności nie stanowi nadużycia prawa w rozumieniu art. 5 kc.
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia art. 172 § 1 kc w zw. z art. 176 kc przez niezasadne przyjęcie, że pozwani nie nabyli prawa własności nieruchomości z uwzględnieniem 20-letniego terminu posiadania właściwego dla posiadaczy kontynuujących posiadanie poprzedników, którzy objęli posiadanie w dobrej wierze i przyjęcie, że objęcie nastąpiło w złej wierze. • Zarzut naruszenia art. 234 kpc w zw. z art. 7 kc przez pominięcie obowiązującego domniemania dobrej wiary. • Zarzut naruszenia art. 172 § 2 kc przez niezasadne przyjęcie, że pozwani nie nabyli prawa własności nieruchomości z uwzględnieniem 30 - letniego terminu posiadania właściwego dla posiadaczy w złej wierze, przy uwzględnieniu czasu posiadania ich poprzedników prawnych. • Zarzut naruszenia art. 5 kc.
Godne uwagi sformułowania
skarżąca nie zakwestionowała poczynionych przez Sąd Rejonowy ustaleń faktycznych • problem dotyczył początku objęcia tego spornego pasa gruntu we władanie • żadne z czterech drzew ... nie przekracza w całości granicy prawa własności • nie można było przyjąć w tym przypadku stanu dobrej wiary • to przekonanie pozwanych o tym, że objęcie w posiadanie następuje zgodnie z przysługującym im prawem własności, nie znalazło usprawiedliwienia
Skład orzekający
Mariusz Broda
przewodniczący-sprawozdawca
Beata Piwko
sędzia
Elżbieta Ciesielska
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zasiedzenia, w szczególności wymogów dotyczących początku biegu terminu posiadania, doliczania czasu posiadania poprzedników prawnych oraz oceny dobrej wiary w kontekście zasiedzenia nieruchomości."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z granicami działek po scaleniu gruntów i faktycznym władaniem pasem gruntu. Ocena dobrej wiary jest zawsze indywidualna.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy częstego problemu sąsiedzkiego związanego z granicami nieruchomości i zasiedzeniem, co jest interesujące dla właścicieli gruntów i prawników zajmujących się prawem rzeczowym. Wyjaśnia kluczowe przesłanki zasiedzenia.
“Czy sąsiad może zasiedzieć kawałek Twojej działki? Sąd wyjaśnia kluczowe warunki.”
Dane finansowe
koszty postępowania apelacyjnego: 228 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.