II Ca 356/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła roszczenia Zakładu (...) Sp. z o.o. o zapłatę kary umownej od pozwanych J.W. i T.W. z tytułu zerwania umowy kontraktacji na dostawę mleka, zawartej wcześniej przez poprzedniego właściciela gospodarstwa rolnego, Powiat (...) - Zespół Szkół (...) w S. Pozwani W. nabyli gospodarstwo w przetargu, a powód twierdził, że nie poinformowali się oni o istniejącej umowie kontraktacji, mimo że powinni byli to zrobić z należytą starannością. Sąd Rejonowy w Świeciu uznał, że pozwani J.W. i T.W. ponoszą odpowiedzialność na podstawie art. 625 k.c., ponieważ nie wykazali, że mimo zachowania należytej staranności nie mogli dowiedzieć się o umowie kontraktacji. Sąd Rejonowy podkreślił doświadczenie pozwanych w produkcji mleka i fakt, że mieli oni możliwość uzyskania informacji o umowie, m.in. poprzez rozmowy z prezesem powoda czy analizę ogłoszenia o przetargu. Powództwo przeciwko Powiatowi zostało oddalone, gdyż odpowiedzialność została przypisana nabywcom. Pozwani W. wnieśli apelację, zarzucając błędną ocenę dowodów i naruszenie art. 233 § 1 kpc. Powód zaskarżył wyrok w części dotyczącej kosztów procesu zasądzonych od niego na rzecz Powiatu. Sąd Okręgowy w Bydgoszczy oddalił zarówno apelację, jak i zażalenie. Sąd Okręgowy podzielił ustalenia faktyczne i argumentację prawną Sądu Rejonowego, uznając, że pozwani W. nie dochowali należytej staranności w celu uzyskania wiedzy o umowie kontraktacji, co uzasadnia ich odpowiedzialność na podstawie art. 625 k.c. Sąd podkreślił, że przepisy nie nakładają na zbywcę obowiązku informowania o umowie kontraktacji w ogłoszeniu o przetargu, a nabywcy mieli możliwość uzyskania tej wiedzy. Sąd Okręgowy oddalił również zażalenie powoda dotyczące kosztów, wskazując, że powód winien był pozwać tylko jedną ze stron umowy sprzedaży gospodarstwa, a nie obie, co naraziło go na zwrot kosztów jednemu z pozwanych.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja art. 625 k.c. w kontekście odpowiedzialności nabywcy gospodarstwa rolnego za umowy zawarte przez zbywcę, zwłaszcza w przypadku umów kontraktacji. Podkreślenie obowiązku dochowania należytej staranności przez nabywcę.
Dotyczy specyficznej sytuacji nabycia gospodarstwa rolnego i umów kontraktacji. Interpretacja art. 233 kpc w kontekście oceny dowodów.
Zagadnienia prawne (3)
Czy nabywca gospodarstwa rolnego, który nie wiedział o istniejącej umowie kontraktacji i mimo zachowania należytej staranności nie mógł się o niej dowiedzieć, ponosi odpowiedzialność za jej wykonanie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, nabywca nie ponosi odpowiedzialności w takim przypadku.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że pozwani W. nie wykazali, iż mimo zachowania należytej staranności nie mogli dowiedzieć się o umowie kontraktacji, co uzasadnia ich odpowiedzialność na podstawie art. 625 k.c. Pozwani posiadali doświadczenie w produkcji mleka i mieli możliwość uzyskania informacji.
Czy sprzedawca gospodarstwa rolnego ponosi odpowiedzialność za zerwanie umowy kontraktacji, jeśli nabywca nie wiedział o jej istnieniu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, odpowiedzialność ponosi nabywca, jeśli nie dochował należytej staranności.
Uzasadnienie
Sąd oddalił powództwo wobec Powiatu, wskazując, że art. 625 k.c. wyłącza odpowiedzialność zbywcy w sytuacji, gdy nabywca ponosi odpowiedzialność z tytułu braku należytej staranności.
Czy faktury VAT za odbiór mleka oraz ogłoszenie o przetargu wystarczają do wykazania wiedzy nabywcy o umowie kontraktacji?
Odpowiedź sądu
Nie, ale stanowią one poszlaki wskazujące na możliwość uzyskania wiedzy.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że same faktury nie dowodzą wiedzy o umowie kontraktacji, ale w połączeniu z innymi okolicznościami (doświadczenie pozwanych, rozmowy z prezesem powoda) wskazują na brak dochowania należytej staranności w celu uzyskania tej wiedzy.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Zakład (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością | spółka | powód |
| Powiat (...) - Zespół Szkół (...) | instytucja | pozwany |
| J. W. | osoba_fizyczna | pozwany |
| T. W. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (7)
Główne
k.c. art. 625
Kodeks cywilny
Przepis ten wyłącza przejście praw i obowiązków z umowy kontraktacji na nowego posiadacza gospodarstwa rolnego w przypadku odpłatnej umowy zbycia, jeśli nowy nabywca nie wiedział o umowie i mimo należytej staranności nie mógł się o niej dowiedzieć. Sąd interpretuje go jako nakładający na nabywcę obowiązek dochowania należytej staranności w celu uzyskania wiedzy o umowie.
Pomocnicze
k.c. art. 55⁴
Kodeks cywilny
Wspomniany jako przepis, którego zastosowanie jest wyłączone przez art. 625 k.c. w kontekście przejścia praw i obowiązków z umowy kontraktacji.
kpc art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy zasad swobodnej oceny dowodów, zarzut naruszenia którego był podnoszony w apelacji.
kpc art. 98 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy zasad orzekania o kosztach procesu.
kpc art. 108 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy rozstrzygnięcia o kosztach w postępowaniu apelacyjnym.
kpc art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy oddalenia apelacji.
kpc art. 397 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy rozpoznania zażalenia.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Pozwani J.W. i T.W. nie dochowali należytej staranności w celu uzyskania wiedzy o umowie kontraktacji. • Doświadczenie pozwanych w produkcji mleka i możliwość uzyskania informacji uzasadniają ich odpowiedzialność na podstawie art. 625 k.c. • Powództwo przeciwko Powiatowi (...) było bezzasadne, gdyż odpowiedzialność spoczywa na nabywcach gospodarstwa.
Odrzucone argumenty
Pozwani J.W. i T.W. nie wiedzieli o umowie kontraktacji i mimo zachowania należytej staranności nie mogli się o niej dowiedzieć. • Faktury VAT i ogłoszenie o przetargu nie dowodzą wiedzy pozwanych o umowie kontraktacji. • Powód powinien ponieść koszty procesu zasądzone na rzecz Powiatu (...) z uwagi na konieczność pozwania zbywcy.
Godne uwagi sformułowania
co najmniej nie zachowali należytej staranności w staraniu o uzyskanie wiedzy odnośnie istnienia i obowiązywania umowy kontraktacji • Stoi w sprzeczności z doświadczeniem życiowym, zawarte w apelacji twierdzenie skarżących, że zdarzają się przypadki, że zakłady mleczarskie nabywają od rolników mleko nawet bez jakiejkolwiek umowy. • Prawo i obowiązki z umowy kontraktacji w przypadku odpłatnej umowy zbycia gospodarstwa nie przechodzą na nowego posiadacza gospodarstwa rolnego tylko wtedy, gdy nowy nabywca, nie wiedział o umowie kontraktacji i mimo należytej staranności nie mógł się o niej dowiedzieć.
Skład orzekający
Barbara Jankowska - Kocon
przewodniczący
Aurelia Pietrzak
sędzia sprawozdawca
Tomasz Adamski
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 625 k.c. w kontekście odpowiedzialności nabywcy gospodarstwa rolnego za umowy zawarte przez zbywcę, zwłaszcza w przypadku umów kontraktacji. Podkreślenie obowiązku dochowania należytej staranności przez nabywcę."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nabycia gospodarstwa rolnego i umów kontraktacji. Interpretacja art. 233 kpc w kontekście oceny dowodów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest dokładne sprawdzenie zobowiązań poprzedniego właściciela przy nabywaniu nieruchomości, zwłaszcza w działalności gospodarczej. Pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów Kodeksu cywilnego i zasady należytej staranności.
“Kupiłeś gospodarstwo? Sprawdź, czy nie dziedziczysz długów poprzednika!”
Dane finansowe
WPS: 67 626,86 PLN
kara umowna: 67 626,86 PLN
zwrot kosztów postępowania apelacyjnego: 1800 PLN
Sektor
rolnictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.