Orzeczenie · 2020-10-23

II CA 337/20

Sąd
Sąd Okręgowy w Białymstoku
Miejsce
Białystok
Data
2020-10-23
SAOSCywilneodpowiedzialność deliktowaWysokaokręgowy
odszkodowanieszkoda komunikacyjnaprzedawnienieubezpieczeniaPBUKodpowiedzialność in solidumcesja wierzytelnościkoszty procesu

Sprawa dotyczyła roszczenia o zapłatę brakującego odszkodowania za szkodę komunikacyjną, które powód (...) Sp. z o.o. nabył od poszkodowanej J. B. na mocy umowy cesji. Powód domagał się od Polskiego Biura Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (PBUK) kwoty 7.632,91 zł, wskazując na wadliwie przeprowadzoną likwidację szkody przez ubezpieczyciela sprawcy (holenderskiego ubezpieczyciela, reprezentowanego w Polsce przez (...) S.A.). Sąd Rejonowy w Białymstoku uwzględnił powództwo, uznając, że zgłoszenie szkody ubezpieczycielowi sprawcy przerwało bieg przedawnienia również wobec PBUK, zgodnie z art. 819 § 4 k.c. Sąd Rejonowy ustalił, że bieg przedawnienia rozpoczął się 7 lutego 2015 r., a jego przerwanie nastąpiło poprzez zgłoszenie szkody i późniejsze pisma, co skutkowało uznaniem roszczenia za nieprzedawnione. Sąd Rejonowy zasądził od PBUK na rzecz powoda kwotę 7.632,91 zł. Sąd Okręgowy w Białymstoku, rozpoznając apelację PBUK, zmienił zaskarżony wyrok i oddalił powództwo. Sąd Okręgowy uznał, że odpowiedzialność PBUK wynika z ustawy i ma charakter odrębny od odpowiedzialności ubezpieczyciela (tzw. odpowiedzialność in solidum). Kluczowe było stwierdzenie, że przerwanie biegu przedawnienia wobec ubezpieczyciela (na podstawie art. 819 § 4 k.c.) nie wywołuje skutku wobec PBUK, ponieważ PBUK nie jest ubezpieczycielem w rozumieniu tego przepisu. Sąd Okręgowy podkreślił, że art. 819 § 4 k.c. jest przepisem szczególnym i nie podlega wykładni rozszerzającej. W związku z tym, że bieg trzyletniego terminu przedawnienia rozpoczął się 7 lutego 2015 r. i nie został skutecznie przerwany wobec PBUK (ani przez zgłoszenie szkody, ani przez wezwanie do zapłaty z 2 marca 2018 r., ani przez wniesienie pozwu 6 marca 2018 r., które nastąpiły już po upływie terminu), sąd uznał roszczenie za przedawnione. W konsekwencji Sąd Okręgowy oddalił apelację powoda i zasądził od powoda na rzecz PBUK koszty postępowania za obie instancje.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących przedawnienia roszczeń wobec Polskiego Biura Ubezpieczycieli Komunikacyjnych oraz zasady odpowiedzialności in solidum w kontekście szkód komunikacyjnych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji odpowiedzialności PBUK jako podmiotu ustawowego, odrębnej od odpowiedzialności ubezpieczyciela.

Zagadnienia prawne (2)

Czy przerwanie biegu przedawnienia roszczenia wobec ubezpieczyciela sprawcy szkody komunikacyjnej (na podstawie art. 819 § 4 k.c.) wywołuje skutek również wobec Polskiego Biura Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (PBUK), którego odpowiedzialność wynika z ustawy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przerwanie biegu przedawnienia wobec ubezpieczyciela nie wywołuje skutku wobec PBUK, ponieważ PBUK nie jest ubezpieczycielem w rozumieniu art. 819 § 4 k.c., a jego odpowiedzialność ma odrębny charakter.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że odpowiedzialność PBUK jest odrębna od odpowiedzialności ubezpieczyciela (odpowiedzialność in solidum). Art. 819 § 4 k.c. jest przepisem szczególnym i nie podlega wykładni rozszerzającej, dlatego nie można utożsamiać PBUK z ubezpieczycielem w kontekście przerwania biegu przedawnienia.

Czy roszczenie o zapłatę brakującego odszkodowania za szkodę komunikacyjną, nabyte na drodze cesji, jest przedawnione, jeśli powództwo zostało wytoczone po upływie trzyletniego terminu od dowiedzenia się o szkodzie i sprawcy, a żadne czynności nie przerwały biegu przedawnienia wobec Polskiego Biura Ubezpieczycieli Komunikacyjnych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, roszczenie jest przedawnione, jeśli nie zostały podjęte czynności przerywające bieg przedawnienia wobec PBUK przed upływem terminu.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy ustalił, że bieg przedawnienia rozpoczął się 7 lutego 2015 r. i nie został skutecznie przerwany wobec PBUK. Wezwanie do zapłaty i wniesienie pozwu nastąpiły po upływie terminu przedawnienia (7 lutego 2018 r.), a zatem pozwany mógł skutecznie podnieść zarzut przedawnienia.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Zmiana wyroku i oddalenie powództwa
Strona wygrywająca
Polskie Biuro Ubezpieczycieli Komunikacyjnych

Strony

NazwaTypRola
(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąspółkapowód
Polskie Biuro Ubezpieczycieli Komunikacyjnychinstytucjapozwany
J. B.osoba_fizycznaposzkodowana
(...) S.A.spółkakorespondent zagranicznego ubezpieczyciela

Przepisy (16)

Główne

k.c. art. 442¹ § 1 i 2

Kodeks cywilny

Określa trzyletni termin przedawnienia roszczeń o naprawienie szkody wyrządzonej czynem niedozwolonym i początek jego biegu.

u.u.o. art. 19 § 1 i 3

Ustawa o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych

Określa uprawnienia poszkodowanego do dochodzenia roszczeń od sprawcy, ubezpieczyciela lub PBUK.

Pomocnicze

k.c. art. 819 § 1 i 3

Kodeks cywilny

Reguluje termin przedawnienia roszczeń wobec ubezpieczyciela.

k.c. art. 819 § 4

Kodeks cywilny

Określa dodatkowe przyczyny przerwy biegu przedawnienia roszczenia o świadczenie do ubezpieczyciela (zgłoszenie roszczenia lub zdarzenia).

k.c. art. 372

Kodeks cywilny

Podkreśla odrębność poszczególnych zobowiązań w przypadku odpowiedzialności in solidum, stanowiąc, że przerwanie lub zawieszenie biegu przedawnienia względem jednego dłużnika nie ma skutku względem współdłużników.

k.c. art. 123

Kodeks cywilny

Określa ogólne przyczyny przerwy biegu przedawnienia.

k.c. art. 117 § 2

Kodeks cywilny

Reguluje skutki upływu terminu przedawnienia (możliwość uchylenia się od zaspokojenia).

k.c. art. 5

Kodeks cywilny

Dotyczy zasad współżycia społecznego i możliwości nieuwzględnienia upływu terminu przedawnienia.

k.p.c. art. 329 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy uzasadnienia wyroku w zakresie uwzględnienia apelacji.

k.p.c. art. 391 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy postępowania apelacyjnego.

k.p.c. art. 100

Kodeks postępowania cywilnego

Reguluje zasady orzekania o kosztach procesu w przypadku uwzględnienia powództwa tylko w części.

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Reguluje zasady zwrotu kosztów procesu stronie wygrywającej.

k.p.c. art. 108 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy zwrotu kosztów w postępowaniu apelacyjnym.

k.p.c. art. 386 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy zmiany lub uchylenia wyroku przez sąd drugiej instancji.

k.p.c. art. 233 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy oceny dowodów przez sąd.

u.u.o. art. 14 § 1

Ustawa o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych

Dotyczy terminu wypłaty odszkodowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przerwanie biegu przedawnienia wobec ubezpieczyciela nie wywołuje skutku wobec PBUK. • Odpowiedzialność PBUK ma charakter ustawowy i jest odrębna od odpowiedzialności ubezpieczyciela. • Art. 819 § 4 k.c. nie podlega wykładni rozszerzającej. • Roszczenie wobec PBUK nie zostało przerwane przez czynności podjęte przez powoda po upływie terminu przedawnienia.

Odrzucone argumenty

Zgłoszenie szkody ubezpieczycielowi sprawcy przerwało bieg przedawnienia również wobec PBUK. • Roszczenie nie było przedawnione w momencie wniesienia pozwu.

Godne uwagi sformułowania

odpowiedzialność in solidum • przerwanie biegu przedawnienia względem ubezpieczyciela nie wywarło takiego skutku wobec pozwanego Polskiego Biura Ubezpieczycieli Komunikacyjnych, które nie ma statusu „ubezpieczyciela” • art. 819 § 4 kc – jako przepis o charakterze szczególnym w stosunku do ogólnych przepisów o przedawnieniu – nie może być przedmiotem wykładni rozszerzającej.

Skład orzekający

Elżbieta Siergiej

przewodniczący

Jolanta Klimowicz-Popławska

sędzia

Barbara Puchalska

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przedawnienia roszczeń wobec Polskiego Biura Ubezpieczycieli Komunikacyjnych oraz zasady odpowiedzialności in solidum w kontekście szkód komunikacyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji odpowiedzialności PBUK jako podmiotu ustawowego, odrębnej od odpowiedzialności ubezpieczyciela.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia przedawnienia roszczeń wobec Polskiego Biura Ubezpieczycieli Komunikacyjnych, co jest istotne dla wielu poszkodowanych i profesjonalistów z branży ubezpieczeniowej. Wyjaśnia kluczowe różnice między odpowiedzialnością ubezpieczyciela a PBUK.

Czy wiesz, kiedy przedawnia się Twoje roszczenie wobec Polskiego Biura Ubezpieczycieli Komunikacyjnych? Kluczowa interpretacja sądu!

Dane finansowe

WPS: 7632,91 PLN

Sektor

ubezpieczenia

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst