II Ca 327/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła powództwa o wydanie nieruchomości, opartego na twierdzeniu powódki (wydzierżawiającej), że pozwany (dzierżawca) nie zapłacił czynszu dzierżawnego, co miało uzasadniać wypowiedzenie umowy dzierżawy zawartej na czas oznaczony. Sąd Rejonowy w Legnicy oddalił powództwo, uznając, że umowa dzierżawy z 7 września 1998 r., zawarta na 10 lat i aneksowana do 13 listopada 2017 r., była umową terminową, a strony nie przewidziały w niej możliwości jej wcześniejszego rozwiązania. Sąd pierwszej instancji uznał, że wypowiedzenie z 18 listopada 2011 r. było nieskuteczne, ponieważ nie istniały podstawy do wcześniejszego rozwiązania umowy zgodnie z art. 694 kc w zw. z art. 673 § 3 kc. Sąd Rejonowy stwierdził również, że nawet gdyby zastosować art. 703 kc, powódka nie wykazała skuteczności wypowiedzenia. Sąd Okręgowy w Legnicy, rozpoznając apelację powódki, podzielił ustalenia i wnioski sądu pierwszej instancji. Podkreślono, że dzierżawa jest umową wzajemną i odpłatną, ale w tej konkretnej umowie czynsz nie został precyzyjnie określony w § 3, a strony regulowały go ustnie świadczeniami osobistymi i pieniężnymi. Sąd Okręgowy uznał, że umowa miała charakter „bezczynszowego użytkowania” gruntu w rozumieniu art. 708 kc lub była umową dzierżawy zawartą na czas określony, która nie mogła być wypowiedziana, gdyż strony nie przewidziały takiej możliwości. Powódka nie wykazała również podstaw do zastosowania art. 703 kc. W konsekwencji apelacja została oddalona, a powódka obciążona kosztami postępowania apelacyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących wypowiadania umów dzierżawy zawartych na czas oznaczony, zwłaszcza w sytuacji braku precyzyjnych postanowień umownych dotyczących czynszu i możliwości jego wypowiedzenia.
Dotyczy specyficznej sytuacji braku postanowień umownych o możliwości wypowiedzenia umowy terminowej oraz nieformalnego sposobu ustalania czynszu.
Zagadnienia prawne (2)
Czy umowa dzierżawy zawarta na czas oznaczony, bez wyraźnych postanowień o możliwości jej wcześniejszego rozwiązania, może zostać wypowiedziana przez wydzierżawiającego z powodu rzekomej zwłoki w zapłacie czynszu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, umowa dzierżawy zawarta na czas oznaczony, w której strony nie przewidziały możliwości jej wcześniejszego rozwiązania, nie może być wypowiedziana, nawet w przypadku zwłoki w zapłacie czynszu, chyba że przepisy szczególne lub umowa stanowią inaczej.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że umowa dzierżawy na czas oznaczony, która nie zawiera postanowień o możliwości jej wypowiedzenia, nie może być rozwiązana przez wypowiedzenie. Powódka nie wykazała również skuteczności wypowiedzenia w oparciu o art. 703 kc, a sposób ustalania i płatności czynszu był nieformalny i uzależniony od bieżących potrzeb.
Czy sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił materiał dowodowy i zastosował przepisy prawa materialnego dotyczące umowy dzierżawy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd pierwszej instancji prawidłowo ustalił stan faktyczny i zastosował właściwe przepisy prawa materialnego, a sąd odwoławczy nie znalazł podstaw do zmiany wyroku.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy podzielił ustalenia faktyczne i ocenę dowodów dokonaną przez Sąd Rejonowy, uznając, że nie doszło do naruszenia przepisów postępowania (art. 233 kpc) ani prawa materialnego (art. 699 kc, art. 703 kc).
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| W. K. | osoba_fizyczna | powódka |
| A. B. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (12)
Główne
k.c. art. 705
Kodeks cywilny
Podstawa prawna żądania zwrotu przedmiotu dzierżawy po zakończeniu umowy.
Pomocnicze
k.c. art. 694
Kodeks cywilny
W zw. z art. 673 § 3 kc, stanowi podstawę do oceny możliwości wypowiedzenia umowy terminowej.
k.c. art. 673 § 3
Kodeks cywilny
Przepis dotyczący możliwości wypowiedzenia umowy terminowej, jeśli strony tak postanowiły.
k.c. art. 704
Kodeks cywilny
Dotyczy wypowiedzenia umowy dzierżawy zawartej na czas nieokreślony.
k.c. art. 703
Kodeks cywilny
Przepis umożliwiający wypowiedzenie umowy dzierżawy z powodu zwłoki w zapłacie czynszu.
k.c. art. 693 § 2
Kodeks cywilny
Definicja czynszu dzierżawnego, który może być oznaczony w pieniądzach lub świadczeniach innego rodzaju.
k.c. art. 708
Kodeks cywilny
Dotyczy umowy tzw. „bezczynszowego użytkowania” gruntu.
k.p.c. art. 233
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczący swobodnej oceny dowodów przez sąd.
k.p.c. art. 328 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Wymogi dotyczące uzasadnienia wyroku.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna oddalenia apelacji.
k.p.c. art. 108 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania apelacyjnego.
k.p.c. art. 98 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada odpowiedzialności za wynik procesu w zakresie kosztów.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Umowa dzierżawy zawarta na czas oznaczony, bez postanowień o możliwości jej wcześniejszego wypowiedzenia, nie może być wypowiedziana. • Powódka nie wykazała skuteczności wypowiedzenia umowy dzierżawy w oparciu o art. 703 kc. • Sposób ustalania i płatności czynszu dzierżawnego był nieformalny i nie stanowił podstawy do wypowiedzenia umowy.
Odrzucone argumenty
Wypowiedzenie umowy dzierżawy z powodu rzekomej zwłoki w zapłacie czynszu. • Naruszenie przez sąd pierwszej instancji przepisów prawa materialnego (art. 699 kc, art. 703 kc) i procesowego (art. 233 kpc).
Godne uwagi sformułowania
dzierżawa jest umową konsensualną wzajemną, w której wydzierżawiający zobowiązuje się oddać dzierżawcy rzecz do używania i pobierania pożytków, a dzierżawca płacić wydzierżawiającemu umówiony czynsz • w umowie strony nie dopuściły możliwości wcześniejszego jej rozwiązania przez podanie podstawy wypowiedzenia • w okolicznościach sprawy łączący strony stosunek prawny należało zakwalifikować jako umowę dzierżawy zawartą na czas określony • terminowy charakter umowy stoi na przeszkodzie jej wypowiedzenia, gdyż strony w umowie nie przewidziały ani możliwości ani podstawy rozwiązania umowy poprzez jej wypowiedzenie
Skład orzekający
Krystyna Zawada
przewodniczący-sprawozdawca
Elżbieta Hallada
sędzia
Sylwia Kolasa-Barczyńska
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wypowiadania umów dzierżawy zawartych na czas oznaczony, zwłaszcza w sytuacji braku precyzyjnych postanowień umownych dotyczących czynszu i możliwości jego wypowiedzenia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku postanowień umownych o możliwości wypowiedzenia umowy terminowej oraz nieformalnego sposobu ustalania czynszu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników zajmujących się prawem rzeczowym i umów, ponieważ precyzuje zasady wypowiadania umów dzierżawy na czas oznaczony, co jest częstym problemem praktycznym.
“Czy brak zapłaty czynszu zawsze pozwala wypowiedzieć umowę dzierżawy? Sąd Okręgowy wyjaśnia.”
Sektor
rolnictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.