Orzeczenie · 2025-03-26

II CA 2958/24

Sąd
Sąd Okręgowy w Krakowie
Miejsce
Kraków
Data
2025-03-26
SAOSnieruchomościksięgi wieczysteWysokaokręgowy
księgi wieczystenieruchomościprawo najmuprawo pierwokupupostępowanie wieczystoksięgowedokumentyoryginałyodpisyapelacja

Sprawa dotyczyła wniosku o wpis prawa najmu i prawa pierwokupu do księgi wieczystej. Sąd Rejonowy w Olkuszu oddalił pierwotny wniosek, a następnie również zmodyfikowany wniosek, wskazując na brak wymaganych dokumentów, w tym umowy o odpłatne przeniesienie praw i obowiązków z umowy najmu. Sąd Rejonowy powołał się na przepisy k.p.c. i u.k.w.h., stwierdzając, że wnioskodawca nie złożył wszystkich niezbędnych dokumentów w odpowiedniej formie. Wnioskodawca złożył apelację, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących wpisów do ksiąg wieczystych, w szczególności art. 16 ust. 1 i 2 pkt 1 u.k.w.h. oraz art. 31 ust. 1 i art. 32 ust. 2 u.k.w.h., a także art. 626 9 k.p.c. w zw. z art. 626 8 § 2 k.p.c. Sąd Okręgowy w Krakowie uznał apelację za bezzasadną. Sąd podkreślił, że w postępowaniu wieczystoksięgowym kognicja sądu jest zawężona do badania treści księgi wieczystej, wniosku i dołączonych dokumentów. Kluczowym argumentem sądu było stwierdzenie, że w postępowaniu wieczystoksięgowym wymagane są oryginały dokumentów stanowiących podstawę wpisu, a nie ich odpisy, nawet jeśli są poświadczone notarialnie. Sąd powołał się na ugruntowane orzecznictwo Sądu Najwyższego, zgodnie z którym art. 626 2 § 3 k.p.c. oraz przepisy u.k.w.h. dotyczące dokumentów stanowiących podstawę wpisu, odnoszą się do oryginałów. Dodatkowo, sąd wskazał na niedopuszczalność zmiany żądania w toku postępowania wieczystoksięgowego. W związku z tym, apelacja została oddalona, a wnioskodawca i uczestnik ponieśli koszty postępowania apelacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Wymogi formalne dotyczące dokumentów stanowiących podstawę wpisu do księgi wieczystej w postępowaniu wieczystoksięgowym, w szczególności wymóg przedkładania oryginałów.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyfiki postępowania wieczystoksięgowego; nie wyłącza możliwości ujawnienia praw w innych trybach lub na podstawie innych dokumentów, jeśli przepisy na to pozwalają.

Zagadnienia prawne (3)

Czy w postępowaniu wieczystoksięgowym dopuszczalne jest złożenie wniosku o wpis na podstawie odpisów dokumentów, nawet jeśli są one poświadczone notarialnie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, w postępowaniu wieczystoksięgowym co do zasady podstawą dokonania wpisu może być wyłącznie oryginał dokumentu, a nie jego uwierzytelniony odpis lub kopia.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy powołał się na art. 626 2 § 3 k.p.c. oraz art. 31-34 u.k.w.h., a także orzecznictwo Sądu Najwyższego, które konsekwentnie przyjmuje, że dokumenty stanowiące podstawę wpisu do księgi wieczystej muszą być oryginałami, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej. Odpisy, nawet poświadczone notarialnie, nie zastępują oryginałów w tym postępowaniu.

Czy w postępowaniu wieczystoksięgowym dopuszczalna jest zmiana żądania wniosku w toku postępowania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zmiana żądania w toku postępowania wieczystoksięgowego jest niedopuszczalna.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy wskazał, że sąd rozpoznając wniosek o wpis w księdze wieczystej jest związany stanem rzeczy istniejącym w chwili złożenia wniosku i kolejnością jego wpływu, co determinuje zakres rozpoznania sprawy.

Czy prawo najmu i prawo pierwokupu dotyczące przedmiotu, który ma zostać wybudowany, może być ujawnione w księdze wieczystej?

Odpowiedź sądu

Sąd nie rozstrzygnął bezpośrednio tej kwestii, skupiając się na formalnych brakach wniosku.

Uzasadnienie

Sąd Rejonowy pierwotnie oddalił wniosek, wskazując m.in. na to, że przedmiot najmu dopiero ma zostać wybudowany. Sąd Okręgowy nie odniósł się do tej kwestii wprost, uznając apelację za bezzasadną z innych powodów (brak oryginałów dokumentów i niedopuszczalność zmiany żądania).

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalić apelację
Strona wygrywająca
wnioskodawca i uczestnik ponoszą koszty postępowania apelacyjnego związane ze swoim udziałem w sprawie

Strony

NazwaTypRola
(...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W.spółkawnioskodawca
(...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W.spółkauczestnik

Przepisy (10)

Główne

k.p.c. art. 626 8 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Kognicja sądu w postępowaniu wieczystoksięgowym ma charakter silnie zawężony, sprowadzając się do badania treści księgi wieczystej i wniosku oraz treści i formy dołączonych do niego dokumentów.

u.k.w.h. art. 31 § ust. 1

Ustawa o księgach wieczystych i hipotece

Wpis do księgi wieczystej może być dokonany na podstawie dokumentu z podpisem notarialnie poświadczonym, jeżeli przepisy szczególne nie przewidują innej formy. Wymagane są jednak oryginały dokumentów.

k.p.c. art. 626 2 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawą dokonania wpisu może być co do zasady wyłącznie oryginał dokumentu, a nie jego uwierzytelniony odpis lub kopia.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398 22 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 626 9

Kodeks postępowania cywilnego

u.k.w.h. art. 32 § ust. 2

Ustawa o księgach wieczystych i hipotece

k.p.c. art. 129 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Nie znajduje zastosowania w postępowaniu wieczystoksięgowym w zakresie zastępowania oryginałów odpisami.

u.k.w.h. art. 36 1 § ust. 3

Ustawa o księgach wieczystych i hipotece

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 520 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada ponoszenia kosztów przez każdego uczestnika postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie.

Argumenty

Skuteczne argumenty

W postępowaniu wieczystoksięgowym wymagane są oryginały dokumentów, a nie ich odpisy, nawet poświadczone notarialnie. • Zmiana żądania w postępowaniu wieczystoksięgowym jest niedopuszczalna. • Sąd rozpoznając wniosek o wpis w księdze wieczystej jest związany stanem rzeczy istniejącym w chwili złożenia wniosku.

Odrzucone argumenty

Zarzuty apelacji dotyczące naruszenia art. 16 ust. 1 i 2 pkt 1 u.k.w.h., art. 31 ust. 1 oraz art. 32 ust. 2 u.k.w.h., a także art. 626 9 k.p.c. w zw. z art. 626 8 § 2 k.p.c.

Godne uwagi sformułowania

kognicja sądu w postępowaniu wieczystoksięgowym ma charakter silnie zawężony • podstawą dokonania wpisu może być wyłącznie oryginał dokumentu, a nie jego uwierzytelniony odpis lub kopia • zmianę żądania w toku postępowania wieczystoksięgowego należy uznać za niedopuszczalną • nieprzedłożenie przez wnioskodawcę dokumentów źródłowych (oryginałów) stało na przeszkodzie dokonaniu wpisu

Skład orzekający

Magdalena Meroń-Pomarańska

przewodniczący

Anna Nowak

sędzia

Krzysztof Wąsik

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Wymogi formalne dotyczące dokumentów stanowiących podstawę wpisu do księgi wieczystej w postępowaniu wieczystoksięgowym, w szczególności wymóg przedkładania oryginałów."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania wieczystoksięgowego; nie wyłącza możliwości ujawnienia praw w innych trybach lub na podstawie innych dokumentów, jeśli przepisy na to pozwalają.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie wyjaśnia kluczowe, często pomijane formalne wymogi w postępowaniu wieczystoksięgowym, co jest istotne dla praktyków. Podkreśla rygorystyczne podejście sądu do dokumentacji.

Czy odpis aktu notarialnego wystarczy do wpisu w księdze wieczystej? Sąd Okręgowy wyjaśnia.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst