II Ca 261/13

Sąd Okręgowy w BydgoszczyBydgoszcz2013-11-19
SAOSnieruchomościużytkowanie wieczysteŚredniaokręgowy
nieruchomościużytkowanie wieczysteopłata rocznazmiana sposobu korzystaniaumowa użyczeniacele charytatywnegospodarka nieruchomościami

Sąd Okręgowy oddalił apelację powodów, uznając, że zawarcie umowy użyczenia nieruchomości na cele charytatywne nie stanowi trwałej zmiany sposobu jej użytkowania, co nie uzasadnia obniżenia opłaty rocznej za użytkowanie wieczyste.

Powodowie, wieczysti użytkownicy nieruchomości, domagali się ustalenia niższej stawki opłaty rocznej, argumentując, że zawarcie umowy użyczenia na cele charytatywne stanowi trwałą zmianę sposobu korzystania z nieruchomości. Sąd Rejonowy oddalił powództwo, a Sąd Okręgowy utrzymał ten wyrok w mocy. Sąd Okręgowy uznał, że umowa użyczenia na cele charytatywne nie jest trwałą zmianą sposobu korzystania z nieruchomości w rozumieniu przepisów, a tym samym nie uzasadnia zmiany stawki opłaty.

Sprawa dotyczyła apelacji powodów od wyroku Sądu Rejonowego w Szubinie, który oddalił ich powództwo o ustalenie stawki opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego w wysokości 0,3%. Powodowie argumentowali, że zawarcie przez nich umowy użyczenia nieruchomości na cele charytatywne stanowi trwałą zmianę sposobu jej użytkowania, co powinno skutkować obniżeniem opłaty. Sąd Rejonowy uznał, że taka zmiana nie nastąpiła, a umowa użyczenia ma charakter czasowy i incydentalny. Sąd Okręgowy, rozpoznając apelację, podzielił stanowisko Sądu Rejonowego. Podkreślił, że zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego wymaga zgłoszenia administracyjnego i nie każda umowa cywilnoprawna prowadzi do trwałej zmiany celu, na jaki nieruchomość została oddana. Sąd Okręgowy stwierdził, że zagospodarowanie terenu na cel inny niż gospodarczy, w tym na cele charytatywne poprzez umowę użyczenia, nie stanowi trwałej zmiany sposobu korzystania z nieruchomości w rozumieniu przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami, co wyklucza zastosowanie art. 73 ust. 2 tej ustawy i zmianę stawki opłaty. W konsekwencji apelacja została oddalona, a powodowie zostali obciążeni kosztami postępowania apelacyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, zawarcie umowy użyczenia nieruchomości na cele charytatywne nie stanowi trwałej zmiany sposobu korzystania z nieruchomości w rozumieniu przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami, która uzasadniałaby zmianę stawki opłaty rocznej.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że umowa użyczenia ma charakter czasowy i incydentalny, a zagospodarowanie terenu na cel inny niż gospodarczy nie jest trwałą zmianą sposobu korzystania z nieruchomości. Trwała zmiana wymagałaby np. nakładów inwestycyjnych lub decyzji administracyjnych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie apelacji

Strona wygrywająca

Skarb Państwa - Starosta (...)

Strony

NazwaTypRola
A. L.osoba_fizycznapowód
J. L.osoba_fizycznapowód
Skarb Państwa - Starosta (...)organ_państwowypozwany

Przepisy (6)

Główne

u.g.n. art. 73 § ust. 2

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

Zawarcie umowy cywilnoprawnej nie może prowadzić do trwałej zmiany sposobu korzystania z nieruchomości, jeśli nie wiąże się z nakładami inwestycyjnymi lub innymi działaniami wskazującymi na trwałość zmiany celu.

Pomocnicze

u.g.n. art. 71 § ust. 2

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

Zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części wymaga zgłoszenia właściwemu organowi.

k.p.c. art. 233 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy oceny materiału dowodowego przez sąd.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna oddalenia apelacji.

k.p.c. art. 98 § § 1 i 3

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada odpowiedzialności za koszty procesu.

k.p.c. art. 99

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy kosztów procesu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zawarcie umowy użyczenia na cele charytatywne nie stanowi trwałej zmiany sposobu korzystania z nieruchomości. Zmiana sposobu korzystania z nieruchomości wymaga albo nakładów inwestycyjnych, albo decyzji administracyjnych, a nie tylko umowy cywilnoprawnej.

Odrzucone argumenty

Zawarcie umowy użyczenia na cele charytatywne stanowi trwałą zmianę sposobu korzystania z nieruchomości. Błędna wykładnia art. 73 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami przez Sąd Rejonowy.

Godne uwagi sformułowania

Taki sposób korzystania z nieruchomości oddanej w użytkowanie wieczyste ma charakter czasowy, incydentalny i nie powoduje trwałej zmiany celu, na który nieruchomość została oddana użytkownikowi wieczystemu. Zagospodarowanie terenu na cel inny niż gospodarczy nie stanowi, w świetle przywołanych powyżej przepisów, trwałej zmiany sposobu korzystania z nieruchomości.

Skład orzekający

Ireneusz Płowaś

przewodniczący

Janusz Kasnowski

sędzia

Aurelia Pietrzak

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia trwałej zmiany sposobu korzystania z nieruchomości w kontekście opłat za użytkowanie wieczyste i umów cywilnoprawnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji umowy użyczenia na cele charytatywne; inne umowy cywilnoprawne lub inne cele mogą być oceniane inaczej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa nieruchomości - wpływu umów cywilnoprawnych na wysokość opłat za użytkowanie wieczyste, co jest istotne dla wielu właścicieli i użytkowników wieczystych.

Czy użyczenie nieruchomości na cele charytatywne obniża opłatę za użytkowanie wieczyste? Sąd wyjaśnia.

0

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II Ca 261/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 19 listopada 2013r. Sąd Okręgowy w Bydgoszczy II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący SSO Ireneusz Płowaś Sędziowie SO Janusz Kasnowski SO Aurelia Pietrzak (spr.) Protokolant sekr. sądowy Tomasz Rapacewicz po rozpoznaniu w dniu 19 listopada 2013r. w Bydgoszczy na rozprawie sprawy z powództwa A. L. i J. L. przeciwko Skarbowi Państwa - Staroście (...) o ustalenie na skutek apelacji powodów od wyroku Sądu Rejonowego w Szubinie z dnia 17 grudnia 2012r. sygn. akt. I C 162/12 I oddala apelację; II zasądza od powodów solidarnie na rzecz pozwanego kwotę 600 zł (sześćset) tytułem zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego. Na oryginale właściwe podpisy II Ca 261/13 UZASADNIENIE Powodowie wnieśli sprzeciw od orzeczenia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia 4 kwietnia 2012 r. w sprawie SKO-4210/145/2012, zaskarżając je w całości. W uzasadnieniu zarzucili Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w B. naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 73 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. z 2010 r., Nr 102, poz. 651 ze zm., dalej: ustawa) i uznanie, że zawarcie przez użytkownika wieczystego umowy cywilnoprawnej nie może prowadzić do trwałej zmiany sposobu korzystania z nieruchomości. Skarżący nie zgodzili się z tym stanowiskiem i wskazali, że w przedmiotowej sprawie, na podstawie umowy użyczenia, biorący w użyczenie zobowiązał się używać nieruchomości wyłącznie do celów charytatywnych. Dlatego nastąpiła trwała zmiana sposobu użytkowania nieruchomości. W piśmie procesowym z dnia 25 lipca 2012 r. pozwany Skarb Państwa reprezentowany przez Starostę (...) wniósł o oddalenie powództwa w całości. W uzasadnieniu podniósł, że nie nastąpiła trwała zmiana sposobu użytkowania nieruchomości będącej przedmiotem wieczystego użytkowania. Zdaniem pozwanego trwała zmiana sposobu korzystania z nieruchomości powodująca zmianę celu, na który nieruchomość została oddana, może nastąpić dopiero po np. uzyskaniu decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu zmieniającej sposób użytkowania budynków. Wyrokiem z dnia 17 grudnia 2012 r. Sąd Rejonowy w Szubinie w sprawie o sygn. akt I C 162/12 oddalił powództwo i zasądził od powodów solidarnie na rzecz pozwanego kwotę 1.200 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Sąd Rejonowy ustalił i zważył, co następuje. W dniu 7 stycznia 1997 r. powodowie nabyli mienie po byłym Przedsiębiorstwie Państwowym (...) . W skład mienia byłego przedsiębiorstwa państwowego wchodziło także prawo wieczystego użytkowania nieruchomości gruntowej stanowiącej działki nr (...) położonej w K. gmina (...) Nieruchomości te zostały oddane przez Skarb Państwa w użytkowanie wieczyste z przeznaczeniem na działalność gospodarczą. Powodowie uiszczają opłatę roczną za wieczyste użytkowanie obliczoną według stawki 3 % ceny nieruchomości. Powyższe nieruchomości są częściowo zabudowane. Stoją na nich zabudowania po byłym przedsiębiorstwie państwowym, m.in. garaże, hale produkcyjne wykorzystywane obecnie jako magazyny oraz budynek socjalno-biurowy. W dniu 1 października 2005 r. powód J. L. zawarł ze Stowarzyszeniem (...) w K. umowę użyczenia nieruchomości będącej przedmiotem wieczystego użytkowania. Biorący w użyczenie wykorzystuje nieruchomość na działalność noclegowni dla osób bezdomnych. Sąd Rejonowy przywołał treść art. 73 ust. 2 ustawy i wskazał, że w jego ocenie w przedmiotowej sprawie nie nastąpiła trwała zmiana sposobu korzystania z nieruchomości, powodująca zmianę celu, na który nieruchomość została oddana. Nie spełnia powyższej cechy oddanie nieruchomości na podstawie umowy cywilnoprawnej we władanie podmiotowi, który zaadaptował cześć budynków na noclegownię dla osób bezdomnych. Taki sposób korzystania z nieruchomości oddanej w użytkowanie wieczyste ma charakter czasowy, incydentalny i nie powoduje trwałej zmiany celu, na który nieruchomość została oddana użytkownikowi wieczystemu. Za trwałą zmianę sposobu korzystania z nieruchomości powodów można uznać np. dokonanie nakładów inwestycyjnych na budownictwo mieszkaniowe i faktyczne wykorzystywanie nieruchomości w tym celu. O kosztach procesu Sąd I instancji orzekł na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. i § 6 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 490). Apelację od powyższego wyroku wnieśli powodowie zaskarżając go w całości i wnosząc o jego zmianę poprzez określenie stawki opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego w wysokości 0,3%. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucili: - naruszenie prawa procesowego, tj. art. 233 k.p.c. polegające na dokonaniu przez Sąd Rejonowy ustaleń sprzecznych z zebranym materiałem dowodowym poprzez błędne przyjęcie, że nie nastąpiła trwała zmiana sposobu korzystania z nieruchomości, - naruszenie prawa materialnego, tj. art. 73 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, że zawarcie przez użytkownika wieczystego umowy cywilnoprawnej z osoba prawną nie może prowadzić do trwałej zmiany sposobu korzystania z nieruchomości. Odpowiedź na apelację złożył pozwany wnosząc o jej oddalenie i zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym według norm przepisanych. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja nie zasługiwała na uwzględnienie. Sąd Rejonowy należycie ustalił stan faktyczny, które to ustalenia Sąd Okręgowy przyjmuje za własne i czyni je podstawą swojego rozstrzygnięcia bez potrzeby ponownego ich przytaczania. Również analiza materiału dowodowego została przeprowadzona prawidłowo, zebrane dowody zostały oceniona właściwie – bez naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. Sąd Okręgowy podzielił stanowisko Sądu Rejonowego, iż w tej sprawie nie nastąpiła trwała zmiana sposobu korzystania z nieruchomości. Zgodnie z art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2010 r., Nr 243, poz. 1623 ze zm.), zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części wymaga zgłoszenia właściwemu organowi. W aktualnym stanie prawnym zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego (lub jego części) nie wymaga już nawet uzyskania stosownej decyzji administracyjnej, a odbywa się w trybie zgłoszenia. Do zgłoszenia należy dołączyć dokumenty wymienione w ust. 2 pkt 1-6 w/w ustawy. W odniesieniu do omawianego przepisu obowiązuje zasada tzw. milczącej zgody organu, co oznacza, że jeżeli organ nie zgłosi w odpowiednim terminie sprzeciwu, to tym samym akceptuje zgłoszenie. W określonych przypadkach organ jest jednak zobowiązany do wniesienia sprzeciwu, w szczególności, gdy zamierzona zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części wymaga wykonania robót budowlanych. Co istotne, zmiana sposobu korzystania z nieruchomości powinna być zgłoszona przed jej dokonaniem, w przeciwnym razie nie wywołuje ona skutków prawnych. Abstrahując od oceny charakteru umowy łączącej powoda ze Stowarzyszeniem (...) prowadzącym działalność na przedmiotowej nieruchomości, należy stwierdzić, że zagospodarowanie terenu na cel inny niż gospodarczy nie stanowi, w świetle przywołanych powyżej przepisów, trwałej zmiany sposobu korzystania z nieruchomości. W tej sytuacji nie znajdzie zastosowania art. 73 ust. 2 ustawy dotyczący zmiany wysokości stawki procentowej. Mając na uwadze powyższe, Sąd Okręgowy, na podstawie art. 385 k.p.c. , oddalił apelację jako niezasadną. O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. , art. 99 k.p.c. i § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 490). Na oryginale właściwe podpisy Za zgodność z oryginałem

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI