II Ca 259/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy zmienił wyrok Sądu Rejonowego, obniżając zasądzoną kwotę odszkodowania z tytułu szkody komunikacyjnej z powodu błędnego wyliczenia potrącenia za wprowadzenie ubezpieczyciela w błąd.
Powód dochodził odszkodowania za szkodę komunikacyjną. Sąd Rejonowy zasądził kwotę 4.543,69 zł, uznając część klauzuli ubezpieczeniowej za niedozwoloną. Sąd Okręgowy, rozpoznając apelację pozwanego, zmienił wyrok, obniżając zasądzoną kwotę do 3.345,36 zł. Kluczową kwestią było prawidłowe wyliczenie potrącenia z odszkodowania z powodu podania przez powoda nieprawdziwych danych mających wpływ na wysokość składki.
Sprawa dotyczyła odszkodowania z polisy ubezpieczeniowej AC. Sąd Rejonowy w Złotoryi zasądził od pozwanego ubezpieczyciela na rzecz powoda M. K. kwotę 4.543,69 zł wraz z odsetkami, oddalając dalej idące powództwo (powód domagał się 8.334,51 zł). Sąd pierwszej instancji uznał, że zapis w Ogólnych Warunkach Ubezpieczenia przewidujący wypłatę odszkodowania bez podatku VAT, gdy szkoda była wyceniana, stanowi niedozwolone postanowienie umowne. Sąd Rejonowy obniżył należne odszkodowanie o kwotę 1.529,67 zł z tytułu wprowadzenia pozwanego w błąd przez powoda, który podał nieprawdę co do bezszkodowej jazdy przy zawieraniu umowy. Sąd Okręgowy w Legnicy, rozpoznając apelację pozwanego, zmienił zaskarżony wyrok. Sąd Okręgowy podzielił ustalenia faktyczne, ale uznał, że Sąd Rejonowy błędnie wyliczył kwotę potrącenia z tytułu wprowadzenia w błąd. Zgodnie z Ogólnymi Warunkami Ubezpieczenia, kwota ta powinna wynosić 2.728,00 zł, a nie 1.529,67 zł. W związku z tym, Sąd Okręgowy obniżył zasądzoną kwotę odszkodowania do 3.345,36 zł. Zmieniono również rozstrzygnięcie o kosztach procesu, zasądzając od powoda na rzecz pozwanego kwotę 150 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, zapis ten stanowi niedozwolone postanowienie umowne i nie wiąże stron.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że wyłączenie podatku VAT przy ustalaniu odszkodowania na podstawie wyceny kosztów naprawy jest sprzeczne z prawem i stanowi klauzulę niedozwoloną.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
zmiana wyroku
Strona wygrywająca
strona pozwana (w postępowaniu apelacyjnym)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. K. | osoba_fizyczna | powód |
| (...) S.A. Oddział w Polsce | spółka | pozwany |
Przepisy (8)
Główne
k.p.c. art. 100
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 386 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Pomocnicze
k.c. art. 361 § 1 i 2
Kodeks cywilny
k.c. art. 805 § 1 i 2 pkt. 1
Kodeks cywilny
k.c. art. 816
Kodeks cywilny
u.k.s.c. art. 113 § 1 i 2
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
k.p.c. art. 328 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 233 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Błędne wyliczenie przez Sąd Rejonowy kwoty potrącenia z odszkodowania z tytułu wprowadzenia ubezpieczyciela w błąd. Niewłaściwe zastosowanie przepisów dotyczących ustalania wysokości odszkodowania w przypadku podania nieprawdziwych danych przez ubezpieczającego.
Odrzucone argumenty
Argumentacja powoda dotycząca zasądzenia pełnej kwoty odszkodowania bez uwzględnienia prawidłowego potrącenia.
Godne uwagi sformułowania
kwota podlegająca potraceniu z należnego odszkodowania, tytułem wprowadzenia w błąd strony pozwanej, winna wynosić 1.529,67 zł gdy tymczasem w rzeczywistości jej wysokość zależy od wysokości przyznanego uprawionemu odszkodowania i w realiach niniejszej sprawy stanowi kwotę 2.728,00 zł Proporcja tych kwot 1.273:1.729 daje wartość 73,6264%. Wysokość należnego powodowi odszkodowania Sąd Rejonowy określił na 10.343,69 zł co po przemnożeniu przez 73,6264 % daje sumę 7.615,69zł. Różnica pomiędzy kwotą przyznanego odszkodowania (10.343,69zł) a 7615,69 zł daje sumę 2.728,00 zł, podlegającą potrąceniu za wprowadzenie towarzystwa ubezpieczeń w błąd.
Skład orzekający
Sabina Ziser
przewodniczący-sprawozdawca
Elżbieta Piotrowska
sędzia
Jolanta Pratkowiecka
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie wysokości odszkodowania z polisy AC, klauzule niedozwolone w OWU, potrącenia z odszkodowania z tytułu podania nieprawdziwych danych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego sposobu wyliczenia potrącenia z tytułu wprowadzenia w błąd, opartego na OWU pozwanego ubezpieczyciela.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów o klauzulach niedozwolonych w ubezpieczeniach oraz złożoność wyliczania odszkodowania, co jest interesujące dla prawników i osób związanych z rynkiem ubezpieczeniowym.
“Ubezpieczyciel musi wypłacić pełne odszkodowanie? Sąd Okręgowy koryguje wyliczenia i obniża kwotę.”
Dane finansowe
WPS: 8334,51 PLN
odszkodowanie: 3345,36 PLN
Sektor
ubezpieczenia
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt II Ca 259/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 11 lipca 2013 roku Sąd Okręgowy w Legnicy II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Sabina Ziser (spraw.) Sędziowie: SO Elżbieta Piotrowska SO Jolanta Pratkowiecka Protokolant: st. sekr. sąd. Roksana Babiarczyk po rozpoznaniu w dniu 11 lipca 2013 roku w Legnicy na rozprawie sprawy z powództwa M. K. przeciwko stronie pozwanej (...) S.A. Oddział w Polsce o zapłatę na skutek apelacji strony pozwanej od wyroku Sądu Rejonowego w Złotoryi VI Wydziału Zamiejscowego w J. z dnia 6 lutego 2013 roku sygn. akt VI C 13/13 I. zmienia zaskarżony wyrok w punktach I i III o tyle, że: 1. w punkcie I kwotę zasądzoną od strony pozwanej na rzecz powoda określa na 3.345,36 zł (trzy tysiące trzysta czterdzieści pięć złotych trzydzieści sześć groszy), w miejsce kwoty 4.543,69 zł, oddalając dalej idące powództwo, 2. w punkcie III kwotę zasądzoną od strony pozwanej na rzecz powoda tytułem kosztów procesu określa na 77 zł, w miejsce kwoty 569,75 zł, II. zasądza od powoda na rzecz strony pozwanej kwotę 150 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego. Sygn. akt II Ca 259/13 UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 06 lutego 2013r. Sąd Rejonowy w Złotoryi Zamiejscowy Wydział Cywilny z siedzibą w J. zasądził od strony pozwanej (...) S.A. Oddział w Polsce na rzecz powoda M. K. kwotę 4.543,69 zł wraz z odsetkami ustawowymi, dalej idące powództwo oddalił (powód domagał się zasądzenia łącznie kwoty 8.334,51 zł) oraz zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 569,75 zł tytułem zwrotu kosztów procesu. Jednocześnie Sąd nakazał uiścić na rzecz Skarbu Państwa powodowi kwotę 312,80 zł a pozwanemu kwotę 382,30 zł tytułem zwrotu wydatków. W uzasadnieniu swojego stanowiska wskazał, że wyliczony przez biegłego sądowego koszt naprawy pojazdu powoda nie przekraczał 70% jego wartości dlatego też w niniejszej sprawie nie mieliśmy do czynienia ze szkodą całkowitą. Zdaniem Sądu pierwszej instancji powodowi należała się wypłata odszkodowania w kwocie brutto a zapis par. 18 ust. 2 Ogólnych Warunków Ubezpieczenia w zakresie w jakim przewidywał wypłatę odszkodowania bez podatku VAT, gdy wysokość szkody była ustalana na odstawie wyceny, stanowił niedozwolone postanowienie umowne a przez to nie wiązał stron przy ustaleniu i wypłacie należnego powodowi odszkodowania. Klauzuli niedozwolonej nie stanowił natomiast zapis par. 18 ust. 2 Ogólnych Warunków w zakresie w jakim przewidywał przyjęcie do wyliczenia kosztów naprawy współczynnika urealnienia 0,7. Sąd uznał, że wysokość należnego odszkodowania winna być obniżona o kwotę 1.529,67 zł z tytułu wprowadzenia pozwanego przez podwoda w błąd albowiem wysokość składki była uzależniona od bezszkodowej jazdy zaś powód wypytany na tę okoliczność przy składaniu wniosku o zawarcie umowy AC podał nieprawdę, iż w ostatnim okresie nie spowodował żadnej szkody. Wysokość należnego powodowi odszkodowania winna zdaniem Sądu Rejonowego wynieść 10.343,69 zł pomniejszone kwotę 1.529,67 zł z tytułu wprowadzenia w błąd strony pozwanej oraz o kwotę wypłaconego już odszkodowania w wysokości 4270,33 zł, co daje sumę do wypłaty - 4.543,63 zł. Dalej idące powództwo Sąd oddalił jako bezzasadne. Orzeczenie o kosztach procesu wydane zostało na podstawie art. 100 kpc przy zastosowaniu zasady stosunkowego ich rozdzielenia a orzeczenie zwarte w punkcie IV wyroku na podstawie art. 100 kpc w zw. z art. 113 ist. 1 i 2 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych. Z rozstrzygnięciem powyższym w części, tj. co do kwoty 1.199,00 zł, nie zgodziła się strona powodowa wnosząc apelację, w której zarzuciła: - naruszenie prawa materialnego art. 361 par. 1 i 2 kc , art. 805 par. 1 i 2 pkt. 1 kc i art. 816 kc poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie na skutek błędnego przyjęcia, że pozwany zobowiązany jest do zapłaty kwoty 4.543,69 zł podczas gdy pozostała do zapłaty na rzecz powoda kwota odszkodowania stanowi 3.345,36 zł, - naruszenie prawa procesowego art. 233 par. 1 kpc i art. 328 par. 2 kpc poprzez brak wszechstronnego rozważenia zebranego w sprawie materiału dowodowego, błędną jego ocenę dokonana z przekroczeniem granic swobodnej oceny dowodów poprzez uznanie, że kwota z tytułu wprowadzenia błąd strony pozwanej pomniejszająca wartość odszkodowania stanowi kwotę 1.529,00 zł podczas gdy właściwa wynosi 2.728,00 zł wobec czego powodowi należy się tytułem odszkodowania dopłata kwoty 3.345,36 zł, nie zaś 4.543,69 zł. Wskazując na powyższe skarżący domagał się zmiany w tym zakresie wyroku poprzez oddalenie powództwa i zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów procesu za I i II instancję. Jako żądanie ewentualne złożył wniosek o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja strony pozwanej zasługuje na uwzględnienie. Sąd Okręgowy w przeważającej części podziela ustalenia faktyczne poczynione przez Sąd pierwszej instancji, ponieważ ustalenia te znajdują oparcie w zebranym w sprawie materiale dowodowym. Jednym uchybieniem Sądu Rejonowego, słusznie podniesionym przez pozwanego, było przyjęcie przez ten Sąd w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, że kwota podlegająca potraceniu z należnego odszkodowania, tytułem wprowadzenia w błąd strony pozwanej, winna wynosić 1.529,67 zł gdy tymczasem w rzeczywistości jej wysokość zależy od wysokości przyznanego uprawionemu odszkodowania i w realiach niniejszej sprawy stanowi kwotę 2.728,00 zł, jak to słusznie podnosi w apelacji strona pozwana. Podstawą do dokonania takiego potrącania jest par. 9 ust. 5 Ogólnych Warunków Ubezpieczenia, który stanowi, że jeżeli do wniosku o zawarcie umowy Ubezpieczający podał nieprawdziwe dane mające wpływ na wysokość składki, w szczególności liczbę i rodzaj szkód objętych odpowiedzialnością ubezpieczyciela w okresie poprzedzającym zawarcie umowy, towarzystwo ubezpieczeń wypłaca odszkodowanie w proporcji odpowiadającej wysokości składki przypisanej podanej w polisie i składki należnej, gdyby dane były podane zgodnie z prawdą. Kwota ta zatem nie jest sumą stałą jak przyjął Sąd pierwszej instancji, ale jej wysokość zależy od wysokości odszkodowania należnego powodowi. Sposób wyliczenia tej należności podlegającej potrąceniu został przedstawiony przez stronę pozwaną na karcie 130. Wynika z niego, że kwota składki z polisy wynosiła 1.273,00 zł natomiast kwota składki należnej, z uwzględnieniem wypadkowej jazdy winna wynosić 1.729,00 zł. Proporcja tych kwot 1.273:1.729 daje wartość 73,6264%. Wysokość należnego powodowi odszkodowania Sąd Rejonowy określił na 10.343,69 zł co po przemnożeniu przez 73,6264 % daje sumę 7.615,69zł. Różnica pomiędzy kwotą przyznanego odszkodowania (10.343,69zł) a 7615,69 zł daje sumę 2.728,00 zł, podlegającą potrąceniu za wprowadzenie towarzystwa ubezpieczeń w błąd. Skoro Sąd I instancji do potracenia przyjął kwotę mniejszą - bo 1.529,67 zł - to odszkodowanie podlegało pomniejszeniu o dalszą sumę 1.918,33 zł, zgodnie z żądaniem apelacji. Konsekwencją zmiany orzeczenia w punkcie I wyroku była konieczność zmiany rozstrzygnięcia w zakresie kosztów procesu zawartego w punkcie III wyroku. Powód wygrał sprawę w pierwszej instancji w 40 % a łączna wysokość poniesionych przez niego kosztów wyniosła 2.048,00 zł dlatego też należy mu się od strony pozwanej z tego tytułu zwrot kwoty 819,20 zł, na podstawie art. 100 kpc . Jednocześnie stronie pozwanej, która sprawę wygrała w 60% i poniosła koszty w łącznej kwocie 1.237,00 zł, należy się od powoda z tego tytułu zwrot kwoty 742,20 zł. Po potrąceniu tych sum powodowi należy się i od strony pozwanej kwota 77 zł. W związku z tym, że strona pozwana nie zaskarżyła orzeczenia zawartego w punkcie IV wyroku brak było podstaw do jego zmiany. Mając powyższe na uwadze Sąd Okręgowy na podstawie art. 386 par. 1 kpc uwzględnił apelacje zmieniając zaskarżony wyrok. Orzeczenie o kosztach postępowania apelacyjnego wydane zostało na podstawie art. 98 par. 1 kpc w zw. z par. 12 ust. 1 pkt. 1 w zw. par. 6 pkt. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002r. w sprawie opłat za czynności radców (…). Łączna wysokość kosztów poniesionych przez powoda wyniosła 150 złotych w tym 90 zł tytułem kosztów zastępstwa prawnego i 60 zł tytułem opłaty sądowej od apelacji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI