II CA 2208/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła eksmisji pozwanych z lokalu mieszkalnego należącego do Gminy Miejskiej K. Sąd Rejonowy nakazał opróżnienie lokalu, ale przyznał pozwanym prawo do lokalu socjalnego, uznając ich trudną sytuację materialną i rodzinną. Gmina Miejska K. wniosła apelację, kwestionując przyznanie lokalu socjalnego. Sąd Okręgowy, analizując materiał dowodowy, uznał, że Z. B. (matka jednego z pozwanych) nie wstąpiła w stosunek najmu po śmierci swojej matki, H. Ż., ponieważ centrum jej życia znajdowało się w innym lokalu, który wykupiła. W związku z tym, dalsze zamieszkiwanie pozwanych w spornym lokalu po śmierci H. Ż. było samowolne i pozbawione tytułu prawnego. Sąd Okręgowy zmienił wyrok sądu pierwszej instancji, odmawiając prawa do lokalu socjalnego wszystkim pozwanym. Argumentowano, że pozwany R. B. utracił status lokatora wraz ze śmiercią babci, a pozostali pozwani zajęli lokal bezprawnie. Ponadto, sąd uznał, że sytuacja materialna pozwanych, mimo trudności, nie uzasadnia przyznania lokalu socjalnego, zwłaszcza że M. B. nie podejmuje pracy zarobkowej, a możliwość zamieszkania u rodziców M. B. nie została wykluczona. Sąd Okręgowy zasądził również koszty postępowania odwoławczego od pozwanych na rzecz gminy.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących wstąpienia w stosunek najmu po śmierci najemcy (art. 691 k.c.), statusu lokatora, prawa do lokalu socjalnego oraz zasad obciążania kosztami postępowania w sprawach o eksmisję.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej, gdzie najemca wykupił lokal po śmierci pierwotnego najemcy, co wpłynęło na ocenę centrum życiowego.
Zagadnienia prawne (3)
Czy osoby zamieszkujące z najemcą lokalu, który wykupił ten lokal od gminy po śmierci pierwotnej najemczyni, mają prawo do lokalu socjalnego w przypadku eksmisji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, osoby te nie mają prawa do lokalu socjalnego, ponieważ nie wstąpiły w stosunek najmu po śmierci pierwotnej najemczyni, a ich dalsze zamieszkiwanie było samowolne.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że Z. B. nie wstąpiła w stosunek najmu po śmierci swojej matki, H. Ż., ponieważ centrum jej życia znajdowało się w innym lokalu, który wykupiła. W związku z tym, dalsze zamieszkiwanie pozwanych było samowolne i pozbawione tytułu prawnego, co wyklucza przyznanie im prawa do lokalu socjalnego.
Czy trudna sytuacja materialna i rodzinna pozwanych uzasadnia przyznanie im prawa do lokalu socjalnego w przypadku eksmisji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sama trudna sytuacja materialna i rodzinna nie jest wystarczającą przesłanką do przyznania lokalu socjalnego, zwłaszcza gdy brak jest innych przeszkód uniemożliwiających samodzielne zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy stwierdził, że choć pozwany R. B. jest jedynym żywicielem rodziny z dochodami ok. 2400 zł, to sytuacja ta nie jest na tyle wyjątkowa, aby uzasadniać przyznanie lokalu socjalnego. Podkreślono, że M. B. nie podejmuje pracy zarobkowej, a możliwość zamieszkania u rodziców nie została wykluczona. Prawo do lokalu socjalnego przysługuje osobom najuboższym, ale trudna sytuacja życiowa nie jest wystarczającą przesłanką.
Czy sąd pierwszej instancji prawidłowo zastosował art. 102 k.p.c. (zasada słuszności w kosztach postępowania) w sytuacji, gdy pozwani zostali obciążeni kosztami postępowania odwoławczego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd pierwszej instancji nieprawidłowo zastosował art. 102 k.p.c. w zakresie kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że sytuacja majątkowa i osobista pozwanych nie stanowiła wystarczającej przesłanki do zastosowania art. 102 k.p.c. Zasadą jest, że osoby eksmitowane znajdują się w trudnej sytuacji, ale nie każda taka sytuacja uzasadnia odstąpienie od obciążania kosztami procesu. Dlatego zmieniono wyrok w zakresie kosztów postępowania.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Gmina Miejska K. | organ_państwowy | powód |
| R. B. | osoba_fizyczna | pozwany |
| J. B. | osoba_fizyczna | pozwany |
| B. B. | osoba_fizyczna | pozwany |
| M. B. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (11)
Główne
k.c. art. 691 § 2
Kodeks cywilny
Przesłanką wstąpienia w stosunek najmu jest stałe zamieszkiwanie w lokalu z najemcą do chwili jego śmierci. Sąd Okręgowy uznał, że Z. B. nie spełniła tej przesłanki.
u.o.p.l. art. 2 § 1 pkt 1
Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego
Definicja lokatora jako najemcy lub osoby używającej lokal na podstawie innego tytułu prawnego niż prawo własności. Sąd Okręgowy uznał, że R. B. posiadał status lokatora do chwili śmierci H. Ż.
u.o.p.l. art. 14 § 3
Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego
Sąd, badając z urzędu, czy zachodzą przesłanki do otrzymania lokalu socjalnego, orzeka o uprawnieniu osób, biorąc pod uwagę dotychczasowy sposób korzystania przez nie z lokalu oraz ich szczególną sytuację materialną i rodzinną. Sąd Okręgowy uznał, że Sąd Rejonowy naruszył ten przepis.
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
W wypadkach szczególnie uzasadnionych sąd może zasądzić od strony przegrywającej tylko część kosztów albo nie obciążać jej w ogóle kosztami. Sąd Okręgowy uznał, że nie było podstaw do zastosowania tego przepisu w zakresie kosztów postępowania.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.
k.p.c. art. 386 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd drugiej instancji, na skutek apelacji, może zmienić lub uchylić zaskarżone orzeczenie.
Pomocnicze
k.c. art. 691 § 1
Kodeks cywilny
Sąd Rejonowy uznał, że Z. B. wstąpiła w stosunek najmu po śmierci H. Ż. jako dziecko najemcy.
k.c. art. 28
Kodeks cywilny
Nie jest możliwe, aby dana osoba miała równocześnie dwa centra życiowe i stale zamieszkiwała w dwóch lokalach.
u.o.p.l. art. 17
Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego
k.p.c. art. 391 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 397 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Pozwani nie wstąpili w stosunek najmu po śmierci pierwotnej najemczyni. • Dalsze zamieszkiwanie pozwanych w lokalu było samowolne i pozbawione tytułu prawnego. • Sytuacja materialna pozwanych nie uzasadnia przyznania lokalu socjalnego. • Nie było podstaw do zastosowania art. 102 k.p.c. w zakresie kosztów postępowania.
Odrzucone argumenty
Pozwani mieli prawo do lokalu socjalnego ze względu na trudną sytuację materialną i rodzinną. • Sąd pierwszej instancji prawidłowo zastosował art. 102 k.p.c.
Godne uwagi sformułowania
nie budzi wątpliwości, iż korzystanie z lokalu przez domowników najemcy oraz osoby, którym najemca użyczył lokalu, nie jest względem wynajmującego ani bezprawne, ani bez tytułu prawnego, choć nie łączy ich z wynajmującym stosunek najmu. • lokal mieszkalny stanowi dla osoby zamieszkującej z najemczynią centrum jej spraw życiowych. • nie jest możliwe, aby dana osoba miała równocześnie dwa centra życiowe i stale zamieszkiwała w dwóch lokalach. • prawo do lokalu socjalnego przysługuje jedynie osobom najuboższym, a trudna sytuacja życiowa nie jest wystarczającą przesłanką stwierdzenia przez sąd, że danej osobie takie uprawnienie przysługuje. • Zasadą jest, że osoby eksmitowane z lokali mieszkalnych znajdują się w trudnej sytuacji majątkowej i osobistej. Jednak nie byłaby uzasadniona ocena, że w każdej takiej sprawie znajdowałby zastosowanie art. 102 k.p.c.
Skład orzekający
Weronika Oklejak
przewodniczący-sprawozdawca
Magdalena Meroń-Pomarańska
sędzia
Krzysztof Wąsik
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wstąpienia w stosunek najmu po śmierci najemcy (art. 691 k.c.), statusu lokatora, prawa do lokalu socjalnego oraz zasad obciążania kosztami postępowania w sprawach o eksmisję."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej, gdzie najemca wykupił lokal po śmierci pierwotnego najemcy, co wpłynęło na ocenę centrum życiowego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje złożoność przepisów dotyczących eksmisji i prawa do lokalu socjalnego, a także praktyczne aspekty interpretacji przepisów o wstąpieniu w stosunek najmu. Pokazuje, jak sąd drugiej instancji koryguje orzeczenie sądu pierwszej instancji.
“Czy po śmierci babci można stracić prawo do mieszkania i nie dostać lokalu socjalnego? Sąd Okręgowy wyjaśnia.”
Dane finansowe
zwrot kosztów postępowania: 320 PLN
zwrot kosztów postępowania odwoławczego: 440 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.